Header Page 1 of 237.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN THI ̣ÚT BA

QUẢN LÝ HIỆU QUẢ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở
TRƢỜNG TIỂU HỌC TÂN MỸ THÀ NH PHỐ BẮC GIANG ,
TỈNH BẮC GIANG TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI – 2016
Footer Page 1 of 237.

1


Header Page 2 of 237.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN THI ̣ÚT BA

QUẢN LÝ HIỆU QUẢ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở
TRƢỜNG TIỂU HỌC TÂN MỸ THÀ NH PHỐ BẮC GIANG ,
TỈNH BẮC GIANG TRONG GIAI ĐOẠ N HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

BỊ DẠY HỌC Ở TRƢỜNG TIỂU HỌC .....................................................
7
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề ...............................................................
1.1.1. Nghiên cứu ở nước ngoài ......................................................................
7
1.1.2. Nghiên cứu ở Việt Nam .......................................................................
8
9
1.2. Một số khái niệm cơ bản có liên quan ..................................................
1.2.1. Quản lý ..................................................................................................
9
1.2.2. Quản lý giáo dục ...................................................................................
14
1.2.3. Quản lý nhà trường ..............................................................................
15
1.2.4. Biện pháp quản lý..................................................................................
17
1.2.5. Biện pháp quản lý hiệu quả ..................................................................
18
1.2.6. Thiết bị dạy học .....................................................................................
18
1.2.7. Quản lý thiết bị dạy học ........................................................................
20
20
1.3. Vai trò của TBDH trong việc đổi mới phương pháp dạy học ..............
22
1.4. Quản lý thiết bị dạy học trong trƣờng tiểu học ...................................
1.4.1. Đặc điểm tâm sinh lý học sinh tiểu học ................................................
22
1.4.2. Dạy học tiểu học với việc sử dụng các TBDH .....................................

42
2.3. Kế t quả .................................................................................................................
2.3.1. Đối chiếu thiết bị dạy học của nhà trường với chuẩn thiết bị
của Bộ GD&ĐT .............................................................................................
42
2.3.2. Nhâ ̣n thức về vai trò của thiế t bi da
̣ ̣y ho ̣c đố i với chấ t lươ ̣ng
dạy học ...........................................................................................................
43
2.3.3. Tình hình sử dụng và hiệu quả sử dụng thiết bị dạy .................................
học
44
2.3.4. Thực trạng quản lí và hiệu quả việc trang bị
, sử du ̣ng và bảo quản
thiế t bi ̣da ̣y ho ̣c của nhà trường
....................................................................................
52
2.4. Phân tích, đánh giá mặt mạnh, mặt yếu trong việc quản lý
hiệu quả trang bị, bảo quản, sử dụng thiết bị dạy học và những
59
nguyên nhân chính ...............................................................................................
2.4.1. Mặt mạnh...............................................................................................
59
2.4.2. Mặt yếu .................................................................................................
60
2.4.3. Những nguyên nhân chính làm cho việc trang bị, bảo quản,
sử dụng thiết bị dạy học ở trường Tiểu học Tân Mỹ, thành phố Bắc
Giang, tỉnh Bắc Giang chưa đạt hiệu quả cao .............................................
62
64

việc trang bị, bảo quản và sử dụng thiết bị dạy học ..................................
3.3.1. Biện pháp 1: Nâng cao nhận thức cho đội ngũ giáo viên tiểu học
về tác dụng của TBDH trong việc đổi mới phương pháp dạy học ....................
71
3.3.2. Biện pháp 2: Tăng cường trang bị TBDH đáp ứng yêu cầu đổi
mới dạy học ở tiểu học ....................................................................................
74
3.3.3. Biện pháp 3: Tăng cường quản lý bảo quản TBDH đáp ứng
yêu cầu đổi mới dạy học ở tiểu học ................................................................
77
3.3.4. Biện pháp 4: Phát động phong trào sưu tầm TBDH và khuyến
khích GV tự làm các thiết bị đơn giản ........................................................
81
3.3.5. Biện pháp 5: Thường xuyên tập huấn kĩ năng khai thác, sử
dụng hiệu quả TBDH cho giáo viên................................................................
83
3.3.6. Biện pháp 6: Tăng cường quản lý việc sử dụng TBDH một
cách hiệu quả ...................................................................................................
87
90
3.4. Mối quan hệ giữa các biện pháp ...........................................................
91
3.5. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp ................
94
Kết luận chƣơng 3 .........................................................................................
96
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ...............................................................
1. Kết luận .......................................................................................................
96
2. Khuyến nghị ................................................................................................

