i
L I CAM ðOAN
Tôi xin cam ñoan ñây là công trình nghiên c u khoa h c
ñ c l p c a tôi. Các thông tin, s# li$u trong lu n án là trung th%c
và có ngu(n g#c rõ ràng, c* th+. K-t qu/ nghiên c u trong lu n án
là trung th%c và chưa t1ng ñư2c công b# trong b4t kỳ công trình
nghiên c u nào khác.
Nghiên c u sinh
Bùi Th H ng Vi t
ii
M CL C
M C L C……………………………………………………… .…….……………ii
DANH M C B!NG BI#U, HÌNH V'…………………..…...…....... …..………...v
L I M) ð*U…………………...……....…………………… ……..………………1
CHƯƠNG 1: KINH DOANH XĂNG D*U VÀ CHÍNH SÁCH QU!N LÝ NHÀ
NƯ8C ð9I V8I KINH DOANH XĂNG D*U................... .................................10
1.1. Kinh doanh xăng 10
1.1.1. Xăng d:u và vai trò c a xăng d:u trong phát tri+n kinh t- và ñ
2.2.8. Chính sách phòng cháy, chIa cháy và b/o v$ môi trư
B ng 2.12. Sơ ñ[ m7ng lư*i phân ph,i xăng d u t7i ViJt Nam…….……....... ….97
B ng 2.13. HJ th,ng phân ph,i bán l\ t7i ViJt Nam………………… ....... ……..98
B ng 2.14. S, lư2ng c_a hàng xăng d u t7i m!t s, ñAa phương…………....... ….99
B ng 2.15 . H7n ng7ch phân bE cho các doanh nghiJp năm 2009…………… ...103
B ng 2.16. S n lư2ng th`c nh#p ña tiêu th
n!i ñAa c$a các doanh nghiJp
năm 2009………………………………………………………………………..104
vi
B ng 2.17. TB trCng h7n mVc t,i thiau và th`c nh#p c$a các doanh nghiJp nh#p
kh:u xăng d u………………………………………………………….... ……..105
B ng 2.18. S n lư2ng th`c nh#p so v*i h7n mVc t,i thiau ñư2c giao c$a
các doanh nghiJp năm 2009…………………………………………… ……….106
B ng 2.19. S, lư2ng d` tr nhà nư*c vN xăng d u năm 2009 so v*i s n lư2ng
nh#p kh:u phân theo mYt hàng……………………………………… ... ………112
B ng 2.20 .Các ñơn vA tham gia th`c hiJn d` tr Nhà nư*c vN xăng d u và lư2ng
t[n kho hàng d` tr tính ñ6n h6t quý 3 năm 2010………….............. …………..113
B ng 2.21. Danh sách 11 c_a hàng có mcu xăng th_ nghiJm không ñ7t
ch?t lư2ng............................................................................................... ...... .........118
B ng 3.1 . Các nhà máy s n xu?t xăng d u hiJn có (ñ6n 30/6/2010)…...... …….128
B ng 3.2. Các nhà máy s n xu?t xăng d u ñang ñ u tư và chu:n bA ñư2c
ñ u tư…………………………………………………………….. …………129
HÌNH V'
Hình 1.1. Cây m c tiêu c$a chính sách qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh
xăng d u……………………….…………………………… ..................…..21
Hình 1.2. Giá sàn…………………………………………………………………38
v*i ViJt Nam, m!t nư*c ñang phát trian và ph i nh#p kh:u ph n l*n xăng d u
tiêu dùng trong nư*c.
