Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
A- PHẦN MỞ ĐẦU
I. Lý do chọn đề tài
Học ngoại ngữ là một việc hết sức khó khăn nhất là đối với các học sinh ở
nông thôn. Tại sao nói như vậy? Để học tốt tiếng Anh, yếu tố quan trọng nhất là có
môi trường rèn luyện, trong khi đó, học sinh nông thôn ít được tiếp xúc với môi
trường ngoại ngữ, và chính bản thân các em khi ở trong môi trường ngoại ngữ rồi
cũng không nhận ra được là mình đang trong môi trường đó.
Vì vậy, phương pháp dạy học là một trong những yếu tố quan trọng nhất của
qúa trình dạy học. Trong cùng một nội dung, cùng một chương trình nhưng học
sinh có hứng thú, có tích cực hay không, có để lại dấu ấn sâu sắc của từng bài học ,
từng phần, thậm chí từng từ, hay có khơi dậy được những tình cảm lành mạnh
trong tâm hồn các em hay không. Điều đó phụ thuộc rất lớn vào phương pháp dạy
học của người thầy, sự phát huy toàn diện trí lực của thầy và trò trong mọi lĩnh vực
đặc biệt là xác định rõ đối tượng là các em học sinh mà ở độ tuổi này tâm lý đã và
đang phát triển nhiều, trình độ nhận thức phát triển.
Trường THPT Thiệu Hoá là ngôi trường thứ 3 tôi công tác.Vì thế, tôi may mắn
được tiếp xúc với nhiều đối tượng học sinh và nhận ra một điều rằng hầu hết các
em gặp khó khăn trong việc học ngoại ngữ là phần “phát âm”, trong đó lỗi phát âm
đối với các “ nguyên âm” là chiếm đa số. Cũng rất dễ hiểu bởi làm sao mà các em
có thể phát âm chính xác được trong khi cùng một chữ mà có rất nhiều cách phát
âm khác nhau. Vì vậy từ khi ra trường đến nay tôi luôn cố gắng tìm tòi học hỏi kinh
nghiệm của các đồng nghiệp, đọc các tài liệu về “cách phát âm” để làm sao dạy cho
các em cách phát âm rõ ràng nhất và chính xác nhất.
Trong quá trình học tập và làm việc tại trường THPT Thiệu Hoá, tôi đã tìm hiểu
rất kĩ về đối tượng học sinh. Học sinh của tôi cũng gặp phải lỗi phát âm đối với các
nguyên âm. Tôi tập trung vào đối tượng học sinh khối 10 vì phần “language focus”
đề cập nhiều đến phát âm đối với nguyên âm và để uốn nắn cho các em khi các em
mới bắt đầu vào học cấp 3.Vì thế tôi chọn đề tài:
“Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”,
mục đích giúp cho các em hiểu, tiếp thu được các bước thông qua các ví dụ minh

tảng của ngôn ngữ.
+ Thứ hai, phát âm đúng có thể có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng và sự
cải tiến trong các kĩ năng : nghe, nói, đọc (to) và ảnh hưởng gián tiếp đến sự phát
triển của các kĩ năng khác.
+ Cuối cùng đó là nó quyết định đến sự thành công hay thất bại của việc phát
âm bằng lời trong việc học ngoại ngữ.
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
2
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
2. Mục đích dạy học
Qua các tiết dạy, chính bản thân tôi thấy được mục đích của việc dạy ngữ âm
là rất quan trọng. Bởi vì nó hỗ trợ cho các kĩ năng khác như: nghe, nói, đọc, viết.
Chính vì thế mà tôi thấy mình cần phải thiết kế lại để làm sao các em thích học, các
em có thể tự luyện âm một mình hoặc cùng với bạn bè của mình để việc học ngoại
ngữ thứ hai của các em không nhàm chán mà ngược lại là một môn học mang lại
nhiều hứng thú cho các em.
Trong quá trình dạy từng bài, từng tiết đều xuất hiện các từ mới, bao gồm
nhiều thể loại, cách phát âm khác nhau và các cách sử dụng cũng khác nhau. Vì thế
bất cứ giáo viên nào muốn dạy tốt phần ngữ âm và để cho nó không nhàm chán thì
đều phải tìm hiểu những kinh nghiệm để nâng cao chất lượng giảng dạy của mình,
giúp các em biết cách phát âm, biết tự học. Nhằm thúc đẩy các em học tập tốt hơn,
dễ học bộ môn này hơn và tự tin hơn trong khi tiếp xúc với môn học cũng như tìm
cách học sao cho hiệu quả.
3. Các vần đề mà học sinh gặp khó khăn trong phát âm
+ Nguyên âm tiếng Anh luôn luôn đựơc phát âm nhưng chúng không dể
nhận thấy bằng các phụ âm. Các nguyên âm được hình thành bằng vị trí của lưỡi,
hình dạng của môi và sự chuyển động của hàm.
+ Trong tiếng Anh có một vài cặp nguyên âm ngắn và nguyên âm dài, ví dụ
: /i/ và /i:/ mà làm cho các học sinh gặp nhiều vấn đề trong việc phân biệt âm.
+ Trong cùng một chữ mà có nhiều cách phát âm khác nhau. Ví dụ :

