Bài tiểu luận
TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG BÌNH
KHOA: SƯ PHẠM TIỂU HỌC – MẦM NON
------

BÀI TIỂU LUẬN
THAY THẾ THI HỌC PHẦN
Đề tài: GIÚP TRẺ MẪU GIÁO LỚN LÀM QUEN VỚI
CHỮ CÁI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC
TRÒ CHƠI HỌC TẬP Ở TRƯỜNG MẦM NON

Sinh viên thực hiện:

Hoàng Thị Luyến

Lớp:

ĐHGD Mầm non A K53

Đồng Hới, tháng 4 năm 2018
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

1

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận
TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢNG BÌNH
KHOA: SƯ PHẠM TIỂU HỌC – MẦM NON
------

1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.....................................................................................5
2. Lịch sử vấn đề...................................................................................................6
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.....................................................................6
5. Đóng góp của đề tài...........................................................................................8
6.Cấu trúc của đề tài..............................................................................................8
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VIỆC HƯỚNG DẪN TRẺ MẪU GIÁO
LỚN LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI....................................................................9
1.1.Cơ sở lý luận của việc hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái.....9
1.1.1 Hệ thống ngữ âm và chữ cái tiếng Việt hiện đại......................................10
1.1.2 . Đặc điểm tâm,sinh lý của trẻ mẫu giáo lớn có liên quan đến việc hướng
dẫn trẻ làm quen với chữ cái...............................................................................15
CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ GIÚP TRẺ MẪU GIÁO LỚN
LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TỔ CHÚC TRÒ
CHƠI CHO TRẺ..............................................................................................17
2.1 Những thực trạng của vấn đề giúp trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái...17
2.1.1

Vài nét về chương trình làm quen với chữ cái ở Trường Mầm non.......18

2.1.2. Về việc tổ chức hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái ở trường Mầm non
trong giai đoạn hiện nay......................................................................................20
2.1.3. Về điều kiện thiết bị dạy học.....................................................................21
2.1.4. Về kết quả đạt được trên trẻ......................................................................21
2.1.5. Kết luận sư phạm.......................................................................................22
CHƯƠNG III: GIÚP TRẺ MẪU GIÁO LỚN LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI
THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC TRÒ CHƠI CHO TRẺ..............23
3.1 Phân nhóm chữ cái trong quá trình hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái......23
3.2. Chuẩn bị đồ dùng trực quan trong hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái......24
3.3 Hướng dẫn trẻ nhận biết chữ và phát âm.......................................................27
3.3.1 Hướng dẫn trẻ nhận biết chữ......................................................................27

Mầm non Việt Nam đã xác định mục tiêu là xây dựng và hình thành ở trẻ nhân
cách con người mới Việt Nam xã hội Chủ nghĩa.
Điều đó đã khẳng định rằng tầm quan trọng của ngành học Mầm non. Để
đáp ứng với yêu cầu giáo dục nhất là giáo dục đổi mới hiện nay, để phù hợp với
đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mẫu giáo, chủ yếu là trẻ mẫu giáo lớn.
Qua hoạt động làm quen với chữ cái thông qua tổ chức trò chơi cho trẻ
nhằm phát triển óc quan sát, tính ham hiểu biết. Ngoài ra trẻ còn có sự tuy duy
mạch lạc, biết được những lời hay lẽ phải hiểu và rõ hơn về các chữ cái.
Từ đó giúp trẻ lĩnh hội được kiểu tư duy logic để trẻ có vốn kiến thức nhiều
hơn. Đó cũng là tiền đề để trẻ có thể sẵn sàng bước vào lớp mới, môi trường mới
tự tin hơn.
B) Về mặt thực tiễn
Việc tổ chức cho trẻ làm quen với chữ cái ở các trường Mầm non. Đặc biệt
là Trường Mầm non Hưng Trạch- Bố Trạch- Quảng Bình cũng đã có tiến hành
làm quen với các chữ cái bằng tranh ảnh, các bài hát,bài thơ để giúp trẻ nắm
được các chữ cái một cách linh hoạt hơn. Nhưng vẫn có nhiều hạn chế và thiếu
sót chưa khắc phục được. Vì trường nằm ở khu vực nông thôn đặc biệt khó khăn
thuộc vùng 135 và bãi ngang chính sách của nhà nước. Nên trang thiết bị đồ
dùng, đồ chơi và các loại tranh ảnh lôtô liên quan đến chữ cái còn ít ỏi làm ảnh
hưởng đến sự phát triển tư duy, nhận thức của trẻ. Không gây được sự hứng thú
vừa học vừa chơi dành cho trẻ, chính vì vậy kết quả thu được còn thấp không
như mục đích và yêu cầu đề ra lúc đầu.
Với những lý do trên, tôi thấy được trẻ ở trường Mầm non nhất là ở độ tuối
5-6 tuổi chúng ta phải hình thành cách làm quen với chữ cái thông qua hoạt
động tổ chức trò chơi. Nhằm giúp trẻ tiếp thu tiết học làm quen chữ cái một cách
nhẹ nhàng hấp dẫn trẻ để trẻ dễ thuộc và dễ nhớ.
2. Lịch sử vấn đề
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

