BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI

Chu Thị Kim Oanh

PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT MỘT SỐ
GIẢI PHÁP GIẢM TỔN THẤT ĐIỆN NĂNG TẠI CÔNG TY
ĐIỆN LỰC LONG BIÊN TRONG GIAI ĐOẠN 2010 – 2020
Chuyên ngành: Quản trị Kinh doanh

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
QUẢN TRỊ KINH DOANH

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. TRẦN THỊ BÍCH NGỌC

HÀ NỘI – 2013


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

LỜI CẢM ƠN

Trong thời gian học tập tại lớp Cao học Quản trị kinh doanh khóa 2011-2012,
Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, tôi đã được đào tạo và tích lũy nhiều kiến thức
cho bản thân cũng như phục vụ công việc. Đặc biệt là khoảng thời gian thực hiện
đề tài: “Phân tích thực trạng và đề xuất một số giải pháp giảm tổn thất điện năng
tại Công ty Điện lực Long Biên trong giai đoạn 2010 - 2020”.
Tôi xin bày tỏ lòng tri ân tới các Thầy, Cô Khoa Kinh tế & Quản lý – Trường


MỤC LỤC
DANH MỤC BẢNG
DANH MỤC HÌNH
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
MỞ ĐẦU
Chương I
CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TỔN THẤT ĐIỆN NĂNG VÀ TẦM QUAN TRỌNG

3

QUẢN LÝ TỔN THẤT ĐIỆN NĂNG TRONG CÔNG TÁC KINH DOANH
CỦA CÔNG TY ĐIỆN LỰC LONG BIÊN ………………………….

1.1. Đặc điểm và vai trò của ngành điện trong nền kinh tế quốc dân …….

4

1.1.1. Đặc điểm của ngành điện hiện nay …………………………………...

4

1.1.2. Vai trò của ngành điện trong nền kinh tế quốc dân …………………

6

1.2. Bản chất về kinh doanh điện năng ……………………………………...

7


15

1.5. Một số phương pháp và nguyên tắc tính tổn thất điện năng ………….

17

1.5.1. Một số phương pháp tính tổn thất điện năng ……………………………

18

1.5.2. Phân tích tổn thất điện năng …………………………………………….

20

1.6. Làm thế nào để giảm tổn thất điện năng ……………………………….

22

1.6.1. Giảm tổn thất kỹ thuật …………………………………………………..

22

1.6.2. Giảm tổn thất thương mại ……………………………………………….

23

1.6.3. Xây dựng ý thức và sắp xếp nguồn nhân lực hợp lý ……………………

24


2.1.2. Cơ cấu quản lý của Công ty Điện lực Long Biên ……………………….

28

2.1.3. Mô hình tổ chức quản lý ………………………………………………...

28

2.2. Quá trình hình thành và phát triển lưới điện phân phối Quận Long

30

Biên –TP. Hà Nội ……………………………………………………………..
2.2.1. Quá trình hình thành …………………………………………………….

30

2.2.2. Địa hình và địa chất công trình …………………………………………

31

2.2.3. Khí hậu ………………………………………………………………….

31

2.2.4. Sông hồ ………………………………………………………………….

32

2.2.5. Tài nguyên thiên nhiên ………………………………………………….

43

Biên ……………………………………………………………………………
2.5.1. Tình hình thực hiện tổn thất điện năng so với kế hoạch được giao của

43

Công ty Điện lực Long Biên trong những năm gần đây ………………………

Chu Thị Kim Oanh

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

2.5.2. Phân tích tình hình tổn thất điện năng theo từng đội quản lý …………..
2.6. Phân tích một số nguyên nhân ảnh hưởng đến tổn thất điện năng của
Công ty Điện lực Long Biên ………………………………………………….

49
51

2.6.1. Nguyên nhân kỹ thuật …………………………………………………..

51

2.6.1.1. Nguyên nhân do nguồn điện cung cấp ………………………………..


Chương III
MỘT SỐ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN GIẢM TỔN THẤT ĐIỆN NĂNG

75

TẠI CÔNG TY ĐIỆN LỰC LONG BIÊN …………………………………
3.1. Các mục tiêu định hướng của Công ty Điện lực Long Biên trong công
tác giảm tổn thất điện năng ………………………………………………….

