Tuần 4 buổi 1 ôn tập bài 1
Mục tiêu cần đạt
Giúp học sinh ôn lại kiến thức bài một
Vê nội dung của 2 văn bản cổng trớng mở ra và mẹ tôi
Cảm nhận đợc giọng văn truyền cả m tình cảm thắm thiết của cha mẹ giành cho
con cái
Về đặc điểm của từ ghép đẳng lập và ghép chính phụ
Về các bài tập về liên kết trong văn bản
Tiến trình tiết giảng
ổn định lớp
kiểm tra ( kết hợp trong quá trình giảng bài )
Bài mới

I văn bản cổng trờng mở ra
Hãy tìm một những chi tiểt trong bài để
minh hoạ cho những cảm nhận ấy?
Hãytìm một số hình ảnh có sử dụng các
biện pháp nghệ thuật so sánh trong bài
1trong đêm trớc ngày khai trờng của
con ,ngời mẹ đã có những cảm nhận về
con :vừa thấy con ngây thơ hôn nhiên và
bế bỏng,vửa có cảm giác con đã khôn
lớn,đã trởng thành hơn mọi ngày
Con đã giúp mẹ dọn dẹp đồ chơi ngày mai
con đã là câu học sịnh lớp một rồi.
Gơng mặt thanh thoát của con ta nghiêng
trên gối mềm,đôi môi hé mởvà thỉnh
thoảng nh đang mút kẹo
Mẹ còn nhớ sự nôn nao hôi hộp cùng bà
ngoại đi tới gần ngôi trờng và nỗi chơi vơi
hốt hoảng khi cổng trờng đóng lại,bà

HS nêu
Trớc mặt cô giáo ,con đã thiếu lễ độ với
mẹ.con mà lại xúc phạm đến mẹ của con ?
+đó là nhữgn lời khuyên chân thành của
bố vì vậy ngời đọc có thể hình dung đợc
rõ tâm trạng của ngời viết th với những
cảm xúc và tâm trạng rõ ràng.
Vì đólà những lời chân tình sâu sắc và hết
sức cảm động mà nhờ đó E . đã hối hận
III Từ ghép
1 Các loai từ ghép
Đại bộ phận từ ghép đợc phân ra làm hai loại là ghép chính phụ và ghép đẳng lập
A-Từ ghép chính phụ là loại từ ghép có tiếng chính và tiếng phụ bổ sung nghĩa cho tiếng chính
xe đạp xe tiếng chính ,đạp tiếng phụ
Rau muống Rau : chính muống tiếng phụ
B-Từ ghép đẳng lập
Từ ghép đẳng lập có các tiếng bình đẳng về ngữ pháp
VD quần áo nhà cửa lo âu
C- nghĩa của từ ghép chính phụ hẹp hơn hơn nghĩa của tiếng chính
ví dụ-nghĩa của từ cá thu hẹp hơn nghĩa của từ cá
Từ ghép đẳng lập là nghĩa tập hợp khái quát
Vì vậy nghĩa của từ ghép đẳng lập mang tính khái quát
2 Bài tập
Em hãy phân loại nghĩa của từ ghép theo
cấu tạo của chúng ốm yếu,xelam ,tốt
đẹp ,kỉ vật ,xăng dầu ,rắn giun,,binh
lính,,núi non,kì công ,sắc lẻm bởi vì ,xem
bói ,cá lóc ,chợ búa,vui tơi ,chạy rong
,móc ngoặc ,bánh cuốn ,hèn mọn ,cơm n-
ớc ,xe ngựa ,vờn tợc ,vôi hoá ,da gang,non

Củng cố nắm đợc toàn bộ nội dung bài dạy
Hớng dẫn về nhà Làm tiếp các bài tập
Phần kí duyệt
Tuần 5 buổi 2 giáo án dạy thêm văn 7
Dạy ngày 19 -9 08
ôn tập bài hai
Mục tiêu :ôn lại nội dung kiến thức bài 2 về văn bản cuộc chia tay của những con búp bê
Ôn tập kiến thức về từ láy
Về sự liên kết và tính mạch lạc của văn bản
Học sinh có thể làm các bài tập về các thể loại trên
3
Tiến trình tiết giảng
ổn định lớp
Kiểm tra
Bài mới
I Cuộc chia tay của những con búp bê
Tại sao tác giả lại đạt tên cho
truyện ngắn của mình là cuộc chia
taycủa những con búp bê ?Cách
dặt tên nh vậy có tác dụng gì
không ?
Tìm những chi tiết nói về sự gắn
bó của hai anh em ?
Truyện có nhiều chi tiết bất
ngờ .Nhng chi tiết nào gây cho em
cảm động nhất ?
Phân tích chi tiết khi dắt tay em ra
khỏi trờng ,cậu bè Thành kinh
ngạc thấy mọi ngời vẫn đi lại
ngoài đờng và nắng vẫn vàng trùm

