MỤC LỤC
Thứ tự
I
1.1
1.2
1.3
1.4
II
2.1
2.2
2.2.1
2.2.2
2.2.3
2.2.4
2.2.5
2.3
2.3.1
2.3.2
2.3.3
2.3.4
2.4
III
3.1
3.2

Đề mục
Mở đầu
Lí do chọn đề tài
Mục đích nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu

6
6
7
8
8
10
11
15
16
18
18
19

I. Mở đầu.
1.1. Lý do chọn đề tài:

1


Sinh thời Chủ Tịch Hồ Chí Minh đã nói: “Luyện tập thể dục, bồi bổ sức
khỏe là bổn phận của mỗi người dân yêu nước”.
( được trích từ báo cứu quốc số 199 đăng bài sức khoẻ và thể lực con người) [1]
Vâng! đó là lời nói đáng để nhân dân ta học tập. Có thể nói giáo dục Mầm
non trong chiến lược “Phát triển nguồn lực con người” đã và đang được Đảng và
nhà nước ta rất quan tâm. Vậy sự phát triển thể lực của trẻ em ở lứa tuổi Mầm
non hiện nay như thế nào?
Chúng ta đều biết tầm vóc của đứa trẻ lớn lên hàng ngày bởi vì cơ thể trẻ
em là cơ thể đang lớn, đang phát triển không ngừng theo từng giai đoạn. Sự phát
triển thể chất của trẻ được đánh giá dựa vào một số chỉ số thông thường như:
Chiều cao, cân nặng, vòng ngực, vòng đầu, tỉ lệ các phần của cơ thể.

Nghiên cứu tìm ra những giải pháp hữu hiệu và phù hợp nhất để hướng dẫn
tổ chức hoạt động giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo nhỡ B1 trường mầm non
Thiết Ống nhằm giúp trẻ có một cơ thể phát triển cân đối hài hoà về cân nặng,
chiều cao, thoải mái về tinh thần và thực sự là một cơ thể cân đối hài hoà về mọi
phương diện.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
Nghiên cứu những giải pháp hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục thể chất
cho 35 trẻ lớp Mẫu giáo nhỡ B1 trường mầm non Thiết Ống thông qua công tác
chăm sóc nuôi dưỡng, rèn luyện thể chất cho trẻ mọi lúc mọi nơi, hoạt động chơi
tập có chủ đích tạo đồ dùng và sử dụng đồ dùng một cách thành thạo , khéo léo.
1.4. Phương pháp nghiên cứu:
1.4.1. Phương pháp chủ đạo:
* Phương pháp thực nghiệm giáo dục:
- Mục đích: Sử dụng một số trò chơi để kích thích hứng thú trẻ tham gia
các bài tập thể chất của trẻ lớp Mẫu Giáo B1
- Nội dung - cách làm: Chăm sóc nuôi dưỡng, trò chơi ...
- Đối tượng: 35 cháu lớp mẫu giáo nhỡ B1
* Phương pháp thu thập thông tin
1.4.2. Phương pháp hỗ trợ:
* Phương pháp quan sát:
- Mục đích: Dùng phương pháp này giúp trẻ nhận biết các bài tập. Từ đó
trẻ làm theo chính xác.
* Phương pháp trò chuyện: Dùng phương pháp này giúp trẻ hiểu và hứng
thú làm theo cô.
II. Nội dung của sáng kiến kinh nghiệm.
2.1. Cơ sở lý luận của sáng kiến:
Trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ, phát triển thể chất cho trẻ mầm
non, đặc biệt là lứa tuổi mẫu giáo 4 - 5 tuổi có ý nghĩa hết sức quan trọng đối
với sự phát triển toàn diện của các cháu bởi lẽ sự khoẻ khoắn thực sự về thể chất


(Tham khảo tài liệu chương trình chăm sóc giáo dục trẻ 4-5 tuổi của Trần
Thị Ngọc Châm-Lê Thu Hương-Lê Thị Ánh Tuyết nhà xuất bản GD Việt Nam )
[2]
2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
2.2.1 Thực trạng chung :