75

3.2. Các giải pháp giảm tổn thất điện năng …………………………………

75

3.2.1. Giải pháp 1 - Đầu tư củng cố và phát triển lưới điện …………………...

75

3.2.2. Giải pháp 2 - Tăng cường quản lý thiết bị đo đếm ……………………..

79

3.2.3. Giải pháp 3 - Tăng cường quản lý khách hàng sử dụng điện và công tác
quản lý kinh doanh …………………………………………………………….
3.2.4. Giải pháp 4 - Chủ động phát triển nguồn nhân lực ……………………..
3.2.5. Giải pháp 5 - Nhóm giải pháp về nâng cao công tác phối hợp trao đổi
thông tin giữa khách hàng sử dụng điện với Công ty …………………………


Bảng 2.1: Diện tích các loại đất của quận Long Biên …………………………..

33

Bảng 2.2: Dân số và mật độ dân số quận Long Biên ……………………………

33

Bảng 2.3: Thống kê mang tải các đường dây quận Long Biên …………………

35

Bảng 2.4: Đường dây trung thế do Công ty Điện lực Long Biên quản lý ………

36

Bảng 2.5: Bảng tổng hợp dung lượng MBA trung gian và phân phối …………..

36

Bảng 2.6: Bảng tổng hợp khối lượng MBA theo gam và theo cách điện ……….

36

Bảng 2.7: Khối lượng đường dây trung thế đang quản lý vận hành …………….

37

Bảng 2.8: Khối lượng đường dây hạ thế đang quản lý vận hành ………………..


Bảng 2.16: Tình hình thực hiện sửa chữa duy tu lưới điện ……………………...

41

Bảng 2.17: Bảng tổng hợp tình hình thực hiện chương trình giảm tổn thất điện

44

năng tại Công ty Điện lực Long Biên ……………………………………………..
Bảng 2.18: Tỷ lệ giảm tổn thất các trạm biến áp sau khi cải tạo lưới điện tại Đội

47

quản lý điện 1 ……………………………………………………………………

Chu Thị Kim Oanh

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

Bảng 2.19: Khu vực quản lý điện của các Đội quản lý ………………………….

49

Bảng 2.20: Tình hình thực hiện chỉ tiêu tổn thất điện năng tại các Đội quản lý


67

Bảng 2.28: Danh sách khách hàng vi phạm sử dụng điện năm 2011 …………..

68

Bảng 3.1: Số lượng hòm chống tổn thất không đạt tiêu chuẩn chống tổn thất …

84

Bảng 3.2: So sánh về lợi ích trước và sau khi có giải pháp ……………………..

95

Chu Thị Kim Oanh

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

DANH MỤC HÌNH

Hình 2.1: Các nguyên nhân gây ra tổn thất điện năng ………………………...

71

Hình 2.2: Sơ đồ hình cây về các nguyên nhân ảnh hưởng đến tổn thất thương

TTĐN:

Tổn thất điện năng

4.

P.KHVT&QLDA: Phòng kế hoạch vật tư & quản lý dự án

5.

P.KT:

Phòng kỹ thuật

6.

P.TCKT:

Phòng tài chính kế toán

7.

MBA:

Máy biến áp

8.

TU:


Cán bộ công nhân viên

14.

XHCN:

Xã hội chủ nghĩa

Chu Thị Kim Oanh

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Ngành điện là một ngành kinh tế kỹ thuật mũi nhọn, có vai trò vô cùng quan
trọng trong nền kinh tế quốc dân. Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước ta luôn luôn tập
trung đầu tư, chỉ đạo một cách toàn diện đối với hoạt động của ngành điện. Trong
suốt quá trình hình thành và phát triển của mình, ngành điện đã luôn cố gắng hoàn
thành một cách có hiệu quả nhiệm vụ chính trị, kinh tế, xã hội đã được Đảng và Nhà
nước giao phó, đóng góp xứng đáng vào công cuộc đấu tranh bảo vệ và giải phóng
đất nước trước đây cũng như công cuộc đổi mới xây dựng đất nước, thực hiện công
nghiệp hoá, hiện đại hoá ngày nay.
Từ khi chuyển đối nền kinh tế từ cơ chế kế hoạch hoá tập trung, quan liêu bao
cấp sang cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ
nghĩa, ngành điện nói chung và Công ty Điện lực Long Biên nói riêng đã phải cố

