SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO BẮC NINH
Trường PTTH Gia Bình 1
……………….o0o……………...
GIÁO ÁN
GIẢNG DẠY
Trường: PTTH Gia Bình 1
Tổ: Vật lý – Kĩ thuật
Bộ môn: Công Nghệ 11
Thực hiện: Lương Gia Thảo
Công nghệ - Công nghiệp 11 Học kì II
NĂM HỌC 2007 – 2008
Chương 3. VẬT LIỆU CƠ KHÍ VÀ
CÔNG NGHỆ CHẾ TẠO PHÔI
Bài 15: Vật liệu cơ khí
Thời lượng : 1 tiết (tiết số 19)
Ngày soạn : 12/01/ 08
I. Mục tiêu.
- Về kiến thức: trang bị cho HS một số kiến thức cơ bản về tính chất và công dụng
của một số loại vật liệu thường dung trong ngành cơ khí.
- Về kĩ năng: Sau khi học song bài, học sinh biết được tính chất và công dụng của
một số loại vật liệu thường dung trong ngành cơ khí.
II. Chuẩn bị bài giảng.
1.Về nội dung:
- Nghiên cứu nội dung bài 15 SGK.
- Tìm hiểu một số tài liệu có liên quan đến vật liệu dung trong ngành cơ khí.
2. Về phương tiện:
- Tranh vẽ phóng to bảng 15.1 SGK.
- Trang vẽ hoặc một số chi tiết máy được làm bằng các loại vật liệu khác nhau.
III. Tiến trình tổ chức bài giảng.
1. Ổn định lớp - Kiểm diện.
2. Tiến trình dạy học.
- GV nhận xét và kết luận: Là tỷ lệ giữa
lực kéo lớn nhất và tiết diện ngang ban
đầu của vật mẫu.
• Độ cứng của vật liệu là gì?
- GV nhận xét và kết luận.
- GV: Độ cứng của đầu thử phải lớn hơn
độ cứng của mẫu.
- GV giới thiệu các đơn vị đo độ cứng.
Vì sao phải tìm hiểu một số t/c của vật liệu?
GV nhận xét và kết luận:
HS trả lời:
HS: (đặc trưng cho độ dẻo của vật
liệu.)
HS:(Là khả năng chống lại biến dạng
dẻo của lớp bề mặt vật liệu…)
HS: (Chọn đúng vật liệu theo yêu cầu
sử dụng)
Hoạt động 3. Tìm hiểu một số loại vật liệu thường dùng.
- Em hãy kể tên một số loại vật liệu thường
dùng trong ngành chế tạo cơ khí?
- GV nhận xét và kết luận.
- Em hãy kể tên một số chi tiết máy được chế
tạo từ vật liệu phi kim?
- GV nhận xét và kết luận.
- GV giới thiệu ba nhóm vật liệu phi kim và
ứng dụng của chúng.
HS: (Sắt, thép, đồng, nhôm…)
HS thảo luận:
HS quan sát bảng và ghi chép theo sự
hướng dẫn của GV.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
Ti ết 20. Tìm hiểu công nghệ chế tạo phôi bằng phương pháp đúc.
Kiểm tra bài cũ.
Hãy nêu t/c cơ học đặc trưng của vật liệu
dung trong ngành cơ khí?
Hãy nêu t/c và công dụng của vật liệu hữu cơ
dung trong ngành cơ khí?
GV nhận xét và cho điểm.
HS trả lời.
Hoạt động 1. Tìm hiểu khái niệm về chi tiết và phôi.
- Em hiểu thế như thế nào được gọi là chi
tiết?
GV nhận xét và kết luận: Chi tiết là phàn nhỏ
nhất không thể tách rời, có hình dạng, kích
thước, chất lượng bề mặt và cơ tính thoa mãn
yêu cầu.
- Em hiểu thế nào là phôi?
GV nhận xét và kết luận: Phôi là đối tượng gia
công để thu được chi tiết có hình dạng, kích
thước, chất lượng bề mặt và cơ tính theo yêu
cầu.
Các phương pháp đúc, gia công áp lực và hàn
đều có thể tạo ra chi tiết và phôi vì vậy bài này
chúng ta tìm hiểu ba phương pháp trên.
HS thảo luận.
HS thảo luận.
Hoạt động 2. Tìm hiểu công nghệ chế tạo phôi bằng phương pháp đúc.
- Em hãy kể tên một số đồ dung bằng phương
pháp đúc?
- Đúc là gì?
- Trình bày quá trình đúc trong khuôn cát?
GV nhận xét và cho điểm.
HS trả lời.
Hoạt động 4. Tìm hiểu công nghệ chế tạo phôi bằng phương pháp gia công áp lực.