Nhan đề của văn bản là cuộc chia tay của
những con búp bê nhng thực chất có phải
là những con búp bê chia tay không?
Trong văn bản nói nhiều đến các cuộc chia tay
Cuộc chia tay với cô giáo và bè bạn
Cuộc chia tay của Thành và Thuỷ
Cuộc chia tay của những con búp bê
Trong các cuộc chia tay áy cuộc chia tay của
4
Nhận xét về nghệ thuật miêu tả trong một
đoạn văn sau
Đằng đông trời hửng dần.Những bông hoa
thợc dợc trong vờn.Cảnh vật cứ nh hôm
qua hôm kia thôi mà sao tai hoạ lại dáng
xuống đầu anh em tôi nặng nề nh thế này
A Nhận xét về nghệ thuật miêu tả trong
đoạn văn?
B-Qua đoạn văn em hãy chỉ rõ vai trò của
văn miêu tả trong tác phẩm tự sự này?
Thứ tự kể trong đoạn văn này có gì độc
đáo? hãy phân tích chỉ rõ tác dụng của thứ
tự kể ấy trong việc biểu đạt nội dung của
chủ đề
những con búp bê là cảm động nhất bởi nó thể
hiện một tình cảm gắn bó thân thiết của hai anh
em yêu thơng nhau,không muốn xa rời,không
muốn chia tay nhng vì hoàn cảnh mà buộc phải
chia tay ,điều đó đã gây một nỗi thơng tâm cho
ngời đọc
Đoạn văn đã rất thành công trong việc miêu tả

đợc ác sống kì diệu của cây tre Việt Nam
6-Thật thú vị biết baokhi đợc ngắm tre trong một buổi chiều hè
5
7-Luỹ tre tạo thành nhiều tầng nhiêu lớp ,tợng chng cho các thês hệ nhà tre nối tiếp nhau từ
đời nọ sang đời kia
Em hãy sắp xếp nó thành văn bảnhoàn chỉnh và có bố cục hợp lí
III Tính mạch lạc của văn bản
Chỉ rõ tính mạch lạc của văn bản sau
Anh đi anh nhớ quê nhà
Nhớ canh rau muống nhớ cà dâm tơng
Nhớ ai dãi nắng dầm sơng
Nhớ ai tất nớc bên đờng hôm nao
Văn bản trên đảm bảo có tính mạch lạc nó cùng hớng tới một chủ đề nỗi nhớ của ngời xa quê
,nhớ quê hơng là nhớ những điều bình dị nhất thân thuộc nhất của que hơng .đó cũng là tình yêu
sâu nặng với quê hơng
Về hình thức đoạn thơ có sở dụng phép lặp nhớ đợc lặp lại ỏ đâu các câu tạo ra sự liên kết
Bài tập 2 có một bạn học sinh kể lại một câuchuyện nh sau
Một hôm khi tan trờng thì trời đổ ma(1) .Một cơn ma dông thật lớn .(2)Trời tối
sầmlại cây cối ngả nghiêng.(3) Có mấy cánh phòng học buộc không kĩ bị gío lật ra ,đập sầm sập
vào bức tờng làm tôi giật thót cả mình.(4)Lúc này thì tôi ân hận vì mình đã không mang áo ma.
(5)Tra nay khi tôi chuẩn bị đi học ,thấy trời động mẹ tôi đã nhắc mà tôi đâu có chịu nghe.(6)T r-
ờng vắng dần(7).Cơn ma thì dờng nh không có dấu hiệu ngớt .(8) Xung quanh tôi các bạn lần lợt
ra về.(9)Ngời nào ngời nấy xúng xính trong bộ quần áo ma trùm kín mít(10).Tôi thực sự hoảng
hốt và lo sợ(11) Bỗng nhiên ,tôi nghe thấy bớc chân sau lng mình.(12)Ngoảnh lại,tôi nhận ra đó
là bạn lớp trởng lớp 7b ở cạnh sát lớp tôi(!13)
Thì ra bạn ấy ở lại để buộcmấy cánh cửa bị gió giật (14).Nh hiểu rõ tâm trạng của tôi ,bạn ấy
liền xoè rộng tấm áo ma và rủ tôi cùng về(15)C he chung một tám áo ma suốt một quảng đờng
dài ,dù vẫn bị ma tạt mà không hiểu sao tôi thấy lòng tôi ấm áp lạ(16) .Dù không nói nhng lòng
tôi vẫn tràn ngập cảm xúc biết ơn.(17)và câu chuyện áy xảy ra lâu rồi nhng tôi nhớ mãi không
bao giờ quên