5

B. Phạm vi nghiên cứu
Vì thời gian nghiên cứu có hạn nến tôi chỉ nghiên cứu trong phạm vi “giúp
trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái thông qua hoạt động tổ chức trò chơi cho
trẻ”
Số lượng 25 trẻ
Chỉ nghiên cứu tại Trường Mầm non Hưng Trạch- Bố Trạch- Quảng Bình.
4. Phương pháp nghiên cứu
Nhằm giải quyết các vấn đề đặt ra trong đề tài tôi đã sử dụng các phương
pháp cơ bản sau.
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

6

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận
a Phương pháp nghiên cứu lý luận
Sử dụng phương pháp thu thập tài liệu, đọc sách, phân tích, so sánh, tổng
hợp, khái quát, hệ thống những nguồi tài liệu có liên quan đến đề tài nghiên cứu.
Trong đó phương pháp trắc nghiệm vận động, nhân cách và phương pháp phân
tích tôi chọn để sử dụng chủ yếu nhằm xem xét lý giải được các vấn đề lý luận
để rút ra những nhận xét cũng như những việc làm được và những việc chưa làm
được của hệ thống tài liệu này để làm tiền đề xây dựng đề tài.
b) Phương pháp thực tiễn
b1 Phương pháp quan sát.
- Quan sát hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái, khả năng
nhận biết và phát âm chuẩn 29 chữ cái nhằm đánh giá thực trạng sử dụng các
biện pháp mà các giáo viên đã sử dựng để dạy trẻ làm quen với chữ cái
b2 Phương pháp trắc nghiệm trí tuệ trẻ em để khảo sát và đánh giá

- Đề tài góp phần hệ thống các vấn đề lý luận về các hoạt động tổ chức trò
chơi hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái.
- Đề tài xây dựng một số giáo án cho trẻ mẫu giáo lớn nhằm giúp làm quen
với chữ cái một cách hiểu quả nhất.
- Đề tài sẽ làm tài liệu tham khảo cho các giáo viên và phụ huynh trong
việc hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ cái.
6.Cấu trúc của đề tài
- Phần mở đầu: Lý do chọn đề tài, Mục đích nghiên cứu, khách thể và đối
tượng nghiên cứu, giả thuyết khoa học, nhiệm vụ nghiên cứu, phạm vị nghiên
cứu, cơ sở phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu.
- Phần nội dung gồm 3 chương
Chương 1: Cơ sở lý luận về việc hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với
chữ cái.
Chương 2: Thực trạng của vấn đề giúp trẻ mẫu giáo lớn làm quen với chữ
cái thông qua hoạt động tổ chức trò chơi.
Chương 3: Biện pháp khắc phục
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VIỆC HƯỚNG DẪN TRẺ MẪU
GIÁO LỚN LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI
1.1.Cơ sở lý luận của việc hướng dẫn trẻ mẫu giáo lớn làm quen với
chữ cái
Các loại âm vị tiếng Việt và chữ viết tiếng Việt là cơ sở đầu tiên để xây
dựng chương trình làm quen với chữ cái. Tiếng Việt có tất cả 22 âm vị, 22 âm
cũng có những nét giống nhau khiến trẻ thường nhầm lẫn. Đây cũng là một
trong những cơ sở để chia 29 chữa cái thành các nhóm chữ có nét giống nhau
cho trẻ làm quen. Ngoài ra việc chia chữ thành các nhóm còn dựa trên cơ sở trẻ
phát âm còn lẫn lộn một số âm : l, n, s, x.
Giai đoạn này trí nhớ có chủ đích của trẻ đã phát triển, thao tác của các cơ
thể đã mềm mại, linh hoạt hơn để cho phép trẻ có thể ghi nhớ và thực hiện các
thao tác cầm bút tô, viết, vẽ. Làm quen chữ cái sẽ không hoạt động quá sức đối
với trẻ.

