ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
KHOA TÂM LÝ – GIÁO DỤC

BÀI TIỂU LUẬN
Môn: Giáo
Đề tài:

dục học đại cương

CẢI CÁCH GIÁO DỤC BẬC TIỂU HỌC
THEO MÔ HÌNH VNEN

GVHD: Bùi Văn Vân
SVTH: Giang Thị Mỹ Linh
Lớp: 13CTXH

Đà Nẵng, 06/2014

1


NỘI DUNG BÀI LÀM
• Khái niệm giáo dục
• Khái quát về chương trình VNEN
• Cơ sở lý luận
• Thực trạng
• Phương pháp tổ chức lớp học VNEN
• Thuận lợi và khó khăn gặp phải
• Đề xuất


Giáo dục là hiện tượng xã hội đặc biệt, bản chất của nó là sự truyền đạt và lĩnh hội
kinh nghiệm lịch sử-Xã hội của các thế hệ loài người.
II) Chương trình VNEN: vai trò và mục đích
Nhằm đáp ứng được những yêu cầu về đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục. Ngày
nay giáo dục Việt Nam đặc biệt là giáo dục ở tiểu học có sự đổi mới về phương pháp dạy
học. Một trong những định hướng của đổi mới phương pháp dạy học hiện nay là tạo điều
kiện giúp người học phát huy tính tích cực,độc lập; phát triển năng lực tự học, năng lực
tìm tòi, khám phá,sáng tạo. Mô hình trường học mới (VNEN ) là mô hình nhà trường
hướng tới việc đáp ứng yêu cầu của đổi mới phương pháp dạy học. Học sinh học theo tốc
độ phù hợp với trình độ nhận thức của cá nhân, nội dung học thiết thực, gắn với thực tiễn
hằng ngày của học sinh. Bộ giáo dục và đào tạo đã đưa mô hình trường học mới (VNEN)
vào giảng dạy tiểu học. đối với học sinh tiểu học các em còn nhỏ mà chương trình này rất
mới lạ. Đặc biệt là học sinh miền núi, các em ít giao lưu, ít tiếp xúc với môi trường bên
ngoài nên sau khi tiếp cận với chương trình VNEN không biết học sinh có học được
chương trình này không? Học sinh học theo chương trình này có hiệu quả không? Làm
thế nào để học sinh học tốt chương trình VNEN này?
III) Cơ sở lý luận
Đổi mới phương pháp dạy học cũng là một trong những trọng tâm của đổi mới căn
bản và toàn diện giáo dục theo Nghị quyết số 29 QĐ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013. Mà
hiện nay chúng ta đang thực hiện dạy học theo mô hình trường học mới tại Việt Nam
(VNEN) ở tiểu học. Dạy học theo mô hình VNEN là phát triển toàn diện con người “ Dạy
chữ - Dạy người ”
Theo tài liệu hướng dẫn giáo viên Toán 3. Một trong những định hướng của đổi mới
phương pháp dạy học hiện nay là tạo điều kiện giúp người học phát huy tính tích cực, độc
4


lập; phát huy năng lực tự học, năng lực tìm tòi, khám phá, sáng tạo. Mô hình trường học
là một trong những mô hình nhà trường hướng tới việc đáp ứng yêu cầu của đổi mới
phương pháp dạy học, thể hiện qua một số đặc điểm điểm cơ bản: học sinh học theo tốc

