BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH TIỂU HỌC
TẠI QUẬN 1 TP. HCM
SINH VIÊN THỰC HIỆN : NGUYỄN VĂN THÀNH
NGÀNH
: QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
NIÊN KHÓA
: 2005 - 2009
Tháng 7/2009
1
ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH
TIỂU HỌC QUẬN 1 TP. HCM
Sinh viên thực hiện
NGUYỄN VĂN THÀNH
Luận văn kỹ sư ngành Quản Lý Môi Trường
Giáo viên hướng dẫn:
trường. Họ chưa nhận thức được giá trị, mục đích của việc bảo vệ môi trường. Chính
vì vậy, nâng cao nhận thức cộng đồng thông qua giáo dục môi trường là một hướng đi
đúng nhưng rất dài trong công tác bảo vệ môi trường của nước ta. Ngoài ra, phải có
những phương pháp giáo dục môi trường khác nhau trên những đối tượng khác nhau.
Đề tài Luận văn tốt nghiệp “Nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho học
sinh tiểu học Quận 1, TP.HCM” đã đáp ứng xu hướng bảo vệ môi trường của nước ta
hiện nay là lấy giáo dục môi trường, quản lý môi trường dựa vào cộng đồng là mục
tiêu hàng đầu trong công tác quản lý môi trường nhằm xây dựng một xã hội phát triển
bền vững. Nội dung luận văn là tổng hợp của quá trình điều tra khảo sát; tiếp xúc trực
tiếp với học sinh, giáo viên và qua kết quả của các chương trình giáo dục môi trường
đã thực hiện tại các trường tiểu học Nguyễn Thái Bình, Nguyễn Thái Học và Khai
Minh, qua đó đánh giá mặt bằng nhận thức và ý thức bảo vệ môi trường của các em
học sinh. Cuối cùng bằng kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn đã đề xuất các giải pháp
nhằm nâng cao nhận thức và xây dựng ý thức bảo vệ môi trường cho các em. Khi thực
hiện đề xuất giải pháp giáo dục môi trường cho học sinh cũng đồng thời đưa ra những
giải pháp thiết thực và khả thi nhằm nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho giáo
viên và cộng đồng nhằm làm tăng tính hiệu quả của công tác này.
Luận văn bao gồm năm chương:
- Chương 1: Mở đầu
- Chương 2: Tổng quan về giáo dục bảo vệ môi trường
- Chương 3: Đánh giá ý thức bảo vệ môi trường của học sinh tiểu học trên địa
bàn Quận 1 TP.HCM
- Chương 4: Đề xuất giải pháp nhằm nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho
học sinh tiểu học tại Quận 1 TP.HCM
- Chương 5: Kết luận và kiến nghị
ii
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ................................................................................................................i
1.4.2
Đối tượng nghiên cứu........................................................................................3
Phạm vi nghiên cứu ...........................................................................................3
CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG..... 4
2.1
2.1.1
2.1.2
2.1.3
2.1.4
2.2
2.2.1
2.2.2
2.3
2.3.1
2.3.2
2.3.3
KHÁI QUÁT VỀ GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG.....................................................4
Định nghĩa .........................................................................................................4
Mục tiêu của GDMT .........................................................................................4
Nội dung cơ bản của GDMT .............................................................................4
Phạm vi và đối tượng GDMT............................................................................5
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG TRONG TRƯỜNG HỌC.......................................5
Nguyên tắc thực hiện GDMT trong trường học ...............................................5
Nội dung giáo dục BVMT trong trường học .....................................................6
GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG TRONG TRƯỜNG TIỂU HỌC ...........................6
Tầm quan trọng của GDMT cho học sinh tiểu học ...........................................6
Mục đích của GDMT trong trường tiểu học......................................................7
Kinh tế .......................................................................................................11
3.1.2.4
Giáo dục ....................................................................................................11
3.1.3
Tổng quan về giáo dục tiểu học trên địa bàn Quận 1 ......................................11
3.2
CÔNG TÁC THỰC HIỆN GDMT CHO HỌC SINH TIỂU HỌC QUẬN 1 ...12
3.2.1
3.2.2
3.2.3
3.3
Sự chỉ đạo của Sở GD-ĐT TP. HCM về việc tổ chức GDMT trong trường
tiểu học, năm học 2008-2009 ..........................................................................12
