Bộ giáo dục và đào tạo
Trờng đại học kinh tế quốc dân
---------------

PHạM VIệT THắNG

TRáCH NHIệM Xã HộI CủA DOANH NGHIệP (CSR)
ĐốI VớI NGƯờI LAO ĐộNG TRONG CáC DOANH
NGHIệP DệT MAY TạI VIệT NAM
Chuyên ngành: QUảN TRị KINH DOANH

Mã số: 62340102

Ngời hớng dẫn khoa học:
PGS.TS. DNG TH LIU

Hà Nội - 2018
Vit thuờ lun vn thc s, lun ỏn tin s
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


LỜI CAM ĐOAN
Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật. Tôi
cam kết bằng danh dự cá nhân rằng nghiên cứu này do tôi tự thực hiện và không vi
phạm yêu cầu về sự trung thực trong học thuật.

XÁC NHẬN CỦA NGƯỜI HƯỚNG
DẤN KHOA HỌC

TÁC GIẢ LUẬN ÁN



MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .................................................................................................................. i
LỜI CẢM ƠN ...................................................................................................................... ii
MỤC LỤC ........................................................................................................................... iii
DANH MỤC VIẾT TẮT..................................................................................................... vi
DANH MỤC CÁC BẢNG ................................................................................................. vii
DANH MỤC CÁC HÌNH ................................................................................................. viii
Chương 1 GIỚI THIỆU VỀ LUẬN ÁN ............................................................................. 1
1.1. Giới thiệu về luận án .................................................................................................. 1
1.2. Sự cần thiết của luận án ............................................................................................. 2
1.3. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu ................................................................................. 6
1.3.1. Mục tiêu nghiên cứu ................................................................................................ 6
1.3.2. Câu hỏi nghiên cứu .................................................................................................. 6
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ............................................................................. 6
1.5. Khái quát về phương pháp nghiên cứu ..................................................................... 7
1.6. Những đóng góp mới của luận án .............................................................................. 8
1.7. Bố cục các nội dung chính của luận án ...................................................................... 8
Chương 2 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU .................................................... 9
2.1. Các nghiên cứu tổng quát về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp ........................ 9
2.1.1. Các nghiên cứu về vai trò, lợi ích của trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp ............. 9
2.1.2. Các nghiên cứu về các yếu tố tác động đến việc thực hiện trách nhiệm xã hội của
doanh nghiệp ................................................................................................................... 10
2.2. Các nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người lao động và
ngành dệt may ................................................................................................................. 12
2.2.1. Các nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người lao động ... 12
2.2.2. Các nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với ngành dệt may .... 14
2.3. Khoảng trống và hướng nghiên cứu của luận án .................................................... 15
Chương 3 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI CỦA DOANH NGHIỆP

4.1. Quy trình nghiên cứu ............................................................................................... 42
4.2. Thu thập và chọn mẫu nghiên cứu .......................................................................... 45
4.2.1. Thu thập dữ liệu..................................................................................................... 45
4.2.2. Chọn mẫu nghiên cứu ............................................................................................ 45
4.3. Nghiên cứu định tính ................................................................................................ 47
4.3.1. Mục tiêu của nghiên cứu định tính ......................................................................... 47
4.3.2. Nội dung nghiên cứu định tính ............................................................................... 47
4.3.3. Kết quả nghiên cứu định tính ................................................................................. 49
4.4. Mô hình nghiên cứu chính thức và xây dựng các giả thuyết nghiên cứu ............... 55
4.4.1. Mô hình nghiên cứu ............................................................................................... 55
4.4.2. Các giả thuyết nghiên cứu ...................................................................................... 56
4.5. Thang đo và công cụ nghiên cứu.............................................................................. 57
4.5.1. Thang đo ............................................................................................................... 57
4.5.2. Công cụ nghiên cứu - phiếu khảo sát...................................................................... 63
4.6. Nghiên cứu định lượng ............................................................................................. 64
4.6.1. Nghiên cứu định lượng sơ bộ ................................................................................. 65
4.6.2. Nghiên cứu định lượng chính thức ......................................................................... 65
Chương 5 BỐI CẢNH VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VỀ TRÁCH NHIỆM XÃ HỘI
CỦA DOANH NGHIỆP ĐỐI VỚI NGƯỜI LAO ĐỘNG TRONG CÁC DOANH
NGHIỆP DỆT MAY TẠI VIỆT NAM .............................................................................. 69
5.1. Bối cảnh và định hướng phát triển ngành dệt may ................................................. 69
5.1.1. Tổng quan ngành dệt may Việt Nam ...................................................................... 69
5.1.2. Định hướng phát triển ngành dệt may Việt Nam .................................................... 72
5.1.3. Lao động ngành dệt may tại Việt Nam ................................................................... 73

