Bài dự thi Thuyết trình văn học – Năm học 2008-2009
BÀI DỰ THI THUYẾT TRÌNH VĂN HỌC
Năm học: 2008-2009
Thuyết trình viên: Nguyễn Hồng Hải Dương
Học sinh lớp 8/2 – Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi.
DÀN Ý BÀI THUYẾT TRÌNH
A. Tên đề tài : Đường nét tương phản và giá trị nhân đạo của An-đéc-
xen trong truyện ngắn “Cơ bé bán diêm”.
B. Dàn ý của bài thuyết trình :
I. Đặt vấn đề:
- Tình người là giá trị vĩnh hằng của đời sống mà mọi người đang
hướng tới.
- “Cơ bé bán diêm” của An-đéc-xen mang đậm giá trị nhân đạo cao
cả về tình người.
- Hình ảnh đối lập và sự đan cài giữa thực tế và mộng tưởng là giá trị
nghệ thuật góp phần thể hiện giá trị nhân đạo của nhà văn.
II. Giải quyết vấn đề:
1. Luận điểm 1: Sự tương phản về ảnh ngộ của cơ bé bán
diêm.
2. Luận điểm 2: Sự tương phản giữa thực tế và mộng tưởng
trong mỗi lần em bé quẹt diêm.
III. Kết thúc vấn đề:
Đường nét tương phản độc đáo và sự đan cài giữa thực tế và
mộng tưởng truyền cho người đọc lòng thương cảm đối với một em
bé bất hạnh, lay động trong ta tình thương và niềm tin ở con người.
Đó cũng chính là giá trị nhân đạo của An-đéc-xen.
Thuyết trình viên: Nguyễn Hoàng Hải Dương – Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi
1
Bài dự thi Thuyết trình văn học – Năm học 2008-2009
Kính thưa Ban giám khảo!
Kính thưa q thầy cơ giáo và các bạn học sinh thân mến!

Chúng là những người cần phải được hưởng hạnh phúc trong cuộc đời.
Đó là quyền tất yếu của con người trong xã hội lồi người.
Ngay phần đầu vào tác phẩm, nhà văn đã cho người đọc nhận ra
Thuyết trình viên: Nguyễn Hoàng Hải Dương – Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi
2
Bài dự thi Thuyết trình văn học – Năm học 2008-2009
hồn cảnh tội nghiệp của cơ bé bằng nghệ thuật tương phản độc đáo. Đó
là sự tưởng phản giữa hiện tại mà cơ bé đang gánh chịu và cả sự tương
phản giữa q khứ vàng son của cơ bé với một hiện tại đau lòng đến mức
tột cùng. Với lời văn êm dịu như lời thỏ thẻ, người đọc dường như bị
cuốn ngay vào câu chuyện đầy cảm động. Bên ngồi trời là hồn cảnh của
một đêm giao thừa đầy băng giá với cái lạnh thấu xương của xứ Bắc Âu
“trời đơng giá rét”, ấy vậy mà “cơ bé đầu trần chân đất đang dò dẫm
trong đêm tối”. Ngồi đường lạnh buốt và tối đen, nhưng “cửa sổ mọi
nhà đều sáng rực ánh đèn”. Cơ bé “bụng đói” cả ngày chưa ăn uống gì
mà “trong phố sực nức mùi ngỗng quay”. Xây dựng những đường nét
tương phản ấy trong câu chuyện, An-đéc-xen như muốn làm nổi bật tình
cảnh đáng thương của cơ bé, gợi lên trong lòng người đọc một tình u
thương trắc ẩn. Tình cảm ấy vốn là tình cảm thiêng liêng giữa con người
với con người – Đó là tình đồng loại. Cái rét, cái đói, cơng việc kiếm
sống đang giày vò cơ bé, đang cố tình đày đọa em đến cùng kiệt. Em đã
rét, đã khổ lại càng rét, càng khổ hơn khi cửa sổ mọi nhà rực ánh đèn đón
năm mới. Em đã đói, có lẽ lại càng đói hơn khi ngửi thấy mùi ngỗng quay
sực nức.
Ngồi sự đối lập về hồn cảnh hiện tại của cơ bé bán diêm, nhà văn
còn tinh tế lồng ghép vào câu chuyện sự đối lập giữa hiện tại đáng thương
mà cơ bé đang gánh chịu với q khứ vàng son của em. Hãy lắng nghe
ngòi bút của nhà văn: “Cửa sổ mọi nhà đều sáng rực ánh đèn và trong
phố sực nức mùi ngỗng quay. Chả là đêm giao thừa mà! Em tưởng nhớ
lại năm xưa, khi bà nội hiền hậu của em đang sống, em cũng được đón

