Ôn thi học kỳ II – Vật lí 12 CB Năm học 2008 – 2009
A. TÓM TẮT KIẾN THỨC.
* LƯỢNG TỬ ÁNH SÁNG
1. Hiện tượng quang điện: Hiện tượng ánh sáng (ánh sáng kích thích) làm bật các êlectron ra khỏi mặt
kim loại gọi là hiện tượng quang điện (hay còn gọi là hiện tượng quang điện ngoài).
* Mở rộng: Thí nghiệm với tế bào quang điện:
Tế bào quang điện là một bình thủy tinh nhỏ đã hút hết không khí, bên trong có 2 điện cực anốt A và
catốt K.
Anốt A là một vòng dây kim loại, catốt K là một lớp mỏng có dạng hình chỏm cầu và được làm bằng
kim loại, phủ lên thành trong của bình và có chừa một lỗ nhỏ cho ánh sáng lọt vào bình. Nhờ vào kính
lọc sắc ta cho chùm ánh sáng từ hồ quang đơn sắc chiếu vào catốt K. Hiệu điện thế U
AK
có thể thay đổi
được nhờ con chạy C. Cường độ dòng điện chạy qua tế bào quang điện được đo bằng một miliampe kế
nhạy.
2. Định luật về giới hạn quang điện:
Đối với mỗi kim loại, ánh sáng kích thích phải có bước sóng λ ngắn hơn hoặc bằng giới hạn quang
điện λ
0
của kim loại đó thì mới gây ra được hiện tượng quang điện.
3. Lượng tử năng lượng:
Lượng năng lượng mà mỗi lần một nguyên tử hay phân tử hấp thụ hay phát xạ có giá trị hoàn toàn xác
định và bằng hf. Trong đó f là tần số của ánh sáng bị hấp thụ hay được phát ra, h là hằng số Plăng.
Lượng tử năng lượng được kí hiệu ε.
hc
hf
ε = =
λ
với:
34
h 6,625.10 J.s

hc
A =
λ
Vậy:
0
λ ≤ λ
* Hệ thức Anhxtanh:
đ0max
hf A W
= +
⇔
2
0max
hc 1
A mv
2
= +
λ
Khối lượng êlectron là:
31
e
m 9,1.10 kg
−
=
;
6 19
1eV 10 MeV 1,6.10 J
− −
= =
* HIỆN TƯỢNG QUANG ĐIỆN TRONG

- Khối lượng của nguyên tử hầu như tập trung ở hạt nhân.
- Độ lớn điện tích dương của hạt nhân bằng tổng độ lớn của các điện tích âm của các
* Chú ý: Mẫu hành tinh nguyên tử Rơ-dơ-pho gặp phải khó khăn là không giải thích được tính bền vững
của nguyên tử và sự tạo thành quang phổ vạch của các nguyên tử.
2. Các tiên đề của Bo về cấu tạo nguyên tử:
Tiên đề 1: Tiên đề về các trạng thái dừng.
- Nguyên tử chỉ tồn tại trong một số trạng thái có năng lượng xác định, gọi là trạng thái dừng. Khi ở
trong các trạng thái dừng thì nguyên tử không bức xạ. Trong các trạng thái dừng của nguyên tử, êlectron
chỉ chuyển động quanh hạt nhân trên những quỹ đạo có bán kính hoàn toàn xác định gọi là quỹ đạo
dừng.
- Bán kính quỹ đạo dừng tăng tỉ lệ với bình phương của các số nguyên liên tiếp.
n 1 2 3 4 5 6
Tên quỹ đạo K L M N O P
Bán kính r
0
4r
0
9r
0
16r
0
25r
0
36r
0
với
11
0
r 5,3.10 m
−

n=2
n=3
n=4
n=5
n=6
Laiman
K
M
N
O
L
P
Banme
H
α
H
β
H
γ
H
δ
Pasen
…..
…..
…..
n→∞
Ôn thi học kỳ II – Vật lí 12 CB Năm học 2008 – 2009
- Dãy Laiman: nằm trong vùng tử ngoại, được tạo thành khi êlectron chuyển từ các quỹ đạo bên ngoại
về quỹ đạo K.
n K

