BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
-------------------------

VANN RYKA

NGHIÊN CỨU CÁC GIẢI PHÁP CHUẨN BỊ KỸ THUẬT VỚI
VIỆC PHÒNG TRÁNH THIÊN TAI LŨ LỤT CHO THÀNH PHỐ
KRATIE – TỈNH KRATIE

LUẬN VĂN THẠC SỸ KỸ THUẬT HẠ TẦNG ĐÔ THỊ

HÀ NỘI – 2011


MỞ ĐẦU
1. Lý do và sự cần thiết.
Thiên tai bão lũ, trong đó có hiện tượng ngập lụt do lũ sông đã gây ra
những thiệt hại to lớn về người và của cho các đô thị vùng ven sông. Trước
những diễn biến ngày càng phức tạp của thời tiết do tác động của biến đổi khí
hậu, bão và lũ ngày càng khốc liệt kéo theo sức tàn phá vô cùng nặng nề. Chính
vì vậy việc dự báo các hiện tượng bất thường của thời tiết cùng với việc chủ động
phòng tránh thiên tai ngày càng trở nên cấp thiết, nó đòi hỏi phải có sự tham gia
của các ngành các cấp trong xã hội. Các công tác phòng chống và giảm nhẹ thiên
tai cho các đô thị, đặc biệt cần được nghiên cứu kỹ ngay từ quy hoạch xây dựng
đô thị mà trong đó công tác chuẩn bị kỹ thuật khu đất xây dựng đô thị đóng một
vai trò quan trọng. Những biện pháp chuẩn bị kỹ thuật được tiến hành nhằm khai
thác khả năng thuận lợi khắc phục khó khăn, của thiên nhiên để đáp ứng yêu cầu

- Phương pháp tổng hợp.
- Phương pháp kế thừa.
5. Kết quả nghiên cứu và ý nghĩa thực tiễn của đề tài.
Với các nội dung nghiên cứu như trên , kết quả nghiên cứu đề xuất các giải
pháp chuẩn bị kỹ thuật phòng chống thiên tai lũ lụt tới Thành phố Kratie , góp
phần bảo tồn di sản văn hóa và phát triển đô thị bền vững , xây dựng Thành phố
Kratie trở thành một đô thị “ Văn hóa - Du lịch – Sinh Thái ” phát triển năng
động , giàu bản sắc dân tộc, hiện đại và bền vững.
6. Cấu trúc của luận văn gồm có :


Ngoài mở đầu, Kết luận và kiến nghị, Nội dung chính của luận văn có 3 chương :
+ Chương 1: Thực trạng công tác chuẩn bị kỹ thuật với việc phòng tránh
thiên tai lũ lụt tại thành phố Kratie tỉnh Kratie.
+ Chương 2: Cơ sở lý luận và thực tiễn nghiên cứu các giải pháp chuẩn bị
kỹ thuật phòng tránh thiên taicho thành phố Kratie – tỉnh Kratie.
+ Chương 3: Đề xuất các giải pháp chuẩn bị kỹ thuật phòng tránh thiên tai
lũ lụt cho Thành phố Kratie.


CHƯƠNG 1
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC CHUẨN BỊ KỸ THUẬT VỚI VIỆC PHÒNG
TRÁNH THIÊN TAI LŨ LỤT TẠI THÀNH PHỐ KRATIE TỈNH KRATIE.
1.1. Các khái niệm cơ bản.
1.1.1. Thiên tai, lũ lụt.
a. Thiên tai. [5]
- Theo định nghĩa chung: Thiên tai là những tai họa tự nhiên xảy ra bất
ngờ, gây thiệt hại cho con người, môi trường và hệ sinh thái.
- Theo wikipedia: Thiên tai là hiệu ứng của một tai biến tự nhiên (lũ lụt,
bão, phun trào núi lửa, sóng thần, động đất, lở đất,...) có thể ảnh hưởng tới môi

- Mưa lũ : mưa lớn vượt mức thấm , tạo nên lũ ở các sông suối .
- Mực nước lũ là độ cao của mặt nước trong sông tính từ 1 độ cao chuẩn
nào đó.
- Mực báo động mực nước lũ.
- Lưu lượng lũ là lượng nước chảy qua một mặt cắt trong 1 đơn vị thời
gian được tính m3/ (Q).
- Đỉnh lũ : là mực nước hay lưu lượng nước cao nhất trong 1 trận lũ.
- Chân lũ lên là lũ bắt đầu lên ( mực nước bắt đầu dâng cao ).