Công tác chỉ đạo thực hiện GDMT của phòng GD-ĐT Quận 1 đến các
trường tiểu học trong quận ..............................................................................13
Các hoạt động các trường Tiểu học tại Quận 1 đã triển khai ..........................13
ĐÁNH GIÁ NHẬN THỨC, Ý THỨC BVMT CỦA HỌC SINH CÁC TRƯỜNG
TIỂU HỌC QUA KHẢO SÁT TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN 1.................................14
3.3.1
Các đối tượng và phương pháp thực hiện nhằm đánh giá nhận thức và ý thức
BVMT của học sinh tại các trường được khảo sát ..........................................14
3.3.1.1
Tiếp cận với học sinh bằng phiếu điều tra ................................................14
3.3.1.2
4.1.4.2
Mục tiêu .....................................................................................................31
4.1.4.3
Nguyên tắc thực hiện mục tiêu GDMT cho học sinh tiểu học Quận 1 ......31
iv
4.2
GIẢI PHÁP THỰC HIỆN .....................................................................................33
4.2.1
Các giải pháp nhằm nâng cao nhận thức BVMT cho học sinh tiểu học tại
Quận 1 .............................................................................................................33
4.2.1.1 Lồng ghép nội dung BVMT vào chương trình giảng dạy trên lớp kết hợp
với thay đổi phương pháp giảng dạy .........................................................33
4.2.1.2
Các hoạt động GDMT ngoài giờ lên lớp..................................................35
4.2.2
Các giải pháp nhằm củng cố kiến thức môi trường cho giáo viên ..................40
4.2.3
Các giải pháp thực hiện GDMT nhằm nâng cao ý thức BVMT cho người
dân Quận 1.......................................................................................................41
4.2.3.1
Mục tiêu .....................................................................................................41
4.2.3.2
Giải pháp thực hiện ...................................................................................41
4.3
KIẾN NGHỊ ............................................................................................................47
TÀI LIỆU THAM KHẢO.....................................................................................................49
v
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
BGH
Ban giám hiệu
BVMT
Bảo vệ môi trường
CCBVMT
Chi cục bảo vệ môi trường
DLQT
Dân lập quốc tế
GD-ĐT
Giáo dục và đào tạo
GDMT
UBND
Ủy ban nhân dân
VHTT
Văn hóa thông tin
vi
DANH MỤC HÌNH ẢNH
Hình 3.1 Bản đồ hành chính Quận 1 ................................................................................9
Hình 3.2 Biểu đồ tỉ lệ phần trăm các nguồn cung cấp thông tin BVMT cho học sinh ..16
Hình 3.3 Biểu đồ tỉ lệ phần trăm các hành động của học sinh khi thấy bạn mình có
hành vi thiếu thân thiện với môi trường..........................................................................18
Hình 3.4 Biểu đồ so sánh kiến thức môi trường của học sinh khối 2 và khối 3 ............20
Hình 3.5 Biểu đồ so sánh kiến thức môi trường của học sinh khối 4 và khối 5 ...........24
Hình 4.1 Sơ đồ biểu thị các giai đoạn của quá trình thay đồi hành vi ...........................29
Hình 4.2 Sơ đồ biểu diễn mối quan hệ giữa hiểu biết, thái độ, kĩ năng
và hành vi BVMT............................................................................................................29
Hình 4.3 Sơ đồ biểu thị mối quan hệ giữa học sinh, gia đình, nhà trường
và cộng đồng trong việc thực hiện GDMT. ....................................................................32
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1 Số lượng PĐT phát và thu về tại các trường tiểu học được khảo sát .............15
Bảng 3.2 Mức đánh giá kiến thức môi trường cho học sinh ..........................................19
Bảng 3.3 Căn cứ đánh giá kiến thức môi trường cho học sinh khối 2 và khối 3 ...........19
Bảng 3.4 Kết quả khảo sát kiến thức môi trường của học sinh khối 2 và khối 3...........20
Bảng 3.5 Căn cứ đánh giá kiến thức môi trường cho học sinh khối 4 và khối 5 ...........21
giảng dạy dễ uốn nắn, dễ dạy bảo các em để các em trở thành những con người đạo
đức. Vì vậy, GDMT cho học sinh tiểu học nói riêng và cho học sinh và cộng đồng nói
chung cần được quan tâm và có phương pháp giáo dục hợp lý.
1
1.2 MỤC ĐÍCH VÀ Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI
1.2.1 Mục đích
Tìm hiểu, phân tích và đánh giá kiến thức môi trường của học sinh tiểu học
Quận 1, chủ yếu ở phạm vi khối lớp 4 và khối lớp 5.