tiết là lời nói của con người được phát ra thành những khúc đoạn từ lớn đến nhỏ
khác nhau. Đơn vị phát âm tự nhiên nhỏ nhất của lời nói là âm tiết. Ở dạng đầy
đủ nhất âm tiết có 5 bộ phận theo bảng sau:
Bảng 1.1 Bảng mô hình cấu trúc âm tiết

Thanh điệu (5)
Âm đầu(1)

Vần
Âm chính ( 3)

Âm đệm ( 2 )

Âm cuối ( 4)

1.1.1.2 . Sau đây là bảng kí hiệu âm vị và các kí hiệu tương ứng
Bảng 1.2 Bảng nguyên âm

STT
1
2
3
4
5
6
7

Âm vị
/i/
/ε/

8
9
10
11
12
13
14

/ă/
/u/
/o/
/ɔ/
/ ie /
/ ɯɤ /
/ uo /

a, ă
U
Ô
O
iê,yê ia,
uơ,ưa
uô,ua

chăn, lau
trung thu
ô tô
Lo
tiến, yêu, bia
mượn, tựa

/f/
/v/
/ t’ /
/t/
/d/
/n/
/S/
/z/
/l/
/ʈ /
/ş/
/ʐ/
/c/
/ɲ/
/k/
/ŋ/
/χ/
/ɣ/
/h/
/ʔ /

Đọc
b
m
ph
v
th
t
d
n

Dưới đây là bảng miêu tả nguyên âm:
+ Miêu tả phụ âm: Có 2 căn cứ để miêu tả phụ âm:
Phương thức phát âm : cách chuyển của luồng hơi.
Vị trí cấu âm: Vị trí của các bộ phận phát âm tạo nên chỗ cản.
Theo phương thức phát âm người ta phân phụ âm thành:
Phụ âm tắc: Hơi bị cản lại, sau đó thoát ra ngoài đường miệng, mũi:
p,b,m…
Phụ âm xát: Hơi qua kẽ hở ở giữa miệng: v, s…
Phụ âm vang mũi và vang bên: Hơi thoát ra đàng mũi và bên lưỡi: nh,l…
Phụ âm ồn: Hơi thoát ra đằng miệng, có tiếng ồn: ph, v…
Phụ âm hữu thanh và vô thanh: Trong số các âm ồn căn cứ vòa chỗ dây
thanh có rung hay không người ta chia phụ âm hữu thanh( rung) và vô thanh
(không rung):p
Phụ âm bật hơi: Hơi bị cản lại rồi bật mạnh mà thoát ra dằng miệng: th
Theo vị trí cấu âm phụ âm được chia thành:
Phụ âm môi: Hai môi, môi răng: m, ph…
Phụ âm lưỡi: Đầu lưỡi (bọt – lợi, quặt) mặt lưỡi, gốc lưỡi: s,tr,nh,ng…
Phụ âm thanh hầu : h.
Dưới đây là bảng phụ âm được sắp xếp theo phương thức phát âm và vị trí cấu âm

