Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

PHẦN I : ĐẶT VẤN ĐỀ
1.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Thực hiện nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 hội nghị Trung ương 8 khóa
XI về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo . Thực hiện chủ trương đổi mới
đồng bộ hình thức dạy học, phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá kết quả giáo
dục; để tăng cường việc gắn liền dạy học trong nhà trường với thực tiễn cuộc sống và
góp phần hình thành năng lực giải quyết vấn đề của học sinh trung học.
Thực hiện công văn số 323/DATHPT2 - ĐTBD ngày 16/11/2017 của Bộ Giáo dục
và Đào tạo về việc xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường gắn với thực tiễn sản xuất
kinh doanh ở địa phương.
Xuất phát từ tình hình thực tế giảng dạy bộ môn công nghệ lớp 1 1 ở trường
THPT Nho Quan A tôi đã kết hợp để giảng dạy từ đó đã lựa chọn đề tài: “ Dạy học
trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề bài
học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”
2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
- Khuyến khích học sinh vận dụng kiến thức của các môn học khác nhau để giải
quyết các tình huống thực tiễn; tăng cường khả năng vận dụng tổng hợp, khả năng tự
học, tự nghiên cứu, tự thực hành của học sinh;
- Thúc đẩy việc gắn kiến thức lý thuyết và thực hành trong nhà trường với thực
tiễn đời sống; đẩy mạnh thực hiện dạy học theo phương châm "Học đi đôi với trải
nghiệm sáng tạo"
- Góp phần đổi mới hình thức, phương pháp dạy học và đổi mới kiểm tra, đánh
giá kết quả học tập, tăng cường hiệu quả sử dụng thiết bị dạy học.
3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU.
- Học sinh lớp 11 học theo chương trình chuẩn (Ban cơ bản) của trường THPT
Nho Quan A .
- Giáo viên dạy bộ môn Công nghệ ở trường THPT Nho Quan A
- Tìm hiểu những biện pháp nâng cao hiệu quả của việc lồng ghép nội dung về dạy

2


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

PHẦN II : GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
A - CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương ở các môn :
Công nghệ, Vật lý, hóa học, sinh học và kiến thức thực tế để dạy chủ đề bài học “Các cơ
cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”
1. Kiến thức
Sau khi học xong bài này, học sinh trình bày được:
- Nhiệm vụ và cấu tạo của các chi tiết chính trong cơ cấu trục khuỷu thanh
truyền.
- Nhiệm vụ, cấu tạo chung và nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí.
2. Kĩ năng
- Đọc được sơ đồ cấu tạo của pittông, thanh truyền và trục khuỷu.
- Đọc được sơ đồ nguyên lí của cơ cấu phân phối khí dùng xupáp.
- Nhận biết được các chi tiết của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền.
- Nhận biết được các cơ cấu phân phối khí.
3. Thái độ:
- Có ý thức khi sử dụng động cơ đốt trong.
- Học sinh hứng thú với phương pháp học tập mới, tích cực học tập.
- Hợp tác trong trao đổi, thảo luận nhóm.
- Học sinh khi thể hiện sản phẩm dự án học tập phát triển năng lực sáng tạo, thể
hiện ở các giải pháp để trình bày
- Thực hiện đúng quy trình làm việc và các quy định về an toàn lao động.
4. Định hướng năng lực hình thành
- Năng lực hợp tác.