những em trước đây học chậm, rụt rè, không dám phát biểu trước lớp mà giờ đây các em
đã hòa nhập được với các bạn, hoạt động nhanh nhẹn hơn và còn có thể làm nhóm trưởng
nữa.
Qua kỳ họp phụ huynh thì có một số phụ nuynh nhận định rằng chương trình này rất
hay, các em biết tự giác học tập, không phải nhắc nhở nhiều, các em học tập đỡ vất vả
hơn, buổi tối về nhà không phải học nhiều mà các em vẫn hiểu bài và làm bài tập tốt.
Hiện nay việc thực hiện học tập theo mô hình trường học mới VNEN ở một số nơi
cơ bản đã đi vào nề nếp. Nếu trong lớp hôm nào đó mà chủ tịch hội đồng tự quản vắng
hoặc nhóm trưởng vắng thì bất cứ một học sinh nào cũng có thể đảm nhận nhiệm vụ thay
cho chủ tịch hội đồng tự quản hoặc nhóm trưởng để điều hành lớp học tập tốt. Chính vì
vậy mà việc học tập chương trình VNEN này của học sinh hiệu quả ngày càng được nâng
cao hơn.
2) Hạn chế:
Bên cạnh những thành tích đáng mừng thì vẫn còn một vài hạn chế đáng lưu tâm và
khắc phục.
Như đã nói ở trên, đây là một chương trình mới, nên học sinh vẫn chưa tiếp cận tốt,
nhiều học sinh vẫn chưa thực sự tự tin, tự giác học tập. Một số em học giỏi hoạt động rất
tốt, trái lại những em học chậm hơn thì lười hoạt động để mặc cho các bạn làm gì thì làm
còn mình cứ ngồi chơi hoặc nói chuyện nên việc học tập chưa có hiệu quả.
Bên cạnh đó phụ huynh còn mơ hồ về cách học này của con em mình, họ nói tôi không
biết con tôi học như thế nào? Học cái gì? …. Chính vì họ chưa hiểu được cách học theo
chương trình VNEN này nên một số phụ huynh chưa ủng hộ nhiệt tình.
V) Một số phương pháp thực hiện lớp học VNEN:
1. Tổ chức họp cha mẹ học sinh.
Tổ chức họp cha mẹ học sinh đầu năm nhằm tuyên truyền hình thức dạy học theo
mô hình VNEN này. Cho phụ huynh tiếp cận với tài liệu hướng dẫn học các môn, sau đó
mời phụ huynh tham dự một tiết học minh họa. Để phụ huynh thấy được con mình học
cái gì? Học như thế nào? Các em hoạt động ra sao? Thỉnh thoảng mời phụ huynh đến
6


vì các em đã có kinh nghiệm qua tham gia bầu hội đồng tự quản.
7


Khi hoàn thiện bộ máy hội đồng tự quản và các nhóm trưởng, giáo viên hướng dẫn
cho hội đồng tự quản, các nhóm trưởng những kĩ năng cần thiết như lãnh đạo, cách điều
hành nhóm ra sao, hợp tác và lắng nghe các bạn như thế nào…… Ngoài ra giáo viên nên
thành lập câu lạc bộ “ Người lãnh đạo giỏi” để các em giao lưu, chia sẻ những kinh
nghiệm lẫn nhau.
3. Bồi dưỡng cách sử dụng tài liệu hướng dẫn học.
Đối với học sinh giáo viên nên thường xuyên chia sẻ, khuyến khích động viên
hướng dẫn tỉ mỉ cách sử dụng tài liệu hướng dẫn học. Trước tiên cho học sinh học thuộc
và nắm vững 10 bước học tập, tiếp đến chỉ cho học sinh biết các kí hiệu, lô gô trong tài
liệu hướng dẫn học. Hướng dẫn cụ thể cho học sinh cách làm việc cá nhân như thế nào,
làm việc nhóm đôi, cả nhóm hoặc hoạt động cả lớp ra sao. Từ đó các em nắm chắc chắn
các hoạt động theo lô gô. Trong lúc làm việc học sinh còn biết cách chia sẻ, hỗ trợ hoặc
lắng nghe bạn chia sẻ để cùng nhau nắm vững kiến thức của từng bài học.
4. Một số trò chơi tổ chức trong lớp.
Bên cạnh những phương pháp ở trên, khi dạy học theo chương trình VNEN, giáo
viên tìm tòi thêm những trò chơi phù hợp cho từng tiết học, môn học để gây hứng thú cho
học sinh.
+Ví dụ: môn Toán.
-Trò chơi tìm bạn:
Chuẩn bị một số thẻ số tự nhiên từ 1 đến 30 và thẻ số la mã từ 1 đến 30.
Chia lớp làm 2 nhóm, mỗi em tự chọn cho mình 1 thẻ số ( có thể chơi các số từ 1
đến 30 ,( giáo viên tùy chọn) nhưng mỗi nhóm đều mang số giống nhau).
+Người quản trò hô: tìm bạn tìm bạn.
+ Cả lớp nói: tìm bạn thế nào?
+ Người quản trò nói: tìm bạn có số bằng nhau. Như vậy là em có số tự nhiên 1 kết
đôi với bạn có số la mã I, tương tự 2 kết bạn với II….

