Câu 67: Các tổn thương lành tính ở cổ tử cung: triệu chứng, chẩn
đoán, hướng xử trí.
I.
•
•
•
•

•

Đại cương.
Các tổn thương ở cổ tử cung là bao gồm các tổn thương sinh lí và bệnh lí ở CTC, rất hay
gặp, chủ yếu là các tổn thương lành tính.
Các tổn thương này chỉ biểu hiện bằng 1 triệu chứng là ra khí hư hay ngứa âm hộ, đôi khi
người phụ nữ ít chú ý tới.
Nguyên nhân: các vi khuẩn thông thường: liên cầu, tụ cầu, trực khuẩn hay ký sinh trùng
như Trichomonas, các loại nấm, virus,….
Yếu tố thuận lợi:
- Vệ sinh cá nhân kém.
- Dùng nguồn nước bẩn.
- Lây qua đường tình dục.
Nếu ko điều trị:
- Có thể trở thành mạn tính, gây viêm nhiễm sinh dục trên, gây vô sinh.
- Ảnh hưởng đến lao động, sinh hoạt.
- Có thể tiến triển thành ung thư cổ tử cung nếu ko điều trị.

II.
Triệu chứng.
a. Lâm sàng.
•


Phiến đồ âm đạo - cổ tử cung


•
•

•

Sinh thiết trực tiếp.
Soi cổ tử cung:
- Giúp đánh giá cấu trúc lành tính của bề mặt cổ tử cung, vùng chuyển tiếp, loạn
dưỡng, polyp, lộ tuyến cổ tử cung.
- Sau khi bôi axit acetic có thể phát hiện các tổn thương không điển hình: loạn sản
(nghịch sản), tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư, giúp sinh thiết đúng chỗ tổn
thương.
Khoét chóp: Cũng được coi là một sinh thiết lớn lấy được cổ ngoài và vùng chuyển tiếp,
như vậy sẽ lấy được tổn thương ở những vùng mà soi cổ tử cung không thấy.
Chẩn đoán, hướng xử trí một số loại tổn thương.
Viêm cổ tử cung.
Nguyên nhân: thường do lậu cầu, xoắn khuẩn giang mai, vi khuẩn gây bệnh hạ cam,
Clamydia Trachomatis, herpes simplex virus, HPV, Trichomonas.
a. Viêm cổ tử cung cấp.
Triệu chứng:
- Ra khí hư như mủ màu xanh vàng, có bọt hay gặp viêm do trùng roi
(Trichomonas) kèm theo ngứa, rát, bôi lugol có chấm trắng hay ổ trắng rải rác trên
nền nâu sẫm (h/a sao đêm).
- Khí hư trắng sữa, như bột, ngứa thường viêm do nấm Candida Albicans.
- Khí hư đục, màu xám gặp trong viêm do Chlamydia Trachomatis.
- Khi chạm vào CTC dễ chảy máu.
Xử trí: theo nguyên nhân gây bệnh.

-

•
•

- Phụ nữ có thai và cho con bú không được dùng doxycyclin và tetracyclin.
Thuốc được thay thế sẽ bằng một trong các phác đồ sau:
o Azithromycin 1 g, uống liều duy nhất, hoặc
o Erythromycin base 500 mg, uống 1 viên, ngày 4 lần, trong 7 ngày, hoặc
o Amoxicillin 500 mg, uống 1 viên, ngày 3 lần, trong 7 ngày.
Điều trị cho bạn tình dù họ không có triệu chứng lậu và Chlamydia với liều tương
tự.

b. Viêm cổ tử cung mạn tính.

Triệu chứng: ra khí hư, thường kết hợp với lộ tuyến cổ tử cung.
Xử trí: đặt thuốc chống viêm nhiễm (nếu cần).

III.2.
Lộ tuyến cổ tử cung.
• Là tổn thương do viêm lâu ngày, mất biểu mô lát tầng, mặt ngoài cổ tử cung bị phá hủy,
•

•

lớp biểu mô tuyến lấn ra ngoài.
Khám qua mỏ vịt:
- Thấy vùng biểu mô lát không nhẵn bóng mà sù sì màu đỏ, ranh giới rất rõ, có lớp
khí hư đục bao phủ.
- Bôi acid acetic 3 % lên CTC sẽ thấy vùng tổn thương se lại, các chất nhầy đông


thò ra ngoài)
Xử trí:
- Xoắn polip nếu có thể xoắn được.
- Phải thăm dò chân polip nếu chân polip mọc lên từ buồng tử cung thì phải soi
buồng tử cung để cắt polip.


III.5.
Lạc nội mạc tử cung:
• Là những nốt màu xanh tím hay đen sẫm, nhỏ đơn độc rải rác quanh cổ tử cung
• Xử trí: đốt lạc nội mạc.
III.6.
U xơ cổ tử cung:
• Thường là u lồi ra, chắc, đôi khi che lấp cổ tử cung hoặc làm xóa cổ
•

tử cung.
Xử trí: cắt u xơ cổ tử cung.