PHẦN THỨ NHẤT: PHẦN MỞ ĐẦU
I. Lí do chọn đề tài
Ngoại ngữ nói chung và Tiếng Anh nói riêng đã, đang và sẽ trở thành một
môn văn hóa cơ bản trong chương trình giáo dục phổ thông. Đồng thời việc
giảng dạy ngoại ngữ - Tiếng Anh cũng đang được các nhà trường, các nhà giáo
dục, nhiều dự án giáo dục và đông đảo giáo viên quan tâm và đưa ra nhiều
phương pháp dạy học thích hợp. Trong chương trình Tiếng Anh THCS, Câu
Điều Kiện – Conditional Sentences, là một trong các phần ngữ pháp lớn có trong
các kì thi học sinh giỏi. Tuy nhiên, đại đa số học sinh mới nắm được cấu tạo và
cách sử dụng của câu điều kiện loại 1 (type 1), loại 2 (type 2) và loại 3 (type 3).
Các em thường vẫn lúng túng khi gặp các loại câu điều kiện có hình thức hỗn
hợp. Do vậy nhiều học sinh đã gặp khó khăn trong việc phân biệt và làm các bài
tập liên quan câu điều kiện.
Vì vậy tôi mạnh dạn đưa ra một số hình thức nhận biết câu điều kiện theo
quan niệm cũ và quan niệm mới cùng một số dạng bài tập thường gặp nhằm
giúp các em củng cố ngữ pháp và luyện tập một cách hiệu quả và đạt kết quả cao
trong các kì thi.
II. Mục đích nghiên cứu
Trong chương trình Tiếng Anh “Câu điều kiện” được đưa vào giảng dạy ở
các khối lớp với các dạng bài tập khác nhau. Trong chuyên đề của mình tôi chỉ
đưa ra một số cấu trúc ngữ pháp, cách xác định câu điều kiện và các dạng bài tập
về câu điều kiện với hình thức tự luận và trắc nghiệm.
III. Đối tượng nghiên cứu.
Với chuyên đề này tôi chọn đối tượng là học sinh lớp 8 THCS và học
theo chương trình sách giáo khoa chương trình chuẩn hiện hành. Học sinh có lực
học khác nhau: giỏi, khá, trung bình và yếu.
IV. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
Chuyên đề đưa ra công thức cấu tạo và bài tập ứng dụng của các loại câu
điều kiện có trong chương trình.

1



PHẦN THỨ HAI: NỘI DUNG
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI
Từ khi còn là học sinh, khi học phần ngữ pháp về câu điều kiện tôi đã
luôn suy nghĩ làm thế nào để nắm được và phân biệt được các loại câu điều kiện
và làm thế nào để làm được các bài tập liên quan đến câu điều kiện đạt được kết
quả cao. Chẳng hạn như: đó là câu điều kiện loại nào? Phải chia động từ ở thì
nào? Hay làm thế nào để chuyển từ tình huống đã cho sang câu điều kiện? Đó là
điều đã làm tôi ở thời điểm đó cũng như các em học sinh bây giờ gặp khó khăn
trong quá trình học.
Hơn nữa theo phương pháp dạy- học truyền thống: giáo viên là trung tâm
còn học sinh chỉ thụ động ngồi nghe và ghi lại những gì giáo viên nói nên tiết
học ngữ pháp trở nên rất nặng nề, các em học sinh thiếu tính sáng tạo tư duy
trong quá trình học.Tuy nhiên với chương trình SGK mới hiện nay, lấy người
học làm trung tâm, luôn yêu cầu giáo viên và học sinh phải có tầm nhìn tích cực
hơn trong quá trình dạy và học. Vì vậy học sinh có khả năng tư duy, sáng tạo và
chủ động hơn, đồng thời giáo viên cũng đầu tư nhiều hơn nghiên, cứu kĩ hơn
cho mỗi bài giảng của mình.
Từ những khó khăn, những trải nghiệm trong quá trình học tập và giảng
dạy, tôi đã chọn đề tài “Câu điều kiện” làm vấn đề nghiên cứu của mình. Khi
nghiên cứu chuyên đề này tôi cố gắng tìm các dạng bài tập khác nhau để giới
thiệu cho các em học sinh giúp các em hiểu và làm được bài tập.