Vị trí
Phương thức

Môi

Bật hơi
Ồn Không
Tắc
bật hơi


ʈ

Ş
ʐ

Mặt

Gốc

Thanh

lưỡi

lưỡi

hầu

C

K

ʔ

ɲ

Ŋ
Χ
ɣ

H

nét đơn giản, bao gồm các kiểu nét chữ:
+ Nét thẳng đứng
+ Nét móc trái, nét móc phải, móc 2 đầu
+ Nét khuyết trên, khuyết dưới
+ Nét xiên
+ Nét cong ( cong hở trái, cong hở phải, cong tròn khép kín)
+ Nét thắt ( nét thắt trên, nét thắt giữa)
Với bậc học Mầm non các cô giáo chủ yếu cho trẻ làm quen với chữ cái in
thường, vì chữ cái in thường có đường nét đơn giản , trẻ dễ nắm bắt để đọc được
chữ .
1.1.1.5. Kết luận sư phạm
Hệ thống ngữ âm và chữ viết là một trong những phương tiện có vai trò hết
sức quan trọng đối với sự phát triển ngôn ngữ của trẻ mầm non, đặc biệt là trẻ
mẫu giáo lớn. Vì thế , cần phải cho trẻ biết về hệ thống ngũ âm để phát triển
ngôn ngữ cho trẻ thông qua nhiều hoạt động khác nhau. Trong đó hoạt động
hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái là một hình thức giáo dục có nhiều ưu thế
phát triển ngôn ngữ hơn cả. Bởi cho trẻ làm quen với chữ cái sẽ giúp trẻ nhận
biết, phát âm đúng, phát âm chuẩn, phát âm ngôn ngữ lời nói, hình thành các
thói quen sử dụng ngôn ngữ mạch lạc trong giáo tiếp và thể hiện sự sáng tạo của
mình trong hoạt động làm quen với chữ cái. Hướng sân trẻ làm quen với chữ cía
phải được tiến hành trên nhiều phương pháp hoạt động tổ chức trò chơi cho trẻ
và mỗi hoạt động có ưu và nhược điểm riêng của nó. Vì thế việc hướng dẫn cho
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

12

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận

trong trí giác của con người là một chất lượng mới làm cho tri giác của con
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

13

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận
người khác xa với tri giác con vật, chất lượng mới này chỉ được hình thành và
biểu đạt thông qua ngôn ngữ.
- Trí nhớ: Ngôn ngữ làm quen với chữ cái có ảnh hưởng quan trọng đối với
trí nhớ của trẻ. Nó tham gia tích cực vào các quá trình ghi nhớ và gắn chặt với
các quá trình đó . Không có ngôn ngữ thì không thể thực hiện sự ghi nhớ có chủ
định, sự ghi nhớ có ý nghĩa và kể cả sự ghi nhớ máy móc. Ngôn ngữ là một
trong những phương tiện đẻ nhớ đó cũng là phương thức để lưu giữ những kết
quả cần nhớ. Trẻ mẫu giáo lớn có khả năng ghi nhớ các chữ cái rất lâu và phát
âm cho người khác nghe.
- Tư duy: Trẻ đã biết phân tích tổng hợp không chỉ dừng lại ở đồ vật, hình
ảnh mà ngay cả từ ngữ. Tư duy của trẻ dần dần mất đi tính duy kỷ, tiến dần đến
khách quan, hiện thực hơn. Dần dần trẻ phân biệt được thực và hư, đã có tư duy
trừu tượng với các con số, chữ cái, không gian, thời gian, quan hệ xã hội. Ý thức
về những ý nghĩa , tình cảm của mình, trách nhiệm đối với hành vi. Các phẩm
chất của tư duy đã bộc lộ đủ về cấu tạo và chức năng hoạt động của như như
tính mục đích, độc lập sáng tạo, tính linh hoạt, độ mềm dẻo. Với trẻ mẫu giáo
lớn đã xuất hiện kiểu tư duy trực quan hình tượng mới và những yếu tố của kiểu
tư duy logic. Sự phát triển này giúp trẻ lĩnh hội những tri thức, kí hiệu ngôn ngữ
toán học, âm nhạc, đặc biệt là phát triển vốn từ trong văn học … Với kiểu tư duy
trực quan hình tượng trẻ có khả năng phản ánh lại những mối liên hệ tồn tại
khách quan, không bị phụ thuộc vào hành động hay ý muốn chủ quan của bản

