BỘ QUỐC PHÒNG

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ


HỒ NGỌC LƯU

QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO NGHỀ
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2013


BỘ QUỐC PHÒNG
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ


HỒ NGỌC LƯU

QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO NGHỀ
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Chuyên ngành : QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số

: 60 14 01 14


GD&ĐT

Giáo dục và đào tạo

HSSV

Học sinh sinh viên

KT-XH

Kinh tế xã hội

KH-CN

Khoa học công nghệ

KH-KT

Khoa học kỹ thuật

ILO

Tổ chức lao động quốc tế

Tp.HCM

Thành phố Hồ Chí Minh

TCCN



MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
3
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÝ CHẤT
10
LƯỢNG ĐÀO TẠO NGHỀ Ở CÁC TRƯỜNG
TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
1.1. Những khái niệm công cụ của đề tài
10
1.2. Đặc điểm đào tạo nghề và quản lý chất lượng đào tạo
18
nghề ở các trường trung cấp chuyên nghiệp
1.3. Nội dung quản lý chất lượng đào tạo nghề ở các trường
22
trung cấp chuyên nghiệp
Chương 2 CƠ SỞ THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÝ
29
CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO NGHỀ Ở CÁC
TRƯỜNG TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP TRÊN
ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
2.1. Đặc điểm các trường trung cấp chuyên nghiệp trên địa
bàn thành phố Hồ Chí Minh
2.2.
Thực trạng chất lượng và quản lý chất lượng đào tạo nghề
ở các trường trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn Thành
phố Hồ Chí Minh
2.3. Những nhân tố tác động đến quản lý chất lượng đào tạo
nghề ở các trường trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn


MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài

Quản lý đảm bảo chất lượng đào tạo nghề của nhà trường là một
khâu quan trọng trong công tác quản lý quá trình giáo dục và đào tạo ở các
nhà trường hiện nay. Nghiên cứu đầu tiên của Việt Nam về Kiểm định và
Đánh giá chất lượng trong giáo dục do Đại học Quốc gia Hà Nội tiến hành
là một bước đột phá trong những nghiên cứu về đảm bảo chất lượng giáo
dục. Chính nghiên cứu này đã tổng quan về các tiêu chí đánh giá chất
lượng của các nước tiên tiến trên thế giới như Châu Âu, Hoa Kỳ. Trên cơ
sở đó đã gợi ý những tiêu chuẩn, tiêu chí về đánh giá chất lượng giáo dục
cho các trường Đại học, Cao đẳng tại Việt Nam. Và từ đó hình thành nên
tiêu chuẩn đánh giá cho các trường Trung cấp chuyên nghiệp trong hệ
thống giáo dục quốc dân.
Hệ thống trường Trung cấp chuyên nghiệp của Việt Nam hiện nay
tương đối hoàn chỉnh về hệ thống bộ máy tổ chức, quản lý đào tạo, chương
trình đào tạo, nội dung đào tạo, đội ngũ giảng viên, phương pháp giảng
dạy… Tuy nhiên các yếu tố này vẫn chưa thực sự hoạt động đồng bộ để
nâng cao hiệu quả, chất lượng đào tạo. Để các trường phát triển xứng tầm
với sứ mạng của nó trong giai đoạn hội nhập kinh tế thế giới của Việt Nam
cần phải tiếp tục hoàn thiện thêm các yêu cầu về mô hình quản lý, mô hình
đảm bảo chất lượng, cơ chế tài chính, đầu tư phát triển và các yếu tố khác.
Đây cũng là lý do chọn nghiên cứu đề tài.
Hiện nay, số lượng các trường Trung cấp chuyên nghiệp đang gia
tăng và không ít trường cũng đã có những hướng giải pháp mang tính đột
phá riêng về nhiều mặt như: huy động đội ngũ giảng viên giỏi chuyên môn
có kinh nghiệm trong công tác thực tế; Xây dựng và áp dụng phương pháp
đào tạo hiện đại; Biên soạn và cập nhật giáo trình giảng dạy theo hướng
đáp ứng nhu cầu làm việc… Đặc biệt một số trường có cơ sở vật chất tốt và

