Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V
(ĐCSVN) – Trong 5 năm đầu cả nước bước vào kỷ nguyên xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, trên đất nước ta đã diễn ra nhiều sự kiện
lịch sử quan trọng, được ghi đậm nét vào lịch sử vẻ vang của Đảng và của dân
tộc. Nhân dân ta đã vượt qua nhiều khó khăn gian khổ, giành được nhiều thắng
lợi có ý nghĩa.
Đây cũng chính là thời kỳ Đảng và nhân dân ta phải trải qua nhiều thách thức nghiêm
trọng. Công tác lãnh đạo và quản lý kinh tế, quản lý xã hội của Đảng và Nhà nước
phạm nhiều khuyết điểm. Xuất hiện tình hình khủng hoảng kinh tế - xã hội. Thực
trạng đất nước đòi hỏi Đảng phải kiểm điểm lại đường lối, chủ trương, chính sách,
đánh giá khách quan thành tựu và khuyết điểm, định ra mục tiêu, nhiệm vụ, các biện
pháp giải quyết đúng những vấn đề quan trọng cấp bách trên tất cả các lĩnh vực đời
sống xã hội nhằm tiếp tục đưa sự nghiệp cách mạng nước ta tiến lên.
Sau năm năm kể từ Đại hội lần thứ IV, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V của
Đảng, họp từ ngày 27 đến ngày 31 tháng 3 năm 1982 tại Thủ đô Hà Nội. Tham dự
Đại hội có 1033 đại biểu thay mặt 1.727.000 đảng viên hoạt động trong 35.146 đảng
bộ cơ sở. Trong số đại biểu đó có 14 đảng viên từng tham gia các tổ chức tiền thân
của Đảng; 102 đại biểu hoạt động trong các cơ sở sản xuất công nghiệp; 118 đại biểu
đại diện cho các dân tộc thiểu số phía Bắc và Tây Nam; 79 đại biểu là anh hùng lao
động, anh hùng lực lượng vũ trang, chiến sĩ thi đua; một phần ba số đại biểu có trình
độ từ đại học trở lên, nhiều đại biểu là cán bộ hoạt động trong lĩnh vực văn học - nghệ
thuật. Đến dự Đại hội có 47 đoàn đại biểu quốc tế.
Đồng chí Trường Chinh đọc lời khai mạc Đại hội. Đồng chí Lê Duẩn đọc Báo cáo
chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Đồng chí Phạm Văn Đồng đọc Báo
cáo về nhiệm vụ kinh tế - xã hội. Đồng chí Lê Đức Thọ đọc Báo cáo về xây dựng
Đảng. Nhiều đại biểu của Đại hội đã đọc tham luận, nhiều đại biểu quốc tế và trong
nước đọc lời chào mừng.
Báo cáo chính trị đã đánh giá toàn diện những thắng lợi mà Đảng và nhân dân ta đã
giành được trong công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc từ sau đại thắng mùa xuân
1975. Báo cáo khẳng định: Thành công rực rỡ của Đảng và nhân dân ta đã nhanh
chóng thống nhất đất nước về mặt nhà nước, triển khai thực hiện nhiều chính sách

ta đã chủ quan, nóng vội đề ra một số chỉ tiêu quá lớn về quy mô, quá cao về tốc độ
xây dựng cơ bản và phát triển sản xuất; đã duy trì quá lâu cơ chế quản lý hành chính
quan liêu bao cấp, chậm đổi mới các chính sách chế độ kìm hãm sản xuất; đã quan
liêu, xa rời thực tế, không nhạy bén với những thay đổi của vận động xã hội, bảo thủ,
trì trệ, lạc quan thiếu cơ sở.
Xuất phát từ tình hình thực tiễn đất nước, những biến động của tình hình quốc tế và
những âm mưu của các thế lực thù địch chống lại Việt Nam, Báo cáo nêu rõ trong
giai đoạn mới của cách mạng, Đảng phải lãnh đạo nhân dân ta thực hiện hai nhiệm vụ
chiến lược: “Xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và sẵn sàng chiến đấu, bảo vệ
vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa”. Hai nhiệm vụ chiến lược đó quan hệ
mật thiết với nhau. Xây dựng chủ nghĩa xã hội làm cho đất nước lớn mạnh về mọi
mặt thì mới có đủ sức đánh thắng mọi cuộc chiến tranh xâm lược của địch, bảo vệ
vững chắc Tổ quốc. Ngược lại có tăng cường phòng thủ, bảo vệ vững chắc Tổ quốc
mới có điều kiện để xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.
Trong khi thực hiện nhiệm vụ củng cố quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc, Đảng và nhân
dân ta phải đặt lên hàng đầu nhiệm vụ xây dựng chủ nghĩa xã hội. Báo cáo chính trị
của Đảng đã đề ra những nhiệm vụ chủ yếu về kinh tế - xã hội trong 5 năm 1981-
1985 và những năm 80. Trong đó mục tiêu kinh tế - xã hội những năm 80 là: Đáp ứng
những nhu cầu cấp bách và thiết yếu nhất dần dần ổn định, tiến tới cải thiện một bước
đời sống vật chất và văn hoá của nhân dân; Tiếp tục xây dựng cơ sở vật chất - kỹ
thuật của chủ nghĩa xã hội; thúc đẩy sản xuất nông nghiệp, hàng tiêu dùng và hàng
xuất khẩu, trang bị thêm thiết bị kỹ thuật cho các ngành kinh tế chuẩn bị cho bước
phát triển mạnh mẽ của công nghiệp nặng trong chặng đường tiếp theo; Hoàn thành
công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Nam, hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội
chủ nghĩa ở miền Bắc; Đáp ứng nhu cầu của công cuộc phòng thủ đất nước, củng cố
quốc phòng, giữ vững an ninh trật tự.
Báo cáo chính trị đã xác định những chính sách lớn về kinh tế - xã hội và nêu rõ:
Trong 5 năm 1981-1985 chúng ta cần tập trung lực lượng thực hiện những nhiệm vụ
chủ yếu sau đây:
1. Giải quyết những vấn đề cấp bách nhất để ổn định và cải thiện một bước đời sống