đổi mới PPDH mà còn là phương tiện cung cấp kiến thức mới cho học sinh.
Sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đã đặt ra mục tiêu đến năm
2020 nước ta về cơ bản trở thành một nước công nghiệp phát triển. Để thực
hiện được nhiệm vụ này, nền giáo dục nước ta đang tiến hành đổi mới một
cách toàn diện từ mục tiêu, nội dung đến phương pháp dạy học. Định hướng
cơ bản của công cuộc đổi mới giáo dục đã được chỉ rõ trong các nghị quyết
của Trung ương Đảng về vấn đề giáo dục và đào tạo. Đó là:“Đổi mới mạnh
mẽ phương pháp giáo dục và đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn
luyện nếp tư duy sáng tạo của người học, từng bước áp dụng các phương
pháp tiên tiến và phương tiện dạy học hiện đại vào quá trình dạy học”.
Để đáp ứng yêu cầu đổi mới về nội dung chương trình, phương pháp
dạy học cần thiết phải tăng cường sử dụng có hiệu quả TBDH, nhất là các
Footer Page 6 of 237.

4


Header Page 7 of 237.

TBDH hiện đại. TBDH đặc biệt quan trọng đối với học sinh Tiểu học vì nó
giúp các em quan sát sự vật, hiện tượng một cách trực quan, giúp HS nhận
thức sâu hơn nội dung bài học, hình thành tốt kỹ năng, kỹ xảo, tạo điều kiện
trực tiếp cho HS phát huy tính tích cực chủ động, phát triển năng lực sáng tạo
trong tiếp thu kiến thức, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
Trong thời gian qua, việc sử dụng TBDH ở các trường tiểu học trong cả
nước nói chung và tỉnh Bắc Giang nói riêng đã tạo ra một không khí học tập
mới mẻ, tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên và học sinh tiến hành các hoạt
động dạy học và học tập một cách sinh động, hấp dẫn. Tuy vậy, thực tế trang
bị, bảo quản, sử dụng TBDH trong quá trình dạy học ở trường tiểu học còn
nhiều bất cập, nhất là phương pháp sử dụng.

sử dụng TBDH, Công tác quản lý TBDH đã được chú ý, từng bước đi vào
hoạt động có nề nếp, bước đầu đạt được một số kết quả nhất định. Song việc
trang bị TBDH chưa thật sự đáp ứng được yêu cầu đổi mới dạy học ở tiểu
học. Việc bồi dưỡng nâng cao nhận thức về tác dụng của việc sử dụng TBDH;
bồi dưỡng về năng lực khai thác, sử dụng các TBDH cho GV chưa có chiều
sâu. Việc sưu tầm và tự làm TBDH của GV chưa thật sự tích cực. Việc bảo
quản và sử dụng TBDH của cán bộ GV chưa đạt hiệu quả cao.
Tìm ra được một số nguyên nhân cơ bản và đề xuất những biện pháp
quản lý chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả trang bị, bảo quản và sử dụng
TBDH, góp phần nâng cao chất lượng dạy học khi triển khai chương trình và
SGK mới tại trường Tiểu học Tân Mỹ là một nhiệm vụ cấp bách hiện nay.
Với những lý do chính đã phân tích ở trên, tác giả đã chọn đề tài nghiên cứu:
“Quản lý hiệu quả thiết bị dạy học ở trường Tiểu học Tân Mỹ thành phố
Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang trong giai đoạn hiện nay”.
2. Câu hỏi nghiên cứu
Quản lí hiệu quả TBDH là gì

? Vì sao hiệu quả quản lý

TBDH ở

trường tiểu học Tân Mỹ , thành phố Bắc Giang hiê ̣n nay chưa cao ? Làm thế
nào để nâng cao hiệu quả quản lý

TBDH ở trường tiểu học Tân Mỹ, thành

phố Bắc Giang?
3. Giả thuyết nghiên cứu
Trong thời gian qua, việc quản lý TBDH ở trường Tiểu học Tân Mỹ,
thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang đã đạt được một số kết quả nhất định

phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang.
- Đề xuất một số biện pháp quản lý hiệu quả TBDH nhằm nâng cao chất
lượng dạy học ở trường Tiểu học Tân Mỹ, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang.
8. Phƣơng pháp nghiên cứu
8.1. Nhóm các phương pháp nghiên cứu lý luận
- Nghiên cứu các tài liệu liên quan đến quản lý dạy học và sử dụng TBDH.

Footer Page 9 of 237.

7


Header Page 10 of 237.