trình, đội ngũ giáo viên, phương pháp đào tạo, điều kiện cơ sở vật chất còn


bất cập, hạn chế nên chất lượng đào tạo nghề chưa cao, chưa đáp ứng được
nhu cầu sử dụng lao động đa dạng hiện nay của thị trường.
Xuất phát từ thực tiễn yêu cầu đó, việc xây dựng và nghiên cứu đề
tài “Quản lý chất lượng đào tạo nghề ở các trường trung cấp chuyên
nghiệp trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh” là một hướng nghiên cứu
mang tầm chiến lược và rất cần thiết.
Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Trên thế giới hoạt động đảm bảo chất lượng giáo dục đại học, cao
đẳng và hệ thống trường nghề đã phổ biến và thực hiện liên tục trong nhiều
năm. Tuy nhiên, việc nghiên cứu lý luận về chất lượng đào tạo nghề còn
nhiều khuynh hướng, quan điểm khác nhau. Đa số các công trình nghiên
cứu về chất lượng đào tạo nghề được các tác giả đề cập đến như một bộ
phận trong chất lượng đào tạo ở bậc đại học và cao đẳng nói chung. Ít có
công trình nghiên cứu chuyên sâu lý luận về chất lượng đào tạo nghề.
Ở Việt Nam, vấn đề chất lượng đào tạo nghề từ trước đến nay, là một
đề tài có tính thời sự, luôn thu hút sự quan tâm của các nhà nghiên cứu. Tuy
nhiên đây là vấn đề khó, phức tạp phạm vi rộng và phong phú, do vậy các
đề tài đi sâu nghiên cứu lĩnh vực này còn ít với nội dung nghiên cứu khá
rộng. Nhiều tài liệu giáo trình về quản lý đào tạo nghề đã được biên soạn và
phát hành như: vào những năm 70 của thế kỷ XX, tác giả Đặng Danh Ánh
và một số cán bộ thuộc Tổng cục dạy nghề lúc đó đã đi sâu nghiên cứu đổi
mới phương pháp dạy nghề trong các trường nghề; năm 1993, tác giả Trần
Khánh Đức nghiên cứu vấn đề “Hoàn thiện đào tạo nghề tại xí nghiệp”. Đề
tài tập trung nghiên cứu giải quyết các trường, lớp dạy nghề đặt tại đơn vị
sản xuất và trong một số lĩnh vực về bưu chính viễn thông và hóa chất.
Năm 1993, tác giả Phạm Khắc Vũ đi sâu tìm hiểu “Cơ sở lý luận và thực

sự chuyển biến tích cực của công tác đào tạo nghề trong những năm
qua.


Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về chất lượng đào tạo nghề, đánh giá
thực trạng, hiệu quả công tác quản lý chất lượng đào tạo nghề của các nhà
trường để từ đó có cơ sở đề xuất những biện pháp “Quản lý chất lượng
đào tạo nghề ở các trường trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn Thành
phố Hồ Chí Minh” nhằm nâng cao chất lượng đào tạo nghề.
Nhiệm vụ nghiên cứu

Nghiên cứu cơ sở lý luận của việc quản lý đào tạo nghề có liên quan
đến chất lượng đào tạo nghề trong trường trung cấp chuyên nghiệp.
Khảo sát thực trạng quản lý chất lượng và quản lý chất lượng đào tạo
nghề ở các trường Trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn Tp.HCM.
Đề xuất các biện pháp quản lý chất lượng đào tạo nghề ở các trường
Trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.
Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Khách thể nghiên cứu

Chất lượng đào tạo nghề ở các trường TCCN trên địa bàn Tp.HCM.
Đối tượng nghiên cứu

Quản lý chất lượng quá trình đào tạo nghề ở các trường Trung cấp
chuyên nghiệp trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.


Đề tài dựa trên cơ sở phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác – Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về giáo
dục đào tạo nói chung và về đào tạo nghề nói riêng. Đề tài được tiếp cận
theo quan điểm hệ thống logic, quan điểm thực tiễn.
Phương pháp nghiên cứu

Đề tài sử dụng các nhóm phương pháp chủ yếu sau:
Các phương pháp nghiên cứu lý luận
Sử dụng các phương pháp: phân tích và tổng hợp lý thuyết, phân
loại. Hệ thống hóa lý thuyết, so sánh, … để xử lý tài liệu, xây dựng các
khái niệm, khung lý thuyết cho đề tài nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Phương pháp điều tra: lãnh đạo, cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh
của 03 trường trung cấp ở Thành phố Hồ Chí Minh (Phụ lục 1, 2).