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]



Ký hiệu
1. BSR

Nguyên nghĩa
Doanh nghiệp vì trách nhiệm xã hội

2.

CED

Ủy ban Phát triển bền vững

3.

CFA

Confirmatory Factor Analysis/Phân tích nhân tố khẳng định

4.

CMIN/df

Chi-bình phương điều chỉnh theo bậc tự do

5.

CMT

Công thức gia công hàng xuất khẩu


Doanh nghiệp dệt may tại Việt Nam

12. DNNVV

Doanh nghiệp nhỏ và vừa

13. EC

Liên minh Châu Âu

14. EFA

Exploratory Factor Analysis/Phân tích nhân tố khám phá

15. FSC

Chứng chỉ bảo vệ rừng bền vững

16. FOB

Phương thức xuất khẩu

17. FTA

Hiệp định Thương mại tự do

18. GRI

Sáng kiến báo cáo toàn cầu


Structural Equation Modeling/Mô hình cấu trúc tuyến tích

27. STAKEHOLDERS Những người hữu quan
28. SX

Sản xuất

29. TNXH

Trách nhiệm xã hội

30. TPP

Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương

31. UNIDO

Tổ chức phát triển Công nghiệp liên hợp quốc

32. VCCI

Phòng thương mại và công nghiệp Việt Nam

33. WTO

Tổ chức thương mại thế giới

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]

Bảng 6.3: Thống kê mô tả nhân tố Dngo ........................................................ 109
Bảng 6.4: Thống kê mô tả nhân tố Dthoai ...................................................... 110
Bảng 6.5: Thống kê mô tả nhân tố sức khỏe an toàn (SKAT) ......................... 111
Bảng 6.6: Thống kê mô tả nhân tố đào tạo và phát triển ................................. 112
Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


DANH MỤC CÁC HÌNH
Hình 3.1: Ba vòng trách nhiệm xã hội của CED ............................................... 19
Hình 3.2: Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người lao động .......... 30
Hình 3.3: Tin tưởng của người lao động ........................................................... 35
Hình 3.4: Hài lòng của người lao động ............................................................. 36
Hình 3.5: Cam kết của người lao động ............................................................. 38
Hình 3.6: Khung nghiên cứu CSR đối với người lao động ............................... 40
Hình 4.1: Quy trình nghiên cứu ........................................................................ 43
Hình 4.2: Mô hình nghiên cứu CSR đối với người lao động ............................. 56
Hình 5.1: Thống kê tình trạng hôn nhân của người lao động ............................ 82
Hình 5.2: Thống kê trình độ học vấn của người lao động ................................. 82
Hình 5.3: Thống kê thu nhập của người lao động ............................................. 83
Hình 5.4: Mô hình phân tích nhân tố khẳng định CFA ..................................... 88
Hình 5.5: Kết quả phân tích mô hình cấu trúc tuyến tính .................................. 94
Hình 5.6: Mô hình SEM khả biến nhóm người lao động .................................. 98
Hình 5.7: Mô hình SEM khả biến nhóm quản lý và nhân viên hành chính ....... 99
Hình 5.8: Mô hình SEM bất biến nhóm người lao động ................................. 101
Hình 5.9: Mô hình SEM bất biến của quản lý và NV hành chính ................... 102

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999

Trong chương 3, tác giả nghiên cứu về cơ sở lý luận về trách nhiệm xã hội của
doanh nghiệp đối với người lao động trong các doanh nghiệp dệt may, được hình thành
từ lịch sử phát triển trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp, tổng hợp một số khái niệm
về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp để đề xuất khái niệm về trách nhiệm xã hội
của doanh nghiệp đối với người lao động, làm khái niệm cơ bản để sử dụng trong luận
án. Tiếp đó tác giả tổng hợp các nghiên cứu về lợi ích thực hiện trách nhiệm xã hội của
doanh nghiệp và các nghiên cứu về việc hình thành tiêu chí, giả thuyết, các mô hình
nghiên cứu trước đây và tiến hành đề xuất mô hình nghiên cứu tổng quát sử dụng trong
luận án.