Chia nhóm thành 2,3,4….. đội. Người quản trò nêu yêu cầu kể tên các bộ phận trong
cơ thể con người bắt đầu bằng chữ T. Các đội kể: ví dụ: tai, tay, tim…
Hoặc M, ví dụ: mắt, môi, miệng,….. giúp các em ôn lại kiến thức các bộ phận của
cơ thể người.
- Trò chơi: Kể tên các con vật, cây cối theo nhóm.

9


Ví dụ: con vật ( cây cối) có thanh huyền, thanh sắc. Hoặc kể tên con vật ( cây cối)
theo đặc điểm con 4 chân,2 chân ( cây rễ chùm, rễ cọc), nếu đội nào kể không được là
thua cuộc. Trò chơi này nhằm củng cố về động vật và cây cối….
Ngoài các trò chơi phù hợp với các tiết học, tôi còn tìm tòi một số trò chơi có tính
vui vẻ thoải mái hoặc có tính đoàn kết thân ái, nhanh nhẹn hài hước để gây hứng thú cho
học sinh.
+ Ví dụ: Trò chơi tôi thấy:
. Người quản trò hô: hôm qua tôi thấy.
. Cả lớp nói: thấy gì thấy gì?
. Quản trò nói tên của bạn nào đó và 1 sở thích hoặc 1 hành động của bạn đó
- Tôi thấy Lan ăn kẹo trong lớp.
- Lan nói không phải tôi
- Cả lớp: thế thì ai?
- Lan nói: oan cho tôi.
- Cả lớp: oan cái gì?
- Lan: khổ cho tôi.
- Cả lớp: khổ cái gì?
- Lan: vì tôi thấy Minh nói chuyện trong lớp.
Và cứ như vậy là bạn Minh tiếp tục nói hôm qua tôi thấy và cũng lặp lại như trên.
em nào nói sai không đảm bảo theo các câu trên là phạm luật.
Trong quá trình áp dụng các phương pháp trên giáo viên luôn luân phiên cho học

• Kinh phí thực hiện còn hạn chế, chưa được đầu tư kịp thời, rộng rãi. Trong cuộc
trao đổi với báo Dân Trí, Thứ trưởng Bộ Giáo dục Nguyễn Vinh Hiển nhấn mạnh:
“Dự án của mô hình VNEN đã có kết hoạch là chỉ hỗ trợ cho 1.447 trường tiểu học
tham gia. Song do hiệu quả của mô hình này nên nhiều nơi muốn tự nhân rộng ra.
Tuy nhiên, trường nào muốn làm thêm thì phải tự lo kinh phí, dự án chỉ hỗ trợ
trong công tác tập huấn giáo viên. Có thể những trường không đủ điều kiện thực
hiện ngay các nội dung của trường học VNEN thì có thể thực hiện từng phần. Ví
dụ như có thể chỉ thực hiện phần tổ chức lớp học hoặc sử dụng bộ sách…”.
11