- Biết được nhiệm vụ và cấu tạo của các chi tiết chính của pit-tông
2. Kỹ năng:
- Đọc sơ đồ cấu tạo các chi tiết
- Nghiên cứu và phát hiện vấn đề theo yêu cầu giáo viên.
3. Th¸i ®é:
- Nghiêm túc, nhiệt tình trong quá trình học
4. Phẩm chất và năng lực
- Phẩm chất: sống yêu thương, sống tự chủ, sống trách nhiệm.
- Năng lực: năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo,năng lực giao
tiếp, năng lực hợp tác, năng lực công nghệ thông tin và truyền thông.
II. THIẾT BỊ, HỌC LIỆU DẠY HỌC
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Đọc kĩ nội dung bài dạy trong SGK.
- Một số mẫu pittông.thanh truyền, trục khuỷu của xe máy.
2. Chuẩn bị của học sinh:
- Đọc trước bài học ở nhà.
III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. KHỞI ĐỘNG
* Mục tiêu: Tạo cho HS hứng thú và có nhu cầu, mong muốn được tìm hiểu về cơ cấu
trục khuỷu thanh truyền
* Phương thức: Dùng kĩ thuật công não, thông tin phản hồi
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
Cho HS quan sát clip nguyên lý làm viêc của động cơ 4 kỳ và trả lời câu hỏi:
- Khi động cơ làm việc em thấy hoạt động của piston, trục khuỷu và thanh truyền như
thế nào?
- Nêu các nhóm chính của cơ cấu?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
Học sinh tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ trả lời cho các câu hỏi trên
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A


GV nhận xét thái độ, kết quả làm việc HS.
 Gợi ý sản phẩm: Là phần kiến thức hs cần nắm sau mỗi mục (Phần HS sẽ ghi để
học)

Nội dung
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

5


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

I/ Giới thiệu chung:
- Cơ cấu trục khuỷu thanh truyền có 3 nhóm chi tiết: Nhóm pittông, nhóm thanh
truyền, nhóm trục khuỷu. Trong đó pittông, thanh truyền, trục khuỷu là các chi tiết
chính.
- Khi ĐC làm việc, pittông chuyển động tịnh tiến trong xi lanh, Trục khuỷu quay tròn,
thanh truyền vừa chuyển động tịnh tiến theo xi lanh vừa chuyển động quay tròn theo
trục khuỷu.
II/ Pittông:
1/ Nhiệm vụ:
- Cùng với xilanh và nắp máy tạo thành không gian làm việc.
- Nhận lực đẩy của khí cháy rồi truyền lực cho trụ ckhuỷu để sinh công( kì cháy giãn
nở) và nhận lực từ trục khuỷu để thực hiện các quá trình nạp,nén và thải khí.
2/ Cấu tạo:
- Pittông được chia làm 3 phần chính: Đỉnh, đầu và thân.
*/ Đỉnh:
- Nhiệm vụ: Cùng với xilanh và nắp máy tạo thành không gian làm việc cho động cơ
- Phân loại: có 3 dạng: đỉnh bằng, đỉnh lồi ( thường dùng trong ĐC xăng). Đỉnh lõm

sản vật cháy (II); nạp hổn hợp nhiên liệu mới (III); quét sạch sản vật cháy (IV); nén khí (V).
Khi piston chuyển động từ ĐCT - ĐCD thì nó đã thực hiện những nhiệm vụ nào?
A). (I), (II) và (IV).
B). (I), (II), và (V). C). (I), và (II).
D). (I), (II) và (III).
Câu 5. Chuyển động tịnh tiến của piston được chuyển thành chuyển động quay tròn của trục
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

6


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

khuỷu ở kỳ nào của chu trình?
A). Kỳ hút.
B). Kỳ thải.
C). Kỳ nổ.
D). Kỳ nén.
Câu 6: Chốt piston là chi tiết liên kết giữa
A. Piston và trục khuỷu
B. Piston và xilanh
C. Piston và thanh truyền
D. Thanh
truyền và trục khuỷu
Câu 7.Khi động cơ hoạt động, để thắng các kỳ cản (nghĩa là khi piston muốn đổi hướng
chuyển động giữa các điểm chết) thì phải nhờ vào
A. Năng lượng được lấy ở bánh đà.
B. Năng lượng được lấy ở trục khuỷu.
C. Năng lượng được lấy ở thanh truyền. D. Năng lượng được lấy ở pittông.

* Rút kinh nghiệm: ..........................................................................................................

Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

7


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết PPCT: 31
BÀI 23: CƠ CẤU TRỤC KHUỶU THANH TRUYỀN (Tiết 2)
I. MỤC TIÊU
1. KiÕn thøc:
- Biết được nhiệm vụ và cấu tạo của các chi tiết chính của thanh truyền và trục khuỷu
2. Kỹ năng:
- Đọc sơ đồ cấu tạo các chi tiết
- Nghiên cứu và phát hiện vấn đề theo yêu cầu giáo viên.
3. Th¸i ®é:
- Nghiêm túc, nhiệt tình trong quá trình học
4. Phẩm chất và năng lực
- Phẩm chất: sống yêu thương, sống tự chủ, sống trách nhiệm.
- Năng lực: năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo,năng lực giao
tiếp, năng lực hợp tác, năng lực công nghệ thông tin và truyền thông.
II. THIẾT BỊ, HỌC LIỆU DẠY HỌC
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Đọc kĩ nội dung bài dạy trong SGK.
- Một số mẫu thanh truyền, trục khuỷu của xe máy.

bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
Đưa thanh truyền, mô hình ĐCĐT cho HS quan sát và trả lời các câu hỏi sau
- Thanh truyền có nhiệm vụ gì?
- Nêu cấu tạo của thanh truyền?
- Tại sao đầu nhỏ và đầu to thanh truyền cần lắp thêm bạc lót hoặc ổ bi?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
Học sinh tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ trả lời cho các câu hỏi trên
Bước 3: Báo cáo và thảo luận kết quả thực hiện nhiệm vụ
Giáo viên yêu cầu 1 HS trả lời sau đó gọi các HS khác nhận xét và bổ sung
Bước 4: Đánh giá kết quả học tập
GV nhận xét thái độ, kết quả làm việc HS.
* Gợi ý sản phẩm: Là phần kiến thức hs cần nắm sau mỗi mục (Phần HS
sẽ ghi để học)
Nội dung
III/ Thanh truyền:
1/ Nhiệm vụ : Dùng để truyền lực giữa pittông và trục khuỷu
2/ Cấu tạo : Thanh truyền được chia làm 3 phần:
Đầu nhỏ, thân, đầu to.
*/ Đầu nhỏ: có dạng hình trụ rỗng để lắp chốt pittông, bên trong có bạc lót bằng
đồng.
*/ Thân: Nối đầu nhỏ với đầu to, mắt cắt ngang thường có dạng chữ I.
*/ Đầu to: Để lắp với chốt khuỷu, có thể làm liền khối hoặc chia làm 2 nửa, một nửa
đúc liền với thân,một nửa làm rời ( được gọi là nắp đầu to). Hai nửa được ghép với
nhau bằng bu lông thanh truyền có độ bền cao. Bên trong đầu to cũng có bạc lót hoặc
ổ bi, riêng loại đầu to được cắt làm 2 nửa chỉ dùng bạc lót.
Hoạt động 2: Tìm hiểu nhiệm vụ, cấu tạo của trục khuỷu
* Mục tiêu: Biết được nhiệm vụ, cấu tạo của trục khuỷu
* Phương thức: Dùng kĩ thuật công não, thông tin phản hồi

*/ Phần đuôi: Lắp với bánh đà
*/ Phần thân: Gồm : Cổ khuỷu là trục quay của trục khuỷu
- Chốt khuỷu: Để lắp đầu to thanh truyền.
- Má khuỷu: Để nối cổ khuỷu với chốt khuỷu. Trên má khuỷu thường có thêm đối
trọng.
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, THỰC HÀNH
* Mục tiêu: Củng cố kiến thức cho học sinh về trục khuỷu và thanh truyền
* Phương thức: - Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật tia chớp, thông tin - phản hồi.
- Hình thức tổ chức: Đàm thoại.
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
Chọn các câu trả lời đúng
Câu 1. Trục quay của trục khuỷu là các:
A). Má khuỷu.
B). Chốt khuỷu.
C). Cả ba được nêu. D). Cổ khuỷu.
Câu 2: Chọn câu sai:
A. Pittông có nhiệm vụ nhận lực đẩy từ khí cháy để truyền cho trục Khuỷu.
B. Thanh truyền dùng để truyền lực giữa Pittông và trục Khuỷu.
C. Trục Khuỷu nhận lực từ thanh Truyền để tạo ra momen quay.
D. Má khuỷu dùng để nối đầu trục Khuỷu và chốt Khuỷu.
Câu 3. Đối trọng của trục khuỷu có tác dụng là:
A. Tạo sự cân bằng cho trục khuỷu. B. Tạo quán tính.
C. Giảm ma sát.
D. Tạo momen lớn.
Câu 4.Bánh đà của ĐCĐT có công dụng:
A. Tích luỹ công do hỗn hợp nổ tạo ra.
B. Cung cấp động năng cho piston ngoại trừ ở kỳ nổ.
C. Tham gia vào việc biến đổi chuyển động tịnh tiến thành chuyển động quay.
Câu 5.Một trong những chi tiết di động của động cơ đốt trong:
A. Piston, thanh truyền, trục khủyu.