này có gì đặc biệt ?
Bài 1
Đây là lời cha mẹ nói với con qua hình thức hát ru
.Nội dung bài hát này nói về công lao trời biển của
cha mẹ và nhắn nhủ con cái không quên công lao to
lớn ấy
Lối so sánh ,ví von :Bài ca dao ví công cha nh núi ngát
trời ,nghĩa mẹ nh nớc ở ngoài biển đông ..núi cao
biển rộng là biểu tợng của tình cha mẹ .,trong tiềm
thức dân gian ngời cha đợc ví với trời ,ngời mẹ đợc ví
với với đất hoặc biển cuối bài nhắc đến 2 chữ cù lao
chín chữ đẻ con cái ghi lòng
Bài 2
Trong bìa 2 là lời của phụ nữ lấy chồng xa quê đang
nói với mẹ và nhớ mẹ da diết
Tâm trạng của ngời con gái nhớ mẹ gắn với thời
gian ,buồn là buuôỉ chiều .Hình ảnh buổi chiều thờng
gợi nỗi mong nhớ ,vắng vẻ cô đơn .Vấn đề là bài thơ
không nhắc đến một không gian nào đó mà đã có bao
buổi chiều nh thế
Không gian hẹp ngõ sau
Ngõ sau thờng khuất và vắng ,tình cảm của ngời nhớ
mẹ ,nhớ quê đều không biết chia sẻ cùng ai
Không gian này gợi lên niềm cô đơn và thân phận ngời
phụ nữ trong xã hội xa .
Bài ca dao tuy ngắn nhng tâm trạng rất sâu
Tác giả dân gian cho ta thấy tâm trạng rất sâu .tác giả
đã cho ta thấy thân phận của ngời phụ nữ khi đi lấy
chồng ,họ hoàn toàn phụ thuộc gia đình nhà chồng vì
thế mỗi khi nghĩ về quê lòng họ đau tê tái .

Qua 4 bài ca dao em có nhận xét gì về
nội dung và nghệ thuât?
Bài 1
Bài ca dao là hình thức đối dáp của chàng trai với cô
gái Đó là hình thcs quen thuộc trong ca dao Trong bài
này cả ngời đó lẫn ngời hỏi đều rất tài năng
Họ hỏi nhau về những kiến thức lịch sử địa lí văn hoá
củadân tộc Họ là những ngời rất hiểu về các địa danh
lịch sử vả mạt khác còn thể hiện niềm tự hào với quê
hơng
Bài hai
Hai chữ rủ nhau thể hiện sự đổng thuận nhất trí vì cả
hai cùng muốn làm một cái gì đó
Hai chữ rủ nhaucho thấy tâm trạng háo hức của ngời
xem
Bài ca dao không tả mà gợi tả gợi lên không Hồ Gơm
cầu thê húc chùa Ngọc Sơn ,Vì thế mà bài thơ là sự
kết hợp giữ không gian nhân tạo và các yếu tố lịch sử
địa lí văn hoá
Câu thơ cuối rất giàu ý nghĩa Hỏi ai? Có nghĩa là
nhắc nhở mọi ngời hãy trân trọng giữ gìn di sản văn
hoá cuả cha ông gắng sức xây dựng non nớc này đẹp
hơn
Bài 3 mới miêu tả cảnh đẹp của xứ Húe mà mới tả đ-
ờng vô xứ huế mà đã mê hồn rồi.Có non xanh nớc
biếc .Phong cảnh thật hữu tình .Để nhấn mạnh
Cảnh đẹp đã hiện lên mê hôn ,tác giả dùng phép so
sánh :Nh tranh hoạ đồ .ở đay tác giả muốn nhấn
mạnh cảnh đẹp nh tranh
Câu thơ Ai vô xứ Huế thì vô là lời mời cảnh đẹp nh