2
Th`c t6 O ViJt Nam trong nh ng năm qua, ho7t ñ!ng kinh doanh xăng
d u ñang ngày càng phát trian. N6u như trư*c ñây ch có m!t doanh nghiJp
nhà nư*c ñ!c quyNn kinh doanh xăng d u thì ñ6n nay c nư*c có 12 doanh
nghiJp nhà nư*c ñ u m,i nh#p kh:u xăng d u và r?t nhiNu doanh nghiJp
kinh doanh xăng d u trên thA trưing n!i ñAa. Kh,i lư2ng xăng d u nh#p
kh:u, tiêu th trên thA trưing n!i ñAa không ngmng tăng (kho ng 10% mti
năm). K6t c?u h7 t ng và phương tiJn ph c v kinh doanh xăng d u tmng
bư*c ñư2c tăng cưing theo hư*ng hiJn ñ7i hoá. HJ th,ng phân ph,i bán l\
ñã ñư2c ph$ kín trên 63 t nh thành. Các kho n thu tm ho7t ñ!ng kinh doanh
xăng d u vào ngân sách Nhà nư*c mti năm lên ñ6n hàng ch c nghìn tB
ñ[ng. Có tha nói rkng, ho7t ñ!ng kinh doanh xăng d u trong nh ng năm qua
dư*i s` qu n lý c$a Nhà nư*c ñã góp ph n En ñAnh thA trưing trong nư*c,
thúc ñ:y s n xu?t phát trian và En ñAnh ñii s,ng nhân dân ka c trong ñiNu
kiJn tình hình chính trA th6 gi*i diMn bi6n phVc t7p. Th`c t6 ñã cho th?y, các
chính sách qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh xăng d u luôn ñư2c ñEi m*i
và hoàn thiJn theo hư*ng thúc ñ:y thA trưing xăng d u phát trian, ñ m b o
quyNn l2i c$a doanh nghiJp, quyNn l2i c$a ngưii tiêu dùng và thu ngân sách
nhà nư*c. Chính sách thu6 nh#p kh:u thưing xuyên ñư2c ñiNu ch nh phù
h2p v*i bi6n ñ!ng giá trên thA trưing th6 gi*i. Chính sách giá cũng ñã t7o
ñư2c s` En ñAnh trong m!t kho ng thii gian dài, ka c khi giá xăng d u th6
gi*i có bi6n ñ!ng b?t thưing góp ph n vào s` phát trian kinh t6 xã h!i c$a
ñ?t nư*c....
Tuy nhiên, chính sách qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh xăng d u
hiJn vcn còn nhiNu b?t c#p. Ví d như viJc s_ d ng các chính sách thu6, giá
En c$a tình hình chính trA th6 gi*i kéo theo viJc giá bán l\ xăng d u trong
nư*c liên t c bA ñiNu ch nh tăng thì trên các t7p chí khoa hCc trong nư*c xu?t
hiJn m!t lo7t các nghiên cVu liên quan ñ6n thA trưing xăng d u và vai trò
qu n lý c$a nhà nư*c ñ,i v*i thA trưing này. Tuy nhiên, các nghiên cVu này
4
ch t#p trung vào viJc lý gi i t7i sao nhà nư*c ph i bình En giá xăng d u và
bình En bkng cách nào.
Các lu#n án nư*c ngoài liên quan ñ6n kinh doanh xăng d u và các
chính sách qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i ho7t ñ!ng này cũng không nhiNu. Ví d :
Strategic Petroleum Reserve: United States energy security, oil politics, and
petroleum reserves policies in the twentieth century= Beaubourf B.A. – 1997;
Energy consumption in Yemen: Economics and policy – Dahan A.A. – 1996;
Petroleum developement in the context of self=reliance: China’s changing
policy since 1960 – Lee H.P. – 1989; An application of rational choice theory
to petroleum policies in Canada, Britian, and Norway= Edwards M. – 1988;
Petroleum politics in Japan: State and industry in a changing policy context –
Caldwell M.A. – 1981; The politics of public enterprise oil and the French
state – Feigenbaum .H.B. – 1981. H u h6t các nghiên cVu này ñNu t#p trung
vào vai trò qu n lý c$a nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh xăng d u O nh ng khía
c7nh khác nhau. M!t s, xem xét vai trò, vA trí c$a các t#p ñoàn xăng d u
qu,c gia trong viJc ñ m b o ngu[n cung và ñAnh giá h2p lý các s n ph:m
xăng d u trên thA trưing. M!t s, khác l7i nghiên cVu các chính sách qu n lý
nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh xăng d u, song h u h6t các tài liJu ch nghiên
cVu tmng chính sách riêng l\ tác ñ!ng ñ6n kinh doanh xăng d u như th6 nào.
