1


A. TÊN ĐỀ TÀI: RÈN KỸ NĂNG ĐỌC CHO HỌC SINH LỚP 3
B. PHẦN MỞ ĐẦU
I. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
1.1. Cơ sở lý luận
Đọc là kĩ năng quan trọng hàng đầu của con người. Không biết đọc con
người không tiếp thu được nền văn minh của nhân loại. Nhờ biết đọc con người
mới tự học, tự rèn, mới thực hiện được: “Học, học nữa, học mãi”. Vì vậy dạy học ở
phổ thông, nhất là các em học sinh tiểu học là cần thiết và quan trọng.
Đọc thông thì viết thạo. Đọc thạo thì viết mới đúng. Đó là vấn đề quan trọng
cần suy nghĩ và cần tìm cách để dạy Tập đọc cho học sinh Tiểu học.
1.2 Cơ sở thực tiễn.
Việc dạy đọc của học sinh lớp 1, 2, 3 hiện nay bên cạnh những thành công
vẫn còn nhiều hạn chế. Học sinh chưa được như ta mong muốn. Kết quả đọc của
các em chưa đáp ứng được yêu cầu của việc hình thành kỹ năng đọc, giáo viên
chúng tôi còn lúng túng khi dạy Tập đọc: Cần đọc bài này với giọng như thế nào
(Vì giọng đọc của giáo viên không được chuẩn lắm do phương ngữ mỗi nơi). Làm
thế nào để chữa lỗi phát âm cho học sinh, làm thế nào để các em đọc nhanh hơn,
hay hơn. Đó là cái băn khoăn của chúng tôi.
Học sinh của khối 3 hiện nay đa số còn đọc chậm, nhỏ, phát âm theo tiếng
địa phương. Một số em còn đọc ê, a. Do đó tôi chọn đề tài rèn kỹ năng đọc cho học
sinh lớp 3.
II. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.
Nâng cao kỹ năng đọc cho học sinh.
Thông qua dạy học Tiếng Việt, góp phần rèn luyện thao tác tư duy cho học sinh.
Đọc là tiếp thu những thành tựu của học vần đạt được, nâng cao lên ở mức đầy
đủ và hoàn chỉnh hơn, đồng thời tạo nên bốn khả năng đã nêu: đọc đúng, đọc
nhanh, đọc hiểu, đọc diễn cảm.
Phân môn tập đọc giáo dục cho các em lòng ham đọc sách, hình thành cho trẻ

đều, một số đọc còn yếu, một số giáo viên chưa chú trọng đến việc dạy cho học
sinh tiểu học, chưa tìm ra biện pháp dạy môn tập đọc để nâng cao hiệu quả giờ dạy.
Nguyên nhân của đọc yếu và đọc chưa tốt của học sinh là do nhiều tác động như:
phương pháp giảng dạy của giáo viên, ngôn ngữ địa phương, do tài liệu, sách giáo
khoa, câu hỏi còn chung chung, chưa đi sâu vào nội dung bài, cách kết hợp các
phương pháp dạy còn hạn chế. Do vậy giờ dạy chưa đạy kết quả cao, dẫn đến học
tốt môn tập đọc còn hạn chế.
Trong thực tế thì mỗi địa phương lại có phương ngữ riêng, hằng ngày các em
phải giao tiếp với mọi người xung quanh, ở làng xóm mình nên các em phát âm theo
tiếng địa phương, bị ảnh hưởng bởi phương ngữ rất nhiều. Đặc biệt Trường Tiểu học
Hướng Phùng bao gồm những đối tượng học sinh khác nhau. Riêng tập thể lớp 3H
100% là học sinh dân tộc Vân Kiều, nên phần lớn các em không có đủ điều kiện để
học tập tốt hơn và do ảnh hưởng của ngôn ngữ địa phương mà các em đọc còn chưa
tốt.Chỉ mới ở trường các em mới được giáo viên dạy phát âm theo chính âm. Tất cả
học sinh lớp tôi đều ở tại xã Hướng Phùng nên các em phát âm theo tiếng dân tộc
của mình. Mà nói tiếng của các em thì sai rất nhiều so với chính âm, các em đọc sai
dẫn đến viết chính tả sai hoặc khiến người nghe hiểu sai ý nghĩa của từ.
II. GIẢI PHÁP THỰC HIỆN
Để giải quyết được mục đích yêu cầu của tiết Tập đọc và khắc phục những
nguyên nhân tồn tại đã nêu trên. Tôi đã tiến hành thực hiện những giải pháp, biện
pháp cụ thể sau:
1. Một số công việc chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1.1. Đối với giáo viên
- Trước hết muốn rèn cho học sinh đọc thành tiếng đúng thì giáo viên phải
đọc đúng, đọc hay (đọc diễn cảm). Để đạt được yêu cầu trên thì giáo viên phải rèn
luyện bản thân mình đọc đúng, đọc hay. Không cho phép giáo viên dạy Tập đọc mà
lại đọc chưa chuẩn. Trước khi soạn bài giáo viên phải đọc bài nhiều lần, đọc thể
hiện được cảm xúc của tác giả khi viết bài văn đó. Dành quỹ thời gian cho việc
soạn bài và thiết kế các hoạt động cụ thể của giáo viên, học sinh ở từng đoạn của
bài. Giáo viên phải chú ý đến khâu rèn đọc cho học sinh, chú ý đến đối tượng học