- Chân lũ xuống là lũ rút xuống thấp nhất, xấp xỉ bằng lúc lũ bắt đầu lên.
- Thời gian lũ lên là khoảng thời gian từ chân lũ lên đến đỉnh lũ ( t1).
- Thời gian lũ xuống là khoảng thời gian từ dỉnh lũ đến chân lũ xuống
(t2)
- Thời gian trận lũ là khoảng thời gian từ chân lũ lên đến chân lux xuống (
t ).
t = t1 + t

2

- Biên độ mực nước lũ lên là chênh lệnh mực nước giữa mực nước đỉnh lũ
và mực nước chân lũ lên ( ∆H1 )
1.1.2. Công tác chuẩn bị kỹ thuật khu đất xây dựng.
Trong thực tế khi xây dựng rất khó tìm được một địa điểm có sẵn hoàn hảo
về điều kiện tự nhiên cũng như các điều kiện khác, đáp ứng ngay yêu cầu quy
hoạch xây dựng đô thị . Vì vậy người ta phải tiến hành những biện pháp kỹ thuật
cần thiết kế để cải tạo điều kiện tự nhiên của khu đất nhằm thỏa mãn yêu cầu quy
hoạch xây dựng đô thị. Những biện pháp kỹ thuật về sử dụng và cải tạo điều kiện
tự nhiên vào mục đích quy hoạch, xây dựng và hoàn thiện kỹ thuật cho đô thị
được gọi là chuẩn bị kỹ thuật cho khu đất xây dựng đô thị.

đồng bằng đông dân , phù hợp cho cấy lúa nước, tạo thành vùng đất trung tâm
Campuchia . Phần lớn ( khoảng 75% ) diện tích đất nước của Campuchia nằm ở
cao độ dưới 100 mét so với mực nước biển , ngoại trừ dãy núi Cardamon ( điểm
cao nhất là 1.771 m ), phần kéo dài theo hướng Bắc Nam về phía Đông của nó là
dãy Voi ( cao độ 500 – 1.000 m ) và dốc đá thuộc dãy núi Dảngek ( cao độ trung
binh 500 m ) dọc theo biên giới phía bắc với Thái Lan.[15]
Nhiệt độ dao động trong năm khoảng 10 – 38 0C. Campuchia có các mùa
mưa nhiệt đới , gió tây nam từ Vịnh Thái Lan/ Ẩn Độ Dương đi vào đất liền theo
hướng đông bắc mang theo hơi ẩm tạo thành những cơn mua từ tháng 5 đến tháng
10 , trong đó lượng mưa lớn nhất vào khoảng tháng 9, tháng 10 ; gió đông bắc
thổi theo hướng tây nam về phía biển trong mùa khô tháng 11 đến tháng 3 , với
thời kỳ ít mưa nhất là thang 1 và tháng 2.


Campuchia cũng là quốc gia có nhiều loài động vật quí hiếm trên thế giới
sinh sống , nổi bật nhất là hổ, voi và bò tót khổng lồ. Rất nhiều loài đang đứng
trước hiểm hoạ diệt chủng do nạn săn trộm và phá rừng.[3]
1.2.2. Đặc điểm kinh tế và xã hội :[1]
a/ Đặc điểm kinh tế.
Sự phát triển của nền kinh tế Campuchia bị chậm lại một cách đáng kể
trong thời kỳ 1997 – 1998 vì khủng hoảng kinh tế trong khu vực, bạo lực và xung
đột chính trị. Đầu tư nước ngoài và du lịch giảm mạnh . Trong năm 1999 năm đầu
tiên có được hòa bình thực sự trong vòng 30 năm , đã có những biến đổi trong cải
cách kinh tế và tăng trưởng đạt được mức 5%. Mặc dù bị ngập lụt tràn lan, GDP
tăng trưởng ở mức 5.0 % trong năm 2000, 6.3% trong năm 2001 và 5.2 % trong
năm 2002. Du lịch là ngành công nghiệp tăng trưởng mạnh nhất của Campuchia,
với số du khách tăng 34% trong năm 2000 và 40% trong năm 2001 trước sự kiện
khủng bố 11 tháng 9 năm 2001tại Mỹ . Mặc dù đạt được sự tăng trưởng như vậy
nhưng sự phát triển dài hạn của nền kinh tế sau hàng chục năm chiến tranh vẫn là
một thách thức to lớn. Dân cư thất học và thiếu các kỹ năng nghề nghiệp , đặc

