Phương pháp rèn luyện đọc cho học sinh lớp 3.
I . Đặt vấn đề :
Đã từ lâu, chúng ta quan tâm đến việc bảo vệ và gìn giữ sự
trong sáng của tiếng Việt. Muốn làm được điều đó, trước tiên phải
nói và viết cho đúng. Chính vì vậy, việc dạy tiếng Việt cho học sinh
, nhất là học sinh tiểu học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng vì đây là
bậc học đầu tiên, đặt nền móng cho hình thành và phát triển về
ngôn ngữ của trẻ em. Qua kinh nghiệm nhiều năm giảng dạy, tôi
thấy học sinh muốn nói hay, viết hay, trước hết phải biết cách đọc
tốt. Vậy đọc như thế nào là tốt? Theo tôi, ngoài yêu cầu đọc đúng
chữ, đọc rõ ràng, lưu loát còn phải đọc diễn cảm. Tức là phải thể
hiện được nội dung, sắc thái của bài tập đọc để thấy rõ cái hay, cái
đẹp của tác phẩm. Vì vậy, ngay từ đầu năm học, tôi thường chú ý
nghe các đối tượng học sinh đọc bài và nhận thấy khả năng đọc của
học sinh còn yếu. Ngay cả những em được xem là đọc tốt, khi đọc
cũng thiếu cảm xúc, do chưa biết cách làm thế nào để đọc có cảm
xúc. Trong khi điều này, nếu giáo viên giúp đỡ, các em hoàn toàn
có thể làm được.
Môn Tiếng Việt là một môn học rất quan trọng đối với học
sinh cấp bậc tiểu học nói chung, ở lớp tôi nói riêng. Nếu các em
học tốt bộ môn này, sẽ giúp các em học tốt hơn các phân môn của
bộ môn Tiếng Việt như: Tập viết, chính tả, tập làm văn, kể chuyện,
luyện từ-câu. Đối với môn Tập làm văn, giúp các em đặt câu đầy
đủ các bộ phận, viết câu văn trau chuốt hơn, ngôn ngữ diễn đạt rõ
ràng mạch lạc, biết sàng lọc để đưa hình ảnh hay vào trong bài. Đối
với môn Chính tả, giúp các em viết đúng, ít lỗi hơn. Trong môn kể
chuyện, giúp các em biết dùng lời của mình để kể hay, hấp dẫn và
tự nhiên nhằm lôi cuốn người nghe ...
Chính vì lẽ đó, với tình hình học tập của lớp còn yếu về bộ
môn Tiếng Việt nên tôi đã đi sâu về môn Tập đọc, nghiên cứu, suy
nghĩ những phương pháp để rèn luyện các em đọc tốt khi học môn

sổ theo dõi riêng. Sau ba tuần theo dõi, kết quả như sau:
-Loại 1: Đọc đúng, to, rõ ràng 4 học sinh/ 33 học sinh.
-Loại 2: Đọc to, nhưng ngắt, nghỉ chưa đúng câu 14/33 học sinh.
-Loại 3: Đọc nhỏ, ê a, ngọng, đọc còn thêm bớt : 15/33 học sinh.
b/ Hướng dẫn rèn luyện đọc:
*Hướng dẫn rèn luyện đọc ở nhà:
Sau khi phân loại xong, tôi hướng dẫn các em cách đọc.
Trước hết muốn các em đọc được tốt, người giáo viên phải là người
đọc chuẩn mực, đọc hay để có sức cuốn hút các em. Vì vậy bất kỳ
Giáo viên: Nguyễn Thị Kim Mai -Trường Tiểu học An Lương Đông.
2
Phương pháp rèn luyện đọc cho học sinh lớp 3.
bài nào, tôi cũng phải đọc từ 3 đến 5 lần. Cũng từ đọc nhiều lần,
nó giúp tôi càng hiểu kỹ nội dung bài hơn, giảng cho các em càng
hay hơn. Cũng từ kinh nghiệm đó tôi yêu cầu các em “về nhà đọc
bài đã học và đọc bài mới từ 5 đến 10 lần”. Đồng thời yêu cầu các
em khi đọc phải ngắt nghỉ câu đúng chỗ và trả lời các câu hỏi SGK.