2 Nắm đợc kiến thức về đại từ ,các loại đại từ
3 Làm các bài tập về từ láy và đai từ
Tiến trình tiết giảng
ổn định lớp
Kiểm tra
Em hãy nhắc lại khái niệm thế nào là từ láy
Bài mới
1 Các loại từ láy

Có mấy loại từ láy là những loại nào cho
ví dụ
Từ láy toàn bộ còn có những kiểu láy nào
?
Từ láy toàn bộ
Từ láy toàn bộ là láy lại tiếng gốc
Ví dụ :Xanh xanh ,đùng đùng ,xinh xinh
+Để có sự hài hoà về âm điệu ,tiếng láy lại tiếng
gốc có sự biến đổi về thanh điệu hoặc phụ âm cuối
Ví dụ Trắng : Trăng trắng
Khẽ khẽ :Khe khẽ
nợp nợp :nờm nợp
9
Từ láy bộ phận là từ láy có cấu tạo nh thế
nào?
Từ láy bộ phận có thể đợc phân thành 2
kiểuđó là những kiểu nào ?
Nghĩa của từ láy đợc có những sắc thái
nh thế nào?
Bài tập : tìm các từ láy có trong văn bản
cuộc chia tay của những con búp bê của

Nghĩa liên tục
Lắc lắc ,gõ gõ ,gật gật
B-nghĩa cả từ láy bộ phận có sắc thái riêng so với
nghĩa gốc
ví dụ khờ khác với khờ khạo : dễ khác với dễ
dãi ;tối khác với tối tăm ,lặng khác với lặng lẽ
Nghĩa thu hẹp
Ví dụ xanh khác với xanh xao lạnh khác với lạnh
lùng .
Học sinh tìm và phân loại .GV chữa ,bổ sung
Các từ láy :nho nhỏ,lạnh lùng,láp lánh ,,gật gù ,xa
xôi
Còn là các từ ghép
Từ láy biểu thị tâm trạng ,
Lo lắng, bồn chồn ,,vui vẻ
Từ láy tợng thanh
10
tợng thanh ,tợng hình,và biểu thị ,trạng
thái trong các từ sau đây:
Lo lắng ,lôm côm,lủng củng ,láp lửng
,bồn chồn , khấp khểnh ,ha hả ,,khẳng
khiu,rì rào , lô nhô, vui vẻ ,bỗ bã,
Bài 3 xác định sắc thái ý nghĩa của mỗi
từ láy sau đây :nhỏ nhắn ,nhỏ nhặt ,,nhỏ
nhen ,nhỏ nhoi

Ha hả, bỗ bã ,lủng củng,lấp lửng ,rì rào,
Từ láylà từ tợng hình
Khấp khểnh ,lôm côm ,khẳng khiu ,lô nhô,
Nhỏ nhắn:chỉ hình dáng nhỏ ,vừa phải, cân đối

Mày ,mi cậu ,,chúng mày ,chúng bay ,,chúng bay
(ngôi thứ 2)
Ngoài ra còn có các danh từ nh cô ,dì ,chú bác
ông bà anh chị, cũng đợc dùng nh đại từ xng hô ,
-Đại từ để hỏi
Hỏi về ngời ai
ví dụ
nhng lấy ai mà gác đêm cho anh ngủ
Hỏi về vật gỉ ví dụ
Hôm nay bạn đi chợ mua gì ?
Bao nhiêu,bấy nhiêu
Sao,thế nào.
Bài 1 cô yêm đào ,chú tôi
Bài 2 cô
Bài 4 cậu cai
11
câu hát châm biếm
Hãy chỉ ra ngôi của đại từ trong những
câu thơ trong bài thơ của Tố Hữu
Mình đi mình có nhớ mình
1 2 3
Tân Trào,Hồng Thái ,mái đình cây đa
Mình đi mình lại nhớ mình
1 2 3
Nguồn bao nhiêu nớc nghĩa tình bấy nhiêu
Mình (1,2)là ngôi thứ hai
Mình ( 3 ) là ngôi thứ nhất
Cách dùng từ nh vậy tác giả đã thể hiện dợc sự
thống nhất ,sự gắn bó khăng khít giữa ngời đi và
kẻ ở

áng văn chơng bất hủ nh Bình Ngô đại cáo ,Quân
trung từ mệnh tập ,ức Trai thi tập ,quốc âm thi tập
Côn Sơn Ca đợc sáng tác trong hoàn cảnh Nguyễn
12
trong hoàn cảnh nào ?
Cảnh vật ở Côn Sơn đợc miêu tả nh
thế nào ?