Tìm hiểu, phân tích thực trạng và đánh giá ý thức BVMT của học sinh tiểu học
trên địa bàn Quận 1 mà điển hình ở 3 trường tiểu học thực hiện điều tra nghiên cứu.
Trên cơ sở thực tiễn đó, xây dựng các giải pháp thích hợp nhằm củng cố kiến
thức môi trường, xây dựng và nâng cao ý thức BVMT cho học sinh trong Quận .
1.2.2 Ý nghĩa
Đề tài mang tính thực tiễn cao vì nó giúp cho các nhà làm công tác GDMT, các
giáo viên có được cơ sở đánh giá khách quan về kiến thức, nhận thức và ý thức BVMT
của học sinh trong Quận 1, từ đó với những giải pháp đã đề xuất, nếu thực hiện tốt sẽ
mang lại hiệu quả cao.
1.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phương pháp tổng quan tài liệu: Sử dụng các nguồn thông tin trong SGK
khối tiểu học, trong các sách tham khảo, tài liệu từ internet để làm cơ sở thực hiện
nghiên cứu.
Phương pháp khảo sát điều tra: Sử dụng phiếu điều tra nhằm kiểm tra kiến
thức và thói quen ứng xử của học sinh đối với môi trường, sau đó phân tích, đánh giá
và đưa ra kết luận về trình độ nhận thức và ý thức BVMT của học sinh.
Phương pháp thống kê: Nhằm phân tích, đánh giá các kết quả nghiên cứu.
Phương pháp phỏng vấn: Phỏng vấn giáo viên để có được những nhận định
Chương 2
TỔNG QUAN VỀ GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG
2.1
KHÁI QUÁT VỀ GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG
2.1.1 Định nghĩa
Dự án VIE/95/041, 1997 định nghĩa GDMT là: “GDMT là một quá trình
thường xuyên qua đó con người nhận thức được môi trường của họ và thu được kiến
thức, giá trị, kĩ năng, kinh nghiệm cùng quyết tâm hành động giúp họ giải quyết các
vấn đề môi trường hiện tại và tương lai, để đáp ứng các yêu cầu của thế hệ hiện nay
mà không vi phạm khả năng đáp ứng nhu cầu của các thế hệ tương lai”.
2.1.2 Mục tiêu của GDMT
GDMT có những mục tiêu sau đây:
Trang bị cho các đối tượng được giáo dục các kiến thức về môi trường.
Giúp con người nhận thức được ý nghĩa, tầm quan trọng của các vấn đề môi
trường từ đó có thái độ, trách nhiệm và có cách ứng xử đúng đắn trước các vấn đề môi
trường.
Giúp con người hình thành tri thức, kỹ năng, phương pháp hành động để nâng
cao năng lực trong việc lựa chọn, sử dụng cách hợp lý và khôn ngoan các nguồn tài
nguyên thiên nhiên, để cộng tác vào việc phòng ngừa và giải quyết các vấn đề môi
trường cụ thể nơi họ sinh sống và làm việc.
2.1.3 Nội dung cơ bản của GDMT
UNEP (1995) nhấn mạnh 5 nội dung của GDMT như sau:
Có tính liên ngành rộng, GDMT phải xem xét môi trường như là một tổng thể
hợp thành bởi nhiều thành phần: thiên nhiên và các hệ sinh thái của nó, kinh tế, dân số,
xã hội, công nghệ, văn hóa.
Nhấn mạnh nhận thức về giá trị nhân cách, đạo đức trong thái độ, ứng xử và
hành động trước các vấn đề môi trường.
sở giáo dục thông qua quản lý nhà nước của Bộ GD-ĐT.
GDMT là thành phần bắt buộc trong chương trình GD-ĐT và phải được thực
hiện trong kế hoạch dạy học-giáo dục hiện hành, những vấn đề của môi trường được
dạy thông qua nhiều môn học.
5
GDMT phải được đưa vào hoạt động của nhà trường một cách thích hợp với
môi trường của trường học.
GDMT phải làm cho người học và người dạy nhận thấy giá trị của môi trường
đối với chất lượng của cuộc sống, sức khỏe và hạnh phúc của con người.
GDMT phải được triển khai bằng các hoạt động mà học sinh là người thực
hiện.. Giáo viên là người tổ chức các hoạt động GDMT dựa trên chương trình quy định
và tìm cách giúp học sinh vận dụng phù hợp với địa phương.