thanh sắc. Giáo viên gọi học sinh khá phát âm chuẩn đọc trước, các em phát âm sai
nghe, đọc lại, đọc nhiều lần sửa đến khi đọc đúng. Khi đã sửa cho các em đọc đúng
lỗi đó rồi, trong các tiết học sau giáo viên chú ý đến em đó khi đọc xem em còn
mắc lỗi lại nữa không để kịp thời uốn nắn, sửa chữa (nếu em mắc lại). Vì số lượng
học sinh mắc lỗi này nhiều nên giáo viên dần sửa sai triệt để. Và các âm khác khi
học sinh phát âm sai giáo viên tiến hành tìm các từ ngữ có âm đó luyện phát âm
cho học sinh ngay trong giờ và luyện thêm ở những tiết dạy luyện tập ở buổi hai.
2.2. Rèn đọc đúng
- Đối với các lớp 1,2 việc đọc mẫu thường do giáo viên đảm nhiệm. Đến lớp
3 kỹ năng đọc của học sinh đã được nâng cao.
Giáo viên dùng lời nói kết hợp chữ viết, ký hiệu và đồ dùng dạy học, hướng
dẫn học sinh cách ngắt nghỉ hơi, tốc độ đọc, giọng đọc thích hợp câu thơ hay đoạn
văn. Mỗi đoạn gọi 1 học sinh đọc. Gọi học sinh nhận xét bạn và đọc lại, chú ý; đọc
ngắt, nghỉ những cụm từ trong những câu văn dài trong bài văn xuôi.
+ Ví dụ: Câu trong bài : “Cóc kiện trời’’
“Cóc thấy nguy quá,/ bèn lên thiên đình kiện trời.//
- Sau khi học sinh phát hiện câu dài, giáo viên ghi vào băng giấy hoặc bảng
phụ gọi 1, 2 em đọc. Các em khác nhận xét bạn ngắt nghỉ đúng chưa, ngắt hơi, nghỉ
hơi sau với những tiếng nào, em có đồng ý không? Mời em đó đọc lại. Học sinh
đọc và ngắt hoặc nghỉ để các bạn khác nhận xét bổ xung và giáo viên thống nhất
cách đọc.
- Giáo viên hướng dẫn học sinh đọc diễn cảm thông qua việc dẫn dắt gợi mở

4


để học sinh thể hiện tình cảm, thái độ qua giọng đọc phù hợp với hình ảnh, cảm xúc
trong bài thơ, phù hợp tính cách nhân vật trong bài văn (Bước đầu biết làm chủ
được giọng đọc đối với ngữ điệu, tốc độ, cao độ, trường độ, âm sắc nhằm diễn tả
đúng nội dung bài. Đọc diễn cảm phù hợp với sự cảm nhận riêng của từng cá nhân.

