VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGUYỄN THỊ THANH CHUNG

TÌNH HÌNH CÁC TỘI XÂM PHẠM SỞ HỮU
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG NAI

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

HÀ NỘI, năm 2018


VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGUYỄN THỊ THANH CHUNG

TÌNH HÌNH CÁC TỘI XÂM PHẠM SỞ HỮU
TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG NAI
Chuyên ngành: Tội phạm học và phòng ngừa tội phạm
Mã số: 8.38.01.05

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
PGS.TS. NGUYỄN TẤT VIỄN

HÀ NỘI, năm 2018

3.1. Dự báo hình tội xâm phạm sở hữu trên địa bàn tỉnh Đồng Nai .........................50
3.2. Các giải pháp phòng ngừa tình hình tội phạm xâm phạm sở hữu............................52
KẾT LUẬN ..............................................................................................................69
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ANCT

An ninh chính trị

ANTT

An ninh trật tự

BLHS

Bộ luật hình sự

BLDS

Bộ luật dân sự

BLTTHS

Bộ luật tố tụng hình sự

QĐ

Quyết định

2013 đến năm 2017 ................................................................................................... 31
Bảng 2.5. Diễn biến tình hình các tội XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai từ
năm 2013 đến năm 2017 ........................................................................................... 32
Bảng 2.6: Diễn biến các tội phạm cụ thể của nhóm các tội XPSH ................ 33
Bảng 2.7: Cơ cấu từng loại tội XPSH trong mối quan hệ với tình hình các tội
XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai từ năm 2013 đến năm 2017 ................................ 36
Bảng 2.8: Cơ cấu tình hình các tội XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai phân
theo 11 đơn vị hành chính cấp huyện từ 2013 đến 2017 .......................................... 39
Bảng 2.9: Cơ cấu theo loại hình phạt áp dụng của tình hình các tội xâm phạm
sở hữu trên địa bàn tỉnh Đồng Nai từ năm 2013 đến năm 2017 ............................... 40
Bảng 2.10: Cơ cấu THTP XPSH xét theo độ tuổi người phạm tội ................ 42
Bảng 2.11: Cơ cấu THTP XPSH xét theo trình độ văn hóa .......................... 42
Bảng 2.12: Cơ cấu THTP XPSH xét theo nghề nghiệp ................................. 43
Bảng 2.13: Cơ cấu THTP XPSH xét theo đặc điểm tiền án, tiền sự; tái phạm,
tái phạm nguy hiểm ................................................................................................... 43
Bảng 2.14:Cơ cấu THTP XPSH xét hoàn cảnh gia đình của người phạm tội ........44
Bảng 2.15: Tỷ lệ tội phạm ẩn của THTP XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai từ
2013-2017.................................................................................................................. 47
Biểu 2.1: Diễn biến tình hình các tội XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai từ
năm 2013 đến năm 2017 ........................................................................................... 32


MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài
Đồng Nai là tỉnh thuộc vùng Đông Nam Bộ Việt Nam, với diện tích tự nhiên
là 5.907,2 km2 lớn thứ ba ở miền nam. Dân số Đồng Nai hiện nay đang đứng thứ 5
trong 63 tỉnh thành nước ta. Phía Đông giáp tỉnh Bình Thuận, phía Nam giáp tỉnh
Bà Rịa – Vũng Tàu, phía Bắc giáp tỉnh Lâm Đồng, Bình Dương. Đồng Nai có vị trí
hết sức quan trọng, là cửa ngõ phía đông Thành phố Hồ Chí Minh và là một trung
tâm kinh tế lớn của cả phía Nam, nối Nam Trung Bộ, Nam Tây Nguyên với toàn bộ

Trên cơ sở nghiên cứu thực tế tình hình tội phạm xâm phạm sở hữu thiết kế
hệ thống phòng ngừa đạt hiệu quả trên thực tế nhằm làm giảm tình hình các tội xâm
phạm sở hữu nói riêng, tình hình tội phạm nói chung trên địa bàn tỉnh Đồng Nai.
Với mong muốn đó cùng với mức độ hiểu biết của mình, học viên chọn nghiên cứu
đề tài: “Tình hình các tội xâm phạm sở hữu trên địa bàn tỉnh Đồng Nai” làm luận
văn thạc sĩ luật học chuyên ngành tội phạm học và phòng ngừa tội phạm.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Liên quan đến đề tài “Tình hình các tội XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai”,
tác giả có tham khảo một số công trình nghiên cứu sau:
- ĐặcđiểmtộiphạmhọccủaTHTPởnướctahiệnnay,PhạmVănTỉnh,2004.
- Một sốvấnđềlýluậnvềTHTPởViệtNam,PhạmVănTỉnh,Nxb.Tưpháp,2007.
- Một số vấn đề về THTP ẩn ở Việt Nam, Trần Hữu Tráng, Tạp chí Luật học,
số 3,2000.
- Ngoài ra, những giáo trình như: Giáo trình Tội phạm học của Trung tâm
đào tạo từ xa Đại học Huế (1999) tác giả Võ Khánh Vinh; Giáo trình Tội phạm học
của Học viện Cảnh sát nhân dân (2002), Đại học Luật Hà Nội (2007); sách chuyên
khảo Tội phạm học hiện đại và phòng ngừa tội phạm (Nguyễn Xuân Yêm, 2001),
đều là nguồn tài liệu có giá trị cho đề tài tham khảo và kếthừa.
Đồng thời, tác giả luận văn có tham khảo một số đề tài luận văn để coi đó là
kinh nghiệm học tập và viết luận văn này như:
-Cao Thị Thu Trang (2017), Tình hình các tội xâm phạm tình dục trẻ em ở
Việt Nam hiện nay; Luận văn thạc sĩ luật học, Học viện Khoa học xãhội.
- Cao Vũ Lộc (2017), Tình hình tội phạm trên địa bàn huyện Cái Bè, tình
2