Phương pháp quan sát: quan sát mô hình quản lý tổ chức đào tạo và
chất lượng đào tạo của các trường đang thực hiện.
Phương pháp tọa đàm, trao đổi: với các nhà quản lý giáo dục.
Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia: về quản lý đảm bảo và đánh giá
chất lượng giáo dục đào tạo.
Phương pháp thống kê toán học
Sử dụng một số thuật toán thống kê, ngoại suy, so sánh để xử lý kết
quả nghiên cứu khảo sát, nhằm rút ra kết luận khoa học.
Ý nghĩa của đề tài

Về mặt lý luận: góp phần bổ sung cho lý luận quản lý chất lượng đào
tạo nghề ở các trường Trung cấp chuyên nghiệp trên địa bàn Tp.HCM hiện
nay.

đề. Dưới đây là một số quan điểm về chất lượng trong giáo dục đào tạo.
Theo PGS.TS Nguyễn Văn Đản (Trường Đại học Sư phạm Hà Nội),
chất lượng giáo dục là những lợi ích, giá trị mà kết quả học tập đem lại cho
cá nhân và xã hội, trước mắt và lâu dài. Khái niệm trên được đúc kết từ
nhiều góc độ khác nhau. Dưới góc độ quản lý chất lượng, thì chất lượng
giáo dục là học sinh vừa cần phải nắm được các kiến thức kỹ năng, phương
pháp chuẩn mực thái độ sau một quá trình học; đáp ứng được các yêu cầu
khi lên lớp, chuyển cấp, vào học nghề hay đi vào cuộc sống lao động...
Còn với góc độ giáo dục học thì chất lượng giáo dục được giới hạn
trong phạm vi đánh giá sự phát triển của cá nhân sau quá trình học tập và
sự phát triển xã hội khi họ tham gia vào các lĩnh vực hoạt động kinh tế sản
xuất, chính trị - xã hội, văn hóa - thể thao.


Nhìn từ mục tiêu giáo dục thì chất lượng giáo dục được quy về chất
lượng hoạt động của người học. Chất lượng đó phải đáp ứng được các yêu
cầu về mục tiêu của cá nhân và yêu cầu xã hội đặt ra cho giáo dục...
TS Tô Bá Trượng (Viện chiến lược và Chương trình giáo dục) thì cho
rằng, chất lượng giáo dục là chất lượng con người được đào tạo từ các hoạt
động giáo dục. Chất lượng ở đây phải được hiểu theo hai mặt của một vấn
đề: Cái phẩm chất của con người gắn liền với người đó, còn giá trị của con
người thì phải gắn liền với đòi hỏi của xã hội. Theo quan niệm hiện đại,
chất lượng giáo dục phải bảo đảm hai thuộc tính cơ bản: tính toàn diện và
tính phát triển.
Từ việc dẫn ra nhiều định nghĩa khác nhau về chất lượng giáo dục,
PGS.TSKH Bùi Mạnh Nhị (Trường Đại học Sư phạm Tp.HCM) cho rằng,
cách hiểu phổ biến hiện nay về chất lượng giáo dục là sự đáp ứng mục tiêu
đề ra của giáo dục: chẳng hạn mục tiêu giáo dục đại học toàn diện gồm có:
phẩm chất công dân, lý tưởng, kỹ năng sống; tri thức (chuyên môn, xã hội,
ngoại ngữ, tin học...) và khả năng cập nhật thông tin; giao tiếp, hợp tác;

lực hành nghề của người tốt nghiệp tương ứng với mục tiêu, chương trình
đào tạo theo ngành nghề cụ thể.
Chất lượng đào tạo là sự tiếp nối hoạt động dạy học, giáo dục, do đó
tạo nên sự hài hòa cân đối của quá trình sư phạm tổng thể nhằm hiện thực
hóa mục tiêu giáo dục – đào tạo của nhà trường.
Thông qua chất lượng đào tạo góp phần thu hút và phát huy tiềm năng
của từng học sinh trong nhà trường. Đồng thời phát huy cao tính chủ thể,
tích cực, chủ động của học sinh dưới sự giúp đỡ, tổ chức của cán bộ quản
lý, đội ngũ giáo viên, . . . Từ đó hình thành những kinh nghiệm, kỹ năng,
kỹ xảo đồng thời hình thành phát triển hoàn thiện nhân cách và tay nghề
cho mỗi bản thân học sinh đó.
Tóm lại: Chất lượng là một khái niệm động nhiều chiều và nhiều học
giả cho rằng không cần thiết phải tìm cho nó một định nghĩa chính xác. Tuy
vậy, việc xác định một số cách tiếp cận khác nhau đối với vấn đề này là