O L
52
hc
E E− =
λ
+ Vạch tím
H
δ
(e: P → L):
P L
62
hc
E E− =
λ
- Dãy Pasen: nằm hoàn toàn ngoài vùng hồng ngoại, được tạo thành khi êlectron chuyển từ quỹ đạo bên
ngoài về M.
n M
hc
E E hf− = =
λ
với
n 4≥
* Mối liên hệ giữa các bước sóng và tần số của các vạch quang phổ của nguyên tử Hiđrô:
13 12 23
1 1 1
= +
λ λ λ
và
13 12 23
f f f= +

* Một vài ứng dụng của Laze:
- 3 -
Ôn thi học kỳ II – Vật lí 12 CB Năm học 2008 – 2009
- Sử dụng thông tin liên lạc vô tuyến: truyền thông tin bằng cáp quang, vô tuyến định vị, điều khiển
tàu vũ trụ.
- Dùng như dao mổ trong phẫu thuật mắt, chữa một số bệnh ngoài da nhờ tác dụng nhiệt.
- Dùng trong các đầu đọc đĩa CD, bút trỏ bảng.
- Dùng để khoan, cắt, … chính xác các vật liệu trong công nghiệp.
B. BÀI TẬP VẬN DỤNG.
Câu 1. Nếu chiếu một chùm tia hồng ngoại vào một tấm kẽm tích điện âm thì:
A. Tấm kẽm mất dần điện tích dương. B. Tấm kẽm mất dần điện tích âm.
B. Tấm kẽm trở nên trung hòa về điện. D. Điện tích âm của tấm kẽm không đổi.
Câu 2. Hiện tượng quang điện (ngoài) là:
A. Hiện tượng êlectron bị bật ra khỏi kim loại khi chiếu ánh sáng thích hợp vào kim loại.
B. Hiện tượng êlectron bị bật ra khỏi kim loại khi nó bị nung nóng.
C. Hiện tượng êlectron bị bật ra khỏi kim loại khi đặt tấm kim loại vào trong một điện trường mạnh.
D. Hiện tượng êlectron bị bật ra khỏi kim loại khi nhúng tấm kim loại vào trong một dung dịch.
Câu 3. Chiếu một bức xạ đơn sắc vào một tấm kẽm có giới hạn quang điện
0,35 mµ
. Hiện tượng quang
điện sẽ không xảy ra khi chùm bức xạ có bước sóng:
A.
0,1 mµ
B.
0,2 mµ
C.
0,3 mµ
D.
0,4 mµ
Câu 4. Theo thuyết phôtôn của Anhxtanh, thì năng lượng:

B. Không bức xạ nhưng có thể hấp thụ năng lượng.
C. Không hấp thụ nhưng có thể bức xạ năng lượng.
D. Vẫn có thể hấp thụ và bức xạ năng lượng.
Câu 10. Ánh sáng huỳnh quang là ánh sáng phát quang:
A. Tồn tại một thời gian sau khi tắt ánh sáng kích thích.
B. Hầu như tắt ngay sau khi tắt ánh sáng kích thích.
C. Có bước sóng nhỏ hơn bước sóng ánh sáng kích thích.
D. Do các tinh thể phát ra, sau khi được kích thích bằng ánh sáng thích hợp.
Câu 11. Ánh sáng lân quang là ánh sáng phát quang:
- 4 -
Ôn thi học kỳ II – Vật lí 12 CB Năm học 2008 – 2009
A. Được phát ra bởi chất rắn, chất lỏng, chất khí.
B. Hầu như tắt ngay sau khi tắt ánh sáng kích thích.
C. Có thể tồn tại khá lâu sau khi tắt ánh sáng kích thích.
D. Có bước sóng nhỏ hơn bước sóng ánh sáng kích thích.
Câu 12. Tia laze không có đặc điểm nào dưới đây ?
A. Độ đơn sắc cao. B. Độ định hướng cao. C. Cường độ lớn. D. Công suất lớn.
Câu 13.
C. HƯỚNG DẪN TRẢ LỜI.
Câu 1. D
Câu 2. A
Câu 3. D
Câu 4. B
Câu 5. C
Câu 6. C. Là hiện tượng chất bán chất dẫn điện tốt khi được chiếu sáng, theo công thức
l
R
S
= ρ
, trong