Nghiên cVu vN chính sách d` tr xăng d u chi6n lư2c c$a MW, Beaubouf
(1997) ñã ch ra vai trò c$a d` tr xăng d u trong viJc En ñAnh ngu[n cung
và nên d tr bao nhiêu và cách thVc d tr` như th6 nào [43]. Nghiên cVu vN
hoàn thiJn khung chính sách vN qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh xăng
d u nhkm t7o m!t môi trưing kinh doanh bình ñ‡ng, c7nh tranh ña nâng cao
hiJu qu ho7t ñ!ng c$a các doanh nghiJp kinh doanh trong lĩnh v`c này,
ñ m b o l2i ích chung c$a toàn xã h!i cũng như ñ7t m c tiêu vN yêu c u an
ninh năng lư2ng qu,c gia, t7o ñiNu kiJn cho s` phát trian En ñAnh, bNn v ng
c$a nNn kinh t6.
6
4. ðLi tưqng và phZm vi nghiên c u
ð i tư ng nghiên c u
Kinh doanh xăng d u hiau theo nghĩa ñ y ñ$ bao g[m các ho7t ñ!ng:
thăm dò; khai thác d u m4; ch6 bi6n d u m4 thành các s n ph:m xăng d u;
xu?t, nh#p kh:u xăng d u; phân ph,i xăng d u; dAch v kho, c ng và v#n
chuyan xăng d u.
Trong ñiNu kiJn th`c t6 c$a nư*c ta hiJn nay, thăm dò, khai thác và ch6
bi6n d u m4 (các lĩnh v`c c$a công nghiJp d u m4 – ngành d u khí) ñang
ho7t ñ!ng ñ!c l#p v*i ngành xăng d u. MYc dù nhà máy lCc d u Dung Qu?t
ñã ñi vào ho7t ñ!ng, tuy nhiên xăng d u tiêu dùng O nư*c ta hiJn nay vcn ph i
nh#p kh:u v*i s, lư2ng l*n. Do ñó, lu#n án ch quan tâm ñ6n các ho7t ñ!ng
kinh doanh xăng d u sau:
= Nh#p kh:u xăng d u
= Phân ph,i xăng d u
Như v#y, ñ,i tư2ng nghiên cVu c$a lu#n án là các chính sách qu n
lý c$a nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh nh#p kh:u và phân ph,i xăng d u t7i
ViJt Nam.
Ph m vi nghiên c u
Lu#n án ch nghiên cVu các v?n ñN liên quan tr`c ti6p ñ6n chính sách
qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i kinh doanh nh#p kh:u và phân ph,i xăng d u. Các
t, nh hưOng ñ6n cung vN xăng d u: (1) H7n ng7ch c$a tE chVc các nư*c xu?t
kh:u d u m4 OPEC, (2) Lư2ng d u trong kho d` tr c$a TE chVc năng lư2ng
th6 gi*i IEA, (3) Tình hình chính trA trên th6 gi*i, (3) Ho7t ñ!ng ñ u tư, thăm
8
dò và khai thác các m4 d u khí m*i. Nh ng nhân t, nh hưOng ñ6n c u vN
xăng d u: (1) S` tăng trưOng c$a kinh t6 th6 gi*i, (2) S` ñ u cơ c$a các qu,c
gia và các hãng xăng d u l*n trên th6 gi*i, (3) Y6u t, thii ti6t, (4) ViJc s_
d ng nhiên liJu thay th6 và s` ti6n b! c$a khoa hCc kW thu#t.
