TÓM TẮT
Mục tiêu của nghiên cứu này là đánh giá thực trạng tín dụng và các nhân tố
ảnh hưởng đến khả năng trả nợ vay đúng hạn của nông hộ tại Agribank – thành phố
Cần Thơ. Trên cơ sở kết quả nghiên cứu, đề tài đã đề xuất một số giải pháp nhằm
giảm thiểu nợ xấu của Ngân hàng và đưa ra những nội dung mang hàm ý quản trị
nhằm nâng cao việc trả nợ vay đúng hạn của nông hộ.
Đề tài có sử dụng những tài liệu tham khảo nghiên cứu về tín dụng nông thôn
trong thời gian gần đây nhằm xác định các nhân tố ảnh hưởng đến việc trả nợ vay
đúng hạn của nông hộ ở địa bàn, những rủi ro của việc sử dụng vốn vay không hiệu
quả kể cả nguyên nhân khách quan và chủ quan.
Với 300 hộ điều tra được thu thập từ các nông hộ có vay vốn tín dụng chính
thức tại các quận, huyện của TP. Cần Thơ, đề tài đã sử dụng mô hình hồi quy probit
và phần mềm Stata để phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng trả nợ vay đúng
hạn của nông hộ. Kết quả phân tích từ mô hình hồi quy cho thấy nhân tố: lãi suất vay
vốn có tương quan nghịch với trả nợ vay đúng hạn của nông hộ và các nhân tố: Mục
đích sử dụng vốn vay, thu nhập trong năm của nông hộ, số thành viên trong gia đình
có thu nhập và trình độ học vấn chủ hộ có tương quan thuận với việc trả nợ vay đúng
hạn của nông hộ.
Kết quả thu thập được qua nghiên cứu định lượng, đề tài đã xác định các nhân tố
ảnh hưởng đến việc trả nợ vay đúng hạn và đề ra một số giải pháp nâng cao hiệu quả sử
dụng vốn vay, nâng cao được việc trả nợ vay đúng hạn của nông hộ trên địa bàn.

-iii-


ABSTRACT
The aim of this study is that analyzes the real status of credit, factors affecting the
timely repayment ability of farm households at Agribank Can Tho branch. The results
of research shows out some methods to limit bad credit risks in the bank and how to help
customers get higher repayment sources.
The study uses references on rural credit in recent times to refer to the factors

2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU ................................................................................ 2
2.1 Mục tiêu chung ............................................................................................. 2
2.2 Mục tiêu cụ thể ............................................................................................. 3
3 CÂU HỎI CẦN NGHIÊN CỨU ......................................................................... 3
4 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU .................................................... 3
4.1 Đối tượng nghiên cứu ................................................................................... 3
4.2 Phạm vi nghiên cứu ...................................................................................... 3
4.2.1 Phạm vi về không gian ...........................................................................3
4.2.2 Phạm vi về thời gian...............................................................................4
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ....................................................................... 4
5.1 Phương pháp thu thập số liệu ....................................................................... 4
5.2 Phương pháp phân tích ................................................................................. 6
6. BỐ CỤC CỦA LUẬN VĂN .............................................................................. 9
7 LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU .................................................................................... 9
PHẦN NỘI DUNG .................................................................................................. 11
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT ...................................................................... 11

-v-


1.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN .......................................................................................... 11
1.1.1 Một số vấn đề cơ bản về nông hộ ............................................................ 11
1.1.1.1 Khái niệm về nông hộ .......................................................................11
1.1.1.2 Bản chất kinh tế nông hộ...................................................................11
1.1.1.3 Nhu cầu vay vốn và khả năng vay vốn của nông hộ .........................12
1.1.1.4 Khả năng trả nợ đúng hạn của nông hộ.............................................12
1.1.1.5 Sự khác nhau giữa kinh tế nông hộ và các thành phần kinh tế khác 13
1.1.2 Những vấn đề chung về tín dụng và phân loại tín dụng .......................... 14
1.1.2.1 Khái niệm tín dụng ............................................................................14
1.1.2.2 Phân loại tín dụng..............................................................................14

