CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ KINH NGHIỆM DẠY TRỌNG ÂM TỪ
TIẾNG ANH CÓ HIỆU QUẢ CHO HỌC SINH KHỐI 8

Quảng Ninh, tháng 10 năm 2018

1


CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ KINH NGHIỆM DẠY TRỌNG ÂM TỪ
TIẾNG ANH CÓ HIỆU QUẢ CHO HỌC SINH KHỐI 8

Giáo viên: Nguyễn Thị Phượng
Chức vụ : Giáo viên
Đơn vị : Trường THCS TT Quán Hàu

Quảng Ninh, tháng 10 năm 2018
2


1. Phần mở đầu
1.1. Lí do chọn đề tài.
Việc học Tiếng Anh của học sinh thu hút nhiều sự quan tâm, chú ý và
nhận được nhiều đóng góp của các nhà nghiên cứu và các giáo viên ngoại ngữ.

đưa ra từ những nghiên cứu khoa học, áp dụng chủ yếu cho học sinh giỏi, thi
vào lớp 10 chuyên, học sinh cấp 3 và phục vụ cho thi tốt nghiệp, cao đẳng và đại
học. Rất ít tài liệu đề cập đến việc dạy trọng âm từ cho học sinh cấp 2, cụ thể là
3


nhóm học sinh đại trà. Trong sáng kiến kinh nghiệm nhỏ của mình, tôi muốn tập
trung đề cập đến 5 giải pháp cụ thể mà tôi đã áp dụng khá thành công trong việc
dạy trọng âm từ Tiếng Anh cho học sinh khối 8, với mục đích giúp học sinh phát
và nhấn âm đúng, chuẩn và phần nào tự tin hơn trong kĩ năng nghe và nói.
2. Phần nội dung
2.1. Thực trạng của nội dung cần nghiên cứu.
Qua một cuộc khảo sát nhỏ, tôi nhận thấy phần lớn học sinh đại trà khi học
Tiếng Anh từ bậc tiểu học đến bậc THCS hầu như không được học về trọng âm
Tiếng Anh, chỉ một số học sinh được chọn vào đội tuyển mới được “cọ xát” và
biết thế nào là “trọng âm”. Một thực tế không thể chối cãi, hầu hết giáo viên
không có thời gian hoặc chưa chú ý hướng dẫn cho học sinh về vấn đề này. Giáo
viên khi chữa lỗi cho học sinh chỉ chú ý đến cách dùng từ, lỗi ngữ pháp hoặc lỗi
phát âm sai chứ không chữa lỗi về nhấn trọng âm. Hầu hết học sinh không có
khái niệm về nhấn trọng âm khi phát âm Tiếng Anh.
Học sinh có thể biết về trọng âm khi xem phần Glossary ở cuối sách giáo
khoa. Tuy nhiên rất nhiều học sinh không xem đến phần này hoặc có xem nhưng
chỉ chú ý nghĩa của từ mà không để ý đến cách phát âm hay trọng âm của từ.
Trước khi thực hiện đề tài, tôi đã thực hiện 2 khảo sát về sự hiểu biết về trọng
âm của học sinh và thực trạng dạy học phần trọng âm.
Khảo sát thứ nhất: là khảo sát về khả năng sử dụng trọng âm Tiếng Anh của học
sinh lớp 81,và lớp 82. Tôi đã phát cho mỗi học sinh một phiếu gồm 5 câu hỏi về
trọng âm Tiếng Anh và yêu cầu các em làm trong vòng 5 phút đầu kiểm tra bài
cũ. Các từ trong phiếu được chọn từ unit 1 chương trình Tiếng Anh lớp 8 hệ 10
năm khi học sinh vừa học xong tiết Getting started. Phiếu câu hỏi có nội dung

5.A. activity

B. community

C.information

D. environment

4


Kết quả bài làm mỗi lớp như sau (có kèm theo tỉ lệ phần trăm):
Trước khi áp dụng đề tài
Lớp SL

