CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ THAM
DỰ
TIẾT HỌC


Bài 22
Tiết 113, 114

CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN
VỀ MỘT VẤN ĐỀ
TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ


I. Đề bài nghị luận về một đề tư tưởng, đạo lí:
Đọc các đề sau:

Đề 1: Suy nghĩ từ truyện ngụ ngôn “Đẽo cày giữa đường”.
Đề 2: Đạo lí uống nước nhớ nguồn.
Đề 3: Bàn về tranh giành và nhường nhịn.
Đề 4: Đức tính khiêm nhường.
Đề 5: Có chí thì nên.
Đề 6 :Đức tính trung thực.
Đề 7: Tình thần tự học.
Đề 8: Hút thuốc lá có hại.
Đề 9: Lòng biết ơn thầy, cô giáo.
Đề 10: Suy nghĩ từ câu ca dao.
“Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.”


Các đề bài trên có điểm gì giống nhau không?

Để tìm hiểu đề, theo các em chúng ta phải trả lời những câu hỏi nào?

Tri thức cần có ở đề này là những nguồn tri thức nào?

Bước tiếp theo sau tìm hiểu đề chúng ta sẽ làm gì?

Vậy theo em, để tìm ý ta phải đặt những câu hỏi nào?


II. Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí:
Đề bài: Suy nghĩ về đạo lí “Uống nước nhớ nguồn”
1/ Tìm hiểu đề và tìm ý:
a/ Tìm hiểu đề:
*Cần lưu ý:
- Xác định thể loại

-

Xác định nội dung:nghị luận về lòng biết ơn.

-Chú ý: từ “suy nghĩ”
b/ Tìm ý:
Đọc và trả lời câu hỏi để có ý cho bài văn:
*Gợi ý:
- Câu tục ngữ có nghĩa đen, nghĩa bóng như thế nào?
- Câu tục ngữ thể hiện truyền thống đạo lí gì của người Việt Nam?
- Ngày nay đạo lí ấy có ý nghĩa như thế nào?


I.


2/Lập dàn bài:

A. Mở bài:
-Giới thiệu vấn đề cần nghị luận
-Có nhiều cách mở bài:
+ Từ chung  Riêng
+ Từ thực tế  Đạo lí
+ Đưa ra câu tục ngữ có cùng quan điểm hoặc trái ngược với quan điểm cuả vấn đề tư tưởng, đạo lí cần bàn.

B. Thân bài:
1/Giải thích nội dung câu tục ngữ (Nghĩa đen, nghĩa bóng).
2/Đánh giá nội dung câu tục ngữ:
a/ Khẳng định hoàn toàn đúng
b/ Xác lập luận điểm:
- Tại sao phải có lòng biết ơn?
+ Vì đó là đạo lí làm người
+ Truyền thống tốt đẹp cuả người Việt ta
+ Cơ sở để xây dựng và phát triển xã hội
+ Nguyên tắc đối nhân xử thế
(Lí lẽ và dẫn chứng cụ thể)
- Phê phán:
Kẻ vong ân bội nghĩa, ”Ăn cháo đá bát”
C. Kết bài:
- Khẳng định truyền thống tốt đẹp.
- Nêu ý nghĩa của câu tục ngữ đối với hôm nay.  Sống và làm việc theo đạo lí.


Các bạn hãy viết phần thân bài từ dàn bài chi tiết trên:


+Giải thích, chứng minh nội dung vấn đề tư tương đạo lí.
+Nhận định, đánh giá vấn đề tư tưởng, đạo lí trong bối cảnh của cuộc sống riêng, chung
- Kết bài: kết luận tổng kết, nêu nhận thức mới, tỏ ý khuyên bảo hoặc tỏ ý hành động.

Bài làm cần lựa chọn góc độ riêng để giải thích, đánh giá và đưa ra được ý kiến của người viết.


III. Luyện tập:

Hãy lập dàn bài cho đề sau :
“Tinh thần tự học”
*Gợi ý:

- Đọc kĩ đề và tìm ý.
- Giải thích rõ thế nào là tự học và cần có tinh thần tự học như
thế nào?


CỦNG CỐ KiẾN THỨC


CỦNG CỐ KIẾN THỨC
Câu 1
Trong các đề bài sau, đề nào không thuộc bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí?

A. Bàn về hai nhận vật chó sói và cừu non trong thơ của La Phông_ten
B.BànBànvềvềhaiđạo
lí uống
nước
nguồn.

người
trong
cuộc
sống.


*Dặn dò:
-Học ghi nhớ SGK/54
-Viết đoạn văn về :”Tinh thần tự học”.
-Soạn “Mùa xuân nho nhỏ”


CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ
THAM DỰ TiẾT HỌC CÙNG LỚP
9A9

HAPPY NEW YEAR 2010