Bước 2: Tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ
Học sinh tiếp nhận các yêu cầu, về nhà tìm hiểu và thực hiện các nhiệm vụ
Bước 3: Báo cáo kết quả: Nộp bài vào buổi học tiếp theo
Bước 4: Đánh giá, nhận xét: Nhận xét ý thức, kết quả làm việc của học sinh
3. Gợi ý sản phẩm: Là bài làm của học sinh
* Rút kinh
nghiệm: .............................................................................................................................
......
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết PPCT: 32
Bài 24 CƠ CẤU PHÂN PHỐI KHÍ
A. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Biết được nhiệm vụ,cấu tạo chung và nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí.
- Đọc được sơ đồ nguyên lí của cơ cấu phân phối khí dùng xupáp.
2. Kỹ năng:
- Đọc sơ đồ cấu tạo các chi tiết
- Nghiên cứu và phát hiện vấn đề theo yêu cầu giáo viên.
3. Th¸i ®é:
- Nghiêm túc, nhiệt tình trong quá trình học
4. Phẩm chất và năng lực
- Phẩm chất: sống yêu thương, sống tự chủ, sống trách nhiệm.
- Năng lực: năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo,năng lực giao
tiếp, năng lực hợp tác, năng lực công nghệ thông tin và truyền thông.
II. THIẾT BỊ, HỌC LIỆU DẠY HỌC
1. Chuẩn bị của giáo viên:
- Đọc kĩ nội dung bài dạy trong SGK.
- Mô hình ĐCĐT
2. Chuẩn bị của học sinh:

* Phương thức: HS làm việc độc lập, dùng kỹ thuật công não.
Mỗi nhiệm vụ học tập của học sinh được tổ chức thực hiện theo quy trình như sau:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ học tập:
Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi
- Nêu nhiệm vụ của cơ cấu?
- Các loại cơ cấu phân phối khí?
- Động cơ 4 kì và 2 kì sử dụng loại cơ cấu phân phối khí nào?
- So sánh ưu, nhược điểm các loại cơ cấu trên?
Bước 2: Tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:
HS thảo luận để tìm câu trả lời cho các câu hỏi trên.
Bước 3: Báo cáo kết quả:
1 HS trả lời, các HS còn lại lắng nghe và nhận xét, bổ sung
Bước 4: Đánh giá, nhận xét
- GV: Nhận xét thái độ, kết quả làm việc của HS. Nếu các kết luận của HS sai
hoặc chưa tìm ra GV bổ sung hoàn chỉnh.
- HS: + Lắng nghe và kiểm tra lại kết quả làm việc nhóm.
+ Ghi bài vào vở.
* Gợi ý sản phẩm: Là phần kiến thức hs cần nắm sau mỗi mục (Phần học
sinh sẽ ghi để học)
Nội dung
I/ Nhiệm vụ và phân loại:
1/ Nhiệm vụ: Đóng mở các cửa nạp, cửa thải đúng lúc để ĐC thực hiện quá trình nạp
khí mới vào xilanh và thải khí đã cháy trong xilanh ra ngoài.
2/ Phân loại : Gồm 2 loại
- Cơ cấu phân phối khí dùng van trượt ( ĐC 2 kì)
- Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp ( ĐC 4 kì): Có 2 loại :
+ Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp đặt.
+ Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp treo.
Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo của cơ cấu phân phối khí dùng xupáp
* Mục tiêu: : Biết được cấu tạo và nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí dùng

