BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG
HỨA XUÂN THẮNG
QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN ĐẠI CẠI, XÃ TÂN LĨNH,
HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ VĂN HÓA
Khóa 3 (2015 - 2017)
Hà Nội, 2017
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG
HỨA XUÂN THẮNG
QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN ĐẠI CẠI, XÃ TÂN LĨNH,
HUYỆN LỤC YÊN, TỈNH YÊN BÁI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành: Quản lý Văn hóa
Mã số: 60310642
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: GS.TS. LÊ HỒNG LÝ
Hà Nội, 2017
DSVH:
Di sản văn hóa
DTLS:
Di tích lịch sử
DT LSVH:
Di tích lịch sử văn hóa
DT LSVH&DLTC:
Di tích lịch sử văn hóa và danh lam thắng cảnh
GPMB:
Giải phóng mặt bằng
KT - XH:
Kinh tế - Xã hội
Nxb:
Nhà xuất bản
QL DTLSVH
1.2.3. Giá trị di tích đền Đại Cại ..................................................................... 24
Tiểu kết .......................................................................................................... 277
Chương 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DI TÍCH ĐỀN ĐẠI CẠI. 299
2.1. Bộ máy quản lý ...................................................................................... 299
2.1.1. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Yên Bái..................................... 30
2.1.2. Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Lục Yên ....................................... 31
2.1.3. Ban Quản lý di tích huyện Lục Yên ...................................................... 33
2.1.4. Ban Quản lý di tích lịch sử - Khảo cổ học Hắc Y - đền Đại Cại xã
Tân Lĩnh ........................................................................................................ 355
2.2. Hoạt động quản lý.................................................................................. 366
2.2.1. Quản lý nhà nước về di sản văn hóa ..................................................... 36
2.2.2. Công tác tổ chức chỉ đạo thực hiện các hoạt động quản lý................... 38
2.2.3. Hoạt động giữ gìn và phát huy giá trị di tích đền Đại Cại .................... 43
2.3. Đánh giá công tác quản lý di tích đền Đại Cại ...................................... 500
2.3.1. Ưu điểm ................................................................................................. 51
2.3.2. Hạn chế .................................................................................................. 53
2.3.3. Nguyên nhân của một số hạn chế.......................................................... 55
Tiểu kết ............................................................................................................ 57
Chương 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO CÔNG TÁC QUẢN LÝ DI TÍCH
ĐỀN ĐẠI CẠI.................................................................................................. 58
3.1. Định hướng ............................................................................................... 58
3.1.1. Định hướng chung trong công tác quản lý DSVH ................................ 58
3.1.2. Định hướng của tỉnh Yên Bái ............................................................... 60
3.2. Các nhóm giải pháp nâng cao quản lý đền Đại Cại ................................. 611
3.2.1. Nhận thức của nhân dân về vai trò bảo tồn, phát huy giá trị đền Đại Cại . 611
3.2.2. Quản lý của Nhà nước đối với việc bảo tồn và phát huy giá trị văn
hóa đền Đại Cại ............................................................................................. 655
3.2.3. Nhân lực, cán bộ quản lý....................................................................... 69
khác nhau. Nhiều di tích lịch sử văn hóa đã được xếp hạng, tu bổ và tôn tạo;
nhiều cổ vật, di vật được bảo vệ; lễ hội truyền thống, diễn xướng, trò chơi dân
gian, thuần phong, mỹ tục được lưu giữ và phát triển. Tuy nhiên, do những
điều kiện khách quan như sự biến thiên về thời gian, thiên tai, chiến tranh…
và một số điều kiện chủ quan như tư tưởng, nhận thức về di sản văn hóa của
một số vùng miền địa phương nên những di sản văn hóa đang có nguy cơ bị
mai một.