3


CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA ĐỀ TÀI
Qua thực tế giảng dạy và kết quả đánh giá kiểm tra ở các khối lớp với
chương trình phân ban, nhiều em đã hiểu và làm được bài tập về câu điều kiện.


Eg. If you don’t work hard, you will not pass the exam.
THÓI QUEN (HABITUAL)

If + S + simple present tense ... + simple present tense ...
If the doctor has morning office hours, he visits every patiens in the affternoon.
I usually walk to school if I have enough time.
MỆNH LỆNH (COMMAND)

If + S + simple present tense ... + command form of verb + ...
If you go to the Post Office, mail this letter for me.
Please call me if you hear anything from Jane.

2. Câu điều kiện loại 2 (Conditional sentences: type 2)
- Diễn tả những hành động, sự việc không thể xảy ra ở hiện tại; hoàn toàn trái
ngược với thực trạng ở hiện tại.

Eg. If I were you, I would make friend with her.
5


3. Câu điều kiện loại 3 (Conditional sentences: type 3)
- Diễn tả những sự việc, hành động không thể xảy ra trong quá khứ; hoàn toàn
trái ngược với thực trạng trong quá khứ.

Eg. If he had called the police, he would not have been in trouble.
B. Các cách diến đạt khác của câu điều kiện
1. “Or”
Eg. Keep silent or you will wake the baby up.
2. “When”

If he will listen to me, I can help him.
Will còn được dùng theo mẫu câu này để diễn đạt sự ngoan cố: Nếu .....
nhất định, Nếu ..... cứ.
If you will turn on the music loudly so late tonight, no wonder why
your neighbours complain.

•

If you could: Xin vui lòng. Diễn đạt lịch sự 1 yêu cầu mà người nói cho
rằng người kia sẽ đồng ý như là một lẽ đương nhiên.
If you could open your book, please.

• If + Subject + should + ..... + command: Ví phỏng như. Diễn đạt một
tình

huống

dù

có

thể

xảy

ra

được

song

If.. was/were to... Diễn đạt điều kiện không có thật hoặc tưởng tượng. Nó
gần giống câu điều kiện không có thật ở hiện tại.
If our boss was/were to come in now (= if the boss came in now), we
would be in real trouble.
What would we do if I was/were to lose my job.
Hoặc có thể diễn đạt một ý lịch sự khi đưa ra đề nghị
If you were to move your chair a bit, we could all sit down.
Note: Cấu trúc này tuyệt đối không được dùng với các động từ tĩnh tại hoặc
chỉ trạng thái tư duy
Correct: If I knew her name, I would tell you.
Incorrect: If I was/were to know...
•

If it + to be + not + for: Nếu không vì, nếu không nhờ vào.
Thời hiện tại:
If it wasn’t/weren’t for the children, that couple wouldn’t have any
thing to talk about.
Thời quá khứ:
If it hadn’t been for your help, I don’t know what to do.
Not đôi khi được thêm vào những động từ sau if để bày tỏ sự nghi ngờ,
không chắc chắn. (Có nên ... Hay không ...)
I wonder if we shouldn’t ask the doctor to look at Mary.

•

It would... if + subject + would... (sẽ là... nếu – không được dùng trong
văn viết)
It would be better if they would tell every body in advance.
How would we feel if this would happen to our family.