MẪU ĐIỀU TRA.................................................................................................. 37
3.1.1 Đặc điểm cơ bản về hộ vay vốn .............................................................. 37
3.1.1.1 Đặc điểm về chủ hộ ...........................................................................37
3.1.1.2 Nhân khẩu và lao động của hộ vay vốn qua mẫu điều tra ................40
3.1.1.3 Nghề nghiệp chính của hộ vay vốn qua mẫu điều tra .......................40
3.1.1.4 Tình hình tiếp cận các hoạt động hỗ trợ sản xuất của hộ vay vốn qua
mẫu điều tra ...................................................................................................41
3.1.1.5 Thu nhập của hộ vay vốn ..................................................................43
3.1.1.6 Giá trị tài sản của hộ vay vốn (trừ nhà, đất) qua mẫu điều tra ..........44
3.1.2 Tình hình vay vốn và hoàn trả vốn vay của hộ điều tra .......................... 44
3.1.2.1 Thời hạn vay vốn...............................................................................44
3.1.2.2 Chi phí vay vốn .................................................................................45
3.1.2.3 Lãi suất vay .......................................................................................45
3.1.2.4 Mục đích sử dụng vốn vay ................................................................45
3.1.2.5 Tình hình trả nợ vay ..........................................................................46
3.2 PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TRẢ NỢ VAY ĐÚNG
HẠN CỦA NÔNG HỘ TẠI AGRIBANK – THÀNH PHỐ CẦN THƠ ............. 48
CHƯƠNG 4: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HÀM Ý QUẢN TRỊ GIÚP NÔNG HỘ TRẢ
NỢ VAY ĐÚNG HẠN ............................................................................................ 54
4.l. CƠ SỞ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP ..................................................................... 54

-vii-


4.2 NHỮNG GIẢI PHÁP HÀM Ý QUẢN TRỊ ĐỂ NÔNG DÂN TRẢ NỢ VAY
ĐÚNG HẠN ......................................................................................................... 55
4.2.1 Vai trò của Nhà nước ............................................................................... 55
4.2.1.1 Xóa quy hoạch “treo”, cải tiến triệt để cơ sở hạ tầng nông thôn ......55
4.2.1.2 Thông tin phải được đến với mọi người dân kịp thời .......................56
4.2.1.3 Nhân rộng mô hình nông dân sản xuất giỏi trong thành phố ............58

Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn

NXB

Nhà xuất bản

PTNT

Phát triển nông thôn

TP

Thành phố

TCTD

Tổ chức tín dụng

-ix-


DANH SÁCH CÁC BẢNG

Số hiệu bảng

Tên bảng

Trang

Bảng 1


Dân tộc của chủ hộ vay vốn

38

Bảng 3.3

Trình độ học vấn chủ hộ vay vốn

39

Bảng 3.4

Số năm sinh sống tại địa phương của chủ hộ vay vốn

40

Bảng 3.5

Tình hình nhân khẩu trung bình của 1 hộ vay vốn

40

Bảng 3.6

Nghề nghiệp chính của hộ vay vốn

41

Bảng 3.7


Thời hạn vay của các hộ vay vốn

44

Bảng 3.13

Chi phí đi vay vốn của hộ đi vay vốn

45

Bảng 3.14

Lãi suất vay của hộ đi vay vốn

45

Bảng 3.15

Mục đích sử dụng vốn của hộ đi vay vốn

46

Bảng 3.16

Tình hình trả nợ của hộ vay vốn

46

Bảng 3.17

Mô hình nghiên cứu

Trang
18

Cơ cấu tổ chức bộ máy nhà nước ngân hàng Nông nghiệp và
phát triển nông thôn thành phố Cần Thơ
Kết quả kinh doanh giai đoạn 2013-2015 của Agribank –
thành phố Cần Thơ
Nợ xấu theo thời hạn vay của hộ sản xuất giai đoạn 2013-2015
Tỷ lệ nợ xấu tại Agribank – thành phố Cần Thơ giai đoạn
2013-2015

-xi-

27

33
35
35


PHẦN MỞ ĐẦU
1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Nông nghiệp, nông dân, nông thôn luôn chiếm vị trí hết sức quan trọng trong
nền kinh tế Việt Nam. Đảng và Nhà nước đã xác định phát triển nông nghiệp và không
ngừng nâng cao đời sống nông dân là nhiệm vụ có tính chiến lược hàng đầu.Tuy
nhiên, nhìn vào thực tiễn, để tạo động lực phát triển toàn diện nông nghiệp nông thôn,
chúng ta có rất nhiều việc phải làm. Trong đó, vấn đề đáp ứng tín dụng là mấu chốt
quan trọng, là nền tảng cho các động lực phát triển nông nghiệp nông thôn Việt Nam.

