BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TRƯỜNG ĐẠI HỌC MỞ TP. HỒ CHÍ MINH

Chương trình môn học:

LÝ LUẬN
NHÀ NƯỚC
VÀ PHÁP LUẬT
Biên soạn:
ThS. Trần Thị Mai Phước



2

Giới thiệu Tài liệu môn học

1. Giáo trình Lý luận NN và PL của
ĐHL Hà Nội, Nxb Tư pháp, 2006.
2. Đề cương bài giảng do Giảng viên
biên soạn.




Kết cấu chương trình
1. Nguồn gốc của Nhà nước và Pháp luật
2. Bản chất, đặc điểm của Nhà nước và PL
3. Kiểu Nhà nước và kiểu Pháp luật
4. Hình thức Nhà nước và hình thức Pháp luật

2. Học thuyết
Mác-Lênin

1.

Một số học thuyết phi
Mácxít

Thuyết
thần
học
(Thomas
Aquin,
Calvin,…)

Thuyết
gia
trưởng
(Aristote,
Bodin,
More,…)

Thuyết
Khế ước
xã hội
(Thomas Hobben,
S.L. Montesquieu,
Loke, Rouseau,…)



- bảo vệ lợi ích của giai cấp thống trị trong XH
có giai cấp đối kháng, bảo vệ lợi ích của toàn
XH trong xã hội XHCN




II. Nguồn gốc của pháp luật
1. Nguyên nhân ra đời
NN cải
cách hoặc
thừa nhận
các quy
phạm tập
quán…

2. Con
đường
hình
thành PL

NN sáng
tạo pháp
luật



Ban hành
các văn
bản quy

o lu ận **




2

1. Bản chất của Nhà nước
- Tính giai cấp
- Vai trò xã hội




5

2. Đặc trưng cơ bản của Nhà nước

Có
chủ
quyền
quốc
gia

Phân
chia
lãnh thổ
theo
đơn vị
hành


2

2. Đặc điểm của pháp luật
a.Tính quy phạm phổ biến
b. Tính hình thức chặt chẽ
c.Tính cưỡng chế nhà nước




Bài 3
KiỂU NHÀ NƯỚC VÀ KiỂU PHÁP LUẬT

1. Kiểu nhà nước
1.1. Khái niệm
1.2. Sự thay thế Kiểu nhà nước
1.3. Các kiểu NN trong lịch sử
2. Kiểu Pháp luật
2.1. Khái niệm
2.2. Sự thay thế Kiểu Pháp luật
2.3. Các kiểu PL trong lịch sử
T hả
o lu ận **



1.1. Khái niệm Kiểu nhà nước
Kiểu nhà nước là tổng thể những đặc
điểm cơ bản của nhà nước, thể hiện

Tiêu chí NN
p/b
C.Nô

NN
Pkiến

NN
Tư sản

Kniệm,
đđiểm
Cơ sở
kinh tế
Cơ sở XH
Cơ sở tư
tưởng



NN
XHCN


2.1. Khái niệm kiểu pháp luật
là tổng thể những dấu hiệu
cơ bản, đặc thù của pháp luật,
thể hiện bản chất giai cấp,
những điều kiện tồn tại và phát
triển của pháp luật trong một

- Cơ sở KT
- Cơ sở xã hội
- Bản chất của PL
- Hình thức PL chủ yếu
VD:




Bài 4

HÌNH THỨC NHÀ NƯỚCHÌNH THỨC PHÁP LUẬT
1. Hình thức nhà nước
1.1. Khái niệm
1.2. Các yếu tố tạo nên ht NN
1.3. Hình thức NN tồn tại trong các kiểu nhà nước
2. Hình thức Pháp luật
2.1. Khái niệm
2.2. Các hình thức pháp luật cơ bản
2.2.1. Tập quán pháp
2.2.2. Tiền lệ pháp
2.2.3. Văn bản quy phạm pháp luật
2.3. Hình thức PL tồn tại trong các kiểu nhà nước
Kiểm tra giữa kỳ**



1.1. Khái niệm Hình thức Nhà nước

là cách tổ chức quyền lực nhà