G

K

TB

Ghi chú

Y

Sl % Sl

%

Sl


0

%

Từ những con số biết nói ở bảng trên có thể thấy rằng kiến thức về trọng
âm của học sinh rất hạn chế, còn nhiều em không biết làm dạng bài này như thế
nào.
Khảo sát thứ hai:
Tôi đã thực hiện cuộc phỏng vấn với tổng số 10 em về kĩ năng nói, có 01
em nói khá lưu loát, trôi chảy và có trọng âm, 02 em nói được một số câu nhưng
âm điệu còn đều đều, còn đa số các em nói lúng túng và chưa có trọng âm.Từ
thực trạng trên, tôi đã mạnh dạn chia sẻ một số kinh nghiệm nhỏ để cải thiện khả
năng sử dụng trọng âm từ Tiếng Anh cho học sinh khối 8.
2.2. Các giải pháp.
2.2.1.Giáo viên dạy phải là người tiên phong trong việc trau dồi vốn trọng âm
Tiếng Anh của bản thân mình.
Giáo viên có thể chưa phát âm hay như người bản ngữ nhưng nhất định
phải phát âm chuẩn và nhấn âm đúng. Nhiều giáo viên phát âm sai đã tạo thành
thói quen không tốt cho học sinh. Chính vì thế, khi sử dụng Tiếng Anh, giáo
viên luôn chú ý nói đúng trọng âm và ngữ điệu để hướng và tạo cho học sinh
thói quen nghe một cách chính xác. Để làm được điều này, giáo viên luôn phải
tự rèn luyện kĩ năng nói của mình sao cho thật chuẩn bằng nhiều cách như: nghe
và luyện theo băng, sử dụng từ điển để tra những từ mình chưa chắc chắn, nghe
các chương trình phát bằng Tiếng Anh trên truyền hình hoặc radio. Sau đây là
một số trang web và cuốn sách hay mà mỗi giáo viên Tiếng Anh nên có để cuộc
hành trình dạy học trọng âm trở nên dễ dàng và thú vị hơn.
1. English phonetics and phonology (Tác giả: Peter Roach)
2. Ship or Sheep (Tác giả: Ann Baker)
3. Rèn kỹ năng làm bài trọng âm, ngữ âm môn Tiếng Anh (Tác giả: Vũ Thị

Ngoại lệ: mis'take, ma'chine, ad'vice, ...
2. Đa số tính từ có 2 âm tiết thì trọng âm rơi vào âm tiết thứ 1.
'happy, 'busy, 'handsome, 'lucky, 'pretty, 'silly...
Ngoại lệ: a'lone, a'mazed, …
3. Đa số các động từ có 2 âm tiết thì trọng âm rơi vào âm tiết thứ 2.
for'get, re'lax, de'cide, ...
Ngoại lệ: 'enter, 'happen, 'open, 'listen, 'answer, 'offer, 'visit, 'travel,
'finish, 'study, 'realize
6


- Các động từ có âm tiết cuối chứa vần -ow thì trọng âm rơi vào âm tiết thứ 1.
'borrow, 'follow... Ngoại lệ: a'llow (từ có 2 âm tiết bắt đầu bằng A thì
nhấn âm 2)
4. Tất cả các trạng từ kết thúc là đuôi -ly đều có trọng âm nhấn như tính từ
của chúng.
'carelessly, 'differently, 'patiently, 'easily, 'difficultly, in'telligently
5. Trọng âm của từ chỉ số đếm.
- Những từ có đuôi -teen thì trọng âm rơi vào chính nó.
thir'teen, four'teen ...
- Những từ có đuôi -ty thì trọng âm rơi vào âm tiết liền trước nó.
'thirty, 'forty, 'fifty ...
6. Danh từ ghép trọng âm thường rơi vào âm tiết thứ 1.
'birthday, 'raincoat, 'airport, 'tea-cup, 'passport, 'schoolbag, 'sunrise
(n): bình minh...
7. Tính từ ghép trọng âm thường rơi vào âm tiết thứ 1.
'home-sick, 'car-sick, ...
- Tuy nhiên, nếu tính từ ghép có từ đầu là tính từ hay trạng từ, hoặc từ thứ 2
là tính từ có đuôi -ed thì trọng âm rơi vào âm thứ 2.
well-'done, well-'built, hard-'working, nice-'looking ...


5. Từ chỉ số đếm đuôi –ty

Trọng âm ở âm tiết thứ 1

Từ chỉ số đếm đuôi –teen

Trọng âm ở âm tiết thứ 2

2.2.2.2. THREE - SYLLABLE WORDS OR MORE THAN THREE-SYLLABLE
ONES Từ có ba âm tiết trở lên (có một số từ 2 âm tiết)
7


1. Những hậu tố sau đây mang trọng âm trên chính nó.
-ade

lemo'nade

colon'nade (n) dãy, hàng ...

-aire

million'naire

question'naire (n)

-ain

main'tain

-ette

laund'rette

laund'rette tiệm giặt là tự động, ciga'rette ...

-ever

how'ever

what'ever, when'ever, who'ever ...

-ique

u'nique

u'nique (adj) /ju:´ni:k/ độc nhất, an'tique (adj) /,
tech'nique

-oo

bam'boo

ta'boo (n): điều kiêng/cấm kị ...