hơn để từ đó dễ dàng nhận biết và phát âm đúng.
1.1.2.2.Kết luận sư phạm
Tâm sinh lý của trẻ mẫu giáo lớn được phát triển cả về nội dung và hình
thức. Đặc điểm tâm sinh lý ngày càng phát triển chi phối rõ nét hơn đời sống
sinh hoạt của trẻ theo hướng làm chủ các hành vi cảm xúc của mình. Dựa vào đó
giáo viên khi tổ chức hoạt động hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái cho trẻ cần
chú ý tới sự chi phối các đặc điểm tâm sinh lý của trẻ vào các hoạt động và phát
huy khả năng của trẻ một cách tích cực . Đặc biệt giáo viên cũng phải dựa vào
các đặc điểm tâm sinh lý của trẻ để định hướng cho mình, lựa chọn các biện
pháp phù hợp khi hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái nhằm đảm bảo tính vừa
sức cho trẻ.

CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ GIÚP TRẺ MẪU GIÁO LỚN
LÀM QUEN VỚI CHỮ CÁI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG TỔ CHÚC TRÒ
CHƠI CHO TRẺ
2.1 Những thực trạng của vấn đề giúp trẻ mẫu giáo lớn làm quen với
chữ cái.
2.1.1Vài nét về chương trình làm quen với chữ cái ở Trường Mầm non
Chương trình làm quen với chữ cái bao gồm
- Dạy trẻ nhận biết 29 chữ cái ghi âm: Những chữ cái ghi âm tiếng Việt
theo kiểu chữ in thường và chữ viết thường được trẻ làm quen và nhận dạng qua
các giác quan như thính giác, thị giác. Dưới sự hướng dẫn của cô, trẻ tìm ra các
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

15

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận

19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29

O
Ô
Ơ
A
Ă
Â
E
Ê
U
Ư
I
T
Y
C
B
D
Đ
L

elờ
ennờ
emmờ
hat
ka
pê
cu
giê
étsi
ích xì
vê
erờ

Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

Ghi chú

o
ô
ơ
a
ă
â
e
ê
u
ư
i
tờ
i

-Dạy trẻ kỹ năng tô những nét cơ bản theo mẫu:
+ Nét xiên (/): Tô từ trên xuống dưới.
+ Nét thẳng đứng (l): Tô từ trên xuống dưới
+ Nét thẳng ngang (-): Tô từ trái qua phải
+ Nét móc (?) : Tô từ trên xuống dưới rồi hất lên.
+ Nét cong (c): Tô uốn theo nét cong ngược chiều kim đồng hồ.
-Dạy trẻ kỹ năng tô 29 chữ cái tiếng Việt : Dùng bút chì đen tô trùng khít
lên các nét in mờ trên đường kẻ ngang. Tô theo đúng trật tự: nét nào trước tô
trước, nét nào sau tô sau và tô từ trái sang phải.
2.1.2. Về việc tổ chức hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái ở trường Mầm
non trong giai đoạn hiện nay.
Trong quá trình quan sát, tham quan tại một số trường Mầm non trên địa
bàn huyện Bố Trạch, tôi nhận thấy việc tổ chức hướng dẫn trẻ làm quen với chữ
cái còn rất hạn chế. Đặc biệt là trường Mầm non Hưng Trạch- Bố Trạch- Quảng
bình. Một mặt do khả năng thiết kế bài dạy của giáo viên chưa cao, có một số
giáo viên chưa có kinh nghiệm hướng dẫn trẻ làm quen với chữ cái. Mặt khác là
do điều kiện cơ sở vật chất của trường hiên nay đang còn thiết thốn dẫn đến chất
lượng hoạt động của các môn khác nói chung và làm quen với chữ cái nói riêng
chưa cao.
Qua việc khảo sát thực tế tôi thấy rằng việc tổ chức dạy làm quen với chữ
cái còn mắc phải những khó khăn cụ thể như sau:
-Về hoạt động dạy của các giáo viên: Nhiều giáo viên thiết kế giáo án
chưa sáng tạo, chưa linh hoạt trong việc tổ chức các trò chơi để gây hứng thú
cho trẻ trong việc làm quen với chữ cái và chưa tìm ra các hoạt động mới mẻ
trong học tập. Các giáo viên Mầm non đang vướng mắc giữa cái mới và cái cũ
chưa thiết kế cho mình được tiết dạy thực sự đổi mới và khoa học . Bên cạnh đó
là cách sử dụng đồ dùng trực quan, chưa ứng dụng công nghệ thông tin nhiều
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