4


Trường Mầm non Thiết Ống là trường đã đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 có
truyền thống yêu thương chăm sóc trẻ, được đông đảo phụ huynh học sinh tin
tưởng đưa con đến trường ngày càng đông. Trường nằm tại trung tâm xã Thiết
Ống. Với ngôi trường khang trang, sạch đẹp, cơ sở vật chất trang thiết bị phục
vụ cho hoạt động học tập phong phú và có tính thẩm mĩ cao. Trường nhiều năm
liên tục đạt thành tích cao trong công tác quản lí và giảng dạy, ban giám hiệu
luôn chỉ đạo sát sao các hoạt động trong nhà trường và đặc biệt trong công tác
chuyên môn cho giáo viên nói riêng.
Năm học 2016- 2017 tôi được ban giám hiệu phân công đứng lớp mẫu
giáo nhỡ B1 khu TT với số học sinh 35 trẻ. Trong suốt quá trình thực hiện đề
tài “Những biện pháp hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục thể chất cho trẻ
4 - 5 tuổi ở trường mầm non Thiết Ống đạt hiệu quả” tại lớp B1 tôi đã gặp
những thuận lợi, khó khăn, nguyên nhân như sau?
2.2.2. Thuận lợi:
Xuyên suốt trong năm học mọi chương trình chăm sóc giáo dục trẻ đều
được ban giám hiệu nhà trường luôn quan tâm sâu sát và hoạt động giáo dục thể
chất cho trẻ tại trường rất được chú trọng. Trong việc triển khai thực hiện
chuyên đề “Giáo dục phát triển vận động cho trẻ” và đã chọn lớp tôi là lớp
điểm để thực hiện chuyên đề này.
nhà trường đã đầu tư mua sắm trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi phục vụ
cho công tác giảng dạy đạt hiệu quả như: Bóng nhựa, bóng cao xu, vòng, gậy thể

phòng giáo dục thể chất cho trẻ.
Đa số các bậc phụ huynh đi làm ăn xa và gửi con cho ông bà nên sự quan
tâm phối hợp giáo dục các cháu là chưa cao, chưa có sự nghiêm khắc dẫn đến
các cháu có tính dựa dẫm, và hay nhõng nhẽo đặc biệt là lười vận động.
Đầu năm số trẻ tới lớp còn bị động trong học tập, chưa hứng thú tham gia
vào các hoạt động giáo dục thể chất, chưa tích cực trong các hoạt động, đồ chơi
ngoài trời còn ít, cảnh quan môi trường chưa được khai thác triệt để.
Đôi khi giáo viên chưa tạo được nhiều cơ hội để phát huy tính chủ động,
sáng tạo của trẻ.
2.2.4. Khảo sát trẻ:
* Giai đoạn 1: Từ tháng 9 đến tháng 12
- Tìm hiểu, khảo sát về chỉ số cân nặng và chiều cao, vận động tinh khéo,
vận động thô
- Tạo không khí vui vẻ cho trẻ trong bữa ăn
- Nghiên cứu sưu tầm một số trò chơi, bài tập nhằm giúp trẻ phát triển thể
chất và hứng thú tham gia các hoạt động
- Tham mưu phối hợp với phụ huynh quan tâm đến chế độ ăn uống và thời
gian ngủ của trẻ;
- Sưu tầm một số bài nhạc vui nhộn ... phục vụ hoạt động giáo dục thể chất;

6


- Xây dựng một số giải pháp giúp trẻ hứng thú trong giờ ăn, giờ tập;
* Giai đoạn 2: Từ tháng 01 đến tháng 05
- Nghiên cứu các trò chơi trong chương trình ứng dụng phù hợp vào các
hoạt động hàng ngày hướng dẫn trẻ thực hiện;
- Phối hợp với nhà trường và phụ huynh xây dựng thực đơn phù hợp với
lứa tuổi của trẻ phong phú và hấp dẫn giúp trẻ ăn ngon, trang bị thêm các đồ
dùng hỗ trợ bài tập;