Đền Đại Cại có tên cổ là đền Ta Cại, xã Tân Lĩnh, huyện Lục Yên, Yên
2
Bái (thờ bà chúa quân lương thành nhà Bầu - Vũ Thị Ngọc Anh - Tên tự là
Ngọc Nữ Huỳnh Dung). Đền có giá trị quý giá về lịch sử, kiến trúc nghệ thuật
mà rất ít các di tích trên địa bàn tỉnh Yên Bái có được. Bên cạnh những giá trị
lịch sử, kiến trúc nghệ thuật, đền còn lưu giữ và bảo quản được những di vật
có giá trị quý hiếm như: Sắc phong niên hiệu Lê Cảnh Hưng thứ 44 (năm
dương lịch 1784), một sắc phong thời Tự Đức, hai sắc phong Khải Định, một
sắc phong Thành Thái và một sắc phong Duy Tân, cùng với hệ thống các pho
tượng thờ ở tại đền Đại Cại… Đây thực sự là một khối lượng di vật quý giá in
đậm dấu ấn lịch sử, công sức của những con người trong cộng đồng làng xã
và cũng là tỏ lòng thành kính của người dân nơi đây đối với công đức của bà.
Với những ý nghĩa như trên, tác giả đã chọn đề tài “Quản lý di tích đền Đại
Cại, xã Tân Lĩnh, huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái” cho luận văn tốt nghiệp thạc
sỹ chuyên ngành quản lý văn hóa, để nghiên cứu, tìm hiểu và đề xuất một số giải
pháp nhằm nâng cao công tác quản lý đền Đại Cại trong giai đoạn hiện nay.
2. Tình hình nghiên cứu
Trong những năm gần đây, các đề tài nghiên cứu về di tích huyện Lục
Yên nói chung, di tích đền Đại Cại nói riêng đã được một số tác giả, nhà
nghiên cứu quan tâm, giới thiệu. Những nghiên cứu của họ đã được xuất bản
thành sách. Tập hợp và thống kê bước đầu đã có những công trình nghiên cứu
Ngoài ra còn có các bài viết về lịch sử văn hóa, di sản văn hóa của tỉnh
Yên Bái đã được đăng tải trên các báo, tạp chí khoa học và sự kết hợp của các
cơ quan chuyên môn, các cuộc khai quật ở xã Tân Lĩnh và trong lĩnh vực bảo
tồn, tu bổ, tôn tạo các di tích có giá trị trên địa bàn huyện bị xuống cấp, các
cuộc tọa đàm khoa học về DSVH trên địa bàn huyện, đã giúp cho những
người làm công tác di tích lịch sử văn hóa huyện nói chung và quản lý đền
4
Đại Cại nói riêng nhận thức sâu sắc hơn về trách nhiệm, sự cần thiết trong bảo
tồn và phát huy giá trị di tích.
Nhìn chung nghiên cứu của các tác giả đi trước thường tập trung viết về
giá trị của một di tích cụ thể, hoặc về một quần thể di tích, hay giới thiệu một
cách hệ thống và tương đối đầy đủ về diện mạo, giá trị các di tích trên địa bàn
huyện Lục Yên. Từ tập hợp và phân tích trên đây, có thể khẳng định cho tới
nay chưa có một công trình chuyên khảo nào nghiên cứu toàn diện về công
tác quản lý di tích đền Đại Cại. Trong quá trình triển khai đề tài: “Quản lý di
tích đền Đại Cại, xã Tân Lĩnh, huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái”, luận văn sẽ
tiếp thu, kế thừa kết quả của các tác giả đi trước, vận dụng vào nội dung
của công trình nghiên cứu để tác giả tham khảo trong quá trình thực hiện
đề tài.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý di
tích đền Đại Cại thời gian qua, luận văn đề xuất một số giải pháp cụ thể, góp
phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị giá trị di
tích đền Đại Cại trong thời gian tới.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý di tích LSVH và các nguồn tư liệu
viết về di tích đền Đại Cại.
Đại Cại.
- Đề xuất một số giải pháp về cơ chế, chính sách, xây dựng đội ngũ…
nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả của công tác quản lý di tích đền Đại Cại.
- Luận văn là nguồn tư liệu bổ sung và có thể làm tài liệu tham khảo
trong công tác quản lý di tích lịch sử văn hóa cho các huyện, thị, thành phố
nói chung và đền Đại Cại nói riêng.
7. Bố cục của luận văn
6
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận, Tài liệu tham khảo và Phụ lục, luận văn
gồm có 03 chương, cụ thể như sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận về công tác quản lý di tích và khái quát về di
tích đền Đại Cại.
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý di tích đền Đại Cại.
Chương 3: Giải pháp nâng cao công tác quản lý di tích đền Đại Cại.
Luận văn đủ ở file: Luận văn full