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


2

Từ mô hình tổng quát đã đề xuất, trong chương 4, tác giả tiến hành thiết kế và
lựa chọn phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa nghiên cứu định tính và định lượng.
Với phương pháp nghiên cứu định tính, tác giả tiến hành phỏng vấn đối tượng nghiên
cứu về quan điểm thực hiện CSR; khái quát các hoạt động CSR; thực trạng (điểm tồn
tại) trong thực hiện CSR; mối quan hệ giữa việc thực hiện CSR với mức độ hài lòng,
tin tưởng và cam kết của người lao động tại doanh nghiệp; những nhân tố ảnh hưởng
tới sự thực hiện CSR; đặc thù trong thực hiện CSR dệt may so với các doanh nghiệp
khác; giải pháp của doanh nghiệp để góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện CSR; sự
phù hợp của khung nghiên cứu và các thang đo sử dụng trong luận án.
Với các kết quả thu được từ quá trình nghiên cứu định tính kết hợp với cơ sở lý
luận và quá trình phân tích từ các nghiên cứu trước đó trong chương 2 và chương 3,
đồng thời sử dụng các phương pháp nghiên cứu trong chương 4, tác giả tiến hành đề
xuất mô hình nghiên cứu chính thức, xây dựng các giả thuyết nghiên cứu, công cụ


trong ngành dệt may đã nhận thức rằng, họ không thể chỉ đạt duy nhất mục đích tối đa hóa
lợi nhuận mà còn phải thực hiện các trách nhiệm đối với xã hội, môi trường, người lao
động, quản trị công ty minh bạch, sản xuất bền vững,… (Yperen, 2006; Thắng, 2015).
Ngành dệt may Việt Nam, với mục tiêu phát triển thành ngành mũi nhọn tập
trung cho xuất khẩu; thỏa mãn ngày càng cao nhu cầu của thị trường nội địa; tạo thêm
việc làm cho xã hội; tăng khả năng cạnh tranh và hội nhập vững chắc vào thị trường
thế giới và khu vực. Ngành dệt may cũng đã xây dựng được nội quy, quy định của
mình trong thực hiện CSR; đồng thời có những hoạt động đáp ứng các nội dung CSR
hấp dẫn người lao động, quan hệ tốt với cộng đồng, khách hàng và người tiêu dùng như:
chế độ lương, thưởng, các phúc lợi, trang bị thiết bị an toàn bảo hộ lao động, bảo vệ sức
khỏe, bảo vệ môi trường, xây dựng nhà văn hóa, nhà ăn ca, nhà ở cho công nhân ngoại
tỉnh,... Đặc biệt, có tổ chức công đoàn hoạt động tốt vừa giúp chủ sử dụng lao động
trong hoạt động kinh tế vừa bảo vệ được quyền lợi hợp pháp của người lao động (Bộ
Công thương, 2014).
Việc thực hiện các tiêu chuẩn của CSR, như: trang bị đầy đủ bảo hộ lao động, tạo
môi trường làm việc an toàn và đảm bảo sức khỏe, tiết kiệm năng lượng và các tài
nguyên khác để bảo vệ môi trường,... tạo ra lợi ích lâu dài cho chính nội bộ doanh
nghiệp như cải thiện quan hệ trong công việc, giảm bớt tai nạn, giảm tỷ lệ nhân viên thôi
việc, tăng năng suất lao động, giúp doanh nghiệp tiết kiệm các chi phí về chi trả tai nạn
lao động, bệnh nghề nghiệp, chi phí điện, nước, vật tư. Thậm chí, ngay cả yêu cầu thực
hiện chính sách về lao động cũng giúp doanh nghiệp giảm được thiệt hại bất ngờ do
công nhân đình công. Việc thực hiện CSR đã đem đến nhiều thuận lợi, tạo thế chủ động
cho doanh nghiệp. Việc tạo dựng môi trường làm việc tốt, thực hiện đúng các chính sách
về lao động, có những hoạt động hỗ trợ cộng đồng trong công tác từ thiện - xã hội,...
giúp doanh nghiệp thu hút được lao động, xây dựng mối quan hệ tốt, gắn kết chặt chẽ
với cộng đồng cải thiện hình ảnh của doanh nghiệp, nâng cao uy tín, thương hiệu trong
quan hệ với khách hàng và các đối tác, tạo ra ưu thế trong cạnh tranh (Twose và Rao,
2003). Khi các doanh nghiệp dệt may Việt Nam xuất khẩu sản phẩm sang các nước châu
Âu, Mỹ thì việc doanh nghiệp đã thực hiện CSR rất có lợi, vì yêu cầu khắt khe của