35
32
2
1 14
16
5
22
10
3
Tỷ lệ 91% 6% 3%

Kết quả chung
Về giáo dục

TK

TB

Y

20

12

3

40% 46% 14% 62% 29% 9% 57% 34% 9%

Kết quả trên cho thấy chất lượng giáo dục và phát triển thể chất cho trẻ
còn có những vấn đề đáng quan tâm. Đặc biệt là chất lượng tổ chức các hoạt

thời gian trong ngày. Vì vậy cùng với gia đình trường mầm non có vai trò rất lớn
trong việc chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ, được chăm sóc dinh dưỡng khoa học
hợp lí ở trường mầm non sẽ giúp trẻ phát triển hài hoà về thể chất lẫn tinh thần.
( Chích từ tài liệu “Dinh dưỡng và sức khoẻ trẻ mầm non” Nhà xuất bản
giáo dục Việt Nam).[3]
Để trẻ có thể phát triển tốt về thể lực, yếu tố cơ bản đầu tiên là được ăn
uống đầy đủ, hợp vệ sinh, đảm bảo an toàn cho các bé trong ăn uống đồng thời
chú trọng đến công tác giáo dục vệ sinh dinh dưỡng cho trẻ. Đây không chỉ là
nhiệm vụ chung của nhà trường mà còn là nhiệm vụ cụ thể mỗi giáo viên trên

8


nhóm lớp. Xác định được vị trí của mình trong quá trình thực hiện nhiệm vụ này
tôi đã chú trọng đến việc hình thành cho trẻ những nền nếp thói quen ban đầu
cho các bé về vệ sinh cơ thể, vệ sinh trong ăn uống, hàng ngày. Ví dụ tôi
Thường xuyên giám sát và hướng dẫn trẻ, cho trẻ tự rửa tay và tự lau tay khô
theo đúng trình tự, đảm bảo vệ sinh, không cắt xén các thao tác. Chú ý sắp xếp
đồ dùng vệ sinh vừa tầm với của trẻ, thuận tiện cho trẻ khi sử dụng, không để trẻ
phải chờ đợi lâu và tránh được tình trạng trẻ bỏ qua các thao tác.
Tôi thường xuyên nhắc nhở trẻ uống nước và súc miệng sau khi ăn.
Hướng dẫn trẻ cách chải răng và kết hợp với gia đình để dạy trẻ tập đánh răng ở
nhà. Khám răng định kỳ để phát hiện sớm răng sâu và chữa trị kịp thời.Tuyên
truyền cho phụ huynh không nên cho trẻ ăn quà vặt nhất là kẹo, bánh ngọt…
Động viên cho trẻ ăn các món ăn đa dạng thực phẩm đồng thời chủ động
tuyên truyền các bậc phụ huynh chăm sóc trẻ tại gia đình, thường xuyên nhắc
nhở trẻ thực hiện những qui định trong sinh hoạt hàng ngày như: ăn - ngủ, nghỉ
ngơi đúng giờ, tập làm những công việc tự phục vụ vừa sức như tự xúc ăn, tự bê
nước uống, mở cài cúc áo, đi dày dép... như vậy vừa hình thành được ở trẻ thói
quen tốt trong sinh hoạt hàng ngày vừa có tác dụng rèn luyện những thao tác vận

chức các hoạt động rèn luyện sức khoẻ cho trẻ thông qua việc tận dụng khai thác
các nội dung phù hợp, tạo tình huống cho trẻ tham gia các hoạt động nhằm
luyện sức bền và phát triển các vận động cơ thể, sự nhanh nhẹn khéo léo, sự tinh
nhạy của các giác quan cho các bé.
Trong giờ đón trẻ tôi cho trẻ quan sát tranh ảnh, đồ vật, nhìn ngắm, sờ
mó, lắng nghe âm thanh phát ra từ đồ vật, bắt chước tiếng kêu, vận động của các
con vật, chơi xếp hình, xâu hạt, phân biệt màu sắc, kích thước của đồ vật qua đó
luyện các giác quan cho bé và sự linh hoạt trong hoạt động sự khéo léo của đôi