Bên c7nh các chính sách phE bi6n trong qu n lý nhà nư*c vN kinh
doanh xăng d u, bao g[m các chính sách vN ñiNu kiJn gia nh#p thA trưing,
chính sách vN tE chVc thA trưing, chính sách vN qu n lý ño lưing và ch?t
lư2ng xăng d u, chính sách vN phòng cháy ch a cháy và b o vJ môi trưing,
lu#n án bE sung m!t s, chính sách khác c n ñưa vào áp d ng tùy theo ñiNu
kiJn phát trian và tính ch?t c$a tmng nNn kinh t6, ñó là chính sách h7n mVc,
chính sách thu6, chính sách giá, chính sách d` tr . ð,i v*i mti chính sách
này, lu#n án lý gi i vai trò cũng như các gi i pháp thưing ñư2c s_ d ng.
Nh ng phát hi"n, ñ xu$t m i rút ra ñư c t( k*t qu, nghiên c u,
kh,o sát c/a lu n án
K6t qu nghiên cVu th`c tr7ng chính sách qu n lý nhà nư*c ñ,i v*i
kinh doanh xăng d u O ViJt Nam ñã kh‡ng ñAnh chính sách qu n lý nhà nư*c
ñ,i v*i kinh doanh xăng d u ñã s_ d ng hàng lo7t các công c can thiJp r?t
sâu vào thA trưing, làm méo mó thA trưing. Các chính sách liên quan ñ6n lĩnh
v`c kinh doanh xăng d u thưing xuyên ñư2c thay ñEi và ñư2c ñiNu hành
bkng các văn b n dư*i lu#t, phân tán theo b! chuyên ngành và gi a các b! ñó
chưa có s` ph,i h2p chYt ch‰, viJc ñánh giá hiJu qu c$a các chính sách này
dưing như chưa ñư2c th`c hiJn m!t cách khoa hCc và ñúng nghĩa.
Lu#n án ñã ñưa ra các quan ñiam và các gi i pháp ña hoàn thiJn chính
CHƯƠNG 1
KINH DOANH XĂNG D*U VÀ CHÍNH SÁCH QU!N LÝ NHÀ NƯ8C
ð9I V8I KINH DOANH XĂNG D*U
1.1. Kinh doanh xăng d@u
1.1.1. Xăng d5u và vai trò c/a xăng d5u trong phát tri8n kinh t* và ñ9i
s ng xã h;i
1.1.1.1. Các s/n phZm xăng d:u
Xăng d u là m!t lo7i năng lư2ng. Xăng d u thưing ñư2c phân chia
thành các s n ph:m ch$ y6u sau:
= Xăng ô tô: Tên thương m7i c$a các lo7i xăng ô tô ñư2c ñYt theo trA s,
,c tan. Các lo7i xăng ñang ñư2c lưu hành O ViJt Nam bao g[m : Xăng Mogas
83, Xăng Mogas 90, Xăng Mogas 92, Xăng A95 và A97. Xăng ô tô ch$ y6u
ñư2c dùng làm nhiên liJu cho các phương tiJn giao thông ñưing b! như ô tô,
xe máy (lo7i dùng ñ!ng cơ xăng).
= Xăng máy bay: p ViJt Nam hiJn nay ch$ y6u là ZA1. Lo7i xăng này
s_ d ng làm nhiên liJu cho ñ!ng cơ máy bay. ðây là s n ph:m ñYc ch$ng s_
d ng cho ngành hàng không.
= D u Diesel (DO): D u Diesel ñư2c phân lo7i theo hàm lư2ng lưu
huỳnh. D u Diesel hiJn ñang lưu hành O ViJt Nam là lo7i DO 0,5%S (tVc là
hàm lư2ng lưu huỳnh t,i ña là 0,5% ) và DO 0,25%S . D u Diesel ñư2c dùng
vào các m c ñích sau:
+ Làm nhiên liJu cho các phương tiJn giao thông ñưing b!, ñưing
thuB, ñưing s…t (lo7i dùng ñ!ng cơ Diesel).
11
+ Làm nhiên liJu ñ,t cho m!t s, cơ sO s n xu?t.