17

chữ cái. Nhưng vẫn còn các trường Mầm non thuộc khu vực khó khăn thì cơ sở
vật chất thiệt thốn. Vấn đề này làm cho giáo viên vất vả trong việc lựa chọn hình
thức tổ chức cũng như lựa chọn các đồ dùng trực quan để hướng dẫn trẻ làm
quen với chữ cái. Bên cạnh đó, thể loại đồ dùng, đồ chơi vẫn chưa phong phú và
đa dạng. Do đó hầu hết giáo viên khi hướng dẫn cho trẻ làm quen với chữ cái
chưa tạo được hứng thú đối với trẻ thông qua đồ dùng, đồ chơi để tổ chức nhiều
trò chơi cho trẻ.
2.1.4. Về kết quả đạt được trên trẻ.
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

18

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận
Đối với việc làm quen với chữ cái nhìn chung trẻ ở độ tuổi này cũng đã
biết được các chữ cái, ghi nhớ các chữ cái, phát âm đúng và chuẩn. Dần dần
hình thành ở trẻ những thói quen học tập đầu tiên, hình thành và rèn luyện khả
năng tập trung chú ý có chủ định và sự nỗ lực ý chí để giải quyết nhiệm vụ học
tập: Lắng nghe, thực hiện nhiệm vụ học tập … Giờ học cũng giúp cho trẻ rèn
luyện các đức tính cẩn thận, khoa học, tỉ mỉ, cụ thể. Trẻ hoàn thiện thêm ngôn
ngữ nói, có thêm nhiều vốn từ về thế giới xung quanh, tập cách diễn đạt và
chuẩn bị đủ một hành trang để bước vào bậc học mới tư tin hơn.
2.1.5. Kết luận sư phạm
Phát triển ngôn ngữ cho trẻ là một lĩnh vực không thể thiếu trong công tác
dạy học ở trường Mầm non, cho trẻ làm quen chữ cái có thể tiến hành theo
những hoạt động tổ chức trò chơi khác nhau, tùy theo mục đích của bài để sử
dụng hoạt động tổ chức trò chơi phù hợp.
Trước khi đưa ra các biện pháp mới chúng tôi đã tìm hiểu thực trạng dạy


STT
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12

Nhóm con chữ
o, ô, ơ
a, ă, â
e, ê
u, ư
i ,t ,c
b, d, đ
l, n, m
h, k
p, q
g, y
s, x
v, r

29 chữ cái được chia làm 12 bài với 12 nhóm, mỗi nhóm chữ dạy trong 2

Đồ dùng đồ chơi trực quan của cô và trẻ
Trước hết các giáo viên Mầm non phải nhận rõ được tầm quan trọng của
đồ dùng dạy học, tăng cường sử dụng đồ dùng trực quan. Việc sử dụng đồ dùng
trực quan trong hoạt động hướng dẫn trẻ làm quen chữ cái phải đúng hợp lý,
sáng tạo làm tăng sự tập trung chú ý cảm thụ ngôn ngữ thông qua giờ học.
Phải chuẩn bị đầy dủ đồ dùng cho cô và trẻ, khi có đủ đồ dùng cho cô và
trẻ rồi thì việc sử dụng nó như thế nào cũng rất quan trọng. Các đồ dùng trực
quan phải gây hứng thú cho trẻ .
Phương pháp sử dụng phương tiện trực quan tùy theo từng bài mà các giáo
viên Mầm non có phương pháp sử dụng trực quan khác nhau.
Khi cho trẻ làm quen với chữ cái mới cô dùng thủ thuật như: Đọc thơ, câu
đố bài hát và trò chơi…. Cho trẻ đoán rồi mới treo tranh, trẻ quan sát xem bức
tranh về vẽ gì?

Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

21

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận

Đọc từ dưới tranh vừa học rồi phát âm, mời trẻ lên ghép thẻ chữ cái rời
giống từ dưới tranh – Rút thẻ chữ cái đã học trong từ vừa ghép và phát âm.
Để có thể sử dụng và làm một số đồ dùng đồ chơi trong hoạt động làm
quen với chữ cái một cách tốt nhất thì:
-Giáo viên phải nắm rõ phương pháp, nội dung khi tổ chức cho trẻ hoạt
động với đồ vật của từng giai đoạn để lựa chọn và sử dụng đồ dùng một cách
hợp lý. Cần tích cực tham khảo tài liệu trong và ngoài chương trình, học hỏi

nhất.