Trong quá trình thực hiện luận văn, các phương pháp nghiên cứu được sử
dụng là: thống kê, mô phỏng, so sánh tổng hợp, phân tích kinh tế.
Dữ liệu được thu thập dựa trên 2 nguồn sơ cấp và thứ cấp:
- Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua việc trao đổi với lãnh đạo của Tổng
Công ty Điện lực TP. Hà Nội và Tập đoàn Điện lực Việt Nam.
- Dữ liệu thứ cấp được thu thập trên cơ sở kế thừa các kết quả nghiên cứu,
khảo sát của các tạp chí Điện lực và các báo cáo của Tập đoàn Điện lực Việt Nam,
Tổng Công ty Điện lực TP. Hà Nội, Công ty Điện lực Long Biên cũng như trên
mạng Internet.
4. Phạm vi nghiên cứu
Tác giả tập trung nghiên cứu công tác giảm tổn thất điện năng và các vấn đề
liên quan đến tổn thất điện năng tại Công ty Điện lực Long Biên.
5. Kết cấu của Luận văn
Luận văn gồm 3 chương:
Phần mở đầu
Chương I: Cơ sở lý thuyết về tổn thất điện năng và tầm quan trọng quản lý
tổn thất điện năng trong công tác kinh doanh của Công ty Điện lực Long Biên.
Chương II: Phân tích thực trạng công tác giảm tổn thất điện năng tại Công
ty Điện lực Long Biên.
Chương III: Một số giải pháp thực hiện giảm tổn thất điện năng tại Công ty
Điện lực Long Biên..

Chu Thị Kim Oanh

2

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

sản xuất mà trong đó từng cá nhân ở mọi cấp độ đều tham gia và có ý thức về
chất lượng.

Chu Thị Kim Oanh

3

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

1.1. Đặc điểm và vai trò của ngành điện trong nền kinh tế quốc dân
1.1.1. Đặc điểm của ngành điện hiện nay
Điện năng có vai trò rất quan trọng trong sự phát triển của nền kinh tế quốc
dân. Điện là tư liệu đầu vào căn bản của nhiều ngành sản xuất. Ngành điện là ngành
cơ sở hạ tầng, tạo động lực cho toàn bộ nền kinh tế xã hội. Tất cả những nước khi
phát triển đều phải dựa trên cơ sở điện khí hoá và đặc biệt ngày nay khi khoa học
công nghệ ngày càng phát triển thì vai trò của điện khí hoá ngày càng rõ nét.
Điện năng là một sản phẩm đặc biệt nó khác với các loại sản phẩm khác. Nếu
như các loại sản phẩm khác có thể sản xuất ra và được dự trữ, cất vào kho sau đó có
thể đem ra tiêu dùng nhưng điện năng thì lại không thể dự trữ, cất vào kho được.
Quá trình sản xuất và tiêu dùng điện năng diễn ra đồng thời. Điện năng sau khi sản
xuất ra được phân phối tới nơi tiêu dùng thông qua hệ thống truyền tải điện: cao thế,
trung thế, hạ thế. Khi khách hàng tiêu dùng điện năng chuyển hoá thành các dạng
năng lượng khác như nhiệt năng, cơ năng, quang năng tùy theo mục đích của khách
hàng tiêu dùng để thoả mãn nhu cầu của khách hàng tiêu dùng.
Điện năng là một sản phẩm mang tính thông dụng trong tiêu dùng, đôi khi