+ Làm nhiên liJu cho ch7y máy phát ñiJn.
th6 gi*i s‰ ngmng ho7t ñ!ng”. [24]S n xu?t càng phát trian thì mVc ñ! chuyên
môn hoá, h2p tác hoá diMn ra ngày càng m7nh m‰ dcn ñ6n mVc ñ! giao lưu vN
hàng hoá ngày càng l*n. Giao lưu hàng hoá không ch diMn ra trong ph7m vi
qu,c gia mà diMn ra ngày càng m7nh m‰ trên ph7m vi qu,c t6. ViJc giao lưu
hàng hoá có tha th`c hiJn bkng ñưing b!, ñưing s…t, ñưing thuB, ñưing hàng
không và hiJn nay ngu[n cung c?p nhiên liJu ch$ y6u cho các phương tiJn
v#n t i này là xăng d u.
+ Xăng d:u là ngu(n hàng hóa có giá trW ñóng góp vào GDP c a
nhiQu qu#c gia ñAc bi$t thông qua hoVt ñ ng xu4t khZu.
D u m4 xu?t hiJn ñã làm ñ o l!n tr#t t` kinh t6 th6 gi*i, m!t s, qu,c
gia nghèo khó btng ch,c trO nên giàu có nhi ngu[n d u m4 d[i dào dư*i
lòng ñ?t. Các Mác tmng vi6t máy hơi nư*c là m,c quan trCng trong cách m7ng
công nghiJp c$a th6 kB XVII. Nhưng s` phát trian c$a công nghiJp cơ khí, cơ
khí hoá và ñiJn khí hoá, theo Lênin, có vai trò quy6t ñAnh c$a d u m4. Th#m
chí m!t s, nhà kinh t6 hCc th6 gi*i ñã ñưa ra tiêu chí mVc tiêu th xăng d u
c$a mti nư*c làm căn cV ñánh giá trình ñ! phát trian ñi lên c$a nNn kinh t6
theo chiNu hư*ng công nghiJp hoá.
Vai trò ñ i v i ñ9i s ng xã h;i
Xăng d u là lo7i nhiên liJu dùng cho phương tiJn ñi l7i hàng ngày
hiJn t7i khó có tha thay th6 ñư2c. MYc dù ñã có các phương tiJn m*i ra
ñii Vng d ng các công nghJ s_ d ng năng lư2ng s7ch như năng lư2ng mYt
trii, pin nhiên liJu,... tuy nhiên s, lư2ng các phương tiJn này là không
13
ñáng ka. Thêm vào ñó, chi phí cho viJc ñ u tư, phát trian các công nghJ
này thưing ñòi h4i ngu[n v,n r?t l*n và nhiNu doanh nghiJp không mYn
mà v*i viJc phát trian theo hư*ng này. HiJn t7i, do vai trò c`c kỳ quan
trCng c$a xăng d u ñ,i v*i kinh t6 và ñii s,ng xã h!i nên giá nhiên liJu
c nhiNu năm ti6p theo ñã và s‰ còn là m!t s n ph:m chi6n lư2c hàng ñ u c$a
các qu,c gia.
1.1.2. ð c ñi8m c/a kinh doanh xăng d5u
[ Xăng d:u là m t loVi hàng hoá có nhIng ñAc tính lý hoá riêng.
Xăng d u là m!t lo7i hàng hoá có nh ng ñYc tính lý hoá riêng do v#y,
ña ñư2c phép kinh doanh c n có nh ng ñiNu kiJn b o ñ m nh?t ñAnh vN cơ sO
v#t ch?t kW thu#t.
Xăng d u O tha l4ng r?t dM b,c cháy, ñYc biJt nh7y c m v*i s` thay ñEi
c$a nhiJt ñ! môi trưing. Trong ñiNu kiJn nhiJt ñ! trên 23 ñ! C v*i áp su?t
trên 100 áp m,t phe ch c n m!t tia l_a ñiJn phóng qua có tha gây ph n Vng
sinh nhiJt b,c cháy. ðYc ñiam này ñòi h4i công tác phòng cháy trong ho7t
ñ!ng kinh doanh xăng d u h6t sVc nghiêm ngYt. Phương tiJn và thi6t bA dùng
cho kinh doanh xăng d u ph i là nh ng thi6t bA chuyên dùng. Công tác phòng
cháy ch a cháy g…n liNn v*i toàn b! quá trình ho7t ñ!ng kinh doanh xăng d u.