điều nên làm và có thể làm được. Hay nói một cách khái quát nhất: chất
lượng đào tạo là sự tiếp nối hoạt động dạy học, giáo dục, do đó tạo nên sự
hài hòa cân đối của quá trình sư phạm tổng thể nhằm hiện thực hóa mục
tiêu giáo dục – đào tạo của nhà trường.
1.1.2. Khái niệm quản lý chất lượng đào tạo
Có nhiều quan niệm khác nhau về quản lý chất lượng đào tạo. Các tác
giả Đặng Vũ Hoạt và Hà Thế Ngữ quan niệm rằng: “Quản lý là một quá
trình có định hướng, quá trình có mục tiêu, quản lý là một hệ thống là quá
trình tác động đến hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhất định.
Những mục tiêu này đặc trưng cho trạng thái mới của hệ thống mà người
quản lý mong muốn” [17, tr 17].
Quản lý chất lượng đào tạo là hệ thống những tác động có mục đích,
có kế hoạch và hợp quy luật của chủ thể quản lý lên đối tượng bị quản lý,
nhằm làm cho quá trình đào tạo được thực hiện có kết quả trong những

được gọi là nghề. Nghề là tập hợp của một nhóm chuyên môn cùng loại,
gần giống nhau. Chuyên môn là một dạng lao động đặc biệt, mà qua đó con
người dùng sức mạnh vật chất và sức mạnh tinh thần của mình để tác động
vào những đối tượng cụ thể nhằm biến đổi những đối tượng đó theo hướng
phục vụ mục đích, yêu cầu và lợi ích của con người” [18, tr 11].
Từ điển Tiếng Việt (1998) định nghĩa: “Nghề là công việc chuyên làm,
theo sự phân công lao động của xã hội”.
Từ các khái niệm trên chúng ta có thể hiểu nghề nghiệp như một dạng
lao động vừa mang tính xã hội (sự phân công xã hội) vừa mang tính cá
nhân (nhu cầu bản thân) trong đó con người với tư cách là chủ thể hoạt
động đòi hỏi để thỏa mãn những yêu cầu nhất định của xã hội và cá nhân.
Ở một khía cạnh khác: nghề là một lĩnh vực hoạt động lao động mà
trong đó, nhờ được đào tạo, con người có được tri thức, kỹ năng, thái độ để
làm ra các loại sản phẩm vật chất hay tinh thần nào đó, đáp ứng được
những nhu cầu của xã hội. Còn chuyên môn là một lĩnh vực lao động sản
xuất hẹp mà ở đó, con người bằng năng lực thể chất và tinh thần của mình
làm ra những giá trị vật chất (thực phẩm, lương thực, công cụ lao động…)


hoặc giá trị tinh thần (sách báo, phim ảnh, âm nhạc, tranh vẽ…) với tư cách
là những phương tiện sinh tồn và phát triển của xã hội.
Đào tạo nghề
Hiện nay, đang tồn tại nhiều định nghĩa về đào tạo nghề (dạy nghề).
Một số nhà nghiên cứu trong và ngoài nước đã đưa ra một số khái niệm:
Đào tạo là một lĩnh vực bao gồm toàn bộ các hoạt động của nhà
trường nhằm cung cấp kiến thức và giáo dục cho học sinh, sinh viên. Đây
là công việc kết nối giữa mục tiêu đào tạo, nội dung chương trình đào tạo,
tổ chức thực hiện chương trình và các vấn đề liên quan đến tuyển sinh, đào
tạo, giám sát, đánh giá, kiểm tra, tổ chức thực tập, thi tốt nghiệp cùng các
quy trình đánh giá khác, các chính sách liên quan đến chuẩn mực và cấp