Điệp từ đại từ ta trong đoạn thơ chỉ
ai?Ta làm gì nghĩ gì khi ở Côn Sơn ?
Vậy chữ nhàn ở đay đợc hiểu nh thế
nào ?
Qua bài thơ em hiểu gì về tâm hồn
Nguyễn Trãi ?
Học sinh đọc bản phiên âm chữ Hán
bản dich nghĩa ,bản dịch thơ
Hai câu đầu tả cảnh gì ?ở đâu?
Đạm tự yên (Bình lặng ,thanh nhã tựa
khối lồng gợi lên không khí nh thế
nào của cảnh vật?
Bán vô bán hữu (nh có nh không )
Lại gợi lên không khí gì của cảnh vật
Hai câu thơ cuối tả cảnh gì ?Những
cảnh ấy gợi lại cho ngời đọc ấn tợng
cảm giác gì?
Trãi từ quan về ở ẩn tại Côn Sơn .
2 Nội dung bài thơ
-Học sinh cảm nhận
Cảnh rừng thông núi đá Côn Sơn hiện lên thật đẹp
lặng lẽ mơ màng ,trong sáng nh chốn thân tiên

Ngời ngấm cảnh là một ông vua từ lâu đại nhìn ra
,trông xom làng đang mờ dần trong màn sơng bàng
bạc
Làn sơng ấy tựa nh có tựa nh không bình đạm tựa
lâng lâng ,bao bọc lan toả bốn chung quanh xóm
làng ,cảm nhận thêm mãi cái vẻ êm đềm ,man mác
của làng quê đã gắn bó tự bao đời
Hai câu thơ cuối gợi lên cảnh quen thuộc khi chiều
xuống ở làng quê Việt Nam >...tieng ssáo của trẻ
chăn trâu còn văng vẳng đâu đây .Từng đôi cò trăng
13
Bài thơ cho ta thấy tác giả là ngời nh
thế nào ?
lợn xuống đồng .Đó là hình ảnh quen thuộc gợi lên
một bức tranh quê bình yên nơi làng mạc
Đọc kĩ bài thơ thấy ám áp một điều đó là tình cảm
Chân thành nơi quê nhà .Một ngời có địa vị tối cao
có dịp về thăm quê sống cuộc sông nơi thôn dã
,ngắm cảnh đẻ suy t là không nhiều .Bài thơ còn
thấy bóng dáng của nớc đại Việt thanh bình ,nhân
dân yên ổn làm ăn .
Bài thơ là sự găn bó giữa cảnh và ngời ,sự đạm bạc
của cảnh vật ...thể hiện một tâm hồn vị vua anh
hùng một thi sĩ ....
II luyện tập
Hãy chỉ ra phơng thức biểu cảm trong hai bài thơ
Bài thơ"Côn Sơn ca ''nội dung biểu cảm đợc thể hiện qua hình thức nào?
Bài Thiên trờng vãn vọng biểu cảm đợc thể hiện bằng hình thức nào?
Học sinh làm ,giáo viên hớng dẫn
Biểu cảm gián tiếp thông qua hình thức miêu tả cảnh vật để thể hiện tâm t tình cảm của tác giả