làm việc theo quy định đối với người lao động. Nhưng với tình hình thực tế của ngành
dệt may Việt Nam hiện nay, nếu không tăng ca thì vừa không thể đảm bảo tiến độ giao
hàng, vừa không thể đáp ứng nhu cầu của công nhân xa quê muốn tăng thêm thu nhập.
Hiện nay các tiêu chí, tiêu chuẩn về CSR tại Việt Nam chưa có sự thống nhất chung,
doanh nghiệp dệt may trong nước còn gặp nhiều khó khăn trong việc đáp ứng các yêu
cầu, tiêu chuẩn CSR, đôi khi lãng phí tiền bạc và công sức. Sự xáo trộn và thiếu hụt
lao động có tay nghề cũng đang là một rào cản đối với ngành dệt may. Trong đó, lao
động cấp trung và cao cấp trong lĩnh vực may mặc đang còn thiếu, vì thế công tác thu
hút lao động của ngành dệt may đang vấp phải sự cạch tranh khốc liệt với các ngành
nghề khác có thu nhập cao hơn, thậm chí giữa các doanh nghiệp dệt may với nhau
(Hương, 2015).
Những đòi hỏi gắt gao của tiến trình hội nhập quốc tế, sự hiểu biết của các
doanh nghiệp dệt may Việt Nam đối với các yêu cầu phức tạp của quy định quốc tế
như: WTO, Hiệp định Thương mại tự do (FTA), TPP,… còn rất hạn chế. Trong khi
các nước nhập khẩu thường xuyên đưa ra các tiêu chuẩn kỹ thuật, các vấn đề chống
bán phá giá; các yêu cầu về CSR; sản xuất sạch hơn, xanh hơn,… tạo ra những rào cản
khó khăn và rủi ro lớn cho các doanh nghiệp (Hương, 2015). Bên cạnh đó, việc nhận
thức, hiểu biết về CSR vẫn chưa đầy đủ, chưa thấy rõ được cơ hội, lợi ích và tính ưu
việt của CSR, nên trong quá trình thực hiện còn mang tính bị động và đối phó, thậm

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


5

chí nhiều doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp dệt may đang có xu
hướng tránh né việc thực hiện CSR đối với với người lao động. Điều này dẫn đến
những vụ xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động trong các doanh