sự đối lập.
Hàng loạt các đường nét đối lập trong câu chuyện đều tập trung làm
nổi rõ tình cảnh đáng thương của cơ bé bán diêm. Đó là tình người mà
An-đéc-xem muốn nói với mọi người.
Kính thưa q thầy cơ giáo và các bạn!
Đường nét đối lập, tương phản càng gay gắt trong mỗi lần em bé
quẹt diêm. Mỗi lần quẹt diêm là mỗi lần em bé đốt sáng lên những ước
mơ, khát vọng. Mỗi lần quẹt diêm là mỗi lầm thực tế và mộng tưởng đan
cài vào nhau, cuộc đời và ảo ảnh cứ sóng đơi hiển hiện, nó như tranh chấp
nhau, nâng dần lên, bay cao lên.
Trong cái đói rét đến kiệt sức, em bé chợt nghĩ: “Chà! Giá quẹt một
que diêm mà sưởi cho đỡ rét một chút nhỉ? Giá em có thể rút một que
diêm ra quẹt vào tường mà hơ ngón tay nhỉ?” Cuối cùng em đánh liều
quẹt một que. Diêm bén lửa thật nhạy. Ngọn lửa lúc đầu xanh lam, dần
dần biến đi , trắng ra, rực hồng lên quanh que gỗ, sáng chói trơng rất vui
mắt. Em bé nhìn que diêm lóe sáng, em tưởng chừng như “đang ngồi
trước một lò sưởi bằng sắt có những hình nổi bằng đồng bóng nhống…
Lửa cháy nom rất vui mắt và tỏa ra hơi nóng dịu dàng”. Nhưng em vừa
dủi chân ra thì “lửa vụt tắt, lò sưởi biến mất”. Niềm vui của em cũng vụt
tắt theo. Em bần thần nghĩ đến nhiệm vụ bán diêm và lời cha quở mắng.
Cơ bé quẹt que diêm thứ hai: “Bức tường như biến thành một tấm rèm
bằng vải màu. Bàn ăn đã dọn, khăn trải bàn trắng tinh, trên bàn tồn bát
đĩa bằng sứ q giá, và có cả một con ngỗng quay… Ngỗng ta nhảy ra
Thuyết trình viên: Nguyễn Hoàng Hải Dương – Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi
4
Bài dự thi Thuyết trình văn học – Năm học 2008-2009
khỏi đĩa và mang cả dao ăn, phuốc-sắt cắm trên lưng, tiến về phía em
bé”. Nhưng diêm vụt tắt. Trước mặt em chỉ còn là những bức tường dày
đặc và lạnh lẽo. Phố xá vắng teo. Mấy người khách qua đường vội vã
hồn tồn lãnh đạm với em. Em cố tìm lại ngọn lửa để tiếp tục sưởi ấm,

chất đầy đủ, được hưởng những thú vui tinh thần, được sống trong hạnh
phúc gia đình. Những ước mơ thật chính đáng của mọi trẻ em nói riêng và
của mỗi con người nói chung. Thể hiện sự đối lập và đan cài giữa thực tế
và mộng tưởng của cơ bé bán diêm, nhà văn Đan Mạch ấy hẳn đã cháy
Thuyết trình viên: Nguyễn Hoàng Hải Dương – Trường THCS Nguyễn Văn Trỗi
5