- Nghiên cứu các chỉ thị của ngành giáo dục về công tác quản lý TBDH.
- Phân tích các văn bản chỉ đạo của Nhà nước và một số tài liệu liên
quan đến đề tài.
8.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp quan sát
Đề tài sử dụng phương pháp quan sát để thu thập những số liệu thực tế
cụ thể là quan sát một số giờ da ̣y học theo phương p háp dạy học truyền thống
và một số giờ học có sử dụng TBDH theo hướng phát huy tính tích cực của
người học và từ đó so sánh để rút ra những kết luận khoa học.
- Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi
Để điều tra thực trạng việc quản lý sử dụng TBDH trong nhà trường, đề
tài có dùng một số mẫu phiếu hỏi dành cho các CBQL, giáo viên, nhân viên,
học sinh thuộc trường Tiể u ho ̣c Tân My,̃ thành phố Bắc Giang.
Phiếu hỏi cũng được sử dụng để khảo nghiệm tính khả thi của các biện
pháp quản lý mà đề tài đưa ra sau khi nghiên cứu lý luận và thực trạng.
- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia

phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang.
Chương 3: Biện pháp quản lý hiệu quả TBDH ở trường Tiểu học Tân
Mỹ, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang.

Footer Page 11 of 237.

9


Header Page 12 of 237.

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Đặng Quốc Bảo (1999), Phương pháp nghiên cứu khoa học chuyên ngành
Quản lý giáo dục. NXB Hà Nội.
2. Đặng Quốc Bảo (1997), Một số khái niệm về quản lý giáo dục. Trường
Cán bộ Quản lý giáo dục Trung ương 1.
3. Đặng Quốc Bảo (2009), Quản lý nhà trường. Tập bài giảng các lớp Cao
học, Hà Nội.
4. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2000), Quyết định Số 41/2000/QĐ-BGDĐT
ngày 07/09/2000 về việc ban hành quy chế thiết bị giáo dục trong trường
mầm non, trường phổ thông, của Bộ Giáo dục và Đào tạo
5. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2000), Điều lệ trường Tiểu học. Nhà xuất bản
Giáo dục, Hà Nội.
6. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2005), Quản lý giáo dục và đào tạo. Chương
trình dành cho CBQL GD&ĐT. Trường cán bộ quản lý giáo dục Hà Nội.
7. Bộ Giáo dục và Đào tạo (2009), thông tư số 15/2009/TT-BGDĐT ngày
16/7/2009 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT về việc ban hành Danh mục thiết bị
dạy học tối thiểu cấp Tiểu học.
8. Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc (1996), Lý luận đại cương về
quản lý. Tập bài giảng các lớp Cao học chuyên ngành QLGD, Hà Nội.

20. Hồ Chí Minh (1990), Về vấn đề giáo dục. Nhà xuất bản Giáo dục, Hà
Nội.
21. Hà Thế Ngữ - Đặng Vũ Hoạt (1998), Giáo dục học, tập 1, Nxb Giáo dục, Hà
Nội.
22. P. V. Zimin, M.I. Kônđakôp, N.I. Xaxerđôtôp (1985), Những vấn đề quản
lý trường học, Trường Cán bộ quản lý giáo dục - Bộ giáo dục.
23. Nguyễn Ngọc Quang (1989), Những khái niệm cơ bản về lý luận quản lý.
Trường cán bộ quản lý giáo dục, Hà Nội.
24. Nguyễn Ngọc Quang, Dân chủ hóa quản lý trường phổ thông, Nội san
Trƣờng CBQLGD TW 1.
25. Trần Doãn Quới (1980), Về thiết bị trường học giai đoạn hiện đại. Tổng
công ty CSVC và thiết bị Bộ giáo dục và Đào tạo.
26. Trần Doãn Quới (2000), Vai trò của thiết bị giáo dục xét trên quan điểm
triết học duy vật lịch sử, TTKHGD (Số 81), (tr 25-28).

Footer Page 13 of 237.

11


Header Page 14 of 237.

27. Quốc hội nƣớc cộng hoà XHCN Việt Nam (2005), Luật giáo dục. NXB
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
28. Vũ Trọng Rỹ (2004), Quản lý CSVC- thiết bị dạy học ở nhà trường phổ
thông. Giáo trình dùng cho học viên cao học QLGD.
29. Ngô Quang Sơn - Quản lý CSVC và TBDH - Bài giảng các lớp cử nhân.
30. Ngô Quang Sơn – Quản lý nâng cao hiệu quả sử dụng thiết bị giáo dục
phục vụ triển khai chương trình SGK tiểu học và trung học cơ sở. Tổng quan
những vấn đề và giải pháp – Đề tài khoa học.