V&T

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC

LQĐ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN
ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC LỚP 6, 7
I . LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI :
Lịch sử âm nhạc khẳng định rằng: Âm nhạc có từ lâu đời, mầm mống âm nhạc
đã được hình thành từ khi con người chưa có tiếng nói. Cùng với sự phát triển của
xã hội, âm nhạc ngày càng phát triển qua các thời kỳ, giai đoạn lịch sử và hình
thành những trường phái, những loại hình, những nền âm nhạc riêng mang đậm
bản sắc của mỗi dân tộc, mỗi vùng ,mỗi miền vô cùng phong phú, đa dạng, muôn
màu là một phần không thể thiếu trong đời sống xã hội loài người. Âm nhạc hỗ trợ
trong các dịp lễ hội và nghỉ ngơi cộng đồng, dùng làm phương tiện để giải trí, làm
đẹp tâm hồn ,là niềm tự hào của mỗi dân tộc.
Chính vì âm nhạc tác động lên mặt xúc cảm và tư tưởng nên âm nhạc nói chung,
âm nhạc thường thức nói riêng đóng vai trò không kém phần quan trọng trong việc
giáo dục con người, nhất là thế hệ trẻ. Có thể thông qua âm nhạc để giáo dục tư
tưởng, đạo đức cho người nghe.Những tác phẩm âm nhạc diễn tả những tư tưởng,
tình cảm đạo đức cao đẹp như tình yêu quê hương, đất nước, lòng tự hào dân tộc,
tình bạn, tình yêu, tình huynh đệ, tình phụ tử, tình mẫu tử,… Những điều ấy tạo
nên nội lực thúc đẩy người nghe vươn tới sự hoàn thiện, hoàn mỹ.
Tâm huyết với nghề của mình chắc hẳn thầy cô giáo dạy âm nhạc luôn mong
muốn học sinh của mình cảm nhận đúng đắn về âm nhạc. Bởi lẽ đó mà trong quá
trình giảng dạy tôi đã đúc rút được một số phương pháp để dạy tốt phân môn âm
nhạc thường thức và lí do đó tôi đã chọn đề tài: Một số phương pháp để dạy tốt
phân môn âm nhạc thường thức lớp 6, 7.
II. TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

- Văn Cao
- Lưu Hữu Phước
- Phong Nhã
- Văn chung
- Nguyễn Xuân Khoát
- Hoàng Việt
- Đỗ Nhuận
- Huy Du
+ Giới thiệu các nhạc sĩ nổi tiếng thế giới điển hình của các thời kì lịch sử âm
nhạc như:
2


V&T

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC

LQĐ

- Mô da
- Bê-tô-ven
Đó là những nhà soạn nhạc thiên tài, những nhạc sĩ hàng đầu thế giới, họ có
khối lượng tác phẩm âm nhạc rất đồ sộ, những tác phẩm nổi tiếng thế giới được
sáng tác và trải qua thời gian dài vẫn được mọi người trên thế giới đón nhận,yêu
thích. Chúng là tài sản văn hóa của nhân loại và có nhiều tác dụng trong việc giáo
duc thẩm mỹ cho con người
 Ngoài ra còn giới thiệu một số nội dung khác như dân ca Việt Nam , các thể
loại bài hát , một số nhạc cụ phương tây và nhạc cụ dân tộc phổ biến , bài hát
cho thiếu nhi ,bài hát phổ thơ v.v.
Học sinh :

Giới thiệu về dân ca Việt Nam giáo viên cần chuẩn bị để cho học sinh nghe và
xem hình ảnh ở Video Clip một số bài điển hình ở các vùng miền :

Giáo viên cho học sinh thực hiện trò chơi hoặc hái hoa dân chủ, phần câu hỏi là
có yêu cầu các em hát một bài dân ca mà em biết sau đó có thể cho các em nghe
giáo viên trình bày hoặc qua băng đĩa nhạc..Và cũng có thể thực hiện các trò chơi
khác như: Trò chơi nghe nhạc đoán nhanh, trò chơi ô chữ, chiếc nón kì diệu…
hay hát nối tiếp một từ có trong bài dân ca.