* Gợi ý sản phẩm: Là phần kiến thức hs cần nắm sau mỗi mục (Phần học
sinh sẽ ghi để học)
Nội dung
II/ Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp:
1/ Cấu tạo:
a/ Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp treo:
Mỗi xupáp được dẫn động bởi 1 vấu cam, con đội, đũa đẩy và cần bẩy( cò mổ)
riêng.Trục cam đặt trong thân máy, được dẫn động từ trục khuỷu thông qua cặp bánh
răng phân phối. Số vòng quay trục cam bằng 1 nửa số vòng quay trục khuỷu.
- Nếu trục cam đặt trên nắp máy, thường sử dụng xích cam làm chi tiết dẫn động
trung gian.
b/ Cơ cấu phân phối khí dùng xupáp đặt: Có cấu tạo đơn giản hơn. Xupáp đặt trong
thân máy nên con đội trực tiếp dẫn động xupáp mà không cần các chi tiết dẫn động
trung gian ( đũa đẩy, cò mổ).
2/ Nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí dùng xupáp treo:
Khi ĐC làm việc, trục khuỷu quay dẫn động trục cam quay làm các cam quay theo.
Khi vấu cam tác động lên con đội qua đũa đẩy, cần bẩy ép lò xo đi xuống mở xupáp.
Khi vấu cam trượt qua đấy con đội, lò xo xupáp dãn ra, các chi tiết của cơ cấu trở về
vị trí ban đầu, đóng xupáp
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP, THỰC HÀNH
* Mục tiêu: Củng cố kiến thức cho học sinh về CCPPK
* Phương thức: - Kĩ thuật dạy học: Kĩ thuật tia chớp, thông tin - phản hồi.
- Hình thức tổ chức: Đàm thoại.
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
Chọn các câu trả lời đúng
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

13



cháy dãn nở.
Câu 6.Trong động cơ 4 kì ở cơ cấu phân phối khí dùng xupap treo thì số vòng quay của trục
cam bằng:
A. Bằng ¼ số vòng quay của trục khuỷu.
B. ½ số vòng quay của trục
khuỷu.
C. Bằng số vòng quay của trục khuỷu.
D. Bằng 2 lần số vòng quay của
trục khuỷu.
Câu 7 .Động cơ 2 kỳ có cơ cấu phân phối khí kiểu:
A. Kiểu van trượt và cơ cấu phân phối khí dùng xupap treo
B. Dùng xupap.
C. Kiểu van trượt.
D. Dùng xupap
treo.
Câu 8. Xupap là chi tiết của cơ cấu hay hệ thống nào?
A. cơ cấu phân phối khí
B. cơ cấu trục khuỷu thanh truyền.
C. hệ thống khởi động.
D. hệ thống đánh lửa.
Câu 9. Chi tiết nào tác động vào con đội làm xupap mở?
A. Trục khuỷu
B. đũa đẩy.
C. cò mổ.
D. vấu
cam.
Câu 10. Tỉ số truyền giữa trục khuỷu và trục cam trong động cơ điêzen 4 kì là:
A. 3:1.
B. 1:1
C. 1:2.