biển hồ nước mặt rộng lớn có hàng triệu loại cá đang sinh sống và còn rất nhiều
loại động vật khác mà trên thế giới không còn nữa. Ở đó là nơi có nhiều cá nước
mặt nhất nhi trên thế giới cũng là nơi mà khách có thể thường thức những món ăn
đặc sản của Campuchia, khách có thể tới thăm trại nuôi các xấu nằm khắp nơi
trên mảnh đất Siem Reap, Làng văn hoá cũng là nơi cho khách tìm hiểu về nét
truyền thống của tất cả các dân tộc trong đất nước Campuchia. Siêm Reap đến
nay rất nổi tiếng cả trong và ngoài nước và được coi là điểm đến không thể thiếu
của các tỏu du lịch với các công trình như sau:
- Tháp ANGKOR WAT
- Tháp BAYON


- Tháp BAPUON
- Tháp BANTEAY SREY
- Tháp PHIMEAN AKAS
- Tháp BANTEAY KNEA
- Tháp BANTEAY SAMRE
- Tháp TA PROM
- Làng Văn Hoá…

Hình1.2. ANGKOR WAT
( Ngu ồn: Bộ xây dựng Campuchia)
d. Văn hóa và Nghệ thuật:
Nền văn hóa Campuchia có lịch sử phong phú đa dạng trải qua nhiều thế
kỷ và chịu ảnh hưởng nặng của Ấn Độ . Nền văn hóa Campuchia cũng gây ảnh
hưởng mạnh lên Thái Lan, Lào và ngược lại. Trong lịch sử Campuchia tôn giáo
có vai trò lớn trong các hoạt động văn hóa. Trải qua gần 2000 năm , người dân
Campuchia đã phát triển một tín ngưỡng Khmer độc đáo với các tín ngưỡng hỗn
hợp gồm tín ngưỡng thuyết vật linh bản địa và các tôn giáo Ấn Độ như Phật giáo




1.3. Giới thiệu về thành phố Kratie – tỉnh Kratie.
1.3.1. Vị trí địa lý.
Tỉnh Kratie là trong một

khu

vực miền núi ở phía đông bắc

của

Campuchia. Có thể đến bằng

tàu

thủy và đường bộ. Đó là
khoảng 217 km tư thành phố
Phnom Penh nếu đi du lich

bằng

thuyền dọc theo sông Cửu Long

.

Ngoài ra, các tỉnh có thể đến

bằng


sông nằm ở Kratie . Con sông này là nhà của cá heo Irrawaddy , cá , các loài chim
. Các dòng chảy của sông Mekong tại Kratie khác nhau rất nhiều . Có hàng trăm
hòn đảo theo mùa ngập lụt trên sông . Đến năm 2007 chính phủ Campuchia có kế
hoạch để xây dựng một đập trên sông Mekong gần TP Kratie. Tỉnh này cũng có
nhiều rừng , các Phnom Pram Poan dãy núi . Phnom Prech và đồn điền cao su.
Đông Kratie là một khu vực gia cầm quan trọng.
Tỉnh này chủ yếu được bảo vệ trong rừng rậm . Hố thiên thạch từ hoạt
động vụ đánh bom trong chiến tranh Việt Nam , một số trong đó chứa đầy nước
vẫn còn nhìn thấy được ở nông thôn . Một số đất đai ở Kratie được sử dụng cho
nông nghiệp , mặc dù một tỷ lệ nhỏ hơn so với các nơi khác ở Campuchia.
Tỉnh này có khí hậu gió mùa với mùa mát từ tháng mười một đến tháng
ba , mùa nóng từ tháng ba đến tháng năm và một mùa mưa từ tháng năm đến
tháng mười . Lũ lụt là thường xuyên ở Kratie sông Cửu Long có thể bị tràn khi
mùa nước lớn hơn 4 m . Kratie được biết đến với những phong cảnh vên sông hấp
dẫn của nó và các làng xanh và cánh đồng của mình.