thể” [36, tr 24].
Chất lượng đào tạo nghề được hiểu là một tiêu thức phản ánh các mức
độ của kết quả hoạt động giáo dục và hoạt động đào tạo có tính liên tục từ
khởi đầu quá trình đào tạo nghề đến kết thúc quá trình đó.
Chất lượng đào tạo nghề là mức độ đạt được mục tiêu đào tạo của
trường nghề đề ra, đáp ứng mục tiêu giáo dục nghề nghiệp của Luật Giáo
dục, phù hợp với yêu cầu đào tạo nguồn nhân lực cho sự phát triển kinh tế
- xã hội của địa phương và cả nước.
Khái niệm chất lượng đào tạo nghề liên quan chặt chẽ với khái niệm
hiệu quả đào tạo, nói đến hiệu quả đào tạo là nói đến các mục tiêu đã đạt ở
mức độ nào, sự đáp ứng kịp thời các yêu cầu của nhà trường và sự chi phí
tiền của, sức lực, thời gian sao cho ít nhất nhưng đem lại hiệu quả nhất. Vì
thế chất lượng đào tạo nghề có thể xem là giá trị sản phẩm mà quá trình dạy
học giáo dục mang lại lợi ích cho xã hội, nhà trường, gia đình và học sinh.
Trong điều kiện nền kinh tế nhiều thành phần hiện nay. Chất lượng đào tạo
là một khái niệm tương đối, nó phụ thuộc vào yêu cầu khách quan của
người sử dụng lao động chứ không do ý chí của người làm công tác đào tạo
quy định.


Quản lý chất lượng đào tạo nghề
Từ quan niệm về nghề, đào tạo nghề, chất lượng đào tạo nghề và dựa
theo lý thuyết về quản lý giáo dục thì quản lý chất lượng đào tạo nghề được
hiểu như sau:
Quản lý chất lượng đào tạo nghề là hệ thống những tác động có mục
đích, có tổ chức của chủ thể quản lý lên đối tượng bị quản lý trong các nhà
trường dạy nghề, nhằm tổ chức, điều khiển quá trình đào tạo trong nhà
trường đạt được chất lượng phù hợp với mục đích, mục tiêu đã đề ra.
Mục tiêu quản lý chất lượng đào tạo nghề là đảm bảo cho sản phẩm
đào tạo ra đạt được chất lượng theo những tiêu chí đã xác định trong mục

quá trình đào tạo đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế xã hội trong từng giai
đoạn phát triển của đất nước và đổi mới phát triển quá trình đào tạo đón
đầu những tiến bộ khoa học kỹ thuật đem lại hiệu quả kinh tế, chính trị, xã
hội.
1.2. Đặc điểm đào tạo nghề và quản lý chất lượng đào tạo nghề ở
các trường trung cấp chuyên nghiệp
1.2.1. Đặc điểm đào tạo nghề ở các trường trung cấp chuyên nghiệp
Đào tạo nghề ở các trường trung cấp chuyên nghiệp là một cấp độ
trong hệ thống trường đào tạo nghề hiện nay. Trường trung cấp chuyên
nghiệp là một loại hình trường trong hệ thống các trường dạy nghề, thuộc
hệ thống giáo dục quốc dân. Hệ thống tổ chức các trường dạy nghề bao
gồm các trường trung cấp chuyên nghiệp, các trường cao đẳng nghề, các
trường trung cấp nghề, các trung tâm dạy nghề, các lớp dạy nghề. Đào tạo
nghề hiện nay có ba cấp trình độ đào tạo là sơ cấp nghề, trung cấp nghề và
cao đẳng nghề. Hình thức dạy nghề bao gồm dạy nghề chính quy, dạy nghề
thường xuyên.


Mục tiêu đào tạo của trường trung cấp chuyên nghiệp “nhằm đào tạo
người lao động có kiến thức, kỹ năng thực hành cơ bản của một nghề, có
khả năng làm việc độc lập và có tính sáng tạo, ứng dụng công nghệ vào
công việc” (Điều 33 Luật Giáo dục).
Trong giáo dục nghề nghiệp, cần gắn nối chặt chẽ, đa dạng hóa hình
thức giảng dạy, học tập và nâng cao trình độ cho cả trung cấp chuyên
nghiệp lẫn dạy nghề. Đặc biệt, việc đào tạo phải gắn với nhu cầu của thị
trường lao động. Trước hết, cần gắn các trường lớp với các cơ sở sản xuất,
các doanh nghiệp, các cơ sở kinh tế...; cần có chính sách và cơ chế thích
hợp để các trường, lớp này là những nguồn đào tạo và bồi dưỡng nguồn
nhân lực trực tiếp cung cấp cho chính các đơn vị này. Mặt khác trong cơ
cấu trình độ của giáo dục chuyên nghiệp, không thể dừng đào tạo ở các