3. Gợi ý sản phẩm: Là bài làm của học sinh
* Rút kinh
nghiệm: .............................................................................................................................
................
GIÁO ÁN SỐ 2:
Bài giảng có (Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa
phương.)
(Thực hiện tại lớp 11D và 11M)
CHỦ ĐỀ: CÁC CƠ CẤU CỦA ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG (3 tiết)
I. Cơ sở xây dựng chủ đề
Chủ đề được xây dựng trên cơ sở tích hợp hai bài trong nội dung chương trình
SGK Công nghệ 11 đó là :
Bài 23: Cơ cấu trục khuỷu thanh truyền
Bài 24: Cơ cấu phân phối khí.
II. Mục tiêu của chủ đề
1. Kiến thức
Sau khi học xong bài này, học sinh trình bày được:
- Nhiệm vụ và cấu tạo của các chi tiết chính trong cơ cấu trục khuỷu thanh
truyền.
- Nhiệm vụ, cấu tạo chung và nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí.
2. Kĩ năng
- Đọc được sơ đồ cấu tạo của pittông, thanh truyền và trục khuỷu.
- Đọc được sơ đồ nguyên lí của cơ cấu phân phối khí dùng xupáp.
- Nhận biết được các chi tiết của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền.
- Nhận biết được các cơ cấu phân phối khí.
3. Thái độ:
- Có ý thức khi sử dụng động cơ đốt trong.
- Học sinh hứng thú với phương pháp học tập mới, tích cực học tập.
- Hợp tác trong trao đổi, thảo luận nhóm.
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

để họ chuẩn bị báo cáo viên cùng các phương tiện phục vụ dạy học cho phù hợp. Giáo
viên cần trao đổi trước với báo cáo viên để họ chuẩn bị các nội dung sẽ hướng dẫn
cho học sinh, tập trung theo mục tiêu của bài học.
Học sinh:
- Tranh ảnh có trong SGK và tranh ảnh sưu tầm có liên quan đến nội dung của
chủ đề.
- Máy vi tính, máy ảnh, máy quay.
- Sách giáo khoa, vở ghi.
III. Tiến trình tổ chức các hoạt động học tập
* Hướng dẫn chung
Giả định địa phương có cơ sở sản xuất, bảo dưỡng, sửa chữa... động cơ đốt
trong. Bài học sẽ được thực hiện theo 3 giai đoạn như sau:
Giai đoạn 1 (1 tiết): Thực hiện trên lớp.
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

16


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

Nội dung bao gồm: Học sinh tìm hiểu cấu tạo chung và nhiệm vụ của cơ cấu trục
khuỷu thanh truyền, nhiệm vụ và phân loại của cơ cấu phân phối khívà chuẩn bị tiến
trình học tập tại cơ sở sản xuất kinh doanh tại địa phương.
Giai đoạn 2 (1 tiết quy đổi): Thực hiện tại cơ sở sản xuất kinh doanh tại địa
phương.
Nội dung bao gồm : Học sinh quan sát, tìm hiểu và nghe báo cáo viên trình bày
về cấu tạo của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền và cơ cấu phân phối khí; nguyên lí
làm việc của cơ cấu phân phối khí sau đó tự hoàn thiện phiếu học tập theo yêu cầu
của giáo viên và theo sự phân công của nhóm.



Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

* Tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ
- GV: Quan sát, nhắc nhở, hỗ trợ tư vấn các nhóm, lưu ý quan tâm nhắc nhở
những HS làm việc không tích cực.
- HS: Các học sinh hoạt động cá nhân sau đó thống nhất viết vào bảng phụ kết
quả trả lời của nhóm mình.
* Báo cáo kết quả
- GV: Quan sát các nhóm hoạt động, hỗ trợ, tư vấn học sinh.
- HS: Các nhóm treo kết quả lên bảng để các nhóm khác quan sát, thảo luận, đánh
giá.
* Đánh giá, nhận xét
- GV: Nhận xét thái độ, kết quả làm việc các nhóm. Nếu các kết luận của các
nhóm sai hoặc chưa tìm ra giáo viên bổ sung hoàn chỉnh.
- HS: Lắng nghe và kiểm tra lại kết quả làm việc nhóm.
4. Sản phẩm học tập: Là đáp án của các câu hỏi.
1. Pit-tông
2. Thanh truyền
3. Trục khuỷu
4. Xupap
5. Trục cam
6. Cặp bánh răng phân phối
7. Cam và vấu cam
8. Lò xo xupap
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