Về phương diện đo đếm cũng mang tính chất đặc biệt, ở những ngành kinh
doanh khác người bán có thể dùng phương tiện đo đếm chung để cân đo, đong, đếm
hàng hoá cho khách hàng, còn trong kinh doanh điện, đồng hồ đo đếm điện là
phương tiện đặc biệt dùng để đo lường sản lượng điện khách hàng đã tiêu dùng và
mỗi khách hàng phải dùng một đồng hồ riêng do đó việc quản lý với số lượng lớn là
rất khó khăn phức tạp, chất lượng và kỹ thuật đo đếm có ảnh hưởng lớn đến sản
lượng điện năng bán ra.
Điện có thể được sản xuất ra từ nhiều nguồn năng lượng khác nhau như: than
đá, nước, năng lượng nguyên tử, dầu mỏ, khí đốt, năng lượng mặt trời, gió… Đặc
điểm của hệ thống điện là ở thời điểm nào cũng cần có sự cân bằng giữa công suất
phát ra và công suất tiêu thụ cộng tổn thất công suất, tuy nhiên hiện nay lượng điện
sản xuất ra không đáp ứng đủ nhu cầu tiêu dùng vì vậy luôn đòi hỏi phải tăng công
suất sản xuất và các biện pháp quản lý để tăng lượng điện cung ứng.
Việc quản lý, vận hành một hệ thống điện để kinh doanh điện năng đòi hỏi
phải theo quy trình, quy phạm nghiêm ngặt, mang tính hệ thống cao. Cũng chính vì
vậy tổ chức sản xuất kinh doanh không hợp lý sẽ làm ảnh hưởng đến chi phí trong
giá thành điện năng và sinh ra tổn thất điện năng trong các khâu từ sản xuất đến
truyền tải và phân phối điện.
Kinh doanh điện năng vừa có chức năng kinh doanh vừa có chức năng phục
vụ. Một mặt kinh doanh điện năng phải đáp ứng nhu cầu của khách hàng: cung ứng
liên tục, đầy đủ, đảm bảo chất lượng điện năng vừa phải hạch toán sao cho kinh
doanh hiệu quả và có lãi. Tuy nhiên, nếu kinh doanh điện năng có lãi nhưng không
đáp ứng được nhu cầu phát triển kinh tế xã hội của đất nước thì không thể nói là kinh
doanh có hiệu quả được. Ngược lại nếu cung ứng tốt mà kinh doanh không có lãi thì
công ty không thể tồn tại và phát triển được. Tức là trong hoạt động kinh doanh của

Chu Thị Kim Oanh

5


một xã hội hiện đại. Trên một bình diện quốc gia điện năng còn giúp thu hẹp
khoảng cách giữa thành thị và nông thôn mang lại những tiện lợi chung cho thế giới
hiện đại. Điện năng tác động không chỉ đối với ngành công nghiệp, nông nghiệp,
dịch vụ mà còn tác động tới việc chuyển dịch cơ cấu ngành nghề, việc làm, từ đó
tác động đến mức sống, lối sống của người dân và của toàn xã hội: Điện năng
không chỉ phục vụ cho đời sống của từng cá nhân, từng con người mà nó là

Chu Thị Kim Oanh

6

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

nhu cầu thiết yếu của sự phát triển, nâng cao đời sống văn hoá, tinh thần của
toàn xã hội.
Điện năng có vai trò quan trọng là vì nó có nhiều tính ưu việt hơn so với các
loại năng lượng khác. Một trong những tính quan trọng và quý giá nhất của điện
năng là nó có thể truyền đi xa một cách nhanh chóng mà tổn hao lại ít so với các
dạng năng lượng khác thông qua hệ thống truyền tải điện. Nó giải quyết được vấn
đề sử dụng tài nguyên tại chỗ để biến thành dạng năng lượng điện phục vụ cho nhu
cầu ở khắp mọi nơi cách xa hàng nghìn kilômét không chỉ cho một quốc gia mà có
thể cho nhiều quốc gia.
Từ đó cho thấy điện là nhu cầu thiết yếu của nền kinh tế và đời sống xã hội.
Công nghiệp điện là ngành công nghiệp được ưu tiên đặc biệt và ngành điện được
coi như một ngành kinh tế hạ tầng cơ sở đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế

doanh điện năng đòi hỏi phải được tuân thủ chặt chẽ nếu không nó không chỉ ảnh
hưởng đến ngành điện mà nó còn ảnh hưởng đến các ngành khác và đến cả mọi
người dân. Do đó việc truyền tải và phân phối điện năng đòi hỏi phải đảm bảo một
số yêu cầu sau:
Phải đảm bảo tính an toàn trong sản xuất và kinh doanh: đảm bảo an toàn
cho con người, cho các thiết bị. Để an toàn cho các thiết bị đòi hỏi chất lượng điện
năng phải đảm bảo, cung cấp điện ổn định, tần số dòng điện ổn định. Để an toàn cho
con người, trong sản xuất và kinh doanh điện năng đòi hỏi việc sản xuất, kinh doanh
điện năng phải đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật, các quy định hiện hành.
Điện năng phải được cung cấp liên tục, vì điện năng là nhiên liệu đầu vào
cho nhiều ngành sản xuất kinh doanh, do đó nếu mất điện thì sẽ làm cho sản xuất
của các ngành khác sẽ bị đình trệ. Mất điện đột ngột có thể dẫn đến thiết bị và sản
phẩm bị hư hỏng. Đối với người dân tiêu dùng điện trong sinh hoạt đòi hỏi điện
phải cung cấp đủ công suất, chất lượng điện áp ổn định và thời gian cấp điện.
Trong việc quản lý đòi hỏi phải quản lý chặt chẽ vì điện năng là một loại sản
phẩm đặc biệt không thể nhìn thấy hình dạng kích thước, việc đo đếm cũng rất khác
với các loại sản phẩm khác, việc phát hiện ra sự hao hụt trong kinh doanh cũng như
trong truyền tải là rất khó khăn. Do đó nếu không quản lý chặt chẽ sẽ làm cho tổn thất
lớn, kinh doanh sẽ không hiệu quả. Nếu khâu quản lý tốt sẽ làm giảm được tổn
thất, kinh doanh sẽ đạt hiệu quả cao không chỉ cho riêng ngành điện mà còn cho
nhiều ngành kinh tế của đất nước vì nó làm giảm chi phí đầu vào, giảm lượng
hàng phế phẩm cho các ngành kinh tế, cho mọi người dân khi sử dụng điện.
1.3. Tổn thất điện năng
1.3.1. Khái niệm tổn thất điện năng
Trong kinh doanh điện năng khâu đầu tiên chính là khâu ghi chỉ số công tơ
đếm điện tại đầu nguồn do Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) bán ra và khâu cuối
cùng là quá trình ghi chỉ số công tơ đếm điện từ các công tơ đo điện từng nhà hoặc
hiện trường của khách hàng, tuy nhiên tổng sản lượng điện năng đo đếm ở khâu
cuối cùng < tổng sản lượng điện năng đo đếm ở đầu nguồn.


cần phải áp dụng các biện pháp để nhằm làm giảm tổn thất điện năng.
1.3.2. Phân loại tổn thất điện năng
Phân loại tổn thất giúp ta hiểu rõ hơn có những loại tổn thất nào và ảnh
hưởng của từng loại tổn thất trong quá trình sản xuất và kinh doanh điện năng. Mặt
khác việc phân loại tổn thất còn giúp cho các nhà quản lý kinh doanh bán điện đánh
giá mức tác động của tổn thất tới hoạt động sản xuất kinh doanh của mình, xem xét
những tổn thất nào là do yếu tố chủ quan, những yếu tố nào là do yếu tố khách quan
để từ đó tác động nên yếu tố nào để có thể giảm được tổn thất điện năng và mang lại
hiệu quả kinh doanh.
Có rất nhiều loại tổn thất điện năng: Tổn thất điện năng kỹ thuật, tổn thất
điện năng phi kỹ thuật (là tổn thất do trình độ quản lý sản xuất, tính nhịp nhàng