2.2.2 Nội dung giáo dục BVMT trong trường học
Nội dung giáo dục BVMT phải bảo đảm tính giáo dục toàn diện :
Đối với giáo dục mầm non: cung cấp giúp trẻ em có được hiểu biết ban đầu về
môi trường sống của bản thân nói riêng và con người nói chung, biết cách sống tích
cực với môi trường, nhằm bảo đảm sự phát triển lành mạnh về cơ thể và trí tuệ.
Đối với giáo dục tiểu học: trang bị những kiến thức cơ bản về các yếu tố môi
trường, vai trò của môi trường đối với con người và tác động của con người đối với
môi trường; giáo dục cho học sinh có ý thức trong việc BVMT; phát triển kỹ năng bảo
vệ và gìn giữ môi trường.
Đối với giáo dục trung học cơ sở và Trung học phổ thông và Đại học: trang bị
những kiến thức về sinh thái học, mối quan hệ giữa con người với thiên nhiên; trang bị
và phát triển kỹ năng bảo vệ và gìn giữ môi trường, biết ứng xử tích cực với môi
trường sống xung quanh.
Việc giáo dục BVMT chủ yếu thực hiện theo phương thức khai thác triệt để tri
thức về môi trường hiện có ở các môn học trong nhà trường. Nội dung giáo dục
và quan hệ giữa chúng.
- Mối quan hệ giữa con người và các thành phần môi trường.
- Ô nhiễm môi trường.
- Giải pháp BVMT xung quanh (nhà ở, trường lớp, thôn xóm, bản làng, phố
phường)
Giúp học sinh bước đầu có khả năng:
- Tham gia các hoạt động BVMT phù hợp với lứa tuổi (trồng cây, chăm sóc cây
xanh; làm cho môi trường xanh - sạch - đẹp).
- Sống hòa hợp, gần gũi, thân thiện với tự nhiên.
- Sống tiết kiệm, vệ sinh, ngăn nắp.
7
- Yêu quý thiên nhiên, gia đình, trường lớp, quê hương, đất nước.
- Thực hiện các hành vi thân thiện với môi trường như bỏ rác đúng nơi quy định,
vệ sinh trường lớp, nhắc nhở mọi người cùng tham gia BVMT.
2.3.3 Các loại hình GDMT trong trường tiểu học
Trong thực tế tùy theo nguồn lực của mình, các trường tiến hành hoạt động giáo
dục môi trường theo nhiều phường thức khác nhau, có thể liệt kê như sau:
¾ GDMT được tổ chức thành hoạt động riêng biệt thường là dưới dạng sinh hoạt
ngoại khóa như các đợt tập huấn định kì theo tuần hay tháng.
¾ GDMT được lồng ghép vào hoạt động, phong trào của đội.
¾ GDMT tổ chức dưới dạng hoạt động tham quan, dã ngoại.
¾ GDMT được lồng ghép vào nội dung các môn học có liên quan đến vấn đề môi
trường. GDMT trong bài học là tích hợp gồm "lồng ghép" hoặc "khai thác" những
nội dung bài học của các môn học như: Đạo Đức, Tiếng Việt, Lao Động Kỹ Thuật,
Tự Nhiên - Xã Hội, Mỹ Thuật, Khoa Học (các bài học ở cấp tiểu học có nội dung
GDMT được trình bày ở Phụ lục 1). Chúng ta có thể hiểu về tích hợp kiến thức môi
trường như sau:
Khái niệm: Tích hợp kiến thức môi trường là sự hòa trộn nội dung GDMT vào
giới và giáp quận 3, lấy đường Hai Bà Trưng và đường Nguyễn Thị Minh Khai
làm ranh giới.
- Phía Đông giáp Quận 2, lấy sông Sài Gòn làm ranh giới.
- Phía Tây giáp Quận 5, lấy đường Nguyễn Văn Cừ làm ranh giới.
- Phía Nam giáp Quận 4, lấy rạch Bến Nghé làm ranh giới.
9
3.1.1.2
Thủy văn
Nằm ở vùng hạ lưu hệ thống sông Ðồng Nai - Sài Gòn, có 2 kênh rạch là Thị
Nghè và Bến Nghé. Sông Sài Gòn có lưu lượng trung bình vào khoảng 54 m³/s, bề
rộng tại thành phố khoảng 225 m đến 370 m, độ sâu tới 20 m.