18

- GV: Quan sát, nhắc nhở, hỗ trợ tư vấn các nhóm, lưu ý quan tâm nhắc nhở
những học sinh làm việc không tích cực.
- HS: Các học sinh hoạt động cá nhân sau đó thống nhất viết vào bảng phụ kết
quả trả lời của nhóm mình.
 Báo cáo kết quả:
- GV: Quan sát các nhóm hoạt động, hỗ trợ, tư vấn học sinh.
- HS: Các nhóm treo kết quả lên bảng và báo cáo sau đó các nhóm khác quan sát,
thảo luận, đánh giá.
 Đánh giá, nhận xét:
- GV: Nhận xét thái độ, kết quả làm việc các nhóm. Nếu các kết luận của các
nhóm sai hoặc chưa tìm ra giáo viên bổ sung hoàn chỉnh.
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

19


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

- HS: + Lắng nghe và kiểm tra lại kết quả làm việc nhóm.
+ Ghi bài vào vở.
d. Sản phẩm học tập: Là phần học sinhsẽ ghi để học.
Nội dung
I - NHIỆM VỤ CỦA CƠ CẤU TRỤC KHUỶU - THANH TRUYỀN
1 - Giới thiệu chung
- Cơ cấu trục khuỷu - thanh truyền có ba nhóm chi tiết chính là nhóm pit-tông,
nhóm thanh truyền và nhóm trục khuỷu.
- Khi động cơ làm việc, pit-tông chuyển động tịnh tiến bên trong xilanh, thông
qua thanh truyền chuyển thành chuyển động quay tròn của trục khuỷu.
2. Nhiệm vụ của các chi tiết chính

Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

1. Khi động cơ làm việc, các cửa nạp và cửa thải mở liên tục hay theo từng quá
trình?
2. Cơ cấu phân phối khí có nhiệm vụ gì?
3. Có mấy loại cơ cấu phân phối khí?
- HS: Tập trung theo dõi, lắng nghe yêu cầu.
Tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:
- GV: Quan sát, nhắc nhở, hỗ trợ tư vấn các nhóm, lưu ý quan tâm nhắc nhở
những học sinh làm việc không tích cực.
- HS: Các học sinh hoạt động cá nhân sau đó thống nhất viết vào bảng phụ kết
quả trả lời của nhóm mình.
 Báo cáo kết quả:
- GV: Quan sát các nhóm hoạt động, hỗ trợ, tư vấn học sinh.
- HS: Các nhóm treo kết quả lên bảng và báo cáo sau đó các nhóm khác quan sát,
thảo luận, đánh giá.
 Đánh giá, nhận xét:
- GV: Nhận xét thái độ, kết quả làm việc các nhóm. Nếu các kết luận của các
nhóm sai hoặc chưa tìm ra giáo viên bổ sung hoàn chỉnh.
- HS: + Lắng nghe và kiểm tra lại kết quả làm việc nhóm.
+ Ghi bài vào vở.
d. Sản phẩm học tập: Là phần học sinh sẽ ghi được để học.

Nội dung
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

21



giày, dép; các quy định về an toàn, kỉ luật trong buổi tham quan v.v...
c. Kĩ thuật tổ chức hoạt động
Căn cứ theo mục đích nêu trên, giáo hướng dẫn học sinh quan sát, tìm hiểu, hỏi
báo cáo viên, những nội dung cần ghi chép và nội dung bản báo cáo thu hoạch. Bộ câu
hỏi định hướng:
1. Pittông gồm có các phần nào? Nêu cấu tạo của từng phần.
2. Thanh truyền có cấu tạo gồm mấy phần? Nêu cấu tạo của từng phần.
3. Nêu cấu tạo từng phần của trục khuỷu.
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

22


Đề tài: “ Dạy học trong nhà trường gắn với sản xuất kinh doanh tại địa phương thông qua chủ đề
bài học: Các cơ cấu của động cơ đốt trong - Công nghệ lớp 11”