Chu Thị Kim Oanh

9

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

trong quá trình tổ chức sản xuất... và cả các nguyên nhân khác như thiên tai...), tổn
thất điện năng thương mại. Tuy nhiên trong Luận văn tốt nghiệp tác giả chỉ tập
chung hai loại tổn thất cơ bản là tổn thất điện năng kỹ thuật và tổn thất điện năng
thương mại (phi kỹ thuật).
1.3.2.1. Tổn thất điện năng kỹ thuật
Đó là trong quá trình truyền tải và phân phối điện năng từ các nhà máy điện đến
các hộ tiêu thụ điện, đã diễn ra một quá trình vật lý là dòng điện khi đi qua máy biến áp

Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

nhiệm vụ truyền tải phân phối điện năng. Hệ thống này phần lớn là nằm ở ngoài trời
nên luôn phải chịu tác động lớn của môi trường tự nhiên, thiên tai do bão lũ gây ra,
áp thấp nhiệt đới, lụt lội,… do đó dễ dẫn tới hư hỏng, đổ cột, đứt dây truyền tải, có
khi còn bị phá huỷ hoàn toàn hoặc ngập chìm trong nước gây sự cố. Trong quá trình
bị sự cố đó sẽ gây ra tổn thất điện năng.
Đặc điểm của đường dây tải điện: đường dây tải điện thường được làm bằng
kim loại phần lớn nằm ở ngoài trời do đó dễ bị oxi hoá, hiệu quả sử dụng giảm gây
ra tổn thất. Mặt khác nó còn gây ra tổn thất do sự phát nóng của đường dây dẫn, tổn
thất vầng quang điện (do cường độ điện trường lớn làm ion hoá không khí xung
quanh dây dẫn. Điện áp truyền tải càng cao, độ ẩm không khí càng lớn thì tổn thất
vầng quang càng lớn), tổn thất do rò rỉ điện trên các vật cách điện. Đường dây tải
điện quá dài, tiết diện dây dẫn nhỏ dẫn đến quá tải đường dây điện, điều này cũng
gây tổn thất điện năng, chất liệu làm đường dây cũng ảnh hưởng đến tổn thất nó có
thể làm tăng hoặc giảm tổn thất.
Chất lượng thi công lắp đặt cải tạo mạng lưới vận hành cũng tác động lớn
đến tổn thất kỹ thuật. Do việc cải tạo lắp đặt các thiết bị không đúng tiêu chuẩn
khiến cho thiết bị giảm tuổi thọ, lượng điện năng bị tiêu hao vô ích lớn. Sự đan xen
giữa thiết bị mới và thiết bị cũ khiến cho việc vận hành nhiều khi không đồng bộ,
khi thực hiện công việc truyền tải điện gặp nhiều khó khăn, cũng như không thể vận
hành được tối đa công suất của máy móc thiết bị. Cấp điện áp truyền tải thấp hơn so
với điện áp định mức do đó việc đo đếm điện năng không chuẩn xác gây ra tổn thất
điện năng khi khách hàng sử dụng thiết bị.
Công suất quá tải hoặc công suất non tải tại máy biến áp cũng gây ra tổn thất
điện năng.
Tổn thất điện năng trong mạng lưới truyền tải, phân phối và trong các máy biến
áp của hệ thống thường chiếm từ 5- 15% điện năng phát của hệ thống điện, phụ thuộc

chết, cháy không xử lý, thay thế kịp thời, bỏ sót hoặc ghi sai chỉ số; do không thực
hiện đúng chu kỳ kiểm định và thay thế công tơ định kỳ theo quy định của Pháp
lệnh đo lường; đấu nhầm, đấu sai sơ đồ đấu dây… dẫn đến điện năng bán cho khách
hàng đo được qua hệ thống đo đếm thấp hơn so với điện năng khách hàng sử dụng.
Tổn thất thương mại bao gồm:
- Tổn thất do hành động vi phạm sử dụng điện của khách hàng có công tơ:
+ Mua điện lẻ qua từng công tơ;
+ Sửa số hiệu công tơ trực tiếp;
+ Sửa số hiệu công tơ gián tiếp.
- Tổn thất do khách hàng không dùng công tơ.
- Tổn thất do khách móc nối bất hợp pháp: như câu móc trộm lên lưới điện,
người tiêu dùng sử dụng điện trước khi được phép, người tiêu dùng vẫn được sử
dụng khi đã hết hoặc thanh lý hợp đồng.
- Tổn thất do thiết bị đo đếm: công tơ bị chết cháy, công tơ chạy chậm, công
tơ lắp đặt không đúng kỹ thuật.

