TÓM TẮT
Luận văn “Pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô –
Thực tiễn áp dụng tại tỉnh Trà Vinh” góp phần phân tích rõ các vấn đề pháp lý cơ
bản nhất về các điều kiện kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô của Việt Nam.
Đặc biệt, qua nghiên cứu thực tiễn áp dụng tại tỉnh Trà Vinh, tác giả chỉ ra được một
số bất cập trong quy định của pháp luật và đề xuất những nội dung cần hoàn thiện
khi điều chỉnh điều kiện kinh doanh vận tải bằng ô tô.
Bên cạnh đó, đề tài góp phần làm phong phú thêm số lượng công trình
nghiên cứu tại Việt Nam về điều kiện kinh doanh vận tải nói chung của các doanh
nghiệp trên thị trường. Ngoài ra, kết quả nghiên cứu của đề tài có thể làm tài liệu
tham khảo cho cán bộ, công chức làm công tác thanh tra, kiểm tra, quản lý nhà nước
về vận tải. Đối với các doanh nghiệp hoạt động liên quan đến dịch vụ vận tải hành
khách bằng ô tô có thể tham khảo để hiểu rõ hơn các quy định hiện hành để kinh
doanh phù hợp với quy định.
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo. Bố cục của
luận văn gồm 03 chương:
Chương 1: Những vấn đề pháp lý cơ bản về điều kiện kinh doanh vận tải
hành khách bằng ô tô.
Chương 2: Thực tiễn áp dụng quy định về điều kiện kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô tại tỉnh Trà Vinh.
Chương 3: Giải pháp hoàn thiện pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải
hành khách bằng ô tô.
Từ những vấn đề nghiên cứu trong luận văn, cho thấy hoạt động kinh doanh
vận tải hành khách bằng ô tô có vai trò rất quan trọng đối với sản xuất và đời sống
của nhân dân. Không chỉ có vai trò là động lực cho phát triển kinh tế, hoạt động
kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô còn góp phần giải quyết các vấn đề của xã
hội như: Giải quyết việc làm, huy động vốn xã hội hóa để đầu tư cơ sở hạ tầng. Tuy
nhiên, thực trạng pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô
-iii-
Thereout, the result of the research may be used as documention for officials doing
inspection, examination and State management of transport. For those businesses
related to passenger transport services by car, who can consult to follow through the
current regulations to match the business conditions.
Besides the introduction and conclusion, list of references. This thesis is
structured into 3 chapters:
Chapter 1: The basic legal issues on business conditions of passenger
transport by car.
Chapter 2: Practical application of regulations on business conditions of
passenger transport by car at Tra vinh Province.
Chapter 3: Solutions to improve the law on business conditions of passenger
transport by car.
From the thesis’s research issues, show that the business activity of
passenger transport by car plays an important role in the production and life of the
people. It’s not only as a development dynamics for economy improvement, but
also solving some social problems such as: jobs, socialized capital mobilization to
infrastructure investment. However, the status law on business conditions of
passenger transport by car is not really fixed, which led to the implementation of
-v-
law in practice is limited, shortcoming, some need to be soon surmounted in order
to promote the role of law in reality like: the provision of transport operators, the
approval of business plans, the management of passenger transport by car along the
fixed routes, the provision of transport by contract, tourist transport, taxis transport,
and by bus.