- Theo em thế nào là phương pháp gia công áp
lực?
- Vậy em hãy kể tên một số đồ dung được chế
tạo bằng phương pháp gia công áp lực?
GV nhận xét và kết luận(phân tích và chỉ rõ
bản chất và ưu-nhược điểm của phương pháp
gia công áp lực).
- Rèn tự do và dập thể tích như thế nào?
GV nhận xét và kết luận.
- Hãy so sánh rèn tự do và dập thể tích?
GV nhận xét và hướng dẫn HS so sánh.
- Hãy chỉ ra điểm khác nhau giữa công nghệ
chế tạo phôi bằng phương pháp đúc và gia
công áp lực?
GV nhận xét, hướng dẫn và kết luận.
HS: Dùng ngoại lực tác dụng làm biến
dạng dẻo theo định hướng…
HS: Thau nhôm, mâm nhôm…
HS trả lời.
HS thảo luận.
HS thảo luận.
Hoạt động 5. Tìm hiểu công nghệ chế tạo phôi bằng phương pháp hàn.
- Em hiểu thế nào là hàn kim loai?
GV nhận xét và kết luận về bản chất và hướng
dẫn HS tìm hiểu ưu nhược điểm của phương
pháp hàn.
- HS nắm được bản chất của gia công kim loại bằng cắt gọt.
Lương Gia Thảo – PTTH Gia Bình 1
6
Công nghệ - Công nghiệp 11 Học kì II
- Nguyên lý cắt, cấu tạo dao cắt, máy tiện, các chuyển động khi tiện và các khả năng
gia công của tiện.
II. Chuẩn bị bài giảng.
- Về nội dung: Nội dung SGK và các kiến thức có liên quan.
- Về phương tiện: Tranh vẽ phóng to hoặc các mô hình các hình có trong SGK.
III. Tiến trình tổ chức dạy học.
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
Tiết 22. Tìm hiểu công nghệ cắt gọt kim loại.
- Ổn định lớp, kiểm diện.
- Kiểm tra bài cũ.
Hãy so sánh sự khác nhau cơ bản giữa
công nghệ chế tạo phôi bằng phương pháp đúc
và gia công áp lực?
Hãy so sánh phương pháp hàn hồ quang
tay và hàn hơi?
GV nhận xét và cho điểm.
HS trả lời.
Hoạt động1. Tìm hiểu bản chất của gia công kim loại bắng cắt gọt.
GV cho HS quan sát một phôi và một chi tiết:
- Để chế tạo ra chi tiết ta phải làm gì?
GV nhận xét và kết luận.
- Bản chất của gia công kim loại bắng cắt
gọt là gì?
GV nhận xét và kết luận.
- Công nghệ gia công kim loại bằng cắt gọt
có điểm gì khác so với các công nghệ gia công
- Ổn định lớp, kiểm diện.
- Kiểm tra bài cũ.
Trình bày bản chất của gia công kim loại
bằng cắt gọt? Các góc của dao có ảnh hưởng
gì đến khả năng cắt của dao cắt?
Hãy so sánh sự khác nhau cơ bản giữa gia
công kim loại bằng cắt gọt và với các phương
pháp gia công khác?
GV nhận xét và cho điểm.
HS trả lời.
Hoạt động 3. Tìm hiểu cấu tạo của máy tiện.
GV sử dụng tranh vẽ phóng to hình 17.3 SGK
giới thiệu cho HS biết cấu tạo của máy tiện và
chức năng của các bộ phận trên máy tiện
HS quan sát, lắng nghe và ghi chép.
Hoạt động 4. Tìm hiểu các chuyển động khi tiện và khả năng gia công của tiện.
GV sử dụng tranh vẽ phóng to hình 17.4 SGK
giới thiệu cho HS thấy các chuyển động khi tiện.
- Em hãy cho biết các chuyển động chính khi
tiện?
GV nhận xét và kết luận.
- Em hãy nêu ví dụ về một vài chi tiết được
gia công bằng phương pháp tiện?
GV nhận xét và kết luận: Muốn tiện phải có
chuyển động quay tròn của phôi và chuyển
động tịnh tiến của dao.
GV lấy một vài ví dụ hoặc cho HS quan sát
tranh vẽ hình ảnh của một vài chi tiết được chế
tạo bời công nghệ gia công tiện để HS thấy
được các khả năng gia công của tiện.
Hoạt động 1. Ổn định lớp, kiểm diện.
Hoạt động 2. Hướng dẫn HS tìm hiểu cấu tạo của chi tiết.
GV dung hình vẽ 18.1 SGK để giới thiệu
đặc điểm chi tiết.
- Có dạng hình trụ tròn xoay với hai
bậc có chiều dài và kích thước khác
nhau.