Mỗi bài văn biểu cảm tập trung thể hiện một tình cảm
chủ yếu
Để hiểu đợc tình cảm ấy ngời viết có thể chọnmột số
hình ánh có ý nghĩa ẩn dụ ,tợng trng (là đồ vật ,loài
cây hay một hiện tợng nào đó để gửi gắm tình cảm ,t
tởng hoặc biểu đạt ,t tởng ,hoạc biểu đạt bằng cách
thổ lộ trực tiếp cảm xúc trong lòng
*Bài văn biểu cảmthờng có những đặc điểm bài văn
khác
Tình cảm trong bài văn biểu cảm phải trong sáng rõ
ràng ,chân thực thì bài văn mời có giá trị
Ghi nhớ
Để văn biểucảm bao giờ cũng nêu ra đối tợng biểu
cảm và định hớng tình cảm cho bài viết cho bài làm
Các bớc làm văn biểu cảm là Tìm hiểu đè ,tìm ý ,lập
dàn ý
Muốn làm văn biểu cảm thì phải hình dung cụ thể đối
tợng biểu cảm của mình trong các trờng hợp
Luyện tập
15
Bài tập Đoạn văn "Mùa đông lạnh lắm .Mọi vật xung quanh đều lạnh cả .Nhng có đôi tay bộ
ngực của bé và đôi môi hồng của bé vẫn ấm áp .Bởi trong bé có một ngọn lửa !Chả thế mà mùa
đông , mẹ thích hôn lên má bé .Ngọn lửa trong bé sởi ấm cho mẹ .Thật thú vị biết bao khi mỗi
con ngời một ngọn lửa thiêng liêng soi sáng và sởi ấm cuộc đời này "
Em hãy chỉ ra phơng thức biểu cảm của đoạn văn? Nêu tình cảm chủ yếu của ngời viết .
Bài tập ii Trong truyện ngắn cuộc chia tay của những con búp bê của tác giả Khánh Hoài
có hai đoạn văn tả cảnh đều rất đáng chú ý
"Đằng đông trời hửng dần .những bông hoa thợc dợc trong vờn đã thoáng hiện trong màn sơng
sớm và bắt đầu khoe bộ cánh rực rỡ của mình .Lũ chim sâu ,chim chiền chiện nhảy nhót trên
cành và chiêm chiép hót .Ngoài đờng ,tiếng xe máy ,tiếng ô tô và tiếng ngời nói chuyện của

Tiến trình tiết giảng
ổn định lớp
. Kiểm tra
Bài mới
Lập dàn ý cho bài văn Loài cây em yêu

Em hãy chỉ ra các đối tợng biểu cảm
cho bài văn
Để biểu cảm cần có những yêu cầu
Hãy lập dàn ý cho bài văn
Loài cây em yêu
Mỗi em lập một dàn ý cho bài văn
Luyện tập :
Cho học sinh lập dàn ý cho các đề bài
văn .
Hớng dẫn học sinh viết các đoạn văn
Nội dung biểu cảm :Yêu
Đối tợng :Loài cây
Chủ thể : em
Cây đó là cây gì ,có đặc điểm gì ,các đặc điểm ấy
Có ảnh hởng gì đến nội dung biểu cảm .
Đặc điểm của cây có gắn với những kỉ niệm với ngời
thân
Mở bài :giới thiệu về loài cây mà em yêu
Thân bài :Giới thiệu kể tả các đặc điểm của cây
Mỗi đặc điểm gắn với một tình cảm nào đó của ngời
thân
Kết bài Cảm nghĩ của em cây đó
Ví dụ
Lập dàn ý cho bài văn sau cây cau em yêu quí

Muốn lập dàn ý cho bài văn Cảm nghĩ
về cô giáo của em .
Tình cảm về ngời viết với cô giáo băt
nguồn nh thế nào ? từ kí ức hay hiện
tại .
Hình ảnh cô giáo đợc tôn vinh nh thế
nào trong suy nghĩ và cảm xúc của
em?
Cảm nghĩ về ngời mẹ của mình
Cho học sinh đọc đoạn văn
Tình cảm của tác giả đối với ngời mẹ
đợc khơi nguồn từ những quan sát
miêu tả trực tiếp về ngời mẹ nh thế
nào .?
Tại sao tình cảm của tác giả với ngời
mẹ vừa tha thiết vừa vừa thấp thoáng
nỗi buồn ân hận ?
Lập ý trong văn biểu cảm trong văn biểu cảm khơI
nguồn cho mạch cảm xúc nảy sinh ,ngời viết có thể
hồi tởng kỉ niệm về quá khứ ,suy nghĩ về hiện tại ,ớc
mơ hớng tới tơng lai,tởng tợng những tình huống hứa
hẹn mong ớc tởng tợng những tình huống gợi cảm
.hoặc vừa quan sát vừa suy ngẫm vừa thể hiện cảm
xúc .
Nhng dù trong tình huống nàodù cách gì thì tình cảm
trong bài văn cũng phải chân thực và sựviệc nêu ra
phải có trong kinh nghiệm .Đựơc nh thế bài văn mới
có hiệu quả .
Bài tập cảm nghĩ về cô giáo của em