Nguồn thủy sản của Kratie là một phần của Khu sông Cứu Long thượng
mà quan trọng là hỗ trợ cho các loài cá di cư và sinh hoạt nhưng không đóng vai
trò quan trọng trong đánh bắt cá thương mại. Rừng ở Kratie có xu hướng mở và
nhẹ hơn các nơi khác ở Campuchia, chúng thường được tạo thành từ các cây rụng
lá làm mất lá của họ trong mùa khô.
+ Nhiệt độ không khí:
Nhiệt độ ở tỉnh Kratie không thay đổi nhiều lắm về ban ngày và ban đêm.
Nhiệt độ cao nhất trong tháng 4 gần 39 0c .
Nhiệt độ thấp nhất trong tháng 12 xuống gần 15 0c.
Nhiệt độ trung bình 25 0c.
+ Chế độ mưa:
Độ ẩm trung bình là 80%.
Lượng nước mưa lớn nhất ở trong tháng 8 là 392.0mm.

15
23

Tổng cộng

45

Số

1.470.000

Số nhân viên
Nam Nữ
37
20

134

489.000
534.000

33
89

23
68

363

2.493.000

5
6
7

Máy lúa
Sản xuất rượu
Sửa chữa xe
Bàn , tủ ,kính
Đá lạnh
Bánh mi
Xe đạp

47
22
13
4
2
2
1

35,34%
16,54%
9,77%
3,01%
1,50%
1,50%
0,75%

68.630
14,100

Nước nắm
Kẹo
Loại khác

1
1
1
39
133

0,75%
0,75%
0,75%
29,32%
100%

15,000
800
800
81,170
202,850

3
1
1
16
88

7
3

Thể dục thể thao:
Thành phố có 2 trung tâm văn hóa thể thao, trong đó có 1 trung tâm dành
cho thiếu nhi và 1 trung tâm dành cho luyện tập và thi đấu gồm có các công trình
như sân vận động: thi đấu bóng đá, nhà thi đấu: bóng bàn, cầu lông,…
b/ Hạ tầng kỹ thuật:
+ Giao thông:
Giao thông đối ngoại: Giao thông chủ yếu là tuyến đường quốc gia số7 mới
dọc theo sông Mêkong khoảng 220 km và Quốc lộ 7A. Bến xe ô tô có diện tích
600 m2 nằm trên đường quốc lộ số 7 cũ đi qua trung tâm của Thành phố; tại Thành
phố Kratie hiện nay có bến tàu thủy để phục vụ cho khu vực Thành phố và vùng
lân cận. Thành phố Kratie không có tuyến đường sắt chạy qua.


Giao thông nội thị: Thành phố Kratie có mạng lưới đường nhỏ , hẹp hệ ô
bàn cờ theo hướng Đông Nam và Tây Nam - Đông Bắc . Tổng chiều dài mạng
lưới đường là 85,63 km, mật độ mạng lưới 3,5 km/km 2 , chiều rộng lòng đường
trung bình là 6 - 7 m, chiều rộng hè trung bình là 2 - 2.5 m, chiều rộng đường đỏ
là 8 – 13 m.
+ Cấp nước:
Hiện nay thành phố đang sử dụng hệ thống khai thác nước ngầm để cung
cấp nước sinh hoạt cho toàn bộ thành phố. Tuy nhiên do nước ngầm không cung
cấp đủ lưu lượng cũng như chất lượg nên Thành phố Kratie có dự án khai thác
nguồn nước mặt lấy từ sông Mêkong cách nhà máy nước 8 km . Xây dựng một
cửa lấy nước và một trạm bơm . Hiện nay đang triển khai gần xong , sau này Nhà
nước sẽ đầu tư nâng cấp và mở rộng hệ thống cấp nước công suất lớn . Lượng
nước nhà máy nước Thành phố chỉ đủ cung cấp cho 60% dân số , còn các khu
vực khác dùng nước giếng đóng hoặc giếng khơi. Đường ống cấp nước đang
xuống cấp , nhà máy nước đang từng bước khắc phục và cải tạo.
+ Cấp điện:
Thành phố Kratie được cung cấp điện từ tỉnh Bình Phước của Việt Nam 35