âm tương đối đúng phụ âm đầu nhưng lại phát âm sai dấu thanh rất nhiều. Do đó,
tùy theo bài tập đọc mà tôi chọn ra những từ có vần và dấu thanh học sinh hay phát
âm sai để luyện đọc cho các em, đặc biệt là các vần uyên, oai, uy, ươu, oác…
2.4. Rèn đọc câu:
Mục đích của rèn đọc câu là hướng dẫn học sinh ngừng nghỉ, ngắt hơi, ngắt
nhịp đúng chỗ, biết lên giọng, nhấn giọng, hạ thấp giọng, … ở những từ ngữ thích
hợp trong tiết tập đọc, giáo viên cần chọn ra những câu văn dài, những câu thơ khó
ngắt nhịp ghi ra bảng phụ, sau đó giáo viên đọc mẫu cho học sinh phát hiện ra
những chỗ ngắt hơi, ngắt nhịp trong câu đó; Sau đó dùng bút lông (phấn màu) sổ
(đánh dấu) chỗ ngắt hơi, ngắt nhịp, nhấn giọng… học sinh có thể dùng chì để làm
kí hiệu vào SGK. Sau đó cho các em luyện đọc cá nhân, hoặc đồng thanh tổ có
nhiều học sinh đọc yếu.
2.5. Rèn đọc đoạn:
5


Phương pháp mới ở phân môn Tập đọc hiện nay là giáo viên hướng dẫn học
sinh luyện đọc xong rồi mới tìm hiểu bài, sau đó tiếp theo phần luyện đọc lại. Thực
tế học sinh lớp lúc đầu chưa hiểu hết nội dung bài nên đọc bài lúc đầu chưa thể đọc
đúng, đọc diễn cảm được. Giáo viên lúc đó phải đọc mẫu cho học sinh tiếp xúc với
tác phẩm, sau khi luyện đọc từ, câu khó có trong đoạn xong giáo viên mới hướng
dẫn luyện đọc đoạn, giáo viên cần nêu cách cụ thể về đọc như: Nhấn giọng, kéo dài
giọng ở từ ngữ nào, đọc cao hạ thấp từ nào…, nhanh, chậm, vui, buồn.
Tóm lại giáo viên cần phải rèn cho học sinh đó có ngữ điệu, giọng điệu phải
phù hợp với từng loại câu (kể, hỏi, cảm, cầu khiến). Giáo viên hướng dẫn đọc một
cách cụ thể, rõ ràng, tránh hướng dẫn chung chung như phần hướng dẫn đọc ở
SGK. Đối với các bài thơ để rèn học sinh đọc diễn cảm, giáo viên phải biết khai
thác những nét đặc trưng của thơ: Dòng thơ, nhịp thơ, vần thơ, thể thơ. Cần hướng
dẫn kỹ về cách ngắt nhịp, cách ngắt nghỉ hơi ở cuối mỗi dòng thơ, cách đọc những
tiếng cùng vần với nhau… sao cho phù hợp với thể thơ, nội dung của từng khổ thơ,

4
14,28%
7
25%
10
35,72%
7
25%
* Kết quả sau khi áp dụng các biện pháp:
TSHS
Giỏi
Khá
Trung bình
Yếu
SL
TL
SL
TL
SL
TL
SL
TL
28
8
28,57%
14
50%
6
21,42%
0

phụ huynh cần quan tâm nhắc nhở các em rèn đọc trong thời gian ở nhà. Hướng
cho các em nói đúng chính âm khi giao tiếp với mọi người, hạn chế phát âm theo
địa phương.
- Nhà trường hằng năm tổ chức hội thi “đọc thơ, văn diễn cảm để các em học
sinh của trường Tiểu học trong huyện có dịp cọ sát học hỏi lẫn nhau. Đồng thời
cũng tạo ra không khí thi đua rèn đọc tốt, khích lệ các em phấn đấu, luyện đọc để
có giọng đọc ngày càng hay. Bên cạnh đó, tài năng, óc sáng tạo của các em cũng
được bộc lộ qua hội thi.
Quảng Trị, ngày 26 tháng 3 năm 2016
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung của
người khác.
(Ký và ghi rõ họ tên)

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG
ĐƠN VỊ

Nguyễn Thị Như Quỳnh

MỤC LỤC
A. TÊN ĐỀ TÀI ……………………………...………………………………...1

7


B. PHẦN MỞ ĐẦU……………………………...…………………..…………1
I. Lí do chọn đề tài………………………………………………....……..……...1
II. Mục đích nghiên cứu…….……………………………....……….…………..1
III. Đối tượng nghiên cứu ……………………………………………………….1
IV. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm …………………………………………...1