Based on the results of apprasing of the deployed contents and the
inadequacies in the law implementation process about the business conditions of
passenger transport by car nowadays, with the request that continuing the
1.1. Tổng quan về vận tải hành khách bằng ô tô .....................................................8
1.1.1. Khái niệm và vai trò của vận tải hành khách bằng ô tô ...........................8
1.1.1.1. Khái niệm vận tải hành khách bằng ô tô ...........................................8
1.1.1.2. Vai trò của vận tải hành khách bằng ô tô ........................................10
1.1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến vận tải hành khách bằng ô tô .......................10
1.1.3. Các hình thức vận tải hành khách bằng ô tô...........................................16
1.1.3.1. Vận tải hành khách theo tuyến cố định trong nước và quốc tế .......16
1.1.3.2. Vận tải hành khách bằng xe buýt ....................................................18
1.1.3.3. Vận tải hành khách bằng xe taxi .....................................................20
-vii-
1.2. Điều kiện kinh doanh và pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô đối với doanh nghiệp Việt Nam ..................................................22
1.2.1. Điều kiện kinh doanh .............................................................................22
1.2.2. Khái niệm, đặc điểm pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô .................................................................................................25
1.3. Trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước về kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô ......................................................................................................27
1.4. Quy định của pháp luật hiện hành về điều kiện kinh doanh vận tải hành khách
bằng ô tô.................................................................................................................30
1.5. Pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô đối với nhà
cung cấp dịch vụ nước ngoài .................................................................................37
1.5.1. Cam kết chung của Việt Nam đối với lĩnh vực vận tải hành khách bằng
đường bộ ...........................................................................................................37
1.5.2. Quy định cụ thể điều kiện kinh doanh vận tải hành khách bằng ô tô đối
với nhà cung cấp dịch vụ nước ngoài ...............................................................38
CHƢƠNG 2: THỰC TIỄN ÁP DỤNG QUY ĐỊNH VỀ ĐIỀU KIỆN KINH
DOANH VẬN TẢI HÀNH KHÁCH BẰNG Ô TÔ TẠI TỈNH TRÀ VINH .....40
3.1. Định hướng hoàn thiện pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành khách
bằng ô tô.................................................................................................................68
3.1.1. Hoàn thiện pháp luật về điều kiện doanh vận tải hành khách bằng ô tô
để nâng cao chất lượng dịch vụ vận tải và đảm bảo an toàn giao thông ..........68
3.1.2. Tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước đối với hoạt động vận tải hành
khách bằng ô tô .................................................................................................69
3.2. Giải pháp cụ thể hoàn thiện pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô ......................................................................................................70
3.2.1. Hoàn thiện văn bản pháp luật về điều kiện kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô .................................................................................................70
3.2.2. Các giải pháp hỗ trợ ...............................................................................73
KẾT LUẬN ..............................................................................................................76
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................78
PHỤ LỤC .................................................................................................................81
PHỤ LỤC 1 ...........................................................................................................81
-ix-
PHỤ LỤC 2 ...........................................................................................................82
PHỤ LỤC 3 ...........................................................................................................83
PHỤ LỤC 4 ...........................................................................................................84
PHỤ LỤC 5 ...........................................................................................................85
PHỤ LỤC 6 ...........................................................................................................86
PHỤ LỤC 7 ...........................................................................................................87
-x-
DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Trách nhiệm hữu hạn
HKVC:
Hành khách vận chuyển
HKLC:
Hành khách luân chuyển
TTATGT:
Trật tự an toàn giao thông
TNGT:
Tai nạn giao thông
CBCNV:
Cán bộ công nhân viên
GSHT:
Giám sát hành trình
-xi-
DANH SÁCH CÁC BẢNG
46
Bảng 2.5
Mạng lưới vận tải khách nội tỉnh
47
Bảng 2.6
Mạng lưới vận tải khách liên tỉnh và quốc tế
47
Bảng 2.7
Chỉ tiêu khai thác các tuyến xe buýt đang hoạt động
51
Bảng 2.8
Khối lượng hành khách vận chuyển và luân chuyển bằng
đường bộ từ năm 2011-2015
-xii-
52
Xuất phát từ tầm quan trọng của hoạt động kinh doanh vận tải hành khách
bằng ô tô đối với sản xuất và đời sống của nhân dân, Luật Giao thông đường bộ số
26/2001/QH10 (LGTĐB 2001) được Quốc hội khóa X kỳ họp thứ 9 thông qua ngày
29/6/2001 và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2002. Đây là Luật đầu tiên quy
định về lĩnh vực giao thông đường bộ, được đúc kết sau một quá trình thực hiện các
Pháp lệnh, Nghị định, Quyết định, Thông tư liên quan. Sau khi LGTĐB 2001 có
hiệu lực, các văn bản quy phạm pháp luật về hoạt động kinh doanh vận tải hành
khách bằng ô tô lần lượt được ban hành như: Chỉ thị số 01/2004/CT-TTg ngày
02/01/2004 của Thủ tướng Chính phủ về việc chấn chỉnh hoạt động vận tải khách
liên tỉnh bằng ô tô; Quyết định số 08/2005/QĐ-BGTVT ngày 10/01/2005 của Bộ
trưởng Bộ Giao thông vận tải quy định về bến xe ô tô khách; Quyết định số
09/2005/QĐ-BGTVT ngày 10/01/2005 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải quy
định về vận tải khách bằng ô tô theo tuyến cố định và vận tải khách bằng ô tô theo
hợp đồng; Nghị định số 110/2006/NĐ-CP ngày 28/9/2006 của Chính phủ về điều
kiện kinh doanh vận tải bằng ô tô …. Hệ thống văn bản này bước đầu đã tạo hành
lang pháp lý và cải thiện công tác tổ chức, quản lý vận tải hành khách bằng ô tô,
giúp cho hoạt động kinh doanh của các Doanh nghiệp trong lĩnh vực này ngày càng
đạt hiệu quả.
