Gia sư Thành Được
www.daythem.com.vn
NHẬT BẢN
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
- Biết được nguyên nhân, nội dung nổi bật của cải Minh Trị năm 1868, ý nghĩa lịch
sử.
- Hiểu rõ những cải cách của Thiên hoàng Minh Trị thực chất là một cuộc cách mạng
tư sản, đưa nước Nhật phát triển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa.
- Nắm được chính sách xâm lược của giới thống trị Nhật Bản cũng như các cuộc đấu
tranh của giai cấp tư sản cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX.
II. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung
HĐ 1: Cả lớp và cá nhân(15’)
- Kết hợp sử dụng Lược đồ về sự bành trướng của
đế quốc Nhật cuối TK XIX – đầu TK XX, GV giới
thiệu khái quát về nước Nhật cuối TK XIX.
-HS ghi nhớ
- Yêu cầu HS theo dõi SGK để nắm được những
nét chính về tình hình Nhật Bản từ đầu TK XIX
đến trước năm 1868: kinh tế, xã hội, chính trị.
-HS phát biểu
Liên hệ: đây là tình trạng chung của hầu hết các
quốc gia ở châu Á (Trung Quốc, Việt Nam), đã
chọn con đường bảo thủ, duy trì chế độ phong
kiến, đóng cửa bên ngoài. Còn Nhật Bản đã lựa
chọn giải pháp như thế nào? Bảo thủ hay duy tân?
hiện đại hóa theo kiểu phương Tây ?
+ Chính trị: Thủ tiêu chế độ Mạc Phủ, xác lập quyền
thống trị của quý tộc, tư sản; ban hành Hiến pháp năm
?-Vì sao Nhật Bản coi giáo dục là chìa khóa cho 1889, thiết lập chế độ quân chủ lập hiến.
công cuộc hiện đại hóa?
+ Kinh tế: thống nhất thị trường, phát triển kinh tế
Hs trả lời: GD nhằm nâng cao trình độ của con TBCN ở nông thôn, xây dựng cơ sở hạ tầng, đường
người Nhật Bản, cùng với tính thích nghi cao, sá, cầu cống…
người Nhật phục vụ việc xây dựng và phát triển
+ Quân sự: tổ chức và huấn luyện theo kiểu
đất nước
phương Tây, thực hiện chế độ nghĩa vụ quân sự, phát
?-Em có nhận xét gì về những cải cách của Thiên triển công nghiệp quốc phòng.
Hoàng ?
+ Giáo dục: thi hành chính sách giáo dục bắt buộc,
Gia sư Thành Được
www.daythem.com.vn
Hs trả lời: Tiến hành cải cách trên nhiều lĩnh vực,
học tập những tiến bộ của phương Tây, đưa đất
nước theo con đường TBCN.
?-Ý nghĩa và vai trò của cuộc cải cách Minh Trị
là gì ?
- HS dựa vào SGK trả lời
?-Căn cứ vào đâu để khẳng định cuộc Duy Tân
Minh Trị thực chất là một cuộc cách mạng tư
sản?
+ Tạo điều kiện cho sự phát triển CNTB, đưa Nhật
Bản trở thành nước tư bản hùng mạnh ở châu Á.
3. Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ
nghĩa
- Sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế Nhật Bản,
dẫn tới sự ra đời của các công ti độc quyền như Mítxưi, Mítsubisi, … có vai trò to lớn trong kinh tế và
chính trị Nhật Bản.
- Sự phát triển kinh tế đã tạo sức mạnh về quân sự,
chính trị ở Nhật Bản. Giới cầm quyền đã thi hành
chính sách xâm lược hiếu chiến: Chiến tranh Đài
Loan (1874), chiến tranh Trung – Nhật (1894–1895),
chiến tranh Nga – Nhật (1904–1905). Nhật đã giành
thắng lợi.
- Nhật Bản tiến lên CNTB, song quyền sở hữu ruộng
đất phong kiến vẫn được duy trì. Tầng lớp quý tộc
vẫn có ưu thế chính trị lớn và chủ trương xây dựng
đất nước bằng sức mạnh quân sự. Tình hình đó làm
cho đế quốc Nhật Bản có đặc điểm là đế quốc phong
kiến quân phiệt.
- Quần chúng nhân dân, tiêu biểu là công nhân bị bần
cùng hóa. Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân
lên cao, dẫn tới Đảng Xã hội dân chủ Nhật Bản được
thành lập (1901).
V. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
1. Tổng kết:
*Củng cố: Vì sao đến cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, trong khi hầu hết các nước ở
châu Á trở thành nước thuộc địa hay phụ thuộc vào các nước tư bản phương Tây thì Nhật
Bản vẫn giữ được độc lập và kinh tế phát triển nhanh chóng, trở thành đế quốc chủ nghĩa?