BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
---------------------------
TRỊNH THỊ THU HIỀN
QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BẤT BẠT
HUYỆN BA VÌ - THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
HÀ NỘI – 2015
i
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
TRỊNH THỊ THU HIỀN
QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BẤT BẠT, HUYỆN BA VÌ
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
MÃ SỐ: 60 14 01 14
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Phó Đức Hòa
1.4.1. Nội dung quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh THPTError! Bookmark not d
1.4.2. Phương pháp quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh THPTError! Bookm
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh các
trường THPT ............................................................................................................ 23
1.5.1. Đặc điểm tâm sinh lý của học sinh THPT ...................................................... 23
1.5.2. Điều kiện kinh tế - văn hoá - xã hội, phong tục tập quán của địa phương25
1.5.3. Sự phối hợp các hoạt động giáo dục đạo đức . Error! Bookmark not defined.
1.5.4. Trình độ, năng lực quản lý của CBQL và giáo viên các trường THPT . .29
Kết luận chương 1 ..................................................................................................... 31
iii
Chƣơng 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC
CHO HỌC SINH TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BẤT BẠT HUYỆN
BA VÌ - THÀNH PHỐ HÀ NỘI ........................................................................... 32
2.1. Khái quát về đặc điểm, tình hình kinh tế - xã hội và giáo dục huyện
BaVì…………………… .........…………………………………………………….32
2.1.1. Khái quát về tình hình kinh tế - xã hội của huyện Ba Vì ................................ 32
2.1.2. Khái quát tình hình GD&ĐT của huyện Ba Vì ............................................... 33
2.1.3. Quá trình phát triển của trường THPT Bất Bạt ............................................... 33
2.2. Thực trạng hoạt động GDĐĐ cho học sinh trường THPT Bất Bạt huyện Ba
vì, thành phố Hà Nội ................................................. Error! Bookmark not defined.
2.2.1. Nhận thức tầm quan trọng của việc giáo dục đạo đức cho học sinhError! Bookmark not
2.2.2. Nội dung GDĐĐ cho học sinh ........................ Error! Bookmark not defined.
2.2.3. Hình thức tổ chức giáo dục đạo đức cho học sinhError! Bookmark not defined.
2.2.4. Đánh giá kết quả rèn luyện đạo đức của học sinh trường THPT Bất Bạt ...... Error! Bookm
3.2.3. Biện pháp 3: Thành lập Ban chỉ đạo quản lý cáchoạt động GDĐĐ phù hợp
với đối tượng giáo dục và các lực lượng tham gia giáo dục ................................... .68
3.2.4. Biện pháp 4: Đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục đạo đức
HS............................................................................................ .......................... …..76
3.2.5. Biện pháp 5: Tăng cường giáo dục giá trị đạo đức truyền thống cộng
đồng, địa phương cho học sinh ................................................................................. 81
3.2.6. Biện pháp 6: Nâng cao chất lượng quản lý văn hóa nhà trường ................. 83
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp ........................................................................ 88
3.4. Tổ chức khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp ..... 90
3.4.1. Mục đích khảo nghiệm ................................................................................... .91
3.4.2. Đối tượng khảo nghiệm.................................................................................. .91
3.4.3. Phương pháp khảo nghiệm ............................................................................. .91
3.4.4. Kết quả khảo nghiệm ..................................................................................... .91
Kết luận chương 3 .................................................................................................... .95
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ........................................................................ .96
1. Kết luận…………………………………… ...…………………………….…….96
2. Khuyến nghị……………………………………… ................................. ……….97
TÀI LIỆU THAM KHẢO ...................................................................................... 11
PHỤ LỤC ............................................................................................................... 102
v
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
1.1. Từ xa xưa ông cha ta đã đúc kết kinh nghiệm cho giáo du ̣c thế hê ̣ sau
một cách sâu sắc: “Tiên học lễ, hậu học văn”. Lễ ở đây chính là nền tảng đạo đức
của con người, là sự lĩnh hội và phát triển các tri thức, kĩ năng. Chính vì vậy, trong
sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta luôn tập
trung mọi nguồn lực xã hội để thực hiện mục tiêu xây dựng những con người Việt
sự sa sút đó nhưng một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng này phải
chăng là do sự quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh THPT trên địa bàn
thành phố còn nhiều hạn chế, chưa thực sự được coi trọng đúng mức? Trách nhiệm
đầu tiên phải thuộc về những người làm công tác giáo dục. Điều đó đòi hỏi phải
đánh giá đúng thực trạng việc quản lý hoạt động giáo dục đạo đức; tìm ra biện pháp
tháo gỡ, khắc phục để nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh THPT.
Nói cách khác, việc tìm ra được biện pháp tăng cường quản lý hoạt động giáo dục
đạo đức cho học sinh các trường THPT trên địa bàn thành phố Hà Nội hiện nay là
vấn đề thời sự và cấp thiết. Đó là việc đánh giá đúng tình hình, nhận diện đúng vấn đề,
phát hiện được trở ngại, các vướng mắc để tìm ra các nguyên nhân của hoạt động giáo
dục đạo đức (GDĐĐ) và quản lý hoạt động GDĐĐ, đề xuất được các biện pháp nhằm
nâng cao chất lượng quản lý hoạt động GDĐĐ cho học sinh các trường THPT trên địa
bàn thành phố Hà Nội. Nếu các vấn đề đó được nghiên cứu và giải quyết thấu đáo, sẽ
tạo nên những chuyển biến tích cực về lối sống và đạo đức của học sinh, từ đó nâng
cao chất lượng đào tạo và góp phần tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao cho cộng
đồng, địa phương và cho đất nước.