Luyện tập ;
Lập ý Cảm nghĩ về con vật nuôi
Giáo viên yêu cầu học sinh lập dàn ý biểu cảm về con vật nuôi
1 Hoàn cảnh tình huống nuôi mèo
Do nhà quá nhiều chuột
Do thích Mèo đẹp ,xinh
Do tình cờ nhặt đợc mèo con bị lạc hoặc có ngời bạn cho một chú mèo con
2 quá trình nuôi dỡng, và quan sát các hoạt động của Mèo
A Thái độ cử chỉ của ngời nuôi Mèo
Mèo tập dợt bắt chuột và kết quả
C Nhận xét :ngoan ,h không thích ăn vụng (thích ăn vụng )bắt chuột giỏi (hoặc lời)
3 Quá trình hình thành tình cảm của ngời với mèo
Ban đầu : thích thích vì Mèo xinh xắn dễ thơng (màu lông ,màu mắt ,tiếng kêu ,hình dáng
Tiếp theo :Thấy quí vì Mèo ngoan ngoãn,bắt chuột giỏi
Về sau :quấn quýt, gắn bó, nh một ngời bạn nhỏ .
4 Cảm nghĩ
Con mèo hình nh cũng có đời sống tình cảm .nó biết c xử nh ngời tốt ,biết xả thân vì
Ngời tốt,góp phần diệt chuột ,làm trong sạch môi trờng.
Càng yêu quí Mèo càng căm giận bọn bất lơng chuyên đi săn bắt trộm mèo bán cho những quán
nhậu tiểu hổ . Càng thơng những chú mèo xinh xắn chết thảm thơng.
Tuần 12 buổi 9
các yếu tố miêu tả và tự sự trong văn biểu cảm
mục tiêu cần đạt :
Giúp học sinh hiểu đợc vai trò của các yếu tố miêu tả và tự sự trong văn biểu cảm
19
Các yếu tố tự sự và miêu tả góp phần thể hiện nội dung biểu cảm
Tiến trình tiết giảng
ổn định lớp
Kiểm tra bài cũ
Bài mới

ng cũng vì nhức chân .
Các yếu tố tự sự giúp cho ta hiểu về đôi bàn chân của
ngời bố, hiểu về nỗi vất vả của bố => giúp ngời viết có
thể biểu cảm.=>Bộc lộ sự yêu quí và kính trọng cảm th-
ơng cho những nỗi vất vả của bố .
Trong văn biểu cảm các yêu tố tự sự và miêu tả góp
phần thể hiện cảm xúc tình cảm khơi nguồn cho những
cảm xúc, tình cảm của con ngời
Có các yêu tố tự sự và miêu tả
Lập dàn ý cho bài văn cảm nghĩ về ngời thầy cô
Mở bài
Giới thiệu về ngời thầy ngời cô
Thân bài
Cảm xúc đợc khơi nguồn từ đâu ?
Cảm xúc đợc khơi nguồn từ một lần gặp gỡ ,hay một lần
đi qua ngôi trờng mà em đã từng đợc cô dìu dắt .
Em xúc động nhớ lại những kỉ niệm về tình cảm thầy trò
.
20
Trong quá trình viết văn thờng kết
hợp các yếu tố miêu tả và tự sự để
khơi nguồn cảm xúc tình cảm
Nhớ lại mái tóc dài ngang lng ,nhớ dáng ngời duyên
dáng mảnh mai của cô
Nhớ nụ cời hiền hậu của cô động viên mỗi khi chúng
em đạt điểm tốt
Nhớ lại những việc làm tận tình của em mỗi khi em đợc
bắt tay nắn nót viết từng nét chữ
Nhớ những lần bị ốm đợc cô ân cần hỏi han .
Nhớ lại lần mắc lỗi đã đợc cô tha thứ