-oon

ty'phoon

ba'lloon, after'noon ...

per'mission, o'ccasion, ex'plosion
Ngoại lệ: 'television

-ic

eco'nomic

ar'tistic, e'lectric, scien'tific, statistic (adj)

-ical

eco'nomical

'musical, po'litical, 'logical...
Ngoại lệ: a'rithmetic, 'politics, 'arabic:ả rập
'social, of'ficial, es'sential

-ial

arti'ficial

-ially

arti'ficially

-ian

ca'nadian

mu'sician, li'brarian, vege'tarian (n)

từ 2 âm tiết) ...

-ience

ex'perience

-ity

a'bility

ac'tivity, possi'bility, ne'cessity, simi'larity,
oppor'tunity, popu'larity, perso'nality, natio'nality…

-ible

'possible

edible (adj) có thể ăn được (không độc hại)

-itive

com'petitive

'sensitive, ...

-ious

de'licious

'concious, un'concious, am'bitious, mys'terious (adj)

ki'lometer

3. Những từ có tận cùng sau đây thì trọng âm rơi vào âm tiết thứ 3 từ cuối lên.
-ate 'decorate

'concentrate, con'siderate, com'municate, 'illustrate,
'fortunate, intimate
Tuy nhiên, nếu là từ có 2 âm tiết thì trọng âm nhấn
vào âm tiết thứ 1
senate (n) /'senit/ ban giám đốc; 'playmate, 'classmate,
'climate, 'private ...

-cy

e'mergency

p'rivacy: sự riêng tư, ef'ficiency, de'mocracy (n): nền dân
chủ ...
Ngoại trừ:

-ize a'pologize

'accuracy (n) sự chính xác.

'organize, minimize, 'memorize, 'criticize (v) chỉ trích,
'advertize ...
Ngoại trừ: characterize

-phy phi'losophy



'beautiful

-less

'thought, 'meaning

'thoughtless, 'meaningless

-ness

'happy

'happiness

-able

en'joy, re'ly

en'joyable, re'liable

-al

tra'dition

tra'ditional

-ous

'danger, 'poison


'friendship, re'lationship

-hood

'child

'childhood

2.2.3. Giáo viên treo bảng các quy tắc nhấn trọng âm Tiếng Anh ngay tại
phòng học bộ môn Tiếng Anh.
Như cha ông ta thường nói “mưa dầm thấm lâu”. Đúng thật là như vậy.
Tôi đã treo một poster lớn các quy tắc nhấn trọng âm tại phòng học Tiếng Anh.
Hàng tuần, cứ vào tiết học ngoại ngữ học sinh được nhìn, được đọc và “tiếp
10


xúc” nhiều với các quy tắc này. Thỉnh thoảng tôi yêu cầu các em gợi nhớ lại các
quy tắc và lấy ví dụ. Kết quả thật khả quan, hầu hết các bạn trong lớp hào hứng
đọc quy tắc và làm tốt dạng bài tập về trọng âm, cũng như khả năng nói có nhấn
trọng âm trở nên tốt hơn.

11


2.2.4. Giáo viên chú ý nhiều hơn đến trọng âm từ Tiếng Anh trong phần giới
thiệu từ vựng.
Để giúp học sinh nhận biết được trọng âm từ dễ dàng hơn, giáo viên nên
cố gắng sử dụng những kết hợp giữa phương pháp cũng như thủ thuật giảng dạy.
Khi dạy từ mới , giáo viên luôn chú trọng đến trọng âm của các từ bằng cách sử

Unit 1: Leisure Acitivities (Tiếng Anh 8 thí điểm-Bộ GD-ĐT) , tôi cho học sinh
xem video: thuc-hanh-phat-am/18595-pronunciation-clusters-phat-am-cum12


phu-am-br-va-pr.html. Tôi yêu cầu học sinh vừa nghe, xem và quan sát khẩu
hình của âm và đưa ra nhận xét và cách phát âm và luyện đọc theo rồi yêu cầu
học sinh tìm dấu nhấn ở các từ: apricot, bracelet, princess, president, present,
broccoli. Học sinh sau khi nghe và kết hợp được kiến thức về trọng âm sẽ dễ
dàng đưa ra đáp án chính xác.
Words