Dùng để diễn đạt quan điểm riêng hoặc vấn đề gì đó không quan trọng.
His style, if simple, is pleasant to read.
The profits, if little lower than last year’s, are still extremely wealthy
Cấu trúc này có thể thay bằng may..., but
His style may be simple, but it is pleasant to read.
11. Hình thức đảo ngữ của câu điều kiện
Type 1:
If-clause = Should + S (+not) + V(bare-inf.)…
9


Eg. If he has money, he will buy a new car.
 Should he have money, he will buy a new car.
If Linda does not do her homework, she will be punished.
 Should Linda not do her homework, she will be punished.
Type 2:
If-clause = Were + S (+not) + to V…
Eg. If he knew the answer, he would tell you.
 Were he to know the answer, he would tell you.
If I were you, I would go abroad for studying.
 Were I you, I would go abroad for studying.
Type 3:
If-clause = Had + S (+ not) + P2…
Eg. If they had not gone to Huong pagoda by coach, they would not have got
carsick.
 Had they not gone to Huong pagoda by coach, they would not have got
carsick.
C. Câu điều kiện theo quan điểm mới
Theo quan điểm mới, Tiếng Anh có hai loại câu điều kiện chủ yếu. Đó là: Câu
điều kiện biểu thị và câu điều kiện giả định.


Eg. If it does not rain tomorrow, …
If my mother is at home now, …
If he is living in London at present, …
If John was in the theatre yesterday, …
If she has been learning English for seven years, …
b) Mệnh đề chính (main clause)
- Trợ động từ : WILL / CAN
- Động từ nguyên mẫu sau trợ động từ WILL:
+ present simple / future  Nguyên mẫu đơn (bare infinitive)
+ present progressive

 Nguyễn mẫu tiếp diễn (be V-ing)

+ present perfect / past simple / past perfect  Nguyên mẫu hoàn thành
(have PII)
+ past progressive / persent perfect progressive / past perfect progressive
 Nguyên mẫu hoàn thành tiếp diễn (have been V-ing)
Eg. If it does not rain tomorrow, we will go swimming.
If my mother is at home now, she will be cooking dinner.
If he is living in London at present, he will be working as an engineer.
If John was in the theatre yesterday, he will not go there again today.
If she has been learning English for seven years, she will have spoken this
language fluently.
2. Câu điều kiện giả định
a) Mệnh đề điều kiện (If-clause)
Thì của động từ và trạng ngữ chỉ thời gian không tương ứng (tức là không cùng
nằm trên một bậc).
Adverbials of time
Present simple or future

 Nguyễn mẫu tiếp diễn (be V-ing)

+ present perfect / past simple / past perfect  Nguyên mẫu hoàn thành
(have PII)
+ past progressive / persent perfect progressive / past perfect progressive
 Nguyên mẫu hoàn thành tiếp diễn (have been V-ing)
Eg. If there were no air, no species would exist.
If I were you, I would make friend with her.
If he were staying at home now, he would be watching his favourite
football matches.
If they had been living here for 6 years now, they would have had a lot of
friends.
If we had not gone to Huong pagoda by coach yesterday, we would not
have got carsick.
III. CÁC DẠNG BÀI TẬP VỀ CÂU ĐIỀU KIỆN
1. DẠNG BÀI TẬP TỰ LUẬN
1.1. Conditional sentences: Type 1
Example: If he runs, he will get there in time.
12


The cat will scratch you if you pull her tail.
Exercise 1: Put the verbs in brackets into the correct tenses.
1. David will leave for Ren tomorrow if the weather .......................... (be) fine.
2. What will you do if you ............................ (not / go) away for the weekend ?
3. The game .......................................... (start) if you put a coin in the slot.
4. If you ................................... (be) scared of spiders, don’t go into the garden.

5. We’ll have to go without John if he ( not arrive)…………….soon.
6. Please don’t disturb him if he ...................................... (be) busy.

