MỤC LỤC

A. ĐẶT VẤN ĐỀ
Ông A là khách hàng đến trung tâm tư vấn pháp luật K ký hợp
đồng tư vấn để yêu cầu giải quyết một vụ việc như sau: Ông A có diện
tích đất là 420m2 do cha ông để lại, gia đình sử dụng từ năm 1976 đến
nay, trong đó hiện tại ông sử dụng 200m 2 để xây nhà, diện tích còn lại
hiện đang trồng rau xanh và đào ao thả cá. Đất này ông chưa được cấp
giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đầu năm 2014, UBND huyện ra
1


thông báo thu hồi đất để mở rộng đường giao thông, trong đó diện tích
220m2 ông trồng rau và đào ao thả cá thuộc phạm vi thu hồi. UBND
huyện cũng gửi phương án bồi thường và hỗ trợ cho gia đình ông là:
giá đất bồi thường sẽ được tính trên cơ sở giá đất nông nghiệp, trồng
cây hằng năm theo bảng khung giá mà UBND tỉnh ban hành. Mức hỗ
trợ để ổn định đời sống được xác định là 30kg gạo x số lượng nhân
khẩu x 12 tháng. Ông A không đồng ý với phương án bòi thường và hỗ
trợ với mức nêu trên. Vì vậy ông tìm đến trung tâm tư vấn với yêu cầu:
Soạn thảo cho ông đơn khiếu nại. Với tư cách là chuyên gia tư vấn, anh
(chị) hãy:
a. Xác định những vấn đề mấu chốt và những câu hỏi pháp lí đặt ra
trong vụ việc nêu trên
b. Hãy phác thảo cấu trúc đơn khiếu nại cho ông A gửi cơ quan nhà
nước có thẩm quyền?

B. NỘI DUNG
a. Xác định những vấn đề mấu chốt và những câu hỏi pháp lí đặt
ra trong vụ việc nêu trên
Trước tiên cần xác định việc UBND huyện thu hồi đất 220m2 đất

thể thấy điểm mấu chốt để xác định ông A được bồi thường về đất khi
UBND huyện thu hồi đất là ông A có đủ điều kiện để được cấp Giấy
chứng nhận hay không. Câu hỏi đặt ra là: việc ông A chưa được cấp
Giấy chứng nhận là do ông A không đủ điều kiện để được cấp hay đã
đủ điều kiện nhưng ông chưa nộp đơn yêu cầu cấp giấy chứng nhận
hoặc đã yêu cầu nhưng chưa được cấp?:
Trường hợp một: ông A được Nhà nước bồi thường khi bị thu hồi
đất và có quyền khiếu nại nếu không đồng ý với phương án bồi thường
nếu ông A đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận mặc dù chưa đi
đăng ký. Nhận thấy gia đình ông A sử dụng đất ổn định từ năm 1976,
nếu có một trong các loại giấy tờ quy định tại điều 100 Luật đất đai
năm 2013 và điều 18 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP quy định chi tiết
thi hành một số điều của Luật đất đai như: giấy tờ hợp pháp về thừa kế,
4


tặng cho quyền sử dụng đất; sổ mục kê đất, sổ kiến điền lập trước ngày
18/12/1980…thì sẽ được cấp Giấy chứng nhận. Trường hợp không có
giấy tờ về quyền sử dụng đất, đã sử dụng đất ổn định trước ngày
1/7/2004 không vi phạm pháp luật về đất đai, nay được UBND xã xác
nhận đất không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất thì
được cấp Giấy chứng nhận. Có thể thấy, trong trường hợp của ông A
khả năng được cấp giấy chứng nhận là cao.
Trường hợp hai: Nếu ông A chưa được cấp Giấy chứng nhận là
do ông A không đủ điều kiện được cấp: không có một trong các loại
giấy tờ quy định tại điều 100 hoặc trong quá trình sử dụng có vi phạm
pháp luật đất đai, bị UBND xã xác nhận là đất có tranh chấp… thì ông
A sẽ không được bồi thường. Trường hợp này đã được quy định rõ tại
điều 82 Luật Đất đai năm 2013 theo đó “trường hợp không đủ điều
kiện cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và

