Bµi 7.
Quan ®iÓm vµ chÝnh s¸ch c¬ b¶n
cña §¶ng, Nhµ níc ViÖt Nam vÒ
quyÒn con ngêi
TS. Têng Duy Kiªn
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ - HÀNH CHÍNH
QUỐC GIA HCM
1
Mục tiêu bài giảng
Sau khi học xong bài này, các học viên có thể:
-
Nắm đợc các quan điểm và chính sách cơ bản của
Đảng, Nhà nớc ta về quyền con ngời;
2
I. Nh÷ng quan ®iÓm c¬ b¶n cña
§¶ng, Nhµ níc ta vÒ quyÒn con ngêi
1. Quyền con ngườ i là giá trị chung của nhân loại
Chỉ thị số 12/CT/TW ngày 12 tháng 7 năm 1992 c ủa Ban Bí
thư Trung ươ ng Đảng về vấn đề quyền con ngườ i và quan
điểm, chủ trươ ng của Đảng ta: “Quyền con ngườ i là thành
quả của cuộc đấu tranh lâu dài qua các thời đại c ủa nhân
dân lao động và các dân tộc bị áp bức trên th ế gi ới, và c ũng
những vong quốc nô thì không thể có quyền con
ngời. Vì thế để giành quyền con ngời cho mỗi cá
nhân thì phải giải phóng dân tộc.
Quyền con ngời gắn với quyền dân tộc cơ bản và
thuộc phạm vi chủ quyền quốc gia. Vì vậy, không
thể coi nhân quyền cao hơn chủ quyền mà chỉ có
sự thống nhất giữa nhân quyền và chủ quyền quốc
gia.
5
4. Quyền con ngời phụ thuộc vào trình độ phát triển
kinh tế, văn hoá, xã hội và truyền thống dân tộc.
Quyền con ngời phản ánh nhu cầu, khát vọng của con
ngời, nhng nhu cầu và khát vọng là vô hạn. Pháp luật đ
ợc xây dựng dựa trên nền tảng kinh tế, xã hội, văn hoá ở
giai đoạn cụ thể của đất nớc, nên pháp luật bao giờ cũng
là giới hạn.
C. Mác: quyền không bao giờ có thể ở mức cao hơn chế
độ kinh tế và sự phát triển văn hoá của xã hội do chế độ
kinh tế quyết định.
Chỉ thị 12/CT-TW của Ban Bí th: Quyền con ngời luôn
luôn gắn với lịch sử, truyền thống và phụ thuộc vào trình
Chỉ thị số 12/CT/TW ngày 12 tháng 7 năm 1992 của
Ban Bí thư Trung ương Đảng cũng chỉ rõ: “Quyền dân
chủ, tự do của mỗi cá nhân không tách rời nghĩa vụ và
trách nhiệm công dân
Các văn kiện nhân quyền quốc tế, trong khi xác lập
các quyền của cá nhân cũng đồng thời xác lập những
nghĩa vụ và trách nhiệm đặc biệt kèm theo khi thực
hiện một số quyền tự do cá nhân.
Tuyên ngôn về quyền và trách nhiệm của các cá nhân,
các nhóm và các tổ chức xã hội trong việc thúc đẩy
và bảo vệ các quyền và tự do cơ bản đã được thế
giới công nhận năm 1998.
8
7. Bảo vệ, thúc đẩy và phát triển quyền con
người trước hết là trách nhiệm của mỗi quốc
gia
Bảo vệ và thực hiện quyền con ngườ i ở mỗi
nướ c, trướ c hết thuộc trách nhiệm và quyền hạn
của mỗi quốc gia mà cụ thể là trách nhiệm của
Trình độ phát triển kinh tế và các điều kiện về vật
chất có ảnh hớng lớn đối với bảo đảm hiện thực hoá
quyền con ngời.
Trong điều kiện nớc ta hiện nay, phát triển sản xuất,
nâng cao mức sống của ngời dân là yêu cầu cơ bản
và cấp bách để thực hiện chiến lợc con ngời, bảo
đảm quyền con ngời.
11
II. Những chính sách cơ bản của Đảng,
Nhà nớc ta về quyền con ngời
3. Chm lo gia ỡnh thuc din chớnh sỏch xó hi.
Trong thời kỳ đẩy mạnh CNH,HĐH Đảng, Nhà nớc
chủ trơng phát triển kinh tế phải gắn liền với tiến bộ
và công bằng xã hội.
u tiên xoá đói giảm nghèo; giải quyết việc làm, giảm
tỉ lệ thất nghiệp; chăm sóc, giúp đỡ gia đình thơng
binh, liệt sĩ, ngời và gia đình có công đối với cách
mạng; bảo vệ, chăm sóc sức khoẻ nhân dân; đẩy lùi
các tệ nạn xã hội, gim khong cỏch phõn hoỏ giu
nghốo, phõn tng xó hi...
12
5. Nõng cao trình độ dân trí, giáo dục, thông tin về
quyền con ngời
Nâng cao nhân trí, phát triển hệ thống thông tin là
điều kiện quan trọng để đẩy mạnh việc hiện thực
hoá quyền con ngời.
Đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục về quyền con ngời,
quyền công dân cho các nhóm đối tợng khác nhau
trong xã hội.
Ngời dân cần phải đợc biết họ có quyền gì và trách
nhiệm của nhà nớc trong việc bảo vệ quyền và tự do
của ngời dân đến đâu.
14
b) Chính sách đối ngoại
Thứ nhất, chủ động tham gia các cuộc đấu
tranh chung vì quyền con người và sẵn sàng
đối thoại với các nước, các tổ chức quốc tế và
khu vực có liên quan về vấn đề quyền con người
Thứ hai, giải quyết các vấn đề quyền con người
thông qua đối thoại hòa bình phải trên nguyên
tắc bình đẳng, tôn trọng độc lập, chủ quyền,
toàn vẹn lãnh thổ, không áp đặt và đặt điều
kiện, không can thiệp công việc nội bộ của nhau.