doanh nghiệp dệt may. Các mối quan hệ giữa các thang đo về CSR. Trên cơ sở bộ tiêu
chuẩn và trọng số thu được, luận án tiến hành xây dựng mô hình nghiên cứu để tiến
hành khảo sát, điều tra định lượng. Mô hình nghiên cứu bao gồm: các biến CSR; niềm
tin của người lao động đối với doanh nghiệp; sự hài lòng của người lao động đối với
doanh nghiệp và sự cam kết của người lao động với doanh nghiệp. Đồng thời mô hình
nghiên cứu cũng chỉ ra được mối quan hệ giữa trách nhiệm xã hội với sự hài lòng của
người lao động đối với doanh nghiệp; mối quan hệ giữa trách nhiệm xã hội với sự tin
tưởng của người lao động đối với doanh nghiệp; mối quan hệ giữa sự hài lòng của người
lao động với cam kết của người lao động đối với doanh nghiệp; mối quan hệ giữa sự tin
tưởng của người lao động với cam kết của người lao động đối với doanh nghiệp.
Nghiên cứu định lượng được sử dụng qua các giai đoạn: thiết kế phiếu khảo sát;
thu thập thông tin từ phiếu khảo sát với đối tượng là người lao động tại các doanh
nghiệp dệt may khu vực miền Bắc, miền Trung và miền Nam; tác giả tiến hành phân
tích dữ liệu với sự hỗ trợ của phần mềm SPSS 17.0 và AMOS 20.0.
Bảng câu hỏi được thiết kế theo thang đo Likert 5 điểm với các biến khác nhau.
Các biến được lựa chọn dựa trên cơ sở kết quả của các nghiên cứu trước, các tiêu chí
về CSR, kinh nghiệm thực tiễn của các doanh nghiệp trên thế giới. Số mẫu là 676. Sau
khi thu được các câu trả lời, số liệu sẽ được mã hóa, làm sạch và xử lý bằng phần mềm
thông qua các bước như: thống kê mô tả; phân tích độ tin cậy của dữ liệu sử dụng hệ
số tin cậy Cronbach Alpha nhằm loại bỏ các biến có hệ số tương quan giữa các biến và
tổng nhỏ; sử dụng công cụ phân tích nhân tố khám phá (Exploratory Factor Analysis EFA) nhằm loại bỏ các biến có thông số nhỏ bằng cách kiểm tra hệ số tải nhân tố
(Factor loading) và các phương sai trích được; phân tích nhân tố khẳng định
(Confirmatory Factor Analysis - CFA) giúp kiểm định các biến quan sát đại diện cho
các nhân tố tốt đến mức nào và mô hình cấu trúc tuyến tính nhằm chỉ ra mối quan hệ
giữa các biến tiềm ẩn với nhau cũng như kiểm định các giả thuyết của nghiên cứu.

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


lao động trong các doanh nghiệp dệt may
Chương 4: Thiết kế và phương pháp nghiên cứu
Chương 5: Bối cảnh và kết quả nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh
nghiệp đối với người lao động trong các doanh nghiệp dệt may tại Việt Nam
Chương 6: Bình luận kết quả nghiên cứu và một số kiến nghị.

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


9

Chương 2
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
2.1. Các nghiên cứu tổng quát về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
Đã có nhiều học giả trong nước và quốc tế nghiên cứu các khía cạnh khác nhau
của CSR (Bowen, 1953; Friedman, 1970; Sethi, 1975; Caroll, 1979; Kotler, 2004;
Maignan và Ferrell, 2004; Lepoutre J. và Heene A, 2006; Reinhardt và các cộng sự,
2008; Rana và các cộng sự, 2009; Chen X., 2009; Phạm Văn Đức, 2010; Nguyễn Đình
Tài, 2010; Ali và các cộng sự, 2010; Stancu và các cộng sự, 2011; Anna và Zuzana,
2012; Bộ lao động Thương binh và Xã hội, 2013; Tài và các cộng sự, 2013; Dương
Công Doanh và Nguyễn Ngọc Huyền, 2016; Mella và Gazzola, 2016; Nguyễn Thị
Hồng, 2017,..). Các nghiên cứu này đã trình bày các khái niệm, vai trò, lợi ích của
CSR, cũng như các yếu tố tác động tới việc thực hiện CSR của các doanh nghiệp và
thực sự đã tạo ra được những lí luận căn bản về CSR.