Chu Thị Kim Oanh

12

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

Nguyên nhân tổn thất thương mại:
- Do vấn đề quản lý:
+ Bao gồm:


Chu Thị Kim Oanh

13

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

Khoa Kinh tế và quản lý

Giá điện giờ cao điểm, bình thường và thấp điểm;
Giá điện theo từng mức công suất và điện năng sử dụng;
Giá do hệ số công suất thấp (hệ số cos φ thấp);
Đối với hệ thống điện nếu được áp dụng giá kép thì sẽ giảm được tổn thất
điện năng do:
Điều hoà được biên độ phụ tải điện, tránh được vận hành non tải và quá tải
hệ thống điện;
Hộ tiêu thụ sử dụng hợp lý thiết bị điện sử dụng có hiệu quả và giảm được
tổn thất điện do nâng cao được hệ số công suất.
* Về nạn vi phạm sử dụng điện:
Nạn vi phạm sử dụng điện xảy ra ở hầu hết mọi địa phương.
Nguyên nhân chủ yếu do:
Ý thức của người sử dụng điện, tổ chức kiểm tra sử dụng điện ở ngành điện
còn chưa tốt.
Chưa đầu tư kỹ thuật nhiều vào khâu phân phối điện để chống vi phạm sử
dụng điện, quản lý tốt “kho điện” của mình.
Tổn thất thương mại là tổn thất xảy ra trong quá trình kinh doanh điện,
thường chiếm 1- 2%. Tuy nhiên việc giảm tổn thất thương mại chủ yếu là phụ

nghệ sản xuất, truyền tải phân phối.
Tổn thất do cơ cấu tổ chức, quản lý yếu kém gây nên. Tổn thất này có thể
giảm được nếu ta thực hiện cải tổ, tổ chức lại bộ máy quản lý sao cho hợp lý, tổ
chức lại cơ cấu kiểm tra, giám sát việc kinh doanh, mua bán điện một cách khoa học
và chặt chẽ.
1.4. Vai trò của việc giảm tổn thất điện năng
Hiện nay trước tình hình thiếu điện nghiêm trọng, đặc biệt vào mùa hè việc ngành
điện cắt điện sa thải phụ tải đang diễn ra một cách thường xuyên. Nguồn điện đang thiếu
không đáp ứng được sự phát triển của phụ tải, trên tất cả các thông tin đại chúng đều kêu
gọi tất cả mọi người tiết kiệm điện, sử dụng điện an toàn và hiệu quả.
Đứng trước tình hình khó khăn do thiếu nguồn điện, việc xây dựng thêm các
nhà máy điện và các nguồn cung cấp điện không phải là công việc của ngày một
ngày hai, vì vậy việc tiết kiệm điện có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong thời điểm
này mà ở đây chính là việc giảm tổn thất điện năng của các đơn vị truyền tải và kinh
doanh bán điện.
Việc giảm tổn thất điện năng không chỉ có ý nghĩa đối với ngành điện mà nó
còn có ý nghĩa đối các ngành khác và đối với nền kinh tế quốc dân cũng như đối với
mọi người dân.
Trước hết là đối với ngành điện nói chung và đối với Công ty Điện lực
Long Biên nói riêng: việc giảm tổn thất điện năng làm cho lượng điện mà Công ty
Điện lực cung ứng cho khách hàng sẽ nhiều hơn do đó đảm bảo các nhu cầu sản

Chu Thị Kim Oanh

15

Cao học QTKD 2011-2012


Luận văn thạc sĩ khoa học

và phát triển phải tăng giá của mình, dẫn đến sức mua của người tiêu dùng sẽ giảm,
hàng hoá bị ứ đọng, doanh nghiệp không phát triển được. Nền kinh tế bị suy thoái,

Chu Thị Kim Oanh

16

Cao học QTKD 2011-2012