- Hai đầu có vát mép.
GV đưa vật mẫu để HS đối chứng với bản
vẽ.
HS quan sát hình vẽ và lắng nghe.
HS đối chứng với chi tiết mẫu.
Hoạt động 3. Xây dựng quy trình công nghệ chế tạo chi tiết.
GV: Quy trình công nghệ chính là trình tự
các bước cần phải thực hiện để chế tạo một
chi tiết.
Muốn tạo chi tiết như hình 18.1 SGK ta phải
làm những việc gì?
GV nhận xét và kết luận.
HS thảo luận và trả lời.
Hoạt động 4. GV giao bài tập cho HS làm, đồng thời hướng dẫn HS các bước lập quy trình
công nghệ chế tạo chi tiết.
Hoạt động 5. Tổng kết, đánh giá.
- GV nhận xét và kết luận kết quả bài làm của HS.
Lương Gia Thảo – PTTH Gia Bình 1
9
Công nghệ - Công nghiệp 11 Học kì II
- GV trả lời câu hỏi của HS và nhận xét giờ thực hành.
- GV yêu cầu HS dọc trước bài 19 SGK.
Bài 19. Tự động hóa trong chế tạo cơ khí.
Đây là nội dung mà HS đã biết qua các phương
tiện thông tin do đó: GV có thể đặt câu hoi.
- Thế nào là người máy công nghiệp?
- Người máy công nghiệp có công dụng gì?
GV nhận xét và kết luận.
GV giới thiệu dây truyền tự động trong SGK.
- Em hhãy kể tên một số dây truyền tự động
mà em biết?
GV nhận xét và kết luận.
HS thảo luận và trả lời.
HS thảo luận và trả lời.
Hoạt động 4. Tìm hiểu sự ô nhiễm và các biện pháp đảm bảo sự phát triển bền vững trong
sản xuất cơ khí.
Lương Gia Thảo – PTTH Gia Bình 1
10
Công nghệ - Công nghiệp 11 Học kì II
- Em hãy cho biết nhưng lọai ô nhiễm hiện
nay?
- Vậy trong sản xuất cơ khí sẽ gây lên những
loại ô nhiễm nào?
GV nhận xét và kết luận.
- Chúng ta phải làm gì để khắc phục sự ô
nhiễm đó?
GV nhận xét và kết luận.
- Thế nào là sự phát triển bền vững trong sản
xuất cơ khí?cho ví dụ?
- Để đảm bảo sự phát triển bền vững trong
sản xuất cơ khí cần phải phát triển và xây
dựng hệ thống sản xuất xanh - sạch bằng
cách thực hiện các biện pháp gì?
- Về nội dung: Nội dung bài học và nhưng tài liệu có lien quan.
- Về phương tiện: Trang vẽ pong to các hình trong SGK, mô hình (nếu có).
III. Tiến trình tổ chức dạy học.
1. Ổn định lớp. kiểm diện.
2. Kiểm tra bài cũ:
Kiểm tra một số câu hỏi trong SGK.
3. Nội dung bài học:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
Hoạt động 1. Tìm hiểu lịch sử phát triển của ĐCĐT.
Trong sản xuất và đời sống, con người cần phải di
lại, vận chuyển hành hóa, xây dựng công trình… Các
phương tiện, thiết bị phục vụ trong lĩnh vực này chủ
yếu sử dụng nguồn động lực là ĐCĐT.
Để có được ĐCĐT con người cần phải làm gì?
GV nhận xét và kết luận: (Cần có đội ngũ các
chuyên gia, cán bộ kĩ thuật, công nhân lành nghề)
GV yêu cầu HS đọc phần lịch sử phát triển của
ĐCĐT.
GV sử dụng tranh vẽ gới tiệu nguyên lý làm việc
của ĐC hơi nước.
HS thảo luận và trả lời.
HS đọc phần lịch sử phát triển
ĐCĐT
Hoạt động 2. Tìm hiểu khái niệm và phân loại ĐCĐT.
GV giới thiệu cho HS hiểu thề nào gọi là ĐCĐT.
Lương Gia Thảo – PTTH Gia Bình 1
12
Công nghệ - Công nghiệp 11 Học kì II
- ĐCĐT là loại đ/c nhiệt: biến nhiệt năng thành cơ
năng.
I. Mục tiêu.
- Về kiến thức: Trang bị cho HS một số khái niệm cơ bản về ĐCĐT và nguyên lý làm
việc của ĐCĐT.
- Về kĩ năng: HS hiểu được các khái niệm cơ bản và nguyên lý làm việc của ĐCĐT.
Lương Gia Thảo – PTTH Gia Bình 1
13