ngân hàng có tác động lớn tới hoạt động của hệ thống, ảnh hưởng đến tăng trưởng
kinh tế và thu Ngân sách Nhà nước. Công tác xử lý nợ xấu được xác định là nhiệm
vụ trọng tâm của ngành ngân hàng. Có nhiều nguyên nhân làm phát sinh nợ xấu :
Có thể là nguyên nhân khách quan (như môi trường thiên nhiên, kinh tế,
pháp lý,…);
Có thể là nguyên nhân chủ quan (như chính sách tín dụng kém, kiểm tra, giám
sát chưa chặt chẽ,…);
Từ thực tiễn chỉ đạo xử lý nợ xấu của Thống đốc NHNN cùng với việc tìm
hiểu nguyên nhân phát sinh nợ xấu đối với nông hộ tại Agribank – thành phố Cần
Thơ .Và vấn đề làm thế nào để xác định được các nhân tố tác động đến khả năng trả
nợ vay của nông hộ để việc vay vốn của khách hàng và cho vay của Ngân hàng cùng
phát huy hiệu quả tối ưu.
Với ý nghĩa đó, tác giả đã chọn đề tài nghiên cứu "Phân tích các nhân tố ảnh
hưởng đến việc trả nợ vay đúng hạn của hộ nông dân tại Agribank - thành phố
Cần Thơ" qua đó tìm ra các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng trả nợ vay của nông hộ
để có những giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay đúng mục đích của hộ nông
dân, nó không chỉ giúp cho hộ nông dân làm ăn có hiệu quả, thanh toán nợ Ngân hàng
đúng hạn mà còn góp phần phát triển kinh tế nông nghiệp của thành phố Cần Thơ.
2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
2.1 Mục tiêu chung
Mục tiêu chung của đề tài là phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng trả
nợ vay đúng hạn của nông hộ tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn

-2-


Việt Nam chi nhánh thành phố Cần Thơ (sau đây gọi tắt là Agribank - thành phố Cần
Thơ) và đề xuất hàm ý quản trị trả nợ vay đúng hạn của nông hộ tại Agribank -thành
phố Cần Thơ.
2.2 Mục tiêu cụ thể

Tiếng Việt
[1]. Âu Vi Đức (2008), Phân tích hiệu quả sử dụng vốn vay của hộ nghèo tỉnh Hậu
Giang, Luận văn thạc sĩ kinh tế.
[2]. Frank Ellis (1993), Kinh tế hộ gia đình nông dân và phát triển nông nghiệp,
NXB Nông nghiệp, TP. Hồ Chí Minh.
[3]. Trần Huy Hoàng (2007), Quản trị ngân hàng thương mại, NXB Lao động xã hội.
[4]. Nguyễn Minh Kiều (2006), Tín dụng và thẩm định tín dụng ngân hàng, NXB
Tài chính.
[5]. Nguyển Ngọc Lam (2007), Phân tích tình hình tiếp cận tín dụng của nông hộ ở
Đồng bằng Sông Cửu Long, Đại học Cần Thơ.
[6]. Luật tín dụng (2004), NXB Chính trị quốc gia.
[7]. Nguyễn Văn Luân, Trần Viết Hùng, Cung Trần Việt (2007), Các nguyên lỵ tiền
tệ ngân hàng và thị trường tài chính, NXB Đại học quốc gia TP. Hồ Chí Minh.
[8]. Nguyễn Xuân Lai, Phạm Bảo Dương, Huỳnh Viết Khải (2008), Nghiên cứu các
giải pháp hỗ trợ người nghèo cho Khu vực ĐBSCL, Báo cáo Hỗ trợ cải thiện và
thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo - Dự án
VIE/02/001.
[9]. Võ Thị Thanh Lộc (1997), Các nhân tố quyết định đến việc vay và sử dụng vốn
vay của phụ nữ Cần Thơ, Luận văn thạc sĩ Quản trị kinh doanh, Trường Đại
học Cần Thơ.
[10]. Trương Đông Lộc, Nguyễn Thanh Bình (2011), "Các nhân tố ảnh hưởng
đến khả năng trả nợ vay đúng hạn của nông hộ ở tỉnh Hậu Giang", Tạp chí
Ngân hàng, (64), tr.12.
[11]. Mai Văn Nam (2006), Giáo trình kinh tế lượng, NXB Thống kê.
[12]. Lê Khương Ninh (2008), Tài chính vi mô, giáo trình giảng dạy, Đại học Cần Thơ.
[13]. Vũ Xuân Sáng (2008), Phân tích rủi ro tín dụng của các ngân hàng thương mại
nhà nước trên địa bàn tỉnh Bạc Liêu, Luận văn thạc sĩ kinh tế, Trường Đại học
Cần Thơ.

-70-