LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng
dẫn của.TS Nguyễn Thị Hải Vân.
Các số liệu nêu ra trong luận văn là trung thực, đảm bảo tính khách quan khoa
học. Các tài liệu tham khảo có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng
Hà Nội, ngày
18 tháng 11
năm 2013
HỌC VIÊN
Đỗ Thị Duyên
LỜI CẢM ƠN
Trước hết, xin cảm ơn sâu sắc cô giáo hướng dẫn TS Nguyễn Thị
Hải Vân hết lòng giúp đỡ, dạy bảo và tạo điều kiện cho tác giả hoàn
thành đề tài luận văn tốt nghiệp “Giải pháp phát triển nguồn lao động
nông thôn Hà Nội trong thời kỳ hiện đại hóa và công nghiệp hóa”
Xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu, Khoa sau Đại học, các phòng
ban và các thầy, cô giáo của Trường Đại Học Lao Động - Xã Hội đã tạo điều
kiện thuận lợi cho tác giả trong quá trình làm luận văn.
Mặc dù đã cố gắng để hoàn thành luận văn, song không tránh khỏi những
thiếu sót. Xin kính mong nhận được những góp ý của các Thầy, Cô giáo và
các bạn để nội dung luận văn được hoàn chỉnh hơn nhằm áp dụng hiệu quả
hơn nữa trong thực tiễn.
Hà Nội, ngày 18 tháng 11 năm 2013
Học viên: Đỗ Thị Duyên
3.3. Giáo dục và đào tạo:..................................................................... 30
3.4 Tình trạng sức khỏe: ..................................................................... 30
ii
3.5. Việc làm và thu nhập: .................................................................. 31
3.6. Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn. ........... 31
3.7. Các chính sách có ảnh hưởng đến nguồn lao động nông thôn
trong thời kỳ hiện đại hóa và công nghiệp hóa.................................. 34
4. Kinh nghiệm một số nước................................................................... 35
4.1 Kinh nghiệm của Nhật Bản........................................................... 35
4.2 Kinh nghiệm của Trung Quốc. ..................................................... 36
4.3 Kinh nghiệm của Hàn Quốc. ........................................................ 38
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN NGUỒN LAO ĐỘNG
NÔNG THÔN HÀ NỘI TRONG THỜI KỲ HIỆN ĐẠI HÓA VÀ CÔNG
NGHIỆP HÓA............................................................................................ 39
1. Đặc điểm nông thôn Hà Nội trong thời kỳ hiện đại hóa và công
nghiệp hóa. .............................................................................................. 39
1.1 Đặc điểm tự nhiên Hà Nội............................................................. 39
1.1.1. Vị trí địa lý: ............................................................................. 40
1.1.2. Địa hình và đất đai:................................................................. 41
1.1.3. Thời tiết khí hậu....................................................................... 41
1.1.4. Nguồn nước và thủy văn. ......................................................... 42
1.1.5. Dân cư..................................................................................... 43
1.2 Đặc điểm kinh tế, xã hội Hà Nội. .................................................. 43
2. Thực trạng phát triển nguồn lao động nông thôn Hà Nội giai đoạn
2007-2012 và các yếu tố tác động. .......................................................... 50
2.1 Số lượng nguồn lao động nông thôn Hà Nội. ............................... 50
2.2 Chất lượng nguồn lao động nông thôn Hà Nội. ........................... 54
2.1.2 Tạo việc làm và hỗ trợ tạo việc làm. ......................................... 80
2.1.3 Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hoạt động dạy nghề cho
lao động nông thôn............................................................................ 81
iv
2.1.4 Đổi mới và hoàn thiện các chính sách khuyến khích đầu tư, huy
động nguồn vốn dạy nghề cho lao động nông thôn. ........................... 82
2.1.5 Kết hợp giữa đào tạo với sử dụng người lao động qua đào tạo
nghề cho lao động nông thôn............................................................. 88
2.2 Phát triển thị trường lao động nông thôn Hà Nội. ...................... 90
2.2.1 Tiếp tục hoàn thiện thể chế thị trường lao động, tạo khung pháp
lý phù hợp, đảm bảo đối xử bình đẳng giữa người sử dụng lao động và
người lao động. ................................................................................. 90
2.2.2 Có chính sách và cơ chế huy động các nguồn lực trong nước và
quốc tế cho đầu tư phát triển sản xuất kinh doanh, nhất là những
ngành, lĩnh vực có khả năng thu hút nhiều lao động.......................... 91
2.2.3 Phát triển mạnh hệ thống dạy nghề với đa cấp trình độ, chuyển
từ dạy nghề trình độ thấp sang trình độ cao nhằm nâng cao chất lượng
cung lao động cho thị trường lao động.............................................. 93
2.2.4.Hoàn thiện hệ thống giao dịch của thị trường lao động. ........... 93
2.2.5. Một số giải pháp khác.............................................................. 94
TÀI LIỆU THAM KHẢO: ............................................................................