Dưới đây, tôi xin trình bày một số cách phát âm đối với nguyên âm đơn :
Trong Tiếng Anh có 5 chữ cái là nguyên âm đơn ( A, E, I, O, U ) được thực hiện và
ứng dụng vào các bái tập cụ thể như sau:
III.1.Cách đọc nguyên âm “a”
a được phát âm là: /æ/, /ei/, /e/, /ɔ/,/ɔ:/, /a:/, /ɛ∂/, /i/,/∂ /
1. Các trường hợp
1.1. a được phát âm là / æ /
a.1- Trong những từ có một âm tiết tận cùng bằng một phụ âm.
Eg:
lad /læd / : con trai
dam /dæm/ : đập ngăn nước
fan /fæn/ : cái quạt
map / mæp/ : bản đồ
tan / tæn / : nước da
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
4
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
a.2 Trong những từ có một âm tiết tận cùng bằng nhiều phụ âm.
Eg:
slang / slæŋ / : tiếng lóng
rank /ræŋk / : hàng, cấp bậc
thanks /θæɳks/ : lời cảm tạ
thatch / θætʃ/ : rạ, rơm
b. Khi ở trong những từ đa âm tiết, nguyên âm “a” làm chủ âm.
Eg:
candle /‘kædl/ : cây nến
captain / ‘kæptn / : đại uý, thuyền trưỏng
baptize /‘bæptaiz/ : rửa tội
latter /‘læt∂/ : người sau, cái sau
Nhưng:

want /wɔnt/ : muốn, cần
wash /wɔʃ/ : tắm rửa, giặt giũ
watch /wɔtʃ/ : đồng hồ đeo tay
Nhưng:( /ei/ trong “way” và “waste”; /æ/ trong “wag” và “wax”)
1.5. a được phát âm là / ɔ: /
Trong những từ có một âm tiết tận cùng bằng ll
Eg:
all / ɔ:l/ : tất cả
call /kɔ:l/ : kêu gọi
gall /gɔ:l/ : túi mật (cơ quan tiêu hoá)
tall /tɔ:l / : cao
Nhưng:
shall /ʃæl/ : phải, sẽ
1.6. a đươc phát âm là /ɑ: /
Trong những từ có một hay nhiều âm tiết

có hình thức: ar
Eg:
bar / bɑ:/ : thanh dài, chấn song, quán giải khát
far / fɑ:/ : xa, xa xôi
star / stɑ:/ : ngôi sao
departure /di‘pɑ:tʃ∂ (r) : sự khởi hành
Nhưng:
scarce /skɛ∂ s / : hiếm, khan hiếm
half / ha:f/ : một nửa
quart /kwɔ:t / : một lít Anh (= 1 lit 135)
sparrot /‘spærou/ : con vẹt
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
6
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh

Trong hầu hết những từ đa âm tiết nhưng là âm yếu
Eg:
separate /’sep∂reit/ : tách rời, ngăn cách
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
7
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
changeable / ‘tʃeindʒ∂bl/ : có thể thay đổi
balance / ‘bæl∂ns/ : cái cân, sự thăng bằng
explanation /‘ekspl∂‘neiʃ∂n/ : sự giảng giải , lời giải thích
Nhưng :
magnanimous / ‘mæg‘nænimous/ : cao thượng , độ lượng
* Những nguyên âm “a”, “e”, (“i”, “o”, “u”) trong âm không nhấn mạnh của một từ
đều có thể được phát âm hoặc như là /∂ / hay là /i/. Thí dụ trong từ “kitchen” ta có
thể đọc / ‘kitʃ∂n/ hay / ‘kitʃin/
2-Exercise
Circle the word with “a” in bold that is pronounced differently from the others.
(khoanh tròn từ mà phần in đậm có cách phát âm khác với các từ còn lại)
1.a. land b. cat c. climate d. habbit
2.a. cake b. face c. bake d. any
3.a. apartment b. daddy c. sad d. fat
4. fall b. water c. age d. tall
Với bài tập này, ta dễ dàng nhận ra rằng :
+ Câu 1 : đáp án là câu c, vì chữ “a” trong “ate” được phát âm là /i/, còn lại chữ
“a” trong từ “land” và “cat” được đọc là /æ/ (trong từ một âm tiết bằng một hay
nhiều phụ âm ); chữ “a” trong từ “habbit” được phát âm là /æ/ (khi ở trong một
âm tiết được nhấn mạnh của một từ có nhiều âm và đứng trước hai phụ âm)
+ Câu 2: đáp án là câu d, vì chữ “a” + phụ âm + e được phát âm là /ei/, vì vậy đáp
án d khác với các âm còn lại.
+Câu 3: tương tự như câu 1 chữ “a” trong “apartment”có cách phát âm khác vì vậy
đáp án của câu 3 là câu a

interpret /in‘t∂:prit/ : thông ngôn,diễn dịch
1.3. e được phát âm như là /i/
Trong những tiếp đầu ngữ : be, de, re
Eg:
begin /bi‘gin/ : bắt đầu
become / bi‘kʌm/ : trở nên
behave / bi‘hæv/ : cư xử
defrost / di‘froust/ : xả nước đá
1.4. e được phát âm như là /∂ /
Trong những từ có hai âm tiết , “e” là âm yếu
Eg:
silent / ‘sail∂nt/ : im lặng
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
9
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
open /‘oup∂n/ : mở ra
chicken / ‘tʃik∂n/ : gà con
prudent /‘prud∂nt/ : thận trọng
1.5. e là âm câm
Trong những từ có một hay nhiều âm tiết , “e” đứng cuối cùng
Eg:
drive / draiv/ : lái xe, lái xe
mine /main/ : của mình, của tôi
decide /di‘said/ : quyết định
determine /di‘tɜ:min/ : xác định rõ
2 – Exercise
Circle the word with “e” in bold that is pronounced differently from the others.
(khoanh tròn từ mà phần in đậm có cách phát âm khác với các từ còn lại)
1. a. pen b. given c. chicken d.seven
2. a. these b. complete c. scene d. begin

live /liv/ : sống, sinh sống
give /giv/ : cho, ban cho
1.2. i được phát âm như là /i/
a.Trong những từ có một âm tiết tận cùng bằng: i + phụ âm
Eg:
bit /bit/ : miếng nhỏ, một mẩu
sit /sit/ : ngồi
kit /kit/ : đồ đạc, quần áo
din /din/ : tiếng ồn ào
b.Trong những từ có nhiều âm tiết
b
1.
Làm chủ âm cho từ
Eg:
picture / ‘piktʃ∂(r)/ : bức tranh
listen / ‘lisn/ : nghe, sự lắng nghe
little /‘litl/ : chút ít, ít; nhỏ, bé
different /‘dif∂r∂n/ : khác, khác với
b
2.
Làm tiếp đầu ngữ hoặc làm tiền tố
Eg:
incorrect /‘ink∂‘rekt/ : sai lầm, giả dối
indebted /in‘detid/ : thiếu nợ
immodest /i‘modest/ : không lịch sự, vô lễ
1.3. i được phát âm như là /i:/
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
11
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
Trong những từ nhiều âm tiết có: i + phụ âm+e (thường đứng ở cuối và làm chủ