10


tay, rèn luyện phát triển các vận động cơ thể, tính bền bỉ kiên trì cho bé nhờ đó
mà khả năng tập trung chú ý cao hơn, chính những hoạt động này có tác dụng
tốt cho sự phát triển thể chất của bé. Cũng thông qua các hoạt động vừa sức, nhẹ
nhàng này tạo cho trẻ một tâm thế tốt và tinh thần thoải mái để bước vào một
ngày hoạt động ở trường thêm phấn chấn.
Ở thời điểm thể dục sáng, ngoài các nội dung của bài tập phát triển các
nhóm cơ, tôi đưa các trò chơi nhẹ nhàng, những bài hát vui tươi giúp trẻ thư
giãn vui vẻ trong khi luyện tập.
Trong hoạt động chơi tập có chủ định tôi chú trọng đan xen các hoạt động
phát triển thể lực vừa sức: Tuỳ từng chủ đề mà nội dung đan xen lựa chọn mang
tính tích hợp rõ nét phù hợp với trẻ. Khi cho trẻ nhận biết khám phá về một số
loại quả tôi có thể cho trẻ xếp bàn bày quả hay đường đến vườn quả hoặc xâu
vòng quả để luyện sự khéo léo của đôi tay hay cho trẻ chơi hái quả, gió thổi cây
nghiêng để luyện tập các cơ cho bé... khi dạy chuyện, thơ về các con vật, tôi cho
bé bắt chước dáng đi của chúng qua đó các vận động của cơ thể bé linh hoạt
hơn, nhanh nhẹn hơn đây là yếu tố quan trọng trong phát triển thể lực cho bé.
Các trò chơi vận động, luyện giác quan cũng được đan xen trong các hoạt
động hàng ngày ở hoạt động thể dục sáng, hoạt động chung, hoạt động chiều tạo

Với chủ đề những con vật ngộ nghĩnh đáng yêu có thể chọn các động tác
mô phỏng vận động của các con vật để rèn luyện các nhóm cơ hô hấp - tay vai,
lưng bụng và sự phối hợp nhịp nhàng toàn thân như những động tác của gà con,
chim non, thỏ con, mèo con hay với chủ đề thế giới thực vật trẻ được mô phỏng
các động tác của gió, của cây, tập với cành hoa, tập với các loại quả... được bắt
chước các động vận động ấy còn đem đến cho trẻ niềm vui, sự thích thú nhất
định tạo niềm đam mê trong luyện tập từ đó mà dần dần hình thành ở trẻ thói
quen tốt trong rèn luyện thân thể hàng ngày.
Những bài tập thể dục sáng nếu sử dụng các lời ca, lời thơ khi luyện tập
không chỉ giúp trẻ phát triển cơ hô hấp mà còn có vai trò tích cực trong luyện
phát âm, cung cấp và làm giàu vốn từ cho bé, góp phần tích cực vào việc phát
triển ngôn ngữ cho trẻ. Ví dụ như chủ đề: “Những con vật đáng yêu” có thể sử
dụng lời ca:
Chú thỏ đáng yêu ( Hai tay chống hông)
Vẫy đôi tai nhỏ ( Đưa 2 tay lên cao vẫy vẫy)
Cúi xuống ăn cỏ (Cúi xuống vờ hái cỏ)
Nhảy đến vườn rau ( Bật nhảy về phía trước)
Nhanh lại đây nào!
Bé cho cà rốt.
Hay với chủ đề: “Thế giới thực vật” có thể sử dụng lời thơ tự biên sau:
Quả chuối thơm
Đưa tay hái ( đưa 2 tay ra trước vờ hái quả)
Nghiêng bên này ( Nghiêng người sang trái)
Bỏ giỏ này.
Nghiêng bên kia ( Nghiêng người sang phải)
Bỏ giỏ kia.
Thích! Thích! Thích! (Bật nhảy tại chỗ)
( Tham khảo TEXT 123doc.org>Khoa học xã hội ->Giáo dục) [4]
Những lời ca sử dụng khi tập thể dục sáng cho trẻ quả là có hiệu quả thực
sự lôi cuốn trẻ hứng thú hoạt động tích cực, hết mình trên cơ sở đó mà mục đích