Tiền Giang; Luận văn thạc sĩ luật học, Học viện Khoa học xãhội.
- Nguyễn Thi Soa (2017), Nguyên nhân và điều kiện của tình hình các tội
xâm phạm tình dục trẻ em trên địa bàn tỉnh Đồng Nai; Luận văn thạc sĩ luật học,
Học viện Khoa học xãhội.

+ Phương pháp thống kê;
+ Phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp;
+ Phương pháp trao đổi, tòa đàm.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luậnvăn
- Kết quả nghiên cứu sẽ làm sáng tỏ thêm cơ sở lý luận về phòng ngừa tội
phạm XPSH; xác định những vấn đề có tính quy luật trong đặc điểm của tội phạm
XPSH,những thiếu sót trong công tác quản lý xã hội và nguyên nhân.
- Dự báo THTP XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai trong thời gian tới, từ đó
đề xuất các giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống
tội phạm này của các cơ quan chức năng trong thời giantới.
- Ý nghĩa khoa học: Kết quả nghiên cứu của luận văn góp phần làm rõ thêm
cơ sở lý luận về phòng chống tội phạm nói chung, tội phạm XPSH nói riêng từ thực
tiễn của tỉnh Đồng Nai.
- Ý nghĩa thực tiễn: Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể được nghiên cứu,
sử dụng trong công tác phòng ngừa tội phạm XPSH trên địa bàn tỉnh Đồng Nai
cũng như các tỉnh khác có điều kiện kinh tế-xã hội tương tự như Đồng Nai.
7. Kết cấu của luậnvăn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phần nội dung
của luận văn được cấu trúc thành 3 chương, cụ thể là:
Chương 1: Một số vấn đề lý luận về tình hình các tội xâm phạm sở hữu.
Chương 2: Tình hình các tội xâm phạm sở hữu trên địa bàn tỉnh Đồng Nai
từ năm 2013 đến năm 2017.
Chương 3: Các giải pháp phòng ngừa tình hình các tội xâm phạm sở hữu
trên địa bàn tỉnh Đồng Nai.

4


Chương 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ TÌNH HÌNH CÁC TỘI XÂM PHẠM SỞ HỮU

- Mặt khách quan của các tội XPSH thể hiện ở các hành vi:
+ Hành vi chiếm đoạt tài sản: người phạm tội cố ý chuyển dịch một cách trái
pháp luật tài sản đang thuộc truyền sở hữu của chủ thể khác thành tài sản “của
minh”… Hành vi chiếm đoạt bao giờ cũng thực hiện bằng hành động tích cực, cụ
thể và luôn là cố ý trực tiếp: Mong muốn biến tài sản của người khác thành tài sản
của mình.
+ Hành vi chiếm giữ trái phép tài sản: Một hình thức thấp hơn, cũng được
thể hiện bằng sự chuyển dịch tài sản từ chủ thể khác, chủ thể quản lý tài sản đã mất
khả năng thực tế thực hiện quyền chiếm hữu đối với tài sản. Ở đây chủ thể phạm tội
khẳng định sự mong muốn chiếm hữu tài sản không phải của mình bằng cách tỏ
những thái độ định đoạt đối với tài sản kể trên.
+ Hành vi sử dụng trái phép tài sản: Đó là việc khai thác giá trị, giá trị sử
dụng các tài sản mà không được phép, không được sự đồng ý của chủ sở hữu hoặc
người có chức năng quản lý về nghiệp vụ đối với loại tài sản bị khai thác trái phép
đó.
+ Hành vi hủy hoại, làm hư hỏng tài sản, làm mất mát, lãng phí tài sản: Đó là
những hành vi được thể hiện thông qua đối tượng tác động làm mất hoàn toàn giá
trị, giá trị sử dụng của tài sản (hủy hoại), làm mất giá trị từng phần có thể khôi phục
được (làm hư hỏng), làm thất thoát gây thiệt hại cho chủ sở hữu…
Hậu quả tài sản bị chiếm đoạt, bị hủy hoại xảy ra là dấu hiệu bắt buộc của
một số cấu thành tội phạm như: trộm cắp tài sản, lừa đảo chiếm đoạt tài sản….
Các tội cướp tài sản, bắt cóc nhằm chiếm đoạt tài sản, cưỡng đoạt tài
sản,cướp giật tài sản là những tội phạm có cấu thành hình thức, nên dấu hiệu về mặt
khách quan của các tội phạm này chỉ bao gồm một yếu tố là hành vi phạm tội mà
không gồmhậu quả của tội phạm và mối quan hệ giữa hành vi phạm tội với hậu quả
do tội phạm gây ra..
Về thời điểm hoàn thành của tội phạm, tùy thuộc vào từng cấu thành tội
phạm cụ thể mà thời điểm hoàn thành tội phạm có thể khác nhau.
- Chủ thể của tội phạm XPSH
6