Xăng d u là m!t lo7i s n ph:m r?t dM bA hao h t trong quá trình v#n
chuyan, lưu kho và kinh doanh. Do ñó, trong ho7t ñ!ng s n xu?t kinh doanh
c n ph i tính toán ñưing v#n ñ!ng c$a xăng d u và có biJn pháp h2p lý nhkm
h7n ch6 t,i ña mVc hao h t. Th`c t6 kinh doanh xăng d u O nư*c ta nh ng
năm qua ñã rút ra m!t s, ch tiêu hao h t như sau:
15
BEng 1.1. Cht tiêu hao hpt xăng d@u
ðơn vW tính: %
N;i dung hao h@t
Xăng
D5u Diesel
V#n t i ô tô (tính cho 100 km)
0,08
0,004
Lưu chVa trong ba
0,2
0,02
Khâu bán l\
0,75
0,45
Ngu(n: TYng công ty Xăng d:u Vi$t Nam.[37]
Xăng d u là mYt hàng r?t dM bA gi m hoYc m?t ph:m ch?t. Xăng d u
kém ph:m ch?t s‰ nh hưOng ñ6n quá trình kích nE và phá huB ñ!ng cơ. ViJc
kinh doanh xăng d u kém ph:m ch?t s‰ gây ra tác h7i lan truyNn và tr`c ti6p
phá huB năng l`c s n xu?t, làm nh hưOng nghiêm trCng ñ6n s n xu?t và ñii
s,ng xã h!i. Vì v#y, ñòi h4i quy trình nh#p, xu?t, phương tiJn t[n chVa, lo7i
hình và phương tiJn v#n t i, kW thu#t b o qu n xăng d u ph i ñư2c nghiên
cVu, tính toán kW lư‹ng và có nh ng gi i pháp vN kW thu#t, tE chVc qu n lý
trong quá trình kinh doanh xăng d u.
17
viJc ph,i h2p gi a các tE chVc kinh doanh xăng d u trong s_ d ng các cơ
sO v#t ch?t kW thu#t chuyên dùng ph i h6t sVc chYt ch‰. N6u mti tE chVc
kinh doanh l7i phân tán xây d`ng m!t hJ th,ng b o ñ m riêng thì s` lãng
phí s‰ là r?t l*n.
[ Xăng d:u là mAt hàng kinh doanh chWu s c ép mVnh c a các quan h$
kinh t- – chính trW qu#c t-.
Do vA trí và t m quan trCng c$a xăng d u trong phát trian kinh t6 xã h!i
ñòi h4i các qu,c gia ñNu có m!t chi6n lư2c riêng vN khai thác, ch6 bi6n, xu?t
nh#p kh:u, d` tr và kinh doanh xăng d u. Th`c t6 cho th?y, quan hJ ngo7i
giao song phương, chính sách phong to và c?m v#n c$a các nư*c l*n luôn có
nh hưOng tr`c ti6p ñ6n viJc xu?t, nh#p kh:u xăng d u. Là m!t mYt hàng
chi6n lư2c, t?t c các qu,c gia, ñYc biJt là các nư*c có th6 l`c trong buôn bán
qu,c t6 luôn s_ d ng mYt hàng xăng d u như m!t con bài trong các quan hJ
kinh t6 – chính trA qu,c t6. Vì v#y, kinh doanh xăng d u không ch ñơn thu n
là m!t ho7t ñ!ng kinh t6 mà nó còn chAu nh hưOng tr`c ti6p c$a tình hình
chính trA qu,c t6.
[ Xăng d:u là mAt hàng có tính nhVy c/m cao.
