UBND HUYỆN TRẢNG BÀNG
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
-------------------------

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc Lập – Tự Do – Hạnh Phúc
-------------*-------------

KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9 VÒNG HUYỆN
NĂM HỌC 2014 – 2015
Khóa ngày: 22 tháng 10 năm 2014
Môn thi: HÓA HỌC
Thời gian: 150 phút ( không kể thời gian phát đề )
-----------------------------------------------------------Đề:
Câu 1: (2 điểm)
Chỉ dùng nước và một chất khí có thể phân biệt 5 chất bột màu trắng sau đây không? NaCl,
Na2CO3, Na2SO4, BaCO3, BaSO4. Nếu được trình bày cách phân biệt.
Câu 2: (3 điểm)
Xác định công thức hóa học của A, D, E, G, L, M, Q, R, T và viết các phương trình hóa học xảy
ra? (Ghi rõ điều kiện phản ứng)
A

(1)

D (2)→ E(3)→ G(4)→ L
→ A (6)→ A (7)→ A (8)→A
M(9) → Q(10)→ R(11)→T

(5)

Câu 3: (3 điểm)



ĐÁP ÁN – BIỂU ĐIỂM ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI
Môn: Hóa học Năm học: 2014 – 2015
Đáp án

Điểm

Câu 1: (2 điểm)
- Được.
- Lấy mỗi chất rắn một ít làm mẫu thử. Hòa tan 5 mẫu thử trên vào nước được
2 nhóm:
+ Nhóm tan trong nước: NaCl, Na2CO3, Na2SO4.
+ Nhóm không tan trong nước: BaCO3, BaSO4.
- Sục khí CO2 vào nhóm không tan:
+ Chất tan được là: BaCO3.
BaCO3 + CO2 + H2O → Ba(HCO3)2
+ Chất không tan là BaSO4.
- Cho Ba(HCO3)2 vào nhóm tan trong nước.
+ Chất không xuất hiện kết tủa là NaCl.
+ Hai chất còn lại đều tạo kết tủa.
Ba(HCO3)2 + Na2CO3 → BaCO3↓ + 2NaHCO3
Ba(HCO3)2 + Na2SO4 → BaSO4↓ + 2NaHCO3
- Lấy 2 kết tủa tạo thành cho vào nước và thổi CO 2 vào.
+ Kết tủa tan là BaCO3 suy ra Na2CO3.
BaCO3 + CO2 + H2O → Ba(HCO3)2
+ Còn lại là Na2SO4

0,25
0,25

(6) Na2O + 2HCl → 2NaCl + H2O
(7) 2NaOH + CuCl2 → Cu(OH)2↓ + 2NaCl
(8) Na2CO3 + BaCl2 → 2NaCl + BaCO3↓
(9) Cl2 + H2 → 2HCl
(10) 2HCl + CuO → CuCl2 + H2O
(11) CuCl2 + Ba(OH)2 → Cu(OH)2↓ + BaCl2
Câu 3: (3 điểm)
a/ CaCl2 + Na2CO3 → CaCO3↓ + 2NaCl (1)
BaCl2 + Na2CO3 → BaCO3↓ + 2NaCl (2)
Giả sử hỗn hợp X chỉ có muối CaCl2
CaCl2 + Na2CO3 → CaCO3↓ + 2NaCl

Q
HCl

R
CuCl2

T
BaCl2

0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25


0,25
0,25

Ta có:

0,25
0,25
0,25
0,25
0,25
0,25

Câu 4 : (4 điểm)
Gọi x, y, z lần lượt là số mol của Al, Fe, Cu có trong 3,31 gam X.
Ta có : 27x + 56y + 64z = 3,31 (I)
PTHH : 2Al + 6HCl → 2AlCl3 + 3H2
x
1,5x (mol)
Fe + 2HCl → FeCl2 + H2
y
y (mol)
=> nH2 = 1,5x + y = = 0,035 (mol) (II)
Gọi kx, ky, kz lần lượt là số mol của Al, Fe, Cu có trong 0,12 mol X.
=> kx + ky + kz = 0,12 (III)
Khi cho X tác dụng với clo dư, xảy ra phương trình hóa học là :
t
2Al + 3Cl2 
→ 2AlCl3
kx

0,25
0,5
0,25
0,25


1,5x+y = 0,035
1,25x - 2,23y+1,07z = 0
0,25
x= 0,01
=>
y= 0,02
z= 0,03
Khối lượng của các kim loại trong 3,31 gam X là :
mAl = 0,01.27 = 0,27 (g)
mFe = 0,02.56 = 1,12 (g)
mCu = 0,03.64 = 1,92 (g)
Thành phần % về khối lượng của các chất trong X là :
%mAl = .100 = 8,16%
%mFe = .100 = 33,84%
%mCu = .100 = 58%

0,5

0,5

0,5
Câu 5 : (3 điểm)
Đặt CTHH của muối cacbonat của kim loại R là: R2(CO3)x ( x là hóa trị của R )
PTHH : MgCO3 + 2HCl → MgCl2 + H2O + CO2↑ (1)

0,25
0,25
0,25
0,25
0,25

0,25

0,25


0,25
0,25
Câu 6 : (2 điểm)
a/ Gọi m gam khối lượng dung dịch NaOH ban đầu.
=> mNaOH = 0,15m (g)
Khối lượng dung dịch NaOH sau khi làm bay hơi nước là: m - 60 (g)
Ta có: C%NaOH = .100 = 18
=> m = 360 (g)
b/ Ta có: mNaOH = 0,15.360 = 54 (g)
Khối lượng dung dịch NaOH sau khi làm bay hơi nước là:
mddNaOH = 360 - 60 = 300 (g)
Gọi x là số mol Na có trong m gam.
PTHH: 2Na + 2H2O → 2NaOH + H2↑
x
x
0,5x (mol)
=> mNaOH = 40x (g)

0,25

Ta có: mR2Oa = = 2,8
=> R = 20a
+ Nếu: a = 1 thì R = 20 (loại)
+ Nếu: a = 2 thì R = 40 (nhận)
+ Nếu: a = 3 thì R = 60 (loại)
=> R là Ca

0,25

0,25
0,25
0,25

0,25


Vậy X là: CaO.
* Trường hợp 3: X là hiđrôxit kim loại.
Gọi CTTQ của X là R(OH)a
PTHH: 2R(OH)a + aH2SO4 → R2(SO4)a + 2aH2O
0,05
(mol)
Ta có: mR(OH)a = = 2,8
=> R = 11a
+ Nếu: a = 1 thì R = 11 (loại)
+ Nếu: a = 2 thì R = 22 (loại)
+ Nếu: a = 3 thì R = 33 (loại)

0,5