9. Mary doesn’t study hard. She (not pass)……… the examination unless she
worked harder.
10. What you (buy)…………………….if your father gave you $200?
11. If I ( know)………..his phone number, I would call him.
12. We would need less money if we ( live)…………….in the country
13. How (you/ feel)……………. if you were in my position?
14. If he ............................ (get) up earlier, he’d get to work on time.
15. If I ....................... (be) you, I ...................... (tell) them the truth.
16. They would go to the beauty spot if they ........................... (have) time.
17. If we .............................. (have) a car, we would drive to work everyday.
18. Where you ........... (choose) if you could live anywhere in the world ?
19. You ................................ (catch) the train if you left earlier.
20. If I ...................................... (pass) the exam, he would be astonished.
21. I wouldn’t agree with him if he ............................ (tell) me about his plan.
22. If she ..........(elect) the Prime Minister, she would invest more on education.
23. If I ............................... (be) rich, I would live in a castle.
24. If you ............................. (not – work) so hard, you would find the time.
25. If he .................................. (work) harder, the result would be better.
1.3. Conditional sentences: Type 3
Example: - If we had found him earlier, we could have saved his life.
- If the patient had got the treatment, he wouldn’t have đie.
- Had he studied hard, he would have passed the exam
Exercise 3: Put the verbs in brackets into the correct tenses.
14


1. If Mary (wear)…………a raincoat, she would not have got a cold.
2. There (not have)….....……an accident if the driver in front hadn’t stopped so
suddenly.
3. If she had eaten something, she (not feel)………………………. hungry.

playing field.
9. If he (be) ……………taller, he (be able) ………………to join the police.
10. If she (read)............................ in bad light, she’ll ruin her eyes.
11. If I were you, I (wear)....…some warm clothes today. It’s quite cold outside.
12. Don’t worry about getting home. If you (miss) ……......……the last bus, I’ll
give you a lift in my car.
13. Jim would get better marks at school if he (do) …………more homework.
14. He (not leave) …………………his last job if the salary had been better.
15. What you (do) ………………if you saw someone drowning in the sea?
16. If I had any news, I (phone) ………………………you yesterday.
17. I don’t have much money, but if I (have) …......…, I (travel) …...……around
the world.
18. If you (tell) ……………me he was ill, I (visit) ………him.
19. If you go in the rain without a raincoat, you (catch) ………………a cold.
20. If you had been at the party last Sunday, you (meet) …….........…some old
friends.
21. I’d change this old motorcycle if I (have) …………...……enough money.
22. He would have died if the doctors (not operate) …………………on him.
23. If I had a car, I (give) ………………………you a ride.
24. If I meet Paul tomorrow, I (give) ………………………him your letter
25. If the weather (be)……nice next weekend, they (go) ………to the country.
26. If people (not eat) ……………so many sweets, their teeth wouldn’t fall out.
27. If we (take) ……………………your advice, we’d have saved a lot of time.
28. If you don’t hurry, we (be) ………………………late for the match.
29. If you didn’t smoke so many cigarettes, you (feel) ………………better.
30. She would be better-looking if she (not have) ………………such a big nose.
1.4. “Unless”
* “Unless” = If... not (nếu ...không, trừ phi)
Example: If you don’t study hard, you will fail the exam.
16

6. If I don’t leave now, I’ll miss my flight.
Unless .....................................................................................
7. If you aren’t going to the party, I won’t go.
Unless .....................................................................................
8. I can’t send you a postcard if you don’t give me your address.
Unless ......................................................................................................
9. If I won a big prize in a lottery, I’d build a school for the poor.
17


Unless.......................................................................................

10. I’ll call the police if you don’t leave me alone.
Unless………………………………………………………
1. 5. Changing situations into conditional sentences

* So + clause

=> Main clause

* That’s why + clause => Main clause
* Because + clause

=> If- clause

* Indicating clause of cause => If – clause
Clause of result => Main clause
Example: They don’t have enough time so they cannot do me a favour.
=> If they had time, they could do me a favour.
She has a sore throat. She doesn’t stop smoking.