đúng đắn cho trẻ nhằm đạt được mục đích yêu cầu đặt ra là:
Em thích làm chú bộ đội
Bước một hai em bước một hai
Em thích làm chú bộ đội
Bước một hai súng vác trên vai
Một hai! Một hai!
( Trích từ tuyển chọn trò chơi,bài hát, thơ ca, chuyện câu đố theo chủ đề
của Lê Thu Hương – Chủ biên – Nhà xuất bản giáo dục Việt Nam) [5]

14


Lời ca của bài hát và sự khéo léo của giáo viên các nội dung được thực
hành và rèn luyện, củng cố, các vận động thể lực được chuyển tải đến trẻ một
cách nhẹ nhàng.
Tuỳ từng chủ đề hay đề tài cụ thể các hình thức tổ chức được sử dụng đa
dạng. Với chủ đề gia đình, các nội dung vận động như: đi, chạy, bò, trườn, ném
có thể chuyển tải dưới hình thức đến thăm nhà búp bê, chơi bóng cùng bạn, ...
hay chủ đề thực vật có thể là đi, bò, chui... đến vườn rau, vườn cây...để làm
được điều này đòi hỏi mỗi giáo viên phải thực sự tâm huyết từ khai thác nội
dung, chuẩn bị điều kiện thực hiện, làm đồ dùng phục vụ hoạt động và hơn thế
nữa là quan tâm động viên khích lệ trẻ. Đây cũng là những vấn đề mà tôi lưu
tâm trong quá trình tổ chức thực hiện ở trường - lớp hiện nay.
Tổ chức tốt hoat động chơi tâp có chủ định cho trẻ niềm vui, sự thích thú
nhất định tạo niềm đam mê trong luyện tâp từ đó mà dần dần hình thành ở trẻ
thói quen tốt trong rèn luyện thân thể hàng ngày. giúp trẻ phối hợp nhịp nhàng
các vận động cơ thể, định hướng vận động, rèn luyện sự điều chỉnh và phối hợp
các giác quan trong vận động từ đó trẻ mạnh dạn hơn, tự tin và linh hoạt hơn
qua đó mà có thể tham gia tích cực vào các hoạt động trong ngày.
2.3.4. Giải pháp 4: Tìm kiếm vật liệu có sẵn, tận dụng điều kiện thực

chúng tôi đã biến nó thành những vật có ích để dạy trẻ những kiến thức, kỹ năng
cần thiết để cùng với các hoạt động khác hình thành ở trẻ những phẩm chất và
năng lực cần thiết tạo nền móng ban đầu về nhân cách cho trẻ mà yếu tố thể chất
có vị trí quan trọng hàng đầu.
Từ đó trẻ có những đồ chơi bắt mắt, gần gũi hợp chủ đề và được cùng
thao tác hành động với chúng hứng thú tham gia học tập.
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục,
với bản thân, đồng nghiệp và nhà trường:
2.4.1. Hiệu quả đối vói giáo dục:

16


Khi áp dụng thực hiện các giải pháp hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo
dục thể chất cho trẻ mẫu giáo nhỡ B1 ở trường Mầm non Thiết Ống nơi tôi công
tác và đã có những kết quả khả quan qua khảo sát đánh giá kiểm chứng thể hiện
tính hơn hẳn so với trước thể hiện ở bảng đánh giá thực tiễn sau đây:
Bảng khảo sát lần 2:
Nội dung và kết quả đánh giá
Phát triển vận Phát triển vận
T. số Chỉ số cân nặng
trẻ
và chiều cao
động tinh khéo
động thô
đánh
Trẻ
KS
giá
KBT

