CHUYÊN ĐỀ
DẠY TỐT MÔN TNXH LỚP 3
A-PHẦN I: MỞ ĐẦU
1-Vò trí và tầm quan trọng của môn TNXH nói chung và TNXH lớp 3
nói riêng:
-Môn TNXH là 1 môn học thể hiện sự tích hợp của hai môn tự
nhiên xã hội và sức khỏe.
-Nội dung của môn học này phát triển đồng tâm và mở rộng dần
theo nguyên tắc từ gần đến xa, từ đơn giản đến phức tạp, nội dung kiến
thức được nâng dần lên theo mỗi lớp học.
-Môn TNXH gần gũi với cuộc sống xung quanh các em, giúp các
em nắm được những kiến thức sơ giản về con người, về mối quan hệ xã
hội về tự nhiên như cây cối, động vật cũng như các hiện tượng tự nhiên
được thể hiện rõ qua từng bài học.
-Môn TNXH không chỉ đơn thuần cung cấp cho HS một khối lượng
tri thức cần thiết, mà còn tập cho HS làm quen với cách tư duy khoa học
rèn luyện kỹ năng liên hệ kiến thức với thực tế.
-Với những ý nghóa trên, cùng với thời lượng ở tiểu học, môn
TNXH là một trong ba môn quan trọng trong chương trình tiểu học cùng
với môn Tiếng Việt và môn Toán.
2/ Lý do chọn đề tài:
-Từ vò trí và tầm quan trọng của việc dạy và học môn TNXH lớp 3,
từ thực tế giảng dạy, đúc kết kinh nghiệm trong nhiều năm qua nên tổ
khối 3 chúng tôi đã chọn viết đề tài “Dạy tốt môn TNXH lớp 3 trường TH
Phú Túc”
-Đề tài gồm 3 phần:
1-Mở đầu:
2-Nội dung:
3-Kết luận:
B-PHẦN II: Nội dung:
1/ Mục tiêu chương trình môn TN&XH lớp 3:
Gồm có 21 bài
Chủ đề 3: Tự nhiên
Gồm có 31 bài
2
3/ Các phương pháp dạy học chủ yếu:
- Sử dụng phương pháp môn TN-XH theo tinh thần tích cực hóa
hoạt động học tập của HS.
- Môn học TN-XH bậc tiểu học nói chung (lớp 3 nói riêng) được
xây dựng theo tư tưởng thích hợp. Môn học đã hình thành từ các kiến thức
về khoa học tự nhiên và khoa học xã hội.
- Kiến thức bộ môn gần gũi và quen thuộc với học sinh. Do đó,
nhiệm vụ của giáo viên là giúp học sinh khai thác phát triển, hệ thống
những hiểu biết đó thành những tri thức khoa học.
- Vì vậy những phương pháp truyền thống quan sát-hỏi đáp-thí
nghiệm, kể chuyện, kiểm tra đều có thể vận dụng để dạy môn học này
nhưng phải theo tinh thần mới tức là phát triển, kích thích và phát huy vai
trò chủ động, tích cực nhận thức của học sinh.
- Để có tác dụng tích cực đến việc phát huy tính chủ động nhận
thức của học sinh, giáo viên nên kết hợp các hình thức dạy học như thảo
luận, đóng vai, trò chơi… Đây là các hình thức dạy học yêu cầu học sinh
phải hoạt động tích cực với các nguồn tri thức (Vật thật, tranh ảnh, bảng
hình, dụng cụ thí nghiệm, bảng đồ, biểu bảng…) đồng thời vận dụng vốn
tri thức, kinh nghiệm có sẵn của mình để phát hiện tri thức.
a) Phương pháp quan sát:
a.1/ Khái niệm : Phương pháp quan sát là cách tổ chức hướng dẫn
cho Hs sử dụng thò giác phối hợp với các giác quan khác (mắt thấy, tai
nghe, tay sờ) xem xét các sự vật, hiện tượng một cách có ý thức, có mục
đích, có kế hoạch, để thu nhập thông tin về sự vật, hiện tượng.
a.2/ Tình huống sử dụng: GV nên sử dụng phương pháp quan sát
để dạy các bài học mà học sinh có thể chiếm lónh kiến thức từ các sự vật,
+ Nêu một số đặc điểm chung của con lợn.
- Tổ chức, hướng dẫn cho HS quan sát theo nhóm, giao cho mỗi
nhóm một phiếu giao việc quan sát hình 84 với nhiệm vụ:
+ Quan sát tổng thể: Con lợn chia làm mấy phần? Đó là những
phần nào?
+ Quan sát chi tiết: Chỉ ra đâu là đầu, mình, chân của con lợn. Nêu
đặc điểm của mắt, tai, mũi – mõm.
- Rút ra kết luận:
+ Đại diện các nhóm báo cáo kết quả quan sát của nhóm mình,
giáo viên cho các nhóm khác nhận xét – GV nhận xét
+ Dựa vào kết quả quan sát vừa thu được của HS, GV cho HS (hình
thức đồng loạt cả lớp) so sánh sự giống và khác nhau giữa các bộ phận
con lợn.
4
b/ Phương pháp hỏi đáp:
b.1/ Khái niệm: Phương pháp hỏi đáp là hình thức đối thoại giữa
GV và HS nhằm khêu gợi dẫn dắt HS tự rút ra kết luận khoa học hoặc
vận dụng những hiểu biết của mình để giải các bài tập, những vấn đề của
tự nhiên, xã hội và trong cuộc sống thông qua các hoạt động tư duy, chính
HS luôn cảm thấy “tự mình tìm ra” những kiến thức mới.
b.2 Tác dụng:
- PP hỏi-đáp được xem là một công cụ tốt nhất để dẫn dắt HS đi tới
nhu cầu nhận thức, tham gia giải quyết những vấn đề do bài học đặt ra.
- PP hỏi - đáp thường được phối hợp sử dụng với hầu hết các PP dạy
học khác.
- PP hỏi - đáp chẳng những có tác dụng đến việc thu nhận kiến thức
của HS mà còn có tác dụng đánh giá kết quả thu nhận kiến thức của HS,
nhờ đó GV điều chỉnh nội dung và PPDH của mình.
- Để tạo cho hiệu quả của việc sử dụng PP hỏi - đáp GV cần phải tổ
chức đối thoại theo nhiều chiều.