Là một người làm trong ngành Giáo dục và Đào tạo thành phố, tác giả cảm
nhận sâu sắc và hết sức băn khoăn trước những thực tế này. Giáo dục đạo đức đối
với học sinh, đặc biệt là học sinh THPT là vấn đề cần thiết, cấp bách và có tác dụng
lâu dài, ảnh hưởng rất lớn đến các thế hệ tương lai của đất nước. Chúng ta phải
thấm nhuần quan điểm của Hồ Chủ tịch về giáo dục đạo đức: "Dạy cũng như học,
phải biết chú trọng cả Tài lẫn Đức. Đức là đạo đức cách mạng, đó là cái gốc rất
quan trọng, nếu không có đạo đức cách mạng thì có tài cũng vô dụng".
1.3. Hiện nay, đã có nhiều công trình khoa học nghiên cứu về giáo dục
đạo đức và quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh; tuy nhiên việc
nghiên cứu cụ thể về thực trạng và các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục đạo
đức cho học sinh nói chung và cho học sinh các trường THPT trên địa bàn thành
7
THPT Bất Bạt huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội trong giai đoạn hiện nay.
6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu của đề tài
8
6.1 Giới hạn về đề tài nghiên cứu
Một số biện pháp quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh phổ
thông của trường THPT.
6.2 Giới hạn địa bàn nghiên cứu
Trường THPT Bất Bạt, xã Sơn Đà, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội.
6.3 Giới hạn khách thể khảo sát
Học sinh của Trường THPT Bất Bạt, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội gồm 3
khối 10, 11,12. Trong đề tài này tác giả chỉ nghiên cứu để đề xuất các biện pháp
quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh có độ tuổi phổ thông (giai đoạn
tuổi từ 16 đến 18 tuổi).
Trong điều tra thu thập số liệu, tác giả tập trung vào những kết quả giáo dục
của Trường THPT Bất Bạt, huyện Ba Vì , thành phố Hà Nội các năm học 2010 2011 đến 2012 - 2013; 2013 – 2014 đồng thời chọn các khách thể khác nhau để
điều tra thực trạng GDĐĐ và tính khả thi của các biện pháp quản lý GDĐĐ, các
nhóm khách thể cụ thể là:
Ban Giám Hiệu, Ban chấp hành Công đoàn và Ban chấp hành Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh của Trường THPT Bất Bạt, huyện Ba Vì, thành phố
Hà Nội.
Cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và phụ huynh học sinh của trường THPT
Bất Bạt, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội.
7. Phƣơng pháp nghiên cứu
7.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Bằng việc nghiên cứu đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước về phát
triển giáo dục nói chung và phát triển GDTHPT nói riêng trong giai đoạn hiện nay;
các công trình khoa học về giáo dục, GDĐĐ cho học sinh, các công trình khoa học
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh
THPT
Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh
tại trường THPT Bất Bạt, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội
Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục đạo đức cho học sinh của
trường THPT Bất Bạt, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội.
10
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.
Đặng Quốc Bảo (1997), Một số khái niệm về quản lý giáo dục, Trường Cán bộ
quản lý Giáo dục và đào tạo, Hà Nội.
2.
Đặng Quốc Bảo (2001), Tư tưởng Hồ Chí Minh về văn hoá giáo dục, Trường
Cán bộ Quản lý Giáo dục và Đào tạo, Hà Nội.
3.
Đặng Quốc Bảo (2008), Học để làm người, Trường Cán bộ Quản lý Giáo dục
và Đào tạo, Hà Nội.
4.
Nguyễn Văn Bình (1999) (tổng chủ biên), Khoa học tổ chức và quản lý - Một
12. Phạm Khắc Chương (1995), Một số vấn đề về đạo đức, Bộ Giáo dục và đào
tạo -Vụ giáo viên
13. Phạm Khắc Chương – Hà Nhật Thăng (1998), Đạo đức học – Nxb Giáo
dục.
14. Đào Ngọc Dung (1998) Hướng dẫn tổ chức hoạt động vui chơi cho thiếu nhi
tại cộng đồng – Nxb Thanh niên, Hà Nội.
15. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996) – Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ 8 – Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
11
16. Đảng Cộng sản Việt Nam (1997) - Văn kiện hội nghị lần thứ 2 BCH TW khoá
8 – Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
17. Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần
thứ X, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
18. Giáo trình Đạo đức học (2000) – Học viện Chính trị Quốc gia – Nxb Chính trị
Quốc gia Hà Nội.
19. Phạm Minh Hạc (1997), Giáo dục nhân cách, đào tạo nhân lực, Nxb Giáo
dục, Hà Nội.
20. Phạm Minh Hạc (2010), Về phát triển con người toàn diện thời kỳ CNH,
HĐH – Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội.
21. Đặng Vũ Hoạt (1992), Đổi mới công tác giáo viên chủ nhiệm với việc giáo dục
đạo đức của học sinh -Tập san nghiên cứu giáo dục số 8/1992.
22. Đặng Vũ Hoạt – Hà Thị Đức (2004), Lý luận dạy học, Nxb Đại học Sư phạm,
Hà Nội.
23. Hồ Chí Minh (1976) về đạo đức cách mạng – Nxb Sự thật, Hà Nội
24. Hồ Chí Minh (1998), Những lời Bác Hồ dạy thanh thiếu niên và học sinh, Nxb
Thanh niên Hà Nội.
25. Hồ Chí Minh (2004), Về giáo dục thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
40. Từ điển Bách khoa Việt Nam (1995), Nxb Bách khoa Việt Nam, Hà Nội.
41. Từ điển Tiếng Việt (1997) – Nxb Khoa học Xã hội.
13