2.1.1. Các nghiên cứu về vai trò, lợi ích của trách nhiệm xã hội của doanh
nghiệp
Năm 1970, Friedman M. cho ra đời công trình“Trách nhiệm xã hội của doanh

và cho thấy việc thực hiện CSR của các DNNN thực sự bài bản, khoa học và đạt hiệu
quả cao hơn so với các DN trong nước.
Phạm Văn Đức (2010), CSR ở Việt Nam: Một số vấn đề lý luận và thực tiễn
cấp bách. Trong nghiên cứu này, tác giả đã tập trung phân tích nội dung CSR, vai trò
của việc thực hiện CSR và một số vấn đề đặt ra trong việc thực thi CSR ở Việt Nam.
Trên cơ sở làm rõ những lợi ích to lớn từ việc thực hiện CSR và đánh giá khái quát
tình hình thực thi CSR ở Việt Nam hiện nay, tác giả đã đề xuất một số giải pháp chủ
yếu nhằm nâng cao CSR.
Lê Thị Thu Thủy (2013), trong bài viết: "Thực hiện trách nhiệm xã hội - Lợi ích
đối với doanh nghiệp", bằng việc sử dụng phương pháp phân tích định tính để đánh giá
thực trạng thực hiện CSR theo mô hình Carroll, tác giả đã làm rõ những thách thức đối
với các DN Việt Nam khi thực hiện CSR và những lợi ích từ việc thực hiện CSR, từ đó
đưa ra một số gợi ý các giải pháp cơ bản để nâng cao ý thức thực hiện CSR tại Việt Nam.

2.1.2. Các nghiên cứu về các yếu tố tác động đến việc thực hiện trách nhiệm
xã hội của doanh nghiệp
Lepoutre J. and Heene A. (2006), đã tiến hành điều tra tác động của quy mô
doanh nghiệp với CSR, tác giả đã tiến hành phân tích các quan điểm trên góc độ lý
luận và các nghiên cứu thực tiễn về ảnh hưởng của quy mô doanh nghiệp đến việc thực
thi CSR bao gồm: các đặc điểm về vấn đề (tình huống), các đặc điểm về cá nhân (giá
trị, các năng lực và hành động của chủ sở hữu - nhà quản trị), các đặc điểm về tổ chức
(các nguồn lực hữu hình và vô hình và cấu trúc tổ chức), các đặc điểm về bối cảnh
(điều kiện kinh tế, xã hội bên ngoài).
Chen X. (2009), với chủ đề, CSR ở Trung Quốc: Thách thức và ý thức, tác giả
đã thực hiện một cuộc khảo sát bằng phiếu điều tra tới 516 doanh nghiệp (bao gồm cả
doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp nhà nước) và 1200 cá nhân trong cộng đồng
tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc để đánh giá mức độ nhận thức về CSR. Kết quả của

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999

giữa niềm tin về niềm tin thực thi CSR trong giải thích cam kết và ý định sử dụng sản
phẩm Yến Sào. Sử dụng mẫu nghiên cứu thuận tiện với 259 khách hàng địa phương đã
được thu thập. Kết hợp lý thuyết CSR với lý thuyết hành vi và áp dụng mô hình
phương trình cân bằng cấu trúc để đánh giá độ tin cậy, giá trị phân biệt, giá trị hội tụ
của các thang đo cũng như kiểm định mối quan hệ giữa các khái niệm trong mô hình.
Kết quả chứng minh sự cần thiết phải xem xét mối quan hệ giữa niềm tin về thực thi
CSR trong việc giải thích cam kết và ý định sử dụng sản phẩm Yến Sào. Nghiên cứu
cung cấp thông tin thực sự hữu ích cho doanh nghiệp nhằm thực thi tốt hơn CSR góp
phần thúc đẩy ý định và cam kết sử dụng sản phẩm của khách hàng.

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


12

2.2. Các nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người
lao động và ngành dệt may
2.2.1. Các nghiên cứu về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp đối với người
lao động
Trinh Khanh Ly (2006), đã xác định vai trò của các hiệp hội thương mại Việt
Nam trong việc bảo vệ quyền lợi của người lao động, đặc biệt là đối với những người
đang làm việc trong khu vực tư nhân. Nghiên cứu cũng đã phân tích quyền công đoàn
của người lao động trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế. Cuộc nghiên cứu đã sử dụng
một phương pháp định tính của các phỏng vấn sâu của hai nhóm đối tượng: cán bộ
công đoàn và công nhân, cùng với một số phân tích dữ liệu và phương pháp quan sát
không có sự tham gia.
Compa (2008), đã nhấn mạnh đến trách nhiệm của công đoàn đối với quyền lợi
của người lao động đồng thời khẳng định quyền của các tổ chức công đoàn trong các