dựng nền văn hoá mới, con người mới là sự nghiệp mang nội dung toàn diện. Trong
đó hệ thống giáo dục bao gồm giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục
chuyên nghiệp, dạy nghề, giáo dục đại học và trên đại học có tầm quan trọng hàng
đầu. Trong công cuộc xây dựng nền văn hoá mới, con người mới, văn hoá nghệ thuật
giữ một vai trò cực kỳ quan trọng, Đảng và Nhà nước cần tăng cường quản lý, đồng
thời ra sức phát triển và nâng cao chất lượng các hoạt động văn hoá, văn nghệ đáp
ứng đòi hỏi của nhiệm vụ cách mạng.
Về tăng cường Nhà nước xã hội chủ nghĩa, phát động phong trào cách mạng của quần
chúng, Báo cáo chính trị nêu rõ: Nhân dân lao động thực hiện quyền làm chủ tập thể
của mình chủ yếu bằng Nhà nước dưới sự lãnh đạo cuả Đảng. Tăng cường Nhà nước
là vấn đề cấp bách để phát huy quyền làm chủ của nhân dân. Đồng thời, tăng cường
sự lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước, cải tiến phương pháp lãnh đạo của các cấp
uỷ đảng với chính quyền là điều kiện để phát huy vai trò và hiệu lực của Nhà nước.
Về nâng cao sức chiến đấu của Đảng, Báo cáo chính trị nhấn mạnh: Hiện nay nhiệm
vụ lịch sử mà Đảng phải gánh vác hết sức nặng nề. Cuộc đấu tranh để xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc đang diễn ra gay gắt và phức tạp. Các loại kẻ thù trong và ngoài nước
tìm mọi cách phá hoại Đảng ta về tư tưởng, tổ chức. Vì vậy, công tác xây dựng Đảng
càng có vị trí đặc biệt quan trọng. Nhiệm vụ then chốt của công tác xây dựng Đảng
hiện nay là tiếp tục nâng cao tính giai cấp công nhân, tính tiên phong của Đảng, xây
dựng Đảng mạnh mẽ về chính trị, tư tưởng và tổ chức nhằm bảo đảm thực hiện thắng
lợi đường lối của Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp xây
dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ Tổ quốc; làm cho Đảng ta luôn luôn giữ vững bản
chất cách mạng và khoa học, một đảng thật sự trong sạch, có sức chiến đấu cao, gắn
bó chặt chẽ với quần chúng.
Trong công tác xây dựng Đảng, Đảng ta đã đặc biệt quan tâm tăng cường công tác lý
luận, nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học xã hội. làm cho công tác lý luận, khoa
học gắn chặt với nghiên cứu, xác định và phổ biến đường lối chính sách của Đảng và
Nhà nước. Đảng đã giành nhiều công sức xây dựng đội ngũ cán bộ của Đảng, Nhà
nước nhằm triển khai và hiện thực hoá chủ trương, đường lối chính sách của Đảng và
Nhà nước trong các hoạt động của thực tiễn cách mạng.

xây dựng Đảng và những đề nghị cụ thể về bổ sung Điều lệ Đảng của Ban Chấp hành
Trung ương.
Đại hội đã bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng gồm 116 uỷ viên chính thức và 36
uỷ viên dự khuyết.
Ban Chấp hành Trung ương đã bầu Bộ Chính trị gồm 13 uỷ viên chính thức và 2 uỷ
viên dự khuyết.
Đồng chí Lê Duẩn được bầu lại làm Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Đại hội lần thứ V của Đảng là kết quả của một quá trình làm việc nghiêm túc, tập hợp
ý kiến của toàn Đảng để đề ra nhiệm vụ, phương hướng… nhằm giải quyết những
vấn đề gay gắt nóng bỏng đang đặt ra của cách mạng Việt Nam. Đại hội đánh dấu
một bước chuyển biến mới về sự lãnh đạo của Đảng trên con đường đấu tranh “Tất cả
vì Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, vì hạnh phúc của nhân dân”.
Ban Văn kiện