• Vì đây là chương trình thử nghiệm nên tài liệu vẫn còn một số điểm chưa hợp lý.
Ví dụ như: đối với môn Tiếng Việt cấu trúc (lớp 3), môn học chưa được loogic,
chương trình đi hết phân môn này tới phân môn khác còn sách thử nghiệm thì xen
kẽ nhau. Hay như trong sách, một số hình ảnh minh họa không phù hợp với nội
dung bài học.
• Yêu cầu của chương trình là học sinh lên lớp 2 phải biết đọc và viết thành thạo thì
mới tự học được, nhưng thực tế tỉ lệ học sinh yếu Tiếng Việt lại khá phổ biến ở địa
phương, chưa kể là học sinh học hòa nhập
• Học sinh vùng nông thôn giao tiếp còn hạn chế.
• Thời gian đầu không có phân phối chương trình cụ thể nên giáo viên còn lúng túng
khi dạy.
• Chuyển đổi từ phương pháp học truyền thống sang phương pháp học tích cực một
cách đột ngột, nên không khỏi gây cho giáo viên, học sinh và phụ huynh tâm lý
hoang mang, sợ học sinh không tiếp thu được kiến thức bài học, nhất là đối tượng
học sinh trung bình, yếu.
• Sách dự án không đủ cho mỗi em một bộ, lại chỉ được học trên lớp không được
mang về nhà nên học sinh không thể học bài cũ cũng như xem trước bài mới.
Không phát huy được tính cộng đồng như ý đồ của dự án.
• Kinh phí thực hiện chương trình chưa kịp thời, đồ dùng dạy học phục vụ cho

mới đáp ứng được yêu cầu, nguyện vọng của trẻ. Từ đó các em mới tự tin, hứng thú học
tập.
Đối với chương trình này thì người giáo viên là người hướng dẫn, còn học sinh là
người thực hiện các hoạt động để tự chiếm lĩnh các kiến thức. Chính vì vậy nên người
giáo viên phải thực sự tích cực, chủ động, sáng tạo, luôn học hỏi, tìm tòi những kiến thức,
kĩ năng sống để hướng dẫn, giúp đỡ học sinh tự chiếm lĩnh kiến thức và hoàn thiện bản
thân. Bên cạnh đó người giáo viên phải biết tế nhị khi nhận xét đánh giá học sinh một
hoạt dộng, một tiết học, một môn học, không được chê bai làm học sinh nhụt chí, chủ yếu
là tuyên dương, khen thưởng, động viên dù học sinh chi có một chút tiến bộ nhỏ. Có như
thế học sinh mới tự tin, ham học, hứng thú học tập chất lương ngày càng được nâng cao.

13


KẾT LUẬN
Đất nước đang trên đà phát triển, quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa ngày
càng diễn ra nhanh chóng. Đòi hỏi mỗi người trong xã hội phải thay đổi, tự hoàn thiện
bản thân để góp phần xây dựng xã hội tiến bộ, phát triển. Mà để thực hiện được điều đó
thì cần phải có giáo dục. Như vậy, một lần nữa khẳng định vai trò và tầm quan trọng của
giáo dục đối với cá nhân và đối với toàn xã hội. Do đó, nền giáo dục nước ta cần được
đầu tư hơn nữa để nâng cao chất lượng, hạn chế và tiến đến xóa bỏ những tiêu cực trong
giáo dục nước nhà. Và từ đó đưa ra xã hội một đội ngũ nhân lực đủ sức đủ tài để xây
dựng và bảo vệ tổ quốc.
Muốn đào tạo nên nhân tài phải giáo dục ngay từ thuở còn thơ, đặc biệt là khi ngồi
trên ghế nhà trường tiểu học. Vì bậc tiểu học là nền tảng cho những bậc học cao hơn về
sau. Làm nhà mà móng không vững thì nhà cao, to bao nhiêu rồi cũng sụp, con người
muốn học lên cao mà lúc tiểu học không xây cho mình một nền tảng vững chắc thì khó
học cao, khó thành tài được. Nhận định được vấn đề đó, Bộ giáo dục và đào tạo triển
khai chương trình giáo dục mới cho bập tiểu học. Chương trình VNEN đang chỉ là một
chương trình thử nghiệm nhưng bước đầu đã cho thấy những kết quả đáng mừng. Đã tạo


Chữ ký xác nhận của CB chấm thi

Bằng số

CB chấm thi 1

Bằng chữ

CB chấm thi 2

17