3.1.1.3
Khí hậu, thời tiết
Quận 1 nằm trong đới khí hậu gần ven biển, đón hướng gió mát từ Cần Giờ về.
Với độ nóng trung bình hàng năm 26OC và lượng mưa trung bình 1.800 mm , đây là
một trong vài khu vực của thành phố được hưởng sự thông thoáng, quanh năm.
3.1.1.4
Đặc điểm môi trường sinh thái
TP. HCM nói chung và Quận 1 nói riêng từ nhiều năm nay đã hết sức chú ý đến
việc mở rộng và nâng cao chất lượng diện tích xanh, vì trồng cây xanh là một trong
những giải pháp sinh học hiệu quả, vừa làm tăng mỹ quan đô thị, vừa góp phần giải
quyết ô nhiễm, cải thiện môi trường sinh thái Thành phố.
3.1.2.3
Kinh tế
Tập trung các ngành kinh tế yêu cầu trình độ cao. Phát triển ngành du lịch
khách sạn và các ngành dịch vụ. Kinh tế quận 1 trong thời gian qua tiếp tục tăng
trưởng bền vững, tính đến đầu năm 2009, ước tổng thu ngân sách Nhà nước là 1.576 tỷ
đồng, đạt 89,44% (tăng 59,32% so với cùng kỳ năm trước), trong đó thu thuế công
thương nghiệp ngoài quốc doanh là 1.121 tỷ đồng, đạt 71,15%.
3.1.2.4
Giáo dục
Hiện nay, Quận 1 có 19 trường Mẫu giáo; 20 trường Tiểu học; 17 trường Trung
học cơ sở, trung tâm giáo dục thường xuyên; 4 trường Trung học phổ thông.
3.1.3 Tổng quan về giáo dục tiểu học trên địa bàn Quận 1
Theo số lượng thống kê của phòng GD-ĐT, hiện Quận 1 có 21.043 học sinh
tiểu học, trên 810 giáo viên tiểu học và với 20 trường tiểu học công lập, bán công và
dân lập (thống kê số lượng giáo viên và học sinh ở mỗi trường tiểu học tại Quận 1
được trích dẫn ở Phụ lục 2).
Căn cứ Phương hướng nhiệm vụ năm học 2008 -2009 của Sở GD-ĐT TP.HCM,
Giáo dục Tiểu học tập trung thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm sau:
- Tiếp tục cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
lồng ghép với cuộc vận động nói không với tiêu cực và bệnh thành tích trong
giáo dục; chú trọng rèn luyện phẩm chất đạo đức nhà giáo, nâng cao trình độ
chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục.
- Tập trung chỉ đạo dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng của chương trình; đẩy
mạnh đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới quản lý chỉ đạo ổn định và phát
triển chất lượng giáo dục.
Phân loại và thu gom vỏ hộp phế thải ngay tại nguồn cho mục đích tái chế, góp
phần giảm lượng rác và tạo ra các sản phẩm có ích cho xã hội.
Các hoạt động cụ thể
Tổ chức hội thảo về nhận thức môi trường cho 200 hiệu trưởng của các trường
tiểu học.
Tổ chức tập huấn về hoạt động GDMT cho 200 cán bộ, giáo viên cốt cán của các
trường, tập huấn giáo viên về “Giáo dục vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường” và chỉ
đạo giáo viên lồng ghép nội dung này vào các tiết học chính khoá của môn Tự Nhiên
và Xã Hội (lớp 1,2,3), môn Khoa Học (lớp 4,5).
12
Triển khai tổ chức “Ngày hội vệ sinh trường học”, nhằm nâng cao kiến thức và
thay đổi hành vi vệ sinh cho học sinh. Thời gian tổ chức ngày hội vệ sinh trường học
được bố trí vào cuối tháng 9 và đầu tháng 10 hàng năm.
Phổ biến, áp dụng rộng rãi tài liệu “Thiết kế mẫu nhà vệ sinh cho các cơ sở giáo
dục mầm non, tiểu học, trung học cơ sở” (theo Quyết định số 1486/QĐ-BGDĐT ngày
31/3/2008).
Tổ chức triển khai, phát động và thực hiện công tác GDMT tại 50 trường tiểu học
điểm và đặt thùng rác tại 100 trường đã tham gia hoạt động 2.