Kết quả trên cho thấy hiệu quả rõ nét của các biện pháp tác động trong tổ
chức các hoạt động giáo dục thể chất cho trẻ thể hiện ở việc chỉ số cân nặng
chiều cao ở mức Kênh bình thường từ 91% tăng 6% lên 97% giảm tỷ lệ trẻ suy
dinh dưỡng xuống còn 3% và không còn trẻ béo phì; Mức độ khá tốt trong vận
động tinh khéo tăng đáng kể từ 40% lên 57% , giảm tỷ lệ trẻ yếu kém từ 14%
xuống còn 6% ; Vận động thô mức độ khá tốt tăng từ 62% lên 66% hạ tỷ lệ trẻ
yếu kém từ 9% xuống còn 0%. Để có kết quả chung khá tốt đạt 60%, Trung bình
37%, có 1 trẻ yếu kém chiếm 3%. Đây là một dấu hiệu đáng mừng. Trẻ không
chỉ khoẻ mạnh về thể chất mà tinh thần trẻ cũng thoải mái trong môi trường thân
thiện giữa tình cô - trò, bạn bè và những người xung quanh luôn thương yêu,
quan tâm chăm sóc trẻ. Trẻ mạnh dạn, hồn nhiên, thông minh ngoan ngoãn làm
an lòng cha mẹ cô giáo và cộng đồng xã hội tạo niềm tin để các bậc phụ huynh
đưa con tới trường và điều quan trọng ở đây là chúng tôi đã tạo được cho trẻ nền
móng ban đầu về nhân cách cho bé mà sự phát triển tốt về thể chất là tiền đề
quan trọng chúng tôi đã tạo được cho trẻ ở năm học này.
2.4.2. Hiệu quả đối với bản thân:
Để tìm ra được một số giải pháp bản thân không ngừng học hỏi đồng
nghiệp, nghiên cứu tìm tòi tài liệu và tìm ra cách thức giải quyết.

17


Sau khi nghiên cứu bản thân đã có nhận thức đúng đắn về vai trò của việc
giáo dục thể chất đối với sự phát triển toàn diện của trẻ.
Bản thân mạnh dạn hơn trong các hoạt động khi tổ chức giáo dục cho trẻ
tại nhóm lớp.
2.4.3: Đối với đồng nghiệp và nhà trường:
Từ những kết quả mà bản thân đã đạt được trong hoạt động giáo dục thể
chất cho trẻ khiến cho các bạn đồng nghiệp trong nhà trường đều áp dụng cách
làm và đạt hiệu quả tương đối, từ những kết quả đạt được nhà trường đã có kế

linh hoạt cao trong hoạt động chơi tập có chủ định có nội dung rèn luyện và phát
triển vận động cho trẻ.
Sử dụng các biện pháp gây hứng thú, kích thích tính chủ động, tích cực của
trẻ trong các hoạt đông phát triển thể chất nói riêng và các hoạt động CSGD nói
chung ở nhà cho trẻ cũng như ở trường Mầm non.
3.2. Kiến nghị:
Để trẻ mẫu giáo nói chung và trẻ mẫu giáo 4-5 nói riêng có được những
điều kiện thuận lợi nhất trong qua trình tham gia học tập, phát triển vận động tại
trường mầm non, tôi xin có những kiến nghị sau:
+ Đối với nhà trường:
- Bản thân rất mong muốn trong thời gian tới nhà trường mua sắm thêm
trang thiết bị phục vụ hoạt động GDTC được đầy đủ và phong phú hơn
Bản thân mong muốn nhà trường vận động các tổ chức xã hội ủng hộ nhà
trường xây thêm “Góc chơi giao thông”, xây dựng phòng giáo dục thể chất. Đặc
biệt là sân chơi dành riêng cho hoạt động giáo dục thể chất.
- Nhà trường tạo điều kiện cho giáo viên được đi thăm lớp dự giờ nhiều hơn
nữa.
+ Đối với phòng giáo dục:
Mở nhiều các lớp chuyên đặc biệt là giáo dục thể chất đề để bản thân và
bạn bè đồng nghiệp trong nhà trường được tham gia học hỏi.
Mong rằng năm nào PGD cũng tổ chức hội thi để cô và trẻ được tham gia
trải nghiệm.
Trên đây là một số biện pháp thực tiễn mà tôi đã thực hiện trong quá trình
tổ chức các hoạt động giáo dục và phát triển thể chất cho trẻ trong năm học 2016
- 2017 tại trường mầm non Thiết Ống và đã có những thành công nhất định, tôi
xin mạnh dạn trình bày. Rất mong được sự góp ý bổ sung của Hội đồng khoa
học ngành để quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục ở trường Mầm non ngày
càng có chất lượng, hiệu quả tốt hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG

20