v
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1
Bảng 2.7
Hoạt động kinh tế của dân số trong độ tuổi lao động….. 58
Bảng 2.8
Phân bổ lao động của nông thôn Hà Nội theo ngành…... 61
Bảng 2.9
Tham gia lực lượng lao động của nông thôn Hà Nội
theo giới tính…………………………………………… 63
Bảng 2.10 Mức độ phù hợp của nghề đào tạo với công việc đang
làm của lao động nông thôn Hà Nội…………………… 68
vi
SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 2.1
Quy mô dân số trung bình của nông thôn Hà
Nội........................................................................... 51
Biểu đồ 2.4
Nguồn lao động của nông thôn Hà Nội…………..
Hà Nội là thủ đô của nước CHXHCN Việt Nam, là trung tâm chính trị,
văn hóa, xã hội của cả nước. Do đặc thù của quá trình hợp nhất giữa thủ đô
Hà Nội cũ và tỉnh Hà Tây cũ, cộng với một số địa phương của tỉnh Hòa Bình,
tỉnh Vĩnh Phúc nên tỉ lệ lao động nông thôn của Hà Nội hiện nay vẫn chiếm
tỷ trọng lớn trong cơ cấu lao động của Thủ đô, kéo theo trình độ học vấn,
trình độ khoa học kỹ thuật thấp.
Thực trạng nguồn lao động Hà Nội chưa phát triển tương xứng với tầm
vóc của thủ đô: Số lượng đông nhưng chất lượng còn hạn chế( tỷ lệ lao động
qua đào tạo chỉ đạt khoảng 38,7% tổng lực lượng lao động). Tỷ lệ lao động
sống ở vùng nông thôn cao, đặc biệt là sau khi Hà Nội sát nhập, Hà Tây là
tỉnh thuần nông dẫn tới tỷ lệ lao động qua đào tạo Hà Nội thấp hơn rất nhiều
so với nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Chất lượng lao động Hà Nội vì
vậy chưa đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp CNH, HĐH của thủ đô.
Vì vậy việc phát triển nguồn lao động nông thôn là một trong những
nhiệm vụ có tính chiến lược của Hà Nội trong quá trình chuyển nông nghiệp,
nông thôn sang sản xuất hàng hóa theo hướng CNH, HĐH. Nâng cao chất
lượng cho nguồn lao động nông thôn và phát triển nguồn lao động là một vấn
đề vừa có tính cấp bách, vừa có tính cơ bản và lâu dài.
2
Trong những năm qua; Đảng và nhà nước có nhiều chính sách phát
triển nguồn lao động nông thôn với sự đầu tư cho các cơ sở đào tạo, các tổ
chức khuyến nông, khuyến công, chuyển giao tiến bộ khoa học và công nghệ
sản xuất, nâng cao chất lượng nguồn lao động.
Quán triệt tinh thần Nghị quyết Bộ Chính trị số 11-NQ/TW về phương
hướng nhiệm vụ phát triển Thủ đô thời kỳ 2011 - 2020, Nghị quyết đại hội
Đảng toàn quốc lần thứ XI, Nghị quyết đại hội Đảng bộ Thành phố Hà Nội
lần thứ 15, Chương trình số 02/Ctr/TU về "Phát triển kinh tế ngoại thành và