ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

LÊ VĂN CHUNG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
CỦA HUYỆN NGÂN SƠN TỈNH BẮC KẠN
THEO HƯỚNG PHÂN HÓA

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2018


ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

LÊ VĂN CHUNG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TIẾNG ANH
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
CỦA HUYỆN NGÂN SƠN TỈNH BẮC KẠN
THEO HƯỚNG PHÂN HÓA
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8.140.114

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Thị Bích Liên


ii


MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ................................................................................................. i
LỜI CẢM ƠN ...................................................................................................... ii
MỤC LỤC ..........................................................................................................iii
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT ..................................... iv
DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU....................................................................... v
MỞ ĐẦU ............................................................................................................. 1
1. Lý do chọn đề tài ............................................................................................. 1
2. Mục đích nghiên cứu ....................................................................................... 2
3. Khách thể, đối tượng nghiên cứu .................................................................... 2
4. Câu hỏi nghiên cứu .......................................................................................... 2
5. Giả thuyết khoa học ......................................................................................... 2
6. Nhiệm vụ nghiên cứu ...................................................................................... 3
7. Giới hạn, phạm vi nghiên cứu đề tài ............................................................... 3
8. Phương pháp nghiên cứu ................................................................................. 3
9. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài......................................................... 4
10. Cấu trúc của luận văn .................................................................................... 4
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY
HỌC MÔN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ
THÔNG THEO HƯỚNG PHÂN HÓA ........................................................... 5
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề....................................................................... 5
1.1.1. Các nghiên cứu trên thế giới ...................................................................... 5
1.1.2. Các nghiên cứu ở trong nước .................................................................... 6
1.2. Các khái niệm cơ bản ................................................................................. 10
1.3. Hoạt động dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ........................ 14
1.3.1. Đặc điểm của dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ................ 14


2.3.2.Thực trạng nội dung dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ...... 45

iv


2.3.3. Thực trạng phương pháp dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa..... 47
2.3.4. Thực trạng hình thức dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa .... 48
2.3.5. Thực trạng kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh trong dạy
học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ........................................................ 50
2.3.6. Thực trạng điều kiện dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ..... 51
2.4. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh theo hướng
phân hóa ở các trường THPT của huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn ................... 53
2.4.1. Thực trạng xây dựng kế hoạch dạy học môn Tiếng Anh theo hướng
phân hóa ............................................................................................................. 53
2.4.2. Thực trạng tổ chức thực hiện các nội dung hoạt động dạy học môn
tiếng Anh theo hướng phân hóa......................................................................... 55
2.4.3. Thực trạng chỉ đạo thực hiện các nội dung hoạt động dạy học môn
tiếng Anh theo hướng phân hóa......................................................................... 59
2.4.4. Thực trạng kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học môn Tiếng Anh
theo hướng phân hóa.......................................................................................... 63
2.5. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý dạy học môn Tiếng Anh
theo hướng phân hóa.......................................................................................... 64
2.6. Đánh giá chung về thực trạng ..................................................................... 65
Kết luận chương 2.............................................................................................. 67
Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN
TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CỦA
HUYỆN NGÂN SƠN, TỈNH BẮC KẠN THEO HƯỚNG PHÂN HÓA...... 68
3.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp .................................................................... 68
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn .......................................................... 68
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống .......................................................... 68

vi


DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Viết tắt

Viết đầy đủ

CBQL

Cán bộ quản lý

GV

Giáo viên

THPT

Trung học phổ thông

iv


DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU
Trang
Bảng 2.1. Thực trạng đảm bảo mục tiêu của dạy học môn Tiếng Anh theo hướng
phân hóa ...................................................................................................... 43
Bảng 2.2. Thực trạng nội dung dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa .............. 45
Bảng 2.3. Thực trạng phương pháp dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ....... 47
Bảng 2.4. Thực trạng hình thức dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa ............. 48

tiếp cận những nền văn hoá khác cũng như những sự kiện quốc tế quan trọng.
Việt Nam đang phấn đấu trở thành một quốc gia mạnh, một xã hội công bằng,
văn minh, một nước công nghiệp hóa. Để đạt được mục tiêu đó, nhiệm vụ được đặt
lên vai của tất cả các ngành, các cấp, trong đó giáo dục giữ vai trò then chốt. Trong
giáo dục phổ thông, đó là nhiệm vụ của tất cả các môn học và các hoạt động trong
nhà trường nói chung và của việc dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc
dân Việt Nam nói riêng.
Trong bối cảnh đó, ngành giáo dục và đào tạo Việt Nam đang đứng trước
những thách thức và vận hội mới, đòi hỏi phải có những đổi mới căn bản trong hệ
thống giáo dục. Mục 2, điều 4 trong Luật Giáo dục nước ta nêu rõ “Phương pháp
giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, tư duy sáng tạo
của người học, bồi dưỡng năng lực tự học, lòng say mê học tập và ý chí vươn lên”.
Trong những năm qua, chất lượng dạy học ở các trường THPT tỉnh Bắc Kạn
cơ bản đáp ứng được yêu cầu nội dung chương trình giảng dạy. Song, trong thực tế
hiện nay, hiệu quả việc dạy học Tiếng Anh vẫn còn là một vấn đề cần phải tiếp tục
suy nghĩ. Ở các kì thi quốc gia đối với bộ môn tiếng Anh, hình thức thi cử mới chỉ
dừng lại ở việc kiểm tra kiến thức về sử dụng cấu trúc và ngữ pháp nên hầu hết giáo
viên và học sinh đang chú trọng nhiều vào việc dạy học và rèn luyện thành thạo các
cấu trúc ngữ pháp nhằm phục vụ cho quá trình thi cử. Do đó, hầu hết học sinh tuy đã
được học tập khá lâu nhưng khả năng giao tiếp còn rất hạn chế, người học chưa sử
dụng được ngôn ngữ đúng với chức năng của nó, sẽ không tránh khỏi việc đào tạo
nguồn nhân lực không đáp ứng yêu cầu trong xu thế hội nhập quốc tế hiện nay.
Hàng năm, các trường THPT trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn nói chung và ở huyện
Ngân Sơn nói riêng đã tổ chức nhiều hội thảo chuyên đề về đổi mới hoạt động dạy
học môn Tiếng Anh. Hoạt động này đã đem lại một số kết quả đáng ghi nhận, từng
bước nâng cao chất lượng dạy học. Tuy nhiên, những kết quả đạt được chưa mang