1.2.2. Đặc điểm quản lý chất lượng đào tạo nghề ở các trường trung
cấp chuyên nghiệp
Quản lý chất lượng đào tạo nghề ở các trường trung cấp chuyên
nghiệp là quản lý chất lượng đào tạo nghề ở một cấp học, một loại hình đào
tạo cụ thể. Quá trình đào tạo nghề thường được phân chia thành hai quá
trình bộ phận là dạy học lý thuyết và dạy học thực hành. Dạy thực hành
trong giáo dục chuyên nghiệp chủ yếu là hình thành kỹ năng, rèn luyện kỹ
xảo, phát triển khả năng tìm tòi, phát hiện, quản lý và xử lý thông tin thành
sản phẩm có ý nghĩa đáp ứng nhu cầu nghề nghiệp.
Đào tạo nghề là một quá trình sư phạm giải quyết các nhiệm vụ do giáo
viên và học sinh học nghề tổ chức thực hiện một cách khoa học có mục đích
nhằm tạo những kỹ năng, kỹ xảo nghề nghiệp cho người công nhân tương lai.
Như vậy trong quá trình dạy học thì cả người dạy lẫn người học đều tham gia
vào quá trình ấy, sự chỉ đạo của giáo viên được thể hiện ở những điểm sau:
xác định mục đích và nội dung của việc dạy; xác định nhiệm vụ của việc dạy;
xác định tiến trình phương pháp và tổ chức dạy; xác định các phương tiện
giảng dạy.


Chất lượng đào tạo nghề là khâu quan trọng trong việc giải quyết việc
làm cho người lao động, tuy nó không tạo ra việc làm ngay nhưng nó lại là
yếu tố cơ bản tạo thuận lợi cho quá trình tìm việc làm và thực hiện công
việc. Dạy nghề giúp cho người lao động có kiến thức chuyên môn, kỹ năng
và thái độ nghề nghiệp để từ đó họ có thể xin làm việc trong các cơ quan,
doanh nghiệp, hoặc có thể tự tạo ra công việc sản xuất cho bản thân.
Hiện nay, đào tạo nghề mang tính tích hợp giữa lý thuyết và thực
hành. Sự tích hợp thể hiện ở chỗ nó đòi hỏi người học sinh hôm nay, người
thợ trong tương lai phải vừa chuyên sâu về kiến thức, vừa phải thành thục
về kỹ năng tay nghề. Đây là điểm khác biệt lớn trong chất lượng đào tạo
nghề so với dạy văn hoá. Dạy nghề cung cấp cho học sinh những kiến thức

là chính, đồng thời với khả năng phát triển toàn diện của chính họ trong
nghề nghiệp và trong xã hội, phù hợp với chiến lược phát triển nguồn lực,
phát triển con người của đất nước ta trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện
đại hoá đất nước.
Những yêu cầu đối với mục tiêu dạy học:
Một là, mục tiêu dạy học phải được diễn đạt theo yêu cầu của người
học chứ không phải chức năng của người dạy. Người học là chủ thể thực
hiện mục tiêu để chiếm lĩnh khả năng mới.
Hai là, mục tiêu dạy học phải thiết thực, phù hợp và có tính khả thi.
Ba là, xác định trình độ cần đạt được và phương pháp để đo lường
được mức độ thành công của người học.
Bốn là, xác định được trình độ hiện có của học sinh và thời gian, cơ sở
vật chất.
1.3.2. Quản lý nội dung đào tạo nghề
Tại điều 34, khoản 1 của Luật giáo dục năm 2005 qui định yêu cầu về
nội dung giáo dục nghề nghiệp như sau: “Nội dung giáo dục nghề nghiệp
phải tập trung đào tạo năng lực thực hành nghề nghiệp, coi trọng giáo dục
đạo đức, rèn luyện sức khoẻ, rèn luyện kỹ năng theo yêu cầu của từng
nghề, nâng cao trình độ học vấn theo yêu cầu đào tạo”. Điều này có nghĩa
là, nội dung đào tạo nghề bao gồm các kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo nghề
nghiệp đòi hỏi người học phải nắm vững. Trên cơ sở đó hình thành thế giới


quan và phẩm chất đạo đức nghề nghiệp để người học bước vào cuộc sống
và lao động. Để thực hiện được mục đích giáo dục nghề nghiệp nói riêng
và thực hiện các nhiệm vụ dạy học nói chung, trong thực hành nghề cũng
phải bảo đảm các yêu cầu như:
Một là, nội dung dạy học phải phù hợp với mục tiêu đào tạo. Mục tiêu
đào tạo nghề là đào tạo nguồn nhân lực lao động có kỹ thuật, nội dung dạy
học phải đảm bảo tính toàn diện, tính hệ thống, liên tục giữa các môn học,