Giáo viên: Truong Thị Kim Hoan
Kiểm tra bài cũ
? Muốn làm một bài văn lập luận chứng minh thì ta
phải thực hiện những bước nào? Nêu dàn bài chung
của bài văn lập luận chứng minh.
*Muốn làm bài văn nghị luận chứng minh thì phải thực hiện bốn bước:
Tìm hiểu đề và tìm ý, lập dàn bài, viết bài, đọc bài và chữa lại.
*Dàn bài:
-Mở bài: Nêu luận điểm cần được chứng minh.
-Thân bài: Nêu lí lẽ và dẫn chứng để chứng tỏ luận điểm là đúng đắn.
-Kết bài: Nêu ý nghĩa của luận điểm đã được chứng minh. Chú ý lời văn
phần kết bài hô ứng với lời văn phần mở bài.
Tiết 95/TLV
LUYỆN TẬP LẬP LUẬN CHỨNG MINH
Cho đề văn:
Chứng minh rằng nhân dân Việt Nam ta từ xưa đến nay luôn luôn sống
theo đạo lý “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”, “Uống nước nhớ nguồn”.
I. Tìm hiểu đề và tìm ý:
Đề yêu cầu chứng minh vấn đề gì? Em hiểu “Ăn quả nhớ kẻ trồng
cây” và “Uống nước nhớ nguồn” là gì? Yêu cầu lập luận chứng
minh ở đây đòi hỏi phải làm như thế nào?
* Chúng ta cần biết ơn :
Tổ tiên, ông bà cha mẹ
Biết ơn thầy cô giáo
Những người có công
với dân tộc, đất nước.
Đảng, Bác Hồ
* Những người giúp đỡ ta lúc khó khăn
Uống nước nhớ nguồn
Ăn quả nhớ kẻ trồng cây
Những biểu hiện:
*Những lễ hội tưởng nhớ tổ tiên:
- Giỗ Tổ Hùng Vương 10-3 âm lịch.
- Giỗ Tổ Đức Thánh Trần Hưng Đạo Đại Vương.
- Lễ hội Đống Đa kỷ niệm Quang Trung đại phá
quânThanh.
*Ngày cúng giỗ trong gia đình có ý nghĩa:
một sự hưởng thụ sung sướng, phải biết nhớ ơn nguời trồng cây.
b) Nghĩa bóng: « Quả » là thành quả lao động. Mọi giá trị- vật chất và
tinh thần- đều phải từ lao động mà có.Được hưởng thụ thành quả lao
động phải biết nhớ ơn những người đã có công tạo dựng nên.
(2) « Uống nước nhớ nguồn »
a) Nghĩa đen: Uống ngụm nước mát thì phải biết nước ấy từ đâu mà
có. « Nguồn » là nơi bắt đầu của dòng nước.
b) Nghĩa bóng: Được hưởng thụ một thành quả nào phải biết thành
quả ấy từ đâu mà có. « Nguồn » là nguồn gốc, là cội nguồn. Câu tục
ngữ không chỉ nhắn nhủ một bài học về lòng biết ơn, mà còn gợi lên
tình cảm cội nguồn sâu xa và thiêng liêng trong tâm linh người Việt.
Dàn bài:
1. Mở bài: Câu tục ngữ thể hiện một truyền thống đạo lý tốt đẹp:
lòng biết ơn những người đã tạo nên thành quả cho chúng ta thừa
hưởng.
2.Thân bài:
a.Giải thích ý nghĩa hai câu tục ngữ
b. Đưa ra các luận điểm phụ:
- Từ xưa,dân tộc Việt Nam ta đã luôn luôn nhớ tới cội nguồn,luôn luôn
biết ơn những người đã cho mình được hưởng những thành
quả,những niềm vui sướng trong cuộc sống.
-Đến nay, đạo lí ấy vẫn được những con người Việt Nam của thời
hiện đại tiếp tục giữ gìn và phát huy.
c.Dẫn chứng
3.Kết bài: Cần giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp đó.
Tiết 95/TLV LUYỆN TẬP LẬP LUẬN CHỨNG MINH
1.Sống theo đạo lý là một truyền thống tốt đẹp
của nhân dân Việt Nam xưa nay. Trong đó, lòng
biết ơn là một đạo lý sống luôn luôn được đề
cao. Hai câu tục ngữ: “Ăn qủa nhớ kẻ trồng cây”
và “Uống nước nhớ nguồn”chính là những lời
tâm niệm thiêng liêng của con người Việt Nam về
tình nghĩa ở đời.
2.Ca dao, tục ngữ là viên ngọc quý trong kho tàng
văn học dân gian.Nếu những bài ca dao là những lời
ru ngọt ngào thì tục ngữ là những kinh nghiệm,
những bài học về đạo lí sống quý giá.Một trong
những đạo lí ấy chính là lòng biết ơn được ông cha
ta đúc kết bằng hai câu tục ngữ: “Ăn qủa nhớ kẻ
trồng cây” và “Uống nước nhớ nguồn”.
Đoạn văn giải thích hai câu tục ngữ
Tuy là hai câu tục ngữ khác nhau, cách diễn đạt cũng khác
nhau nhưng cả hai đều chứa đựng bài học luân lí về cách sống,
về tình nghĩa cao đẹp của người Việt Nam với nhau. Khi ăn trái
ngon ngọt, ta phải nhớ ơn người đã dày công vun trồng, chăm
sóc từ khi cây còn non đến lúc ra quả ngọt trái chín. Được uống
ngụm nước ngon lành, mát lạnh, nhất định ta không được quên
cội nguồn, nơi dòng nước chảy tới. Vẫn là đặc điểm quen thuộc
của tục ngữ, vẫn là những hình ảnh tượng trưng độc đáo và
hàm súc, vẫn là lời răn dạy về lòng biết ơn: người được hưởng
thành quả lao động thì phải biết ơn người tạo ra nó. Để có được
cuộc sống như ngày hôm nay, ta không được quên ơn những
người mang đến cho ta sự ấm no, hạnh phúc.
thành nếp nghĩ và phẩm chất tốt đẹp của nhân dân
ta. Đó cũng là đạo lí làm người của dân tộc Việt
Nam. Đối với người học sinh thể hiện lòng biết ơn
ông bà cha mẹ, thầy cô bằng hành động cụ thể
chính là đang thực hiện đạo lí làm người ấy
Dặn dò :
- Ôn lại lý thuyết.
-Viết hoàn chỉnh một bài văn với đề văn
trên.
- Chuẩn bị làm bài viết số 5- Văn nghị
luận.