doanh nghiệp sản xuất - kinh doanh trong ngành dệt may tại Việt Nam trong giai đoạn
hội nhập kinh tế quốc tế.
Gond và cộng sự (2010), đã làm rõ ảnh hưởng của việc thực hiện CSR đối với
hành vi, thái độ của người lao động cũng như hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.
Harjanne (2010), đã phân tích tầm quan trọng của CSR đối với nhân viên tại
Mỹ, Anh, Đức và Phần Lan dựa trên mô hình lý thuyết của Donaldson and Preston
1995 (Stakeholder model of strategic management) và qua việc phân tích thực trạng
CSR tại tập đoàn Bayer, IBM, KesKo và các liên minh hợp tác xã.
Stawiski và cộng sự (2010), đã phân tích và chỉ ra được rằng việc nâng cao
nhận thức của nhân viên qua quá trình đào tạo sẽ làm cải thiện kỹ năng, sáng kiến của
nhân viên trong chiến lược phát triển doanh nghiệp, giúp cho hoạt động của nhân viên
hiệu quả hơn, khoa học hơn. Nghiên cứu cũng khẳng định việc đầu tư cho các sáng
kiến CSR của nhân viên sẽ tác động tích cực vào sự sẵn lòng tham gia vào hoạt động
sản xuất kinh doanh, làm tăng năng suất, tăng doanh thu cho doanh nghiệp.
Nguyễn Ngọc Thắng (2010) đã đề xuất quy trình hướng dẫn việc lồng ghép các
chính sách quản lý nguồn nhân lực với CSR đối với người lao động nhằm mục đích
thúc đẩy và tạo ra lợi ích cho cả doanh nghiệp và xã hội, thông qua bảy bước cụ thể:
(1) Tầm nhìn về phát triển chiến lược CSR; (2) Xây dựng bảng quy tắc ứng xử nội bộ;
(3) Lồng ghép kế hoạch và tuyển dụng nhân sự với CSR; (4) Định hướng và lồng ghép
các chương trình đào tạo với CSR; (5) Lồng ghép chế độ lương và thưởng với CSR;
(6) Lồng ghép quản trị sự thay đổi với CSR; (7) Đo lường và đánh giá các chương
trình CSR.
Lee Y K. và cộng sự (2012), đã đi sâu vào nghiên cứu tác động của CSR về
chất lượng mối quan hệ và kết quả mối quan hệ: Quan điểm của các nhân viên dịch vụ.
Cụ thể hơn, nghiên cứu điều tra dựa trên vai trò của bốn tiêu chí của CSR đưới góc độ
kinh tế, pháp luật, đạo đức và từ thiện. Đây là những tiêu chí ảnh hưởng rất lớn đến
chất lượng mối quan hệ giữa người sử dụng lao động và nhân viên dịch vụ với hai
chuẩn mực là sự tin tưởng của người sử dụng lao động và mức độ hài lòng về công
việc của người lao động. Kết quả cho thấy CSR có tác dụng rất lớn trong việc xây
dựng và duy trì mối quan hệ giữa người sử dụng lao động với nhân viên.