+ Rác thải bệnh viện : Thành phố Kratie có bệnh viện 150 giường và một
số trạm y tế. Lượng chất thải rắn thu gom được khoảng 150kg/ngày; đổ chung với
chất thải rắn sinh hoạt đô thị tại bãi rác ở ngoài trung tâm thành phố, riêng CTR
Ytế nguy hại được đốt trong lò đốt của bệnh viện.
+ Bãi rác hiện trạng : Bãi rác đặt tại ngoài trung tâm, cách Thành phố 5km ,
cách đường QL 7A mới 600m, đó là khu vực gần đồng ruộng. Diện tích bãi hiện
nay là 2,0ha ( 200m x 100m. Hiện nay rác đã được đổ đầy do công ty Môi trường
Sin Try quản lý. Nhà nước đã đầu tư ( đang xây dựng ) nhà máy xử lý chất thải
rắn sinh hoạt ngay cạnh bãi rác.
+ Nghĩa trang: Hiện nay , tổng diện tích đất nghĩa trang của Thành phố là
khoảng 5 ha nằm ở phía ngoài Thành phố chiếm 0.2%

Hình 1.7:bản đồ hiện trạng thành phố Kratie- tỉnh Kratie.

1.4. Vấn đề lũ lụt và công tác chuẩn bị kỹ thuật với phòng tránh thiên
tai lũ lụt tại TP Kratie.


1.4.1. Thiên tai lũ lụt tại thành phố Kratie.
Các nguyên nhân chính gây ra lũ lụt ở TP Kratie là do bão, áp thấp nhiệt
đới và mưa lớn. Mưa lũ hàng năm trên lưu vực sông Mêkong kéo dài từ tháng
VI tới tháng X. Nhìn chung mùa lũ chậm hơn mùa mưa 1 tháng, tuy nhiên mùa
lũ ở đây cũng không ổn định, nhiều năm lũ xảy ra từ tháng VI và cũng nhiều năm
sang tháng X và XI vẫn có lũ.
Trong những năm gần đây, lũ lụt xảy ra ngày một thường xuyên hơn với
những trận lũ lụt rất lớn gây nên những hậu quả rất nặng nề, cơn bão lũ đi qua TP
Kratie đã ảnh hưởng rất nhiều đến sinh hoạt, đời sống của người dân, hơn thế
nữa, lũ lụt còn làm ảnh hưởng trực tiếp đến khu du lich văn hoá và sinh thái, như
trận lũ tháng 9 năm 2000 làm cho TP Kratie ngập sâu trong nước lũ 0,5 – 1.5m

đã ảnh hưởng trực tiếp nặng nề đến người dân trong vùng ngập lũ lụt và ảnh
hưởng lớn đến việc bảo vệ khu văn hoá và sự phát triển du lịch của địa phương và
cả nước.
+ Tác động của mưa, lũ lụt:
-Lượng mưa hàng năm phân bố không đều, những tháng đầu năm khô hạn, cuối
năm mưa lụt thường tập trung vào những đợt ảnh hưởng của bão và áp thấp nhiệt
đới, gió mùa bắc.
- Hầu hết các triền sông đều bị ảnh hưởng của lũ lụt. Tính hình sạt lở bờ sông
diễn ra khá nghiêm trọng khắp các triền sông, cửa sông. Toàn Thành phố Kratie
có 2 phương chịu ảnh hưởng của sạt lở, đặc biệt là số hộ gia đình sống trên bờ
sông Mêkong đang có xu hướng sạt lở mạnh. Tổng chiều dài sạt lở trên địa bàn
Thành phố Kratie là 2.120m phía dốc theo đoạn cuối của bờ sông.
1.4.2.Thực trạng công tác chuẩn bị kỹ thuật phòng tránh thiên tai lũ lụt
của thành phố Kratie – tỉnh Kratie.
a. Hiện trạng nền xây dựng.[9]
Thành phố Kratie là vùng đồng bằng có độ dốc không nhỏ là 10% , nằm
dọc theo bờ sông Mêkong , Thành phố được hình thành trên giải cồn cát của đoạn
sông có địa hình thấp dần từ Bắc xuống Nam.
+ Cao độ nền lớn nhất ở đồng bằng là 18-20.5m ( khu vực dọc đường QL 7
mới và ven đê)
+ Cao độ nền thấp nhất là 11 m ( khu vực đồng ruộng ) chiếm 30%
Nền khu vực dự kiến phát triển chủ yếu về hướng Đông và Đông Bắc, về
hướng Nam có cao độ trung bình là 20 m.