nào ?
Đại từ là những từ nh thế
nào ?
Từ Hán có cấu tạo nh thế
nào?
Thế nào là từ đồng nghĩa?
Từ trái nghĩa là từ nh thế
nào ?
Thế nào là từ đồng âm ?
Luyện tập
Từ láy từ láy có 2 loại Từ láy toàn bộ và láy bộ phận .
Láy bộ phận :láy phần vần: thoăn thoắt,
Láy phụ âm: long lanh,
Có thể mô phỏng âm thanh, hình ảnh,giúp văn miêu tả đợc
sinh động .
Từ ghép
Là từ có từ 2 tiếng trở lên,có 2 loại từ ghép ghép đẳng lập và
ghép chính phụ
3Đại từ
Đại từ là những từ dùng để trỏ ngời hoặc trỏ vào sự vật số l-
ợng thời gian hoặc số lợng sự vật.
Từ Hán Việt
Trong tiếng Việt có khối lợng khá lợng khá lớn từ Hán Việt
.Tiếng để cấu tạo từ Hán Việt
Phần lớn các yếu tố Hán Việt không đợc dùng độc lập nh từ
mà dùng để tạo từ ghép .Một số yếu tố Hán Việt không đợc
dùng để tạo từ ghép .Một số yếu tố Hán Việt nh hoa, quả,
bút, bảng, có lúc dùng để taọ từ ghép .mộtsố dùng độc lập
nh một từ .
Từ ghép Hán Việt có 2 loại chính từ ghép đẳng lập và ghép

B Ngời là cha, là Bác, là anh
C Bác đợc tin rằng/Cháu làm liên lạc
D Bác ngồi đó lớn mênh mông
5 Đặt câu với từ Hán Việt -từ thuần Việt sau
A -Hi sinh -Bỏ mạng Nhi đồng- trẻ em
Phụ nữ - Đàn bà Giải phẫu - mổ sẻ
6 Đặt câu với các cặp quan hệ từ sau đây
A Nếu.thì
B Càng càng
C Tuy nhng
D Bởi nên
Câu 7 Tìm các yếu tố Hán Việt trong từ nào sau đây không cùng nghĩa với những yếu còn lại
A Tiền tuyến C cửa tiền

B tiền bạc D mặt tiền
Sắp xếp các từ sau đây vào đâynhóm từ đồng nghĩa Dũng cảm,thành tích chén nghĩa vụ,cho,
chăm chỉ, trách nhiệm, tặng, bổn phận,thành quả, mời, cần cù, kiên cờng,nhiệm vụ, biếu, siêng
năng,thành tựu,xơi, chịu khó, gan dạ,
Nét nghĩa nhỏ, xinh xắn, đáng yêu phù hợp với từ nào sau đây
A nhỏ nhẻ Nhỏ nhắn
Nho nhỏ nhỏ nhặt
Gạch chân các từ và cụm từ đồng nghĩa trong những câu thơ sau đây
Bác đã đi rồi sao Bác ơi
Mùathu đang đẹp nắng xanh trời
Bác đã lên đ ờng theo tổ tiên
Mác Lê nin gặp Ng ời hiền
Bảy mơi chín tuổi xuân trong sáng
Vào cuộc tr ờng sinh nhẹ cánh bay .
Từ trái nghĩa
Gạch chân các từ trái nghĩa trong câu thơ đây

không?
Bố cục đã chặt chẽ hay cha
Trong bài văn biểu cảm tình cảm
có chân thật hay không?
Phần 3 giáo viên tiến hành sửa
cho học sinh
-+Dạng bài văn về biểu cảm ngời thân
Mở bài giới thiệu về ngời về thân
Thân bài
+Ngời thân của em là ai
Có nét đặc biệt gì về hình dáng đã gây đợc ấn tợng cho em
Nét mặt..
Đôi mắt.
Dáng ngời..
+Thái độ của ngời thân với em nh thế nào và đã gây đợc
cho em ấn tợng nhất
Biểu hiện của cử chỉ hay việc làm của em đốivới em nh thế
nào.
Tình cảm của em đợc thể hiện nh thế nào ?
Kết luận
ấn tợng và cảm xúc của emvề ngời thân.
Luyện tập :
Học sinh viết đoạn mở bài
HS viết đoạn thân bài
*Đoạn viết về tả dáng ngời
*Đoạn kể tả những cảm xúc tình cảm của em với ngời thân
Đoạn kể tả những cảm xúc
24
Hớng dẫn về nhà
Học sinh dựa vào bài làm ở lớp có thể lập dàn ý cho các bài khác phát biểu cảm nghĩ về ngời