idea responsible him
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
12
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
Với bài tập này ta có thể dễ dàng làm được cách phát âm của “i” như sau:
1./ai/ : ride, combine, advice, silent, examine, idea (trong những từ một âm tiết tận
cùng bằng : i + phụ âm + e)
2. /i/ : sick, quick, win, him ( trong những từ một âm tiết tận cùng bằng: i + phụ
âm); listen (trong những từ có nhiều âm tiết làm chủ âm cho từ ) và invention
(đứng đầu câu làm tiếp ngữ )
3./ ∂/ : responsible, possibility (trong những từ chữ “i” đứng trước đuôi như “ble”
hay đuôi “ty”)
III.4. Cách đọc nguyên âm “o”:
o được phát âm là: /ou/, /ɔ /, /ɔ:/, /Λ/, /u/, /u:/, /∂/, /wΛ/, /ɜ:/
1- Các trường hợp
1.1. o được phát âm là /ou/
a.Khi nó ở cuối những từ có một hay nhiều âm tiết
Eg:
no /nou/ : không
go /gou/ : đi
so /sou/ : như thế, bởi vậy
tomato /t∂‘ma:tou/ : cà chua
Nhưng:
to do / tu du:/ : làm
toe /tou/ : ngón chân
b. Trong những từ có:
b
1.
Một âm tiết tận cùng bằng hai phụ âm
Eg:

fond /fɔnd / : ưa thích , ham muốn
soft /sɔft/ : mềm, dịu êm
long /lɔŋ/ : dài
b. Trong những từ có nhiều âm tiết, “o” được nhấn mạnh
coffee /‘kɔfi/ : cà phê
doctor /‘dɔkt∂/ : bác sĩ , tiến sĩ
modern /‘mɔd∂n/ : tối tân , tân tiến
voluntary /‘vɔl∂n∂tri/ : tự ý, tình nguyện
1.3. o được phát âm là /ɔ:/
Khi nó đứng trước R+consonant
Eg:
born /bɔ:n/ : sinh ra
corpse /kɔ:ps/ : xác chết
horn /hɔ:n/ : cái sừng, còi xe
lord / lɔ:d/ : chúa, lãnh chuá
1.4. o được đọc là / Λ /
a.Trong những từ có một âm tiết
. Eg:
come /kΛm/ : tới, đến
some /sΛm/ : một vài, nào đó
love /lΛv/ : tình yêu
does /dΛz/ : nó làm
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
14
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
b.Trong âm được nhấn mạnh của những từ có nhiều âm tiết
other /‘Λð∂/ : khác
among /∂‘mΛŋ/ : trong số, trong đám
monkey /‘mΛnki/ : con khỉ
mother /‘mΛð∂/ : mẹ, má

Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
Có trong những từ :
Eg:
work /wɜ:k/ : làm việc, công việc
worm /wɜ:m/ : côn trùng, con giun
world /wɜ:ld/ : thế giới
2- Exercise
Circle the word with “o” in bold that is pronounced differently from the others.
(Khoanh tròn từ mà phần in đậm có cách phát âm khác với các từ còn lại)
motion love hot more
.job gone go none
second handsome month sport
Với bài tập này ta sẽ định dạng ngay được cách phát âm của “o” như sau:
1./ou/ : go, motion ( chữ “o” trong “go” (khi nó ở cuối một từ có một âm tiết ) ;
chữ “o” trong “motion” (trong những từ có nhiều âm tiết, nguyên âm
“o” đứng đầu làm chủ âm).
2. /ɔ:/ : more, sport (khi đứng trước R + phụ âm, “o” được phát âm là /ɔ:/ )
3. /Λ/ : love, none, month (trong những từ có một âm tiết )
4. /ɔ/ : hot, job, gone (trong những từ một âm tiết có tận cùng là một phụ âm)
5. /∂/ : second, handsome (trong những âm được nhấn mạnh của một từ có nhiều
âm tiết (“o” thuộc âm yếu)
III.5. Cách đọc nguyên âm “ U”:
u được phát âm là: /Λ /, /i/, /u/, /u:/, /ju:/, /∂ /, /ɜ:/
1-Các trường hợp
1.1. u được phát âm là /Λ /
a.Trong những từ có một âm tiết tận cùng là một phụ âm
Eg:
bus /bΛs/ : xe buýt, đi xe buýt
mum /mΛm/ : mẹ, im lặng
club /klΛb/ : câu lạc bộ