Tuy nhiên, thực tế đã cho thấy hệ thống văn bản trên cũng chưa thật sự chặt
chẽ dẫn đến nhiều tiêu cực trong hoạt động vận tải hành khách bằng ô tô vẫn chưa
được khắc phục mà lại có dấu hiệu gia tăng. Do đó, để nâng cao công tác tổ chức
quản lý, tạo môi trường thuận lợi cho các đối tượng kinh doanh vận tải, góp phần
tích cực cho sự phát triển bền vững của hoạt động vận tải hành khách bằng ô tô
đúng với vai trò là một ngành quan trọng trong nền kinh tế quốc dân, ngày
13/11/2008, Quốc hội khóa XII kỳ họp thứ 4 đã thông qua Luật Giao thông đường
bộ số 23/2008/QH12 (LGTĐB 2008) thay thế LGTĐB 2001 và có hiệu lực thi hành
kể từ ngày 01/7/2009. Bên cạnh đó, Chính phủ cũng ban hành Nghị định số
91/2009/NĐ-CP ngày 21/10/2009 về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải
bằng xe ô tô và Nghị định số 93/2012/NĐ-CP ngày 08/11/2012 của Chính phủ sửa
và xử lý vi phạm trong hoạt động vận tải bằng xe ô tô.
-78-
[9]. Bộ Giao thông vận tải, Bộ Y tế (2015), Thông tư Liên tịch số 24/2015/TTLTBYT-BGTVT ngày 21/8/2015.
[10]. Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải (2015), Thông tư 70/2015/TT-BGTVT ngày
09/11/2015 của Bộ trưởng Bộ giao thông vận tải quy định các hành vi không
được thực hiện trong kiểm định xe cơ giới.
[11]. Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải (2015), Thông tư số 73/2015/TT-BGTVT
ngày 11/11/2015 của Bộ trưởng Bộ giao thông vận tải sửa đổi, bổ sung Thông
tư số 49/2012/TT-BGTVT về quy chuẩn bến xe ô tô khách.
[12]. Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải (2015), Thông tư số 91/2015/TT-BGTVT
ngày 31/12/2015 của Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải Quy định về quy trình
lựa chọn đơn vị khai thác tuyến vận tải hành khách cố định.
[13]. Bộ Công thương (2008), Cam kết về dịch vụ khi gia nhập WTO – Bình luận
của người trong cuộc, NXB Thống kê, Hà Nội.
[14]. Chính phủ (2013), Nghị định 57/2013/NĐ-CP ngày 31/5/2013 của Chính phủ
quy định về tổ chức và hoạt động thanh tra ngành giao thông vận tải.
[15]. Chính phủ (2014), Nghị định 86/2014/NĐ-CP ngày 10/9/2014 của Chính phủ
về kinh doanh và điều kiện kinh doanh vận tải bằng xe ô tô.
[16]. Chủ tịch Uỷ ban nhân dân tỉnh Trà Vinh (2016), Quyết định số 1441/QĐUBND ngày 08/7/2016 của Chủ tịch UBND tỉnh về việc phê duyệt Quy hoạch
tổng thể phát triển giao thông vận tải tỉnh Trà Vinh đến năm 2020 và định
hướng đến năm 2030.
[17]. Dương Thị Kim Ngọc (2014), Hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về vận
tải hành khách công cộng bằng xe buýt tại thành phố Đà Nẵng đến năm
2020”, Đại học Kinh tế - Đại học Đà Nẵng.
[18]. Đỗ Thị Hải Như (2015), Pháp luật về kinh doanh vận chuyển hành khách
bằng đường bộ ở Việt Nam, Đại học Quốc gia Hà Nội.
[19]. Quốc hội (2001), Luật Giao thông đường bộ số 26/2001/QH10 ngày 29 tháng
Trang mạng
[32]. “Members and Observers”,
< truy cập
ngày: 29/8/2016.
[33]. “Quy trình vận chuyển Door To Door”, < truy cập ngày: 25/5/2016.
-80-