trẻ em, những ràng buộc trong các hợp đồng lao động, vấn đề làm quá giờ quy định, vấn
đề về an toàn sức khỏe của người lao động. Nội dung của nghiên cứu này là cơ sở lý
luận quan trọng cho việc nghiên cứu CSR đối với người lao động trong ngành dệt may.
Đào Quang Vinh (2003), thông qua nghiên cứu 24 DN tại hai ngành dệt may và
da giầy, tác giả đã chỉ ra được nhờ việc thực hiện tốt CSR, doanh thu của các DN đã
tăng lên 25%, NSLĐ tăng từ 34,2 lên 35,8 triệu đồng/ 1 lao động/ 1 năm, tỉ lệ hàng
xuất khẩu đã tăng từ 94% lên 97%. Ngoài lợi ích từ hiệu quả kinh tế, các DN còn có
lợi từ việc tạo dựng hình ảnh, uy tín đối với khách hàng, sự gắn bó và hài lòng của
người lao động, thu hút được lao động có năng lực chuyên môn cao.
Gupta và Hodges (2012), đã điều tra nhận thức của người tiêu dùng về CSR
trong ngành công nghiệp dệt may của Ấn Độ bằng phương pháp phỏng vấn sâu và
khẳng định tầm quan trọng của CSR trong việc ra quyết định trong ngành công nghiệp
dệt may của Ấn Độ.
Hoàng Thị Thanh Hương và Lê Công Hoa (2013), đã cho thấy sức ép đối với
DN về thực hiện chiến lược CSR ngày càng tăng. Trong ngành may, áp lực chủ yếu
đến từ khách hàng trong đó có các tập đoàn đa quốc gia. Điều này đòi hỏi các không

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


15

chỉ doanh nghiệp lớn mà các DNVVN cũng phải cân nhắc đầu tư chiến lược CSR. Các
tác giả đã nghiên cứu, xem xét bối cảnh của chiến lược CSR của DNNVV ngành may.
Sau đó, nghiên cứu một số khó khăn trở ngại trong việc đầu tư chiến lược CSR của các
DN này và đưa ra một số kết luận và khuyến nghị chính sách.
Nguyễn Phương Mai (2013), đã phân tích thực trạng thực hiện CSR tại công ty
Cổ phần May Đáp Cầu (Dagarco) trên 04 khía cạnh: các chính sách tại nơi làm việc,

Viết thuê luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ
Hotline: 092.4477.999
Web: luanvanaz.com - Mail: [email protected]


16

một số nghiên cứu về tác động của CSR đến các mối quan hệ trong doanh nghiệp, về
môi trường, xã hội, người lao động, người tiêu dùng,... và cũng đã có những nội dung
phân tích được nhu cầu của người lao động đối với CSR cũng như việc các doanh
nghiệp giải quyết vấn đề CSR đối với người lao động, các nghiên cứu về sự ảnh hưởng
của việc thực hiện CSR tới thái độ, hành vi của người lao động,... Tuy nhiên, dường
như không có nhiều các nghiên cứu lượng hoá mối quan hệ giữa CSR đối với người
lao động và đặc biệt là chưa có nghiên cứu nào trong việc xây dựng những thang đo
nhằm đánh giá, xem xét mối quan hệ giữa thực hiện CSR đối với sự hài lòng, tin tưởng
và cam kết của người lao động trong các doanh nghiệp dệt may tại Việt Nam. Đây
cũng chính là "khoảng trống" trong các nghiên cứu. Do vậy, đề tài mà tác giả lựa chọn
chính là mảng nghiên cứu tiềm năng nhằm bổ sung thêm cơ sở lý luận cũng như thực
tiễn về CSR đối với người lao động.
Mặt khác, tại Việt Nam hiện nay, CSR vẫn là vấn đề còn khá mới mẻ và được
hiểu theo nhiều cách khác nhau, chưa có sự thống nhất nên việc thực hiện trách nhiệm
xã hội trong các doanh nghiệp Việt Nam còn khá nhiều bất cập và lúng túng. Các công
trình nghiên cứu tại Việt Nam chủ yếu vẫn là các báo cáo, các bài viết tổng quan về lý
thuyết, chưa thực sự có được nhiều nghiên cứu chuyên sâu riêng về CSR đối với người
lao động trong các doanh nghiệp dệt may tại Việt Nam. Chính vì những lí do này, đề
tài nghiên cứu dự kiến sẽ đóng góp thêm những cơ sở lý luận về CSR đối với người
lao động trong các doanh nghiệp dệt may tại Việt Nam và mang lại những giá trị thực
tiễn giúp cho các doanh nghiệp Việt Nam tham khảo để nâng cao hiệu quả của việc
thực hiện CSR đối với người lao động, cũng như trong quá trình hoạch định các chiến
lược kinh doanh hướng đến mục tiêu phát triển bền vững. Từ những khoảng trống trên