Như ñã phân tích O ph n vai trò c$a xăng d u, xăng d u là mYt hàng có
ý nghĩa quan trCng nh hưOng ñ6n ñii s,ng kinh t6, xã h!i, th#m chí nh
hưOng ñ6n c an ninh qu,c phòng và ñii s,ng chính trA. Vì v#y, kinh doanh
xăng d u là lĩnh v`c r?t nh7y c m, m!t thay ñEi nh4 trong cung c u cũng có
tha t7o ra tác ñ!ng l*n ñ6n kinh t6 xã h!i.
= Ngoài các ñAc ñi+m c a kinh doanh xăng d:u nói chung thì kinh doanh
xăng d:u D Vi$t Nam còn có ñAc ñi+m là kinh doanh hàng hoá nh p khZu.
ViJt Nam là nư*c nh#p kh:u ph n l*n xăng d u cho nhu c u trong
nư*c nên không tránh kh4i nh ng tác ñ!ng m7nh m‰ hoYc liên t c c$a thA
cung trên thA trưing gi m ñ6n m!t mVc nh?t ñAnh, IEA s‰ l?y d u trong kho
d` tr ra, bù ñ…p m!t ph n mVc thi6u h t làm gi m áp l`c tăng giá d u [54].
= Tình hình chính trW trên th- giKi cũng có tác ñ!ng m7nh m‰ ñ6n cung
c u và giá c d u m4 trên th6 gi*i. ðYc biJt là khu v`c Trung ðông nơi t#p
trung trên 60% s n lư2ng c$a th6 gi*i [44]. Th`c t6 cho th?y, cu!c chi6n Ir…c,
tình hình chính trA căng th‡ng O Palestin và Israel, n7n kh$ng b, qu,c t6 ñNu
nh hưOng ñ6n s n lư2ng khai thác d u.
= HoVt ñ ng ñ:u tư, thăm dò và khai thác các m_ d:u khí mKi.
Nh ng nhân t ,nh hưFng ñ*n c5u v xăng d5u là:
= S% tăng trưDng c a kinh t- th- giKi. Nhu c u xăng d u có quan hJ
chYt ch‰ ñ6n t,c ñ! tăng trưOng kinh t6 th6 gi*i. ðYc biJt s` phát trian m7nh
m‰ c$a nNn kinh t6 Trung Qu,c ñã làm gia tăng ñáng ka nhu c u vN xăng d u.
Nh#p kh:u xăng d u c$a Trung qu,c năm 2004 tăng 10% t*i 100 triJu t?n so
v*i mVc 81 triJu t?n c$a năm 2003. V*i mVc tiêu th g n 6,4 triJu thùng
d u/ngày trong năm 2004, hơn 6,5 triJu thùng d u/ngày năm 2005 và g n 7,6
triJu thùng/ngày năm 2007 và kho ng 7,8 triJu thùng/ngày năm 2008 [56],
Trung Qu,c “ñang nEi lên là m!t trong nh ng nhân t, quy6t ñAnh nh?t” ñ,i
v*i thA trưing năng lư2ng toàn c u.
= S% ñ:u cơ c a các qu#c gia và các hãng xăng d:u lKn trên th- giKi.
ða ñ,i phó v*i nh ng bi6n ñ!ng vN ngu[n cung xăng d u m!t biJn pháp r?t
quan trCng mà các nư*c công nghiJp phát trian hay áp d ng là xây d`ng
các kho d` tr d u t7i nư*c mình. Ngoài viJc quan tâm ñ u tư xây d`ng
các kho chVa d u d` tr t7i các nhà máy lCc d u thì các nư*c này còn ñYc
biJt quan tâm ñ6n viJc thi6t l#p các kho d` tr chi6n lư2c vN xăng d u. Các
công ty lCc d u có nhiJm v b…t bu!c là ph i xây d`ng các kho chVa d u
d` tr v*i s` ht tr2 nh?t ñAnh c$a Nhà nư*c. Thông thưing khi xây d`ng