Ảnh hưởng của các yếu tố khí hậu đối với cá rô phi
Sự tồn tại và phát triển của bất kì một sinh vật nào trên trái đất đều
phụ thuộc vào tổ hợp các điều kiện môi trường, trong đó khí hậu là
một trong những điều kiện quan trọng ảnh hưởng sâu sắc nhất.
Trong đời sống của cá rô phi cũng vậy các yếu tố khí hậu, khí
tượng chi phối quá trình sinh trưởng phát triển … quyết định năng
suất chất lượng của cá. Nghiên cứu tác động của các yếu tố thời
tiết khí hậu đối với sinh vật nói chung và động vật thủy sản nói
riêng là một công việc không thể thiếu được của ngành khí tượng
hải dương, nó giúp cho các nhà khoa học quản lý và khai thác hợp
lý nguồn tài nguyên khí hậu phục vụ cho nông nghiệp nói chung
và thủy sản nói riêng.
Ảnh hưởng của khí hậu đối với thủy sản phản ánh thông qua ảnh
hưởng của từng yếu tố khí tượng như bức xạ mặt trời, chế độ
nhiệt, chế độ ẩm, lượng mưa, chế độ gió … tới quá trình sinh
trưởng, phát triển và năng suất của các loài thủy sản trong đó có
cá rô phi
Trước tiên ta nghiên cứu sơ qua về đặc điểm sinh học của cá rô
phi

* Đặc điểm hình thái:
Cá rô có thân hình màu hơi tím, vảy sáng bóng, có 9-12 sọc đậm
song song nhau từ lưng xuống bụng. Vi đuôi có màu sọc đen sậm
song song từ phía trên xuống phía dưới và phân bổ khắp vi đuôi.
Vi lưng có những sóc trắng chạy song song trên nền xám đen.
Viền vi lưng và vi đuôi có màu hồng nhạt.
Phân biệt cá đực, cá cái:
ĐẶC ĐIỂM PHÂN
BIỆT
CÁ ĐỰC CÁ CÁI

sông, suối, đập tràn, hồ ao nước ngọt, nước lợ và nước mặn có độ muối từ 0-
40%.
Trong môi trường nước lợ (độ mặn 10-25‰) cá tăng trưởng nhanh, mình
dày, thịt thơm ngon.
pH:
Môi trường có độ HP từ 6,5-8,5 thích hợp cho cá rô phi, nhưng cá có thể
chịu đựng trong môi trường nước có độ PH thấp bằng 4.
Oxy hoà tan:
Cá rô phi có thể sống được trong ao, đìa có màu nước đậm, mật độ tảo dày,
có hàm lượng chất hữu cơ cao, thiếu Oxy. Yêu cầu hàm lượng oxy hoà tan
trong nước của cá rô phi ở mức thấp hơn 5-10 lần so với tôm sú.

* Đặc điểm về dinh dưỡng và sinh trưởng.
Tập tính ăn:
Khi còn nhỏ, cá rô phi ăn dinh vật phù du ( tảo và động vật nhỏ ) là chủ yếu
( cá 20 ngày tuổi , kích thước khoảng 18mm). Khi cá trưởng thành ăn mùn
bả hữu cơ lẫn các tảo lắng ở đáy ao, ăn ấu trùng, côn trùng, thực vật thuỷ
sinh. Tuy nhiên trong nuôi công nghiệp cá cũng ăn các loại thức ăn chế biến
từ cá tạp, cua, ghẹ, ốc, bột cá khô, bột bắp, bột khoai mì, khoai lang, bột lúa,
cám mịn, bã đậu nành, bã đậu phộng.Trong thiên nhiên cá thường ăn từ tầng
đáy có mức sâu từ 1-2m.
Sinh trưởng:
- Khi nuôi trong ao, cá sử dụng thức ăn tự nhiên sẵn có kết hợp với thức ăn
chế biến, cá rô phi vằn đơn tính lớn nhanh từ tháng đầu đến tháng thứ 5-6.

Hình ảnh cá rô phi
Khi nghiên cứu về ảnh hưởng của các yếu tố khí hậu đối với thủy sản
thì trước tiên phải nói đến yếu tố bức xạ mặt trời vì bức xạ mặt trời là nguồn
năng lượng nguyên thuỷ của hầu hết các quá trình vận động vô sinh và hữu
sinh trên trái đất. Các quá trình vô sinh như hoạt động của máy móc, các quá

chín sẵn sàng rụng để đẻ.
Mùa vụ cũng có ảnh hưởng không nhỏ đến cá rô phi,khi ta nuôi mà không
quan tâm đến điều này thì cá rất dễ chết và gây thiệt hại nặng nề cho nền
kinh tế. Qua nghiên cứu ta thấy rằng mùa vụ liên quan đến rất nhiều bệnh
của cá rô phi, sau đây là một số kết quả về môi trường và mùa vụ thả cá:
- Giai đoạn mùa khô (tháng 1 - 4), điều kiện môi trường nước là lý tưởng
nhất. Đây là giai đoạn thuận lợi nhất cho việc thả giống và nuôi cá. Nước chỉ
đứng một lần trong ngày, thời gian nước đứng ngắn, đảm bảo được nhu cầu
ôxy hoà tan cho cá.
- Giai đoạn giao mùa (tháng 5 - 6) điều kiện môi trường nước là tương đối
tốt, tuy nhiên không nên thả cá vào giai đoạn này, vì cá sẽ phải chịu ảnh
hưởng bất lợi của môi trường vào các tháng sau của mùa nước lũ.
- Giai đoạn mùa mưa (tháng 7 - 10), do ảnh hưởng của nước lũ từ thượng
nguồn đổ về nên hàm lượng phù sa nhiều và nước rất đục. Độ trong thấp, độ
kiềm thấp, hàm lượng ammonia trong nước cao hơn các thời điểm khác
trong năm.
- Giai đoạn giao mùa (tháng 11 - 12) là thời điểm cá dễ nhiễm bệnh do điều
kiện thời tiết thay đổi đột ngột. Nước đứng nhiều lần trong ngày, thời gian
của mỗi lần nước đứng kéo dài, vì vậy hàm lượng ôxy hoà tan thấp hơn so
với các thời điểm khác trong năm. Ngoài ra, tháng 12 và tháng 1 là hai tháng
chịu ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc, thời tiết lạnh hơn gây nên sự kém ăn
của cá, cá chậm phát triển so với những thời điểm khác.
Đặc biệt dịch bệnh nguy hiểm thường xảy ra ở cá rô phi nuôi thâm canh vào
hầu hết các tháng trong mùa mưa (từ tháng 7 đến tháng 10) và các tháng
giao mùa, gây ảnh hưởng lớn đến tình trạng sức khỏe của cá nên phải áp
dụng các biện pháp phòng bệnh chặt chẽ trong các tháng này. Cụ thể là:
Tăng cường vitmin C để tăng sức đề kháng cho cá, có chế độ bồi dưỡng đặc
biệt, nhằm đảm bảo sức khỏe cho cá. Định kỳ sử dụng các hóa chất như
thuốc tím... để tẩy trùng nước, tránh nuôi cá ở mật độ dày.
Khi có gió mùa đông bắc làm nhiệt đô hạ xuống thì cần giữ ấm cho cá