4. Cơ cấu phân phối khí xupap treo gồm các chi tiết nào?
5. Tại sao ở động cơ 4 kì số vòng quay của trục cam bằng 1/2 số vòng quay của
trục khuỷu.
6. Cơ cấu phân phối khí xupap đặt có điểm gì khác so với cơ cấu phân phối khí
xupap treo.
7. Nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí xupap treo.
8. Nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí xupap đặt.
d. Sản phẩm học tập
Báo cáo của học sinh về cấu tạo của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền, phân phối
khí và nguyên lí làm việc của cơ cấu phân phối khí.
4. Hoạt động 4: Tìm hiểu cấu tạo của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền, phân phối
khí và nguyên lý làm việc của cơ cấu phân phối khí trong thực tế
a. Mục đích
- Tìm hiểu cấu tạo của cơ cấu trục khuỷu thanh truyền, phân phối khí và nguyên

tập tại cơ sở.
* Đối với báo cáo viên:
Báo cáo viên là người của cơ sở tham quan, có thể là cán bộ kĩ thuật, kĩ sư,
thợ lành nghề,... có khả năng giới thiệu, hướng dẫn học sinh tìm hiểu, giảng giải cho
học sinh những nội dung theo đề nghị của giáo viên; trả lời được những câu hỏi
chuyên môn do học sinh nêu ra v.v...
Trước khi tiến hành, báo cáo viên đã trao đổi, thảo luận và thỏa thuận chức
năng, nhiệm vụ, phương pháp tiến hành với giáo viên.
Trong quá trình tổ chức hướng dẫn học sinh tham quan, báo cáo viên phối hợp
cùng giáo viên để thực hiện nhiệm vụ đảm bảo chất lượng, hiệu quả và an toàn.
* Đối với học sinh:
Trước buổi thăm quan, học sinh cần chuẩn bị về các nội dung cần tìm hiểu
và cách thức thu thập thông tin; kế hoạch thực hiện và phân chia nhiệm vụ cho từng
thành viên trong nhóm; các câu hỏi và cách trao đổi để báo cáo viên hoặc nhân viên
của cơ sở tham quan hiểu và giải đáp những vấn đề học sinh chưa hiểu.
Học sinh thực hiện hoạt động tham quan cần đảm bảo yêu cầu sau:
- Ăn mặc gọn gàng; di chuyển từ trường THPT (hoặc từ nhà) đến cơ sở
tham quan đảm bảo an toàn, đúng giờ.
- Học sinh ghi chép và thu thập thông tin (có thể sử dụng máy ảnh, máy quay
phim) theo các nội dung yêu cầu tìm hiểu. Trao đổi với báo cáo viên hoặc nhân viên
của cơ sở tham quan về một số vấn đề liên quan đến động cơ không đồng bộ ba pha.
- Luôn tuân thủ những hướng dẫn của giáo viên, báo cáo viên, nhân viên của cơ
sở tham quan.
d. Sản phẩm học tập
Báo cáo của các nhóm về các nội dung tìm hiểu cấu tạo của cơ cấu trục khuỷu
thanh truyền, phân phối khí và nguyên lý làm việc của cơ cấu phân phối khí

5. Hoạt động 5: Báo cáo, nghiêm thu kết quả tìm hiểu về cấu tạo của cơ cấu trục
khuỷu thanh truyền, cơ cấu phân phối khí và nguyên lý làm việc của cơ cấu phân
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

- Giáo viên hỗ trợ học sinh khi cần thiết.
* Trong khi báo cáo:
- Giáo viên gọi lần lượt các nhóm lên trình bày báo cáo kết quả thu được sau
buổi tham quan học tập tại cơ sở tham quan. Cụ thể:
Nhóm 1: Câu 1, 2.
Nhóm 2: Câu 3, 4.
Nhóm 3: Câu 5, 6.
Nhóm 4: Câu 7, 8.
- Thời gian tùy thuộc vào nội dung báo cáo. Các nhóm còn lại lắng nghe và so
sánh với kết quả mình thu được để từ đó có ý kiến thảo luận, bổ sung.
- Giáo viên lắng nghe những ý kiến thảo luận của học sinh về những kết quả thu
được tại cơ sở tham quan để từ đó chốt lại nội dung kiến thức của bài học cần hình
Ngêi thùc hiÖn ®Ò tµi : Ph¹m Thanh S¬N - Trêng THPT Nho Quan A

25