thường thì mới bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể của loại đất thu
hồi do UBND tỉnh quyết định tại thời điểm quyết định thu hồi đất. Có
nghĩa, nếu 220m2 mà gia đình ông A sử dụng vào mục đích nông
nghiệp là đất nông nghiệp thì phải bồi thường bằng đất nông nghiệp…
Tuy nhiên, theo như thông tin mà ông A cung cấp thì UBND huyện đã
gửi phương án bồi thường bằng tiền: giá đất bồi thường sẽ được tính
trên cơ sở giá đất nông nghiệp, trồng cây hằng năm theo bảng khung
giá mà UBND tỉnh ban hành. Mức hỗ trợ để ổn định đời sống được xác
định là 30kg gạo x số lượng nhân khẩu x 12 tháng. Như vậy, về
phương án bồi thường của UBND huyện chưa chắc đã đúng trình tự
mà pháp luật quy định, trường hợp này cần tìm hiểu về quỹ đất ở địa
phương để xác định ở địa phương đó có còn đất để bồi thường không,
sau đó mới tính đến việc bồi thường bằng tiền.
Nhận thấy, đất mà ông A bị thu hồi có trồng rau xanh (xác định là
cây trồng hằng năm), thả cá (xác định là vật nuôi thủy sản), do đó khi
Nhà nước thu hồi diện tích đất này của ông A mà gây ra thiệt hại đối
với cây trồng hằng năm và vật nuôi là thủy sản thì Nhà nước còn phải
thực hiện bồi thường cho ông A theo quy định tại Điều 90 Luật đất đai
năm 2013. Cụ thể:
7


Đối với cây hàng năm, mức bồi thường được tính bằng giá trị sản
lượng của vụ thu hoạch. Giá trị sản lượng của vụ thu hoạch được tính
theo năng suất của vụ cao nhất trong 03 năm trước liền kề của cây
trồng chính tại địa phương và giá trung bình tại thời điểm thu hồi đất.
Đối với vật nuôi là thủy sản mà tại thời điểm thu hồi đất đã đến
thời kỳ thu hoạch thì không phải bồi thường; Đối với vật nuôi là thủy
sản mà tại thời điểm thu hồi đất chưa đến thời kỳ thu hoạch thì được
bồi thường thiệt hại thực tế do phải thu hoạch sớm; trường hợp có thể

nông nghiệp không phải đất ở hay đất nông nghiệp?)
Diện tích đất bị thu hồi của gia đình ông A có đủ điều kiện để

-

được bồi thường không? Căn cứ pháp lý?
Thửa đất của gia đình ông A thuộc địa bàn nào?
Mức bồi thường mà UBND bồi thường cho ông A đã hợp lý

-

chưa?
Giá đất bồi thường có phù hợp với bảng giá đất do UBND tỉnh

-

nơi gia đình ông A sinh sống ban hành hay không?

b. Hãy phác thảo cấu trúc đơn khiếu nại cho ông A gửi cơ quan
nhà nước có thẩm quyền?
Theo quy định tại Khoản 2 Điều 204 Luật Đất đai 2013 thì trình
tự, thủ tục giải quyết khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành
chính về đất đai thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại.
Luật Khiếu nại năm 2011 quy định hai hình thức khiếu nại: khiếu nại

9


bằng đơn và khiếu nại trực tiếp, căn cứ khoản 2 điều 8 Luật Khiếu nại
2011, trường hợp khiếu nại được thực hiện bằng đơn như yêu cầu của

thu hồi của gia đình ông A tuy không có Giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất nhưng nằm trong diện được bồi thường về đất do đã sử dụng

10


ổn định lâu dài từ 1976 đến nay ( Trước 01/7/2004 ), không vi phạm
pháp luật về đất đai và không có tranh chấp.
UBND huyện đã gửi phương án bồi thường đó là: Giá đất bồi
thường sẽ được tính trên cơ sở giá đất nông nghiệp, trồng cây hằng
năm theo bảng khung giá mà UBND tỉnh ban hành. Mức hỗ trợ để ổn
định đời sống được xác định là 30kg gạo x số lượng nhân khẩu x 12
tháng.
Đất mà ông A bị thu hồi có trồng rau xanh (xác định là cây trồng
hằng năm), thả cá (xác định là vật nuôi thủy sản). Khi Nhà nước thu
hồi diện tích đất này của ông A sẽ gây nên thiệt hại đối với cây trồng
hằng năm và vật nuôi là thủy sản của ông A. Trong khi đó, phương án
bồi thường của UBND huyện không hề nêu khoản bồi thường cho ông
A đối với cây trồng và vật nuôi theo quy định tại Điều 90 Luật Đất đai
năm 2013 như đã phân tích ở trên. Như vậy không kể đến khoản bồi
thường này là đã xâm phạm đến quyền, lợi ích hợp pháp của ông A.
-Tài liệu liên quan đến nội dung khiếu nại: văn bản thông báo thu hồi
đất của UBND huyện và phương án bồi thường, hỗ trợ được gửi đến
cho ông A.

11


- Yêu cầu giải quyết của người khiếu nại: Yêu cầu được thêm khoản
bồi thường đối với cây trồng và vật nuôi nói trên theo đúng quy định