1. He didn't hurry, so he missed the train.
If ...................................................................................................................
2. We didn't go because it rained.
If it hadn't ....................................................................................................
3. We got lost because we didn't have a map.
If we .............................................................................................................
4. He lost his job because he was late every day.
If he ..............................................................................................................
5. The airport was closed. She didn't fly to Rome.
If ...................................................................................................................
6. Sue felt sick because she ate four cream cakes.
If Sue ............................................................................................................
7. My brother didn't leave the car keys, so I couldn't pick him up at the station.
If my brother ................................................................................................
8. We didn't go on holiday because we didn't have enough money.
If we .............................................................................................................
9. He didn't have the ticket to the game last week. He wasn't be able to get in.
If ...................................................................................................................
10. Robert got a bad cough because he started smoking cigarettes.
19


If Robert .......................................................................................................
Exercise 8: Rewrite the following sentences, beginning with the given
1. It’s too cold, they can’t go swimming.
If it………………………………………………………………………..
2. We didn’t know you were in hospital, so we didn’t visit you.
If we…………………………………………………………………………..
3. The doctors can’t find out the remedy, they can’t save a lot of people.
If the doctors…………………………………………………………

1. If I …………hungry now, I……………..five sandwiches, but I’m not.
A. am – can eat

B. were – can eat

C. were – could eat

D. were – will eat

2. What would you do if you ……………..a lottery.
A. win

B. will win

C. won

D. had won

3. If you………………….a millionaire, you might be happy.
A. became

B. will become

C. become

D. had became

4. If you had tried your best, you…………………………the job.
A, will get



D. would work

8. It ............................... quicker if you use a computer.
A. will be

B. would be

C. were

D.been

9. If I knew his address, I ................................. round and see
him.
A. go

B. will go

C. would go

D. went

10. If we want to get higher salary, we………………….harder.
A. work

B. would work

C. worked

D. must work

A. would

B. do

C. are

D. will.

C. had had

D. will have

15. If I ….. time, I’ll help you

A. have

B. had

16. If I found a wallet in the street, I ……….take it to the police.
A. will

B. should

C. would

D. B and C

17. What would you do if you …. a million pounds?
A. win



D. had stopped

21. I … that coat if I ….you.
A. wouldn’t buy/ were

B. didn’t buy/ were

C. don’t buy/ am

D. won’t buy/ am

22. If the driver in front … so suddenly, the accident wouldn’t have happened
A. hasn’t stopped

B. hadn’t stopped C. didn’t stop

23. If I … a lot of money now, I … .....a new car.
A. have/ will buy

B. have/ would buy

C. had/ will buy

D. had/ would buy

24. If you ….here yesterday, you …me.
A. were/ would meet

B. had been/ would meet

B. had come / would have met

C. come / will meet

D. had come / would meet

28. I’d have gone swimming yesterday afternoon if I …… time.
A. had

B. have had

C. had had

D. would have had

C. should

D. would be

29. If you didn’t do this, you …… punished.
A. are

B. will be

30. If he had told me the truth, I …… him.
A. will not punish

B. would not have punished

C. would not punis


34. Bill …… more photographs if he …… more film.
A. would take / had had

B. would have taken / had

C. would take / has had

D. would have taken / had had

35. I would have met you at the bus terminal if I …… that you were arriving.
A. know

B. had known

C. knew

36. If there …… no floods last year, the crop …… better.
23

D. would know


A. had been / would have been

B. were / would be

C. had / would have been

D. was / would have been


B. would take

C. am going to take

D. would have taken

41. If he worked harder, he …….
A. will not be sacked

B. will not have been sacked

C. had not been sacked

D. would not be sacked

42. If he had arrived late, we …… without him.
A. would have begun

B. would begin

C. would have began

D. will begin

43.We …… on time if we waited for him.
A. will not be

B. would not be



D. will win


47. Unless you …… all of my questions, I can’t do anything to help you.
A. answered

B. answer

C. would answer D.are answering

48. Had you told me that this was going to happen, I …….............. it.
A. would never have believed

B. don’t believe

C. hadn’t believed

D. can’t believe

49. If I …...............… you, I’d get some rest before the game tomorrow.
A. am

B. could be

C. were

D. had been

50. “Here’s my phone number”

B. had

C. have had

D. didn’t have

54. If he … us the truth in the first place, things wouldn’t have gone so wrong.
A. has told

B. had told

C. would have told

D. should have told

55. I’ll be able speak English well if I …… hard.
A. studied

B. study

C. have studied

D. has studied

56……................... if I take a map.
A. I will get lost

B. I will not get lost

C. I would get lost