Trong cuộc họp phụ huynh đầu năm, tôi đã thông báo chất
lượng về học tập nói chung, trong đó nhấn mạnh tình trạng học
sinh đọc còn chậm, sai nhiều. Nếu tình trạng trên cứ tiếp tục như
vậy sẽ ảnh hưởng rất lớn đến các môn học khác. Vì vậy, tôi đã yêu
cầu phụ huynh dạy con, em mình cách đọc, đồng thời thường
xuyên kiểm tra việc học tập của con em. Đây cũng là một phần
giúp tôi trong việc rèn đọc cho học sinh.
*Hướng dẫn rèn luyện đọc trên lớp:
Trong quá trình luyện đọc, giáo viên là người làm công tác
điều khiển, đòi hỏi giáo viên phải là người gương mẫu, đọc chuẩn
để học sinh có niềm tin và từ đó các em tự giác, có ý thức cao
trong việc rèn đọc. Được nghe cô đọc hay, đó là phần quan trọng
thu hút sự chú ý của học sinh. Muốn luyện cho học sinh đọc đúng,

điểm sai, hạn chế của các em để khắc phục trong những lần đọc
sau.
Yêu cầu đầu tiên khi luyện đọc là phải đọc rõ ràng đọc đúng
và mạch lạc. Đọc đúng ở đây bao hàm cả phát âm đúng, phân biệt
được các cặp phụ âm:Ch – Tr; S – X..., phân biệt được vần và các
thanh, các dấu câu theo mục đích nói. Để làm được điều này, tôi
luôn chú ý xem em nào mắc lỗi kiểu nào tìm ra nguyên nhân và
sửa. Ví dụ với những em phát âm sai cặp phụ âm (Ch – Tr, S – X),
đa số là do các em không phân biệt được cách phát âm nên đọc sai.
Tôi phân tích cho em thấy đọc sai thường làm sai hẳn ý nghĩa của
từ. Ví dụ như câu “Em là học sinh lớp ba.” đọc sai thành “Em là
học xinh lớp ba.” thì câu không có nghĩa. Tôi hướng dẫn sửa bằng
cách khi đọc từ, tiếng có âm “s, tr” thì các em phải uốn lưỡi lên để
phát âm đúng. Tương tự cho các cặp phụ âm đọc sai khác. Với
những học sinh phát âm sai vần như “ui- uôi, an- ang, iêc- iêt, uôt-
uôc, ươc- ươt,…”. Ví dụ “ buổi chiều” đọc thành “bủi chiều”;
“xanh biếc” đọc thành “xanh biết”; “ẩm ướt ’’ đọc thành “ ẩm
ước”,… Giáo viên hướng dẫn học sinh đánh vần đúng, chuẩn và
nhiều lần các vần đó. Với những học sinh phát âm sai thanh “hỏi –
ngã”. Ví dụ “suy nghĩ” đọc thành “suy nghỉ”, “uống sữa” đọc thành
“uống sửa”,… Khi sai lỗi dạng này, giáo viên hướng dẫn các em
đọc các từ, tiếng có thanh “ngã” thì đọc nhấn mạnh và kéo dài.
Giáo viên: Nguyễn Thị Kim Mai -Trường Tiểu học An Lương Đông.
4
Phương pháp rèn luyện đọc cho học sinh lớp 3.
Trong mỗi tiết học, tôi còn có thể kết hợp một số trò chơi thi
đua giữa các học sinh cùng đối tượng, như thi đọc đoạn văn, khổ
thơ,.. Qua hoạt động trên nhằm tạo sự hứng thú trong học tập, lòng
tự tin, quyết tâm để vươn lên của từng học sinh. Đồng thời, còn
giúp tôi kiểm tra sự tiến bộ trong việc luyện đọc của các em.