3.3 Hướng dẫn trẻ nhận biết chữ và phát âm
3.3.1 Hướng dẫn trẻ nhận biết chữ
Để trẻ nhận biết mặt chữ cách chính xác và phận biệt được các dấu hiệu
khác nhau về hình dạng giữa các con chữ, trẻ không bị nhầm lẫn giữa chữ cái
này với chữ cái khác thì các giáo viên Mầm non phải hướng dẫn cho trẻ so sánh
giữa các nhóm.
Để giúp trẻ nhớ lâu hơn về các nét chữ khi cho trẻ so sánh các chữ trong
nhóm, các giáo viên phải biết dùng thẻ chữ cái cho trẻ nhận diện từ dễ đến khó.
Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

23

Lớp: ĐHGD Mầm non A – K57


Bài tiểu luận
Trẻ Mầm non nhanh nhớ nhưng cũng nhanh quên nên muốn cho trẻ nhớ lâu
các chữ cái đã học thì các cô giáo phải cho trẻ nhận diện các chữ cái có đặc điểm
giống nhau và khác nhau trong từ, trong câu. Từ cách nhận diện và so sánh các
chữ cái trong từ và trong câu trẻ sẽ phát triển tư duy một cách tốt hơn, trẻ có ấn
tượng sâu sắc về chữ cái và nhớ lâu hơn.
3.3.2 Hướng dẫn trẻ phát âm.
Sự phát âm của trẻ phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố. Muốn dạy trẻ phát âm
đúng, phát âm chuẩn người giáo viên Mầm non cần
+ Rèn luyện thính giác ngôn ngữ cho trẻ: Rèn luyện khả năng tri giác âm
thanh ngôn ngữ, giúp trẻ phân biệt được âm thanh của tự nhiên và âm thanh của
tiếng nói.
+ Luyện cơ quan phát âm: Điều đó giúp các bộ phận chuyển động nhịp

Bài tiểu luận
Hoa mướp vàng vàng
Hoa lựu chói chang
Đỏ như đốm lửa…
Lúc trẻ phát âm, cô quan sát từng trẻ để chỉnh sửa cho tre phát âm cho đúng
chữ .
3.3.3. Cho trẻ chơi các trò chơi với chữ cái.
Chơi là một hoạt động cần thiết cho mọi lứa tuổi nhưng với trẻ chính là
cuộc sống thực của trẻ. Trò chơi có tầm quan trọng ảnh hưởng rất lớn đến sự
hình thành và phát triển nhân cách của trẻ, nhất là các trò chơi học tập. Đặc biệt
ở lứa tuổi 5-6 tuổi thì trò chơi với chữ cái đóng vai trò quan trọng không thể
thiếu.
Ví dụ trò chơi thứ nhất: Trò chơi “vòng quay kỳ diệu”

Trò chơi sẽ giúp trẻ củng cố nhận biết chữ cái, thao tác nhanh và phát âm
đúng các âm dã học. Ở trò chơi này các cô giáo Mầm non chuẩn bị 1 vòng quay
có gắn các chữ cái đã học và các chữ cái trẻ vừa mới học được, tương ứng với
các ô chữ cái là các chữ cái trong chủ đề. Cô tổ chức cho trẻ chơi, mời lần lượt
từng trẻ lên quay nếu vòng quay dùng lại ở điểm nào thì cô giáo yêu cầu trẻ nói
đó là hình ảnh gì và có chữ cái gì? Sau đó cô chia lớp thành 2 nhóm để cho trẻ
thi đua nhau chơi. Nếu đội nào có nhiều hình ảnh và chữ cái đúng thì đội đó
thắng cuộc.
Các giáo viên Mầm non có thể sử dụng vòng quay xuyên suốt trong năm
học, khi đến chủ điểm nào thì các cô thay thế cá hình ảnh và các chữ cái phù hợp
với chủ đề đó.

Sinh viên: Nguyễn Thị Hoa

25