Eg:
duty /‘dju:ti/ : sự vâng lời, bổn phận, chức vụ
nuclear /‘nju:kli∂(r)/ : thuộc về hạt nhân
university /ju:ni‘vɜ:s∂ti/ : trường đại học
Nhưng:
durable /‘dju∂r∂bl/ : bền, bền lâu
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
17
Trường THPT Thiệu Hoá. GV: Vũ Thị Oanh
during /‘dju∂riŋ/ : trong khi , trong suốt thời kì
durian / ‘dju∂ri:∂n/ : trái sầu riêng
1.6. u được phát âm là /∂ /
Eg:
suggest /s∂‘dʒest/ : gợi ý
suppose / s∂‘pouz/ : giả sử, cho rằng
autumn /‘ɔ:t∂m/ : mùa thu
1.7. u được phát âm là /ɜ:/
Trong những từ có UR.
Eg:
burn /bɜ:n/ : đốt cháy, hầm
burst /bɜ:st/ : phát nổ, nổ tung
burglar /‘bɜ:gl(r)/ : kẻ trộm
2 - Exercise.
How is “u” in each word pronounced? Write its form
(Chữ “u” trong mỗi từ dưới đây được phát âm như thế nào, viết ra các trường hợp
đó)
bull current drug cup
nurse duck burn full
turn cut pull curtain
Với bài tập này ta cũng dễ dàng tìm được các cách phát âm của “u” như sau :

đến
10H 50 12 = 24% 38 = 76% 47 = 94% 3 = 6%
10I 50 10 = 20% 40 = 80% 45 = 90% 5 = 10%
D - PHẦN KẾT LUẬN
1. Kết luận:
“PHƯƠNG PHÁP DẠY NGUYÊN ÂM ĐƠN MỘT CÁCH HIỆU QUẢ CHO
HỌC SINH LỚP 10”, là cả một quá trình tìm tòi nghiên cứu, chắt lọc rút ra từ
những kinh nghiệm giảng dạy thực tế hàng ngày, điều quan trọng là những kinh
nghiệm đó được phổ biến cho các em đồng thời lấy ý kiến góp ý của đồng
nghiệp trong những buổi sinh hoạt, hội ý chuyên môn, để mục đích cuối cùng là
giúp các em biết cách phân tích tình huống, làm tốt bài tập trên lớp, bài tập ở
nhà và thu được kết quả cao trong các kỳ thi.
2. Những kiến nghị - đề xuất
Qua thực tế giảng dạy và thực hiện đề tài này, tôi xin được kiến nghị một số
việc như sau:
- Là một môn học khó và mới đối với các em, cho nên cần được quan tâm, nhắc
nhở nhiều để các em có ý thức học cũng như việc xác định rõ để bắt tay vào
việc học có hiệu quả ngay từ ban đầu.
-Thư viện nhà trường nên bổ sung thêm nhiều sách tham khảo cho học sinh và
cho giáo viên
- Mỗi giáo viên cần có điều kiện dạy phòng máy thường xuyên để hỗ trợ thêm
cho phần phát âm .

“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
19
Trng THPT Thiu Hoỏ. GV: V Th Oanh
- Nhúm Giỏo viờn ting Anh cn cú thi gian tham kho, trao i kinh nghim
trong tng tit dy sao cho phự hp vi i tng hc sinh.
Trờn õy l kinh nghim nh bộ ca tụi trong vic dy nguyờn õm n. Rt
mong nhn c nhiu ý kin úng gúp ca cỏc ng nghip ti ca tụi

I. Cơ sở lí luận.
1. Tầm quan trọng của việc học ngữ âm.
2. Mục đích dạy học.
3. Các vấn đề mà học sinh gặp khó khăn trong phát âm.
II.Cơ sở thực tiễn.
III. Một số giải pháp để dạy nguyên âm đơn có hiệu quả.
III.1.Cách đọc nguyên âm A.
III.2.Cách đọc nguyên âm E.
III.3. Cách đọc nguyên âm I.
III.4. Cách đọc nguyên âm O.
III.5. Cách đọc nguyên âm U.
02
02
02
03
03
03
04
04
08
10
13
16
C - KIỂM NGHIỆM 18
D – PHẦN KẾT LUẬN 19
“ Phương pháp dạy nguyên âm đơn một cách hiệu quả cho học sinh lớp 10 ”.
21