Stress

apricot

´apricot

bracelet

´bracelet

princess

´princess

president

´president

present



sinh nào có đáp án đúng và phát âm chính xác trọng âm của các từ đó sẽ nhận
được một phiếu điểm thưởng. Phiếu này dùng để cộng điểm cho học sinh vào
các bài kiểm tra thường xuyên. Như vậy sau mỗi buổi học, vốn trọng âm từ
Tiếng Anh của học sinh sẽ được cải thiện rõ rệt.
Khi tôi thực hiện biện pháp này, tôi nhận thấy học sinh muốn trả lời đúng
và đọc đúng thì sẽ phải chú ý lắng nghe hơn. Đồng thời phiếu điểm thưởng có
tác dụng kích thích học sinh chú ý học tập, hăng hái xung phong để được trả lời
câu hỏi. Ngoài ra nó cũng giúp học sinh cải thiện điểm số của mình một cách
chính đáng và giúp giáo viên đánh giá học sinh một cách chính xác hơn.
Các câu hỏi cho phần này được liệt kê trong bảng sau.
Unit 1: LEISURE ACTIVITIES
Getting started:
1. A. leisure

B. parents

C. mountain

D. cartoon

2. A. volunteer

B. activity

C. museum

D. community



C. museum

D. community

2. A. animal

B. image

C. balloon

D. drama

2. A. beautiful
A closer look 2:
1. A. detest
2. A. computer
Communication:

2.3. Kết quả thực hiện:
Để đánh giá kết quả của quá trình thực hiện đề tài và có sự so sánh, tôi đã
tiến hành kiểm tra khả năng tìm trọng âm và phát âm đúng vào giờ ôn tập
Review 1, tiết 24 vào giữa tháng 10 ở lớp khối 8. Học sinh làm bài trên một
phiếu câu hỏi gồm 5 câu hỏi dưới hình thức trắc nghiệm, chọn từ có cách
nhấn trọng âm khác với các từ còn lại trong thời gian 5 phút. Sau đó, tôi
14


kiểm tra các phiếu đó, gọi một số học sinh đọc các từ có trong phiếu. Các học
sinh được gọi có thể là những học sinh làm đúng cả năm câu hoặc những học

9

Sl
7

%

Y
Sl

%

23,3 2

6,7

Ghi
chú

33,3 12 44,4 4 14,9

Kết quả cho thấy số học sinh làm đúng cả năm câu hoặc bốn câu khá cao.
Không có học sinh nào làm sai cả năm câu.Khi được gọi đọc, học sinh hầu hết
đọc đúng những câu các em đã làm đúng, điều này chứng tỏ các em không chỉ
nắm được lý thuyết mà còn có khả năng thực hành tốt.
Phiếu kiểm tra khả năng sử dụng trọng âm Tiếng Anh có nội dung như sau

Choose the word whose stress pattern is different from that of the rest.
1. A. population
B. information

C. minimize

D. preserve

Đáng vui hơn, 10 học sinh mà tôi phỏng vấn đầu năm học có nhiều tiến bộ
rõ rệt trong kĩ năng nói và đặc biệt là nhấn trọng âm. Học sinh nói khá trôi chảy,
lưu loát, tự tin và có ngữ điệu. Tôi có kèm theo một đĩa CD để minh chứng cho
kết quả của học sinh mình.
3. Phần kết luận
3.1. Ý nghĩa của việc áp dụng các giải pháp:
Trong quá trình giảng dạy, bản thân tôi đãáp dụng một số “mẹo” nhỏ này
vào giảng dạy cho học sinh khối 8 và bước đầu đã thấy có hiệu quả. 57 học sinh
15


đại trà của hai lớp khối 8 tôi dạy giờ đã biết trọng âm là gì, cách nhấn trọng âm
như thế nào và nhiều em nói có ngữ điệu và trọng âm khá tốt. Chính những kết
quả khả quan hơn này, đã thúc đẩy bản thân tôi có thêm động lực và niềm đam
mê trong công việc. Bên cạnh đó, các em học sinh cũng có thêm niềm hăng say,
hứng thú học tập trong học trọng âm nói riêng và Tiếng Anh nói chung.
3.2. Phạm vi áp dụng của đề tài:
Phạm vi đề tài được áp dụng cho 2 lớp đại trà khối 8.
3.3. Kiến nghị:
- Trọng âm là yếu tố cơ bản và đầu tiên mà người học Tiếng Anh cần hiểu
và nắm vững. Tuy nhiên, rất nhiều học sinh gần tốt nghiệp cấp THCS nhưng
chẳng biết đến khái niệm trọng âm. Vì vậy, tôi có kiến nghị nhỏ là ngay từ bậc
tiểu học, các em cần được tiếp xúc, học phát âm đúng, chuẩn, và được dạy cách
nhấn trọng âm từ và câu.
- Cần tạo môi trường để học sinh được luyện tập kĩ năng nói nhiều hơn và
đặc biệt rất tốt và hữu ích nếu học sinh được học tập với giáo viên nước ngoài.