4


V&T

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC

LQĐ

*phương pháp trình diễn âm nhạc: Giáo viên hướng dẫn học sinh cách trình bày
bài hát theo các hình thức như: Đơn ca, song ca…
- *Phương pháp trực quan: Giáo viên sử dụng các phương tiện dạy học như:
Nhạc cụ, các loại máy nghe nhìn, băng đĩa nhạc, tranh ảnh, ứng dụng công nghệ
thông tin trong giảng dạy để hướng dẫn học sinh tiếp thu bài học tốt.
Ví dụ: Hình ảnh sinh hoạt âm nhạc dân gian ở các vùng miền
Hát Dân ca ở Nam bộ

Hát Quan họ ở Bắc Ninh

5


và Sơn La của Việt nam, phía bắc giáp Trung Quốc, phía tây giáp Lào.
+ Liên môn lịch sử:
GV: Thời kì kháng chiến chống thực dân Pháp tỉnh Điện Biên đã ghi dấu ấn lịch sử
nào?
HS: Trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Điện Biên là một tỉnh có chiến
công vang dội của đất nước ta “ Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ”.
7


V&T

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC

LQĐ

GV: Ai là người chỉ huy quân và dân ta làm nên chiến công đó?
HS: Đại tướng Võ Nguyên Giáp là người chỉ huy cuộc chiến đấu lừng lẫy năm
châu, chấn động địa cầu..
-HS đọc phần 2 bài hát Hành quân xa( Sgk)
GV cho HS nghe bài hát Hành quân xa.
HS nêu cảm nhận của mình sau khi nghe và hiểu được hoàn cảnh ra đời của bài
hát..
- GV giúp HS hiểu hơn về sự hy sinh gian khổ của chiến sĩ ta, đồng bào ta về cuộc
đấu tranh chống thực dân Pháp lúc bấy giờ..
( Nội dung giáo dục)
GV: Ngày nay chúng ta được sống trong hòa bình, các em phải làm gì để đền đáp
công ơn của những người đã quên mình cho Tổ Quốc?
HS: Các em sẽ học tập tốt rèn luyện tốt xứng đáng là con ngoan trò giỏi để sau
này giúp ích cho nước nhà.
*Phương pháp phát triển năng lực cảm thụ âm nhạc: Cần phải cho các em


LQĐ


V&T

MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐỂ DẠY TỐT PHÂN MÔN ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC

LQĐ

III. HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI
Khi tôi áp dụng phương pháp nêu trên vào giảng dạy vào thực tế phân môn âm
nhạc thường thức tôi nhận thấy:
+ Các em rất hứng thú và sôi nổi trong giờ học âm nhạc.
+ Các em năng động và đưa ra ý kiến của riêng mình về sự hiểu biết ít nhiều của
mình, có ý thức chuẩn bị bài.
+ Trong quá trình nghe băng nhạc, xem tranh ảnh, bản đồ địa lý, các em được biết
thêm về tác giả, tác phẩm, biết thêm về đặc điểm, văn hóa từng vùng, miền.
+ Trước đây trong lớp có một số em nhút nhát, ít phát biểu : Sau khi áp dụng
phương pháp phân nhóm, tự tìm hiều, các em mạnh dạn hơn trong giờ học âm
nhạc.
+ Hình thành cho các em được kĩ năng nghe và cảm thụ âm nhạc.
* Kết quả thu được như sau:
STT
1

NĂM
HỌC
2013-2014



0

LQĐ

0%

IV. ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ VÀ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG
Qua thời gian giảng dạy theo đề tài, .với phương pháp dạy trên sẽ giúp học sinh
chủ động tham gia xây dựng bài rất tích cực, khác với trước đây chỉ là ngồi nghe
giáo viên truyền đạt một cách thụ động. Có thể áp dụng để giảng dạy ở các khối
lớp 6, 7, 8, 9.
Giờ học với sụ giúp của các thiết bị hiện đại như : nhạc cụ, máy, tranh ảnh minh
họa…đã làm tiết học thêm phần sinh động, hào hứng, đồng thời học sinh tiếp thu
bài học nhanh và mang lại hiệu quả tốt.
Để đạt được kết quả trên đòi hỏi phải có sự kết hợp đồng bộ giữa GV các bộ môn
khác, GVCN, ban cán sự lớp, nhóm trưởng, các nhóm, đặc biệt là ý thức tự giác
học tập của các em học sinh.
Bên cạch đó nhà trường cũng nên thường xuyên tổ chức các buổi ngoại khóa, các
buổi giao lưu văn nghệ cho toàn thể học sinh tham gia, tạo cho các em một sân
chơi bổ ích, lành mạnh, giúp cho các em làm quen tham gia các hoạt động hoc tập
một cách tích cực, tạo sự mạnh dạn trước tập thể để tạo không khí học tốt, góp
phần cho việc giảng dạy đạt kết quả cao.
VI .TÀI LIỆU THAM KHẢO :
STT
1

Tên tác giả
Hoàng Long- Hoàng Lân


2003