Bên cạnh các hoạt động GDMT nêu trên, các trường tiểu học trong TP.HCM
cũng được chỉ đạo thực hiện công tác “GDMT trong nhà trường phổ thông Việt Nam”
theo chỉ đạo của Bộ GD-ĐT và chủ trương “Vì đường phố không rác” của Thành phố.
3.2.2 Công tác chỉ đạo thực hiện GDMT của phòng GD-ĐT Quận 1 đến các
trường tiểu học trong quận
Hiệu trưởng và giáo viên tổng phụ trách tham gia tập huấn tại Sở GD-ĐT TP.
HCM.
Các trường thường xuyên tổ chức các hoạt động ngoại khóa để giúp giáo viên
sau:
- Cấp độ 1: khối học sinh lớp 1
- Cấp độ 2: khối học sinh lớp 2 và 3
- Cấp độ 3: khối học sinh lớp 4 và 5
Ở cấp độ 1: Do học sinh khối lớp 1 chưa có kiến thức về môi trường, các em chỉ
được cha mẹ, thầy cô dạy bảo phải làm những việc phù hợp để BVMT nên trong
Phiếu điều tra dành cho khối lớp 1 này chỉ đề cập đến nhận thức BVMT.
Ở cấp độ 2: học sinh khối lớp 2 và 3 đã có những ý niệm sơ đẳng về môi trường
và BVMT, các em đã có một chút nhận thức về BVMT, còn kiến thức môi trường thì
chỉ dừng lại ở những khái niệm cơ bản. Vì vậy, cấu trúc câu hỏi phần lớn tập trung
vào khảo sát nhận thức BVMT của học sinh trong việc giữ vệ sinh môi trường xung
quanh, cụ thể là thói quen giữ gìn vệ sinh trường lớp và nơi các em sinh sống, cũng
như thái độ của các em trước những hành vi gây ÔNMT của người khác. Bên cạnh đó,
cũng có 5 câu hỏi nhằm kiểm tra kiến thức môi trường của các em. Phiếu điều tra này
được xây dựng dựa trên nền tảng kiến thức môi trường trong sách Đạo Đức và Tự
Nhiên - Xã Hội của lớp 2.
Ở cấp độ 3: Do học sinh 2 khối này đã được giáo dục các kiến thức cơ bản về môi
trường xung quanh: đất - nước - không khí nên ở đối tượng này tập trung vào khảo sát
cả kiến thức môi trường lẫn nhận thức BVMT của các em. Các câu hỏi khảo sát kiến
14
thức môi trường của cấp độ này phần lớn được trích lọc từ nội dung SGK Đạo Đức và
Khoa Học ở khối lớp 4, giới hạn nội dung chương trình tại thời điểm nghiên cứu.
Số lượng phiếu điều tra
Số lượng phiếu điều tra phát ra bằng 20% tổng số học sinh của các trường và tại
mỗi khối lớp số phiếu điều tra bằng 20% số học sinh của khối đó. Tiến hành phát và
thu phiếu điều tra sau giờ ra chơi, các học sinh có khoảng 15 phút để hoàn thành
chúng. Nhờ sự phối hợp thực hiện của giáo viên chủ nhiệm với bên điều tra nên tất cả
các em đã hoàn thành và số lượng phiếu điều tra thu về bằng với số lượng phát ra.
Tiếp cận với giáo viên
Hình thức
Quá trình tiếp cận với giáo viên được thực hiện dưới các hình thức:
-
Phỏng vấn trực tiếp hiệu phó, giáo viên tổng phụ trách ở mỗi trường.
-
Khảo sát 10 giáo viên ở cả 3 trường dưới dạng bảng câu hỏi (nội dung khảo sát
được trình bày ở Phụ lục 4).
-
Tham gia các tiết học có nội dung mang chủ đề môi trường.
Mục đích
-
Tìm hiểu chương trình giáo dục môi trường trong trường cho các em bao gồm
chương trình dạy kiến thức môi trường có trong SGK, các chương trình ngoài
giờ lên lớp và các giờ sinh hoạt ngoại khóa.
-
Tìm hiểu các phương pháp truyền đạt kiến thức môi trường cho các em học sinh
của các giáo viên.
15
26
19.8
20
10
3.1
5.14
0
Tỉ lệ %
Thầy cô
Thầy cô và cha mẹ
Truyền hình, truyền thanh…
Cha mẹ
Bạn bè
Hình 3.2: Biểu đồ tỉ lệ phần trăm các nguồn cung cấp
thông tin BVMT cho học sinh
16