1



huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn trong thời gian qua đã thu được một số kết quả nhất
định, góp phần nâng cao chất lượng dạy học ngoại ngữ ở các nhà trường, nâng cao
chất lượng giáo dục của ngành Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bắc Kạn. Tuy nhiên, vẫn tồn

2


tại nhiều hạn chế, hiệu quả chưa cao do nhiều nguyên nhân. Trong đó có nguyên nhân
thuộc về công tác quản lý hoạt động dạy học. Nếu áp dụng những biện pháp quản lý
hoạt động dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa một cách phù hợp... thì sẽ
nâng cao chất lượng dạy và học Tiếng Anh hiện nay ở các trường THPT huyện
Ngân Sơn tỉnh Bắc Kạn.
6. Nhiệm vụ nghiên cứu
6.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh
theo hướng phân hóa ở trường THPT.
6.2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn
Tiếng Anh theo hướng phân hóa ở các trường THPT huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.
6.3. Đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh theo
hướng phân hóa ở các trường THPT huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.
7. Giới hạn, phạm vi nghiên cứu đề tài
7.1. Giới hạn về đối tượng nghiên cứu
Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu một số biện pháp quản lí hoạt động dạy học
môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa của CBQL ở các trường THPT.
7.2. Giới hạn về địa bàn nghiên cứu
Nghiên cứu công tác quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh ở trường
THPT Ngân Sơn và THPT Nà Phặc của huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.
7.3. Giới hạn về khách thể điều tra
Tổng số khách thể điều tra là 30 người, bao gồm Hiệu trưởng, Phó hiệu
trưởng, giáo viên đang công tác tại các trường THPT Ngân Sơn và THPT Nà Phặc
của huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn. Cụ thể:

pháp được đưa ra trong luận văn.
- Phương pháp xử lý dữ liệu nghiên cứu
- Phương pháp phân tích sản phẩm hoạt động (giáo án).
9. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Ý nghĩa lý luận: Hệ thống các tri thức về dạy học, hoạt động dạy học theo
hướng phân hóa, quản lý hoạt động dạy học theo hướng phân hóa và xác định biện
pháp quản lý hoạt động dạy học theo hướng phân hóa.
Ý nghĩa thực tiễn: Góp phần nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học
môn tiếng Anh theo hướng phân hóa, nhằm nâng cao chất lượng dạy và học môn
tiếng Anh tại các trường THPT huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.
10. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và khuyến nghị, Tài liệu tham khảo và Phụ lục,
nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý dạy học môn Tiếng Anh theo hướng
phân hóa ở trường Trung học phổ thông.
Chương 2: Thực trạng quản lý dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa
ở các trường Trung học phổ thông huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.
Chương 3: Biện pháp quản lý dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa
ở các trường Trung học phổ thông huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn.

4


Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
MÔN TIẾNG ANH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
THEO HƯỚNG PHÂN HÓA
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Các nghiên cứu trên thế giới
J.A. Cômenxki là người đầu tiên đưa ra kiến nghị đổi mới một cách sâu sắc

môn và được kết hợp chặt chẽ, giúp đảm bảo một nền giáo dục hài hòa, toàn diện.
Các quốc gia đều thực hiện dạy học phân hóa ở bậc Trung học, thậm chí cả ở bậc
Tiểu học.
Nước Mỹ có nhiều loại hình trường. Loại hình giáo dục phổ thông bao gồm 12
năm và kết thúc ở độ tuổi 17. Bậc trung học không hình thành riêng hệ thống các
trường phổ thông, kĩ thuật và nghề nghiệp.
Nước Pháp có nền giáo dục đặc trưng cho hệ thống giáo dục châu Âu cổ điển.
Nội dung giáo dục hướng nghiệp trong trường trung học được phân hóa theo nhiều
ban hẹp. Trong đó, phần lớn là các ban kĩ thuật - công nghệ với nhiều môn văn hóa
phổ thông và kĩ thuật nghề nghiệp.
Với nước Nga, bậc THPT ở những trường sử dụng tiếng Nga chỉ có 2 lớp là
lớp 10 và lớp 11. Phân hoá dạy học được thực hiện bằng cách kết hợp phân ban với
giáo trình tự chọn và hoạt động tự chọn. Có 3 ban là ban Nhân văn; ban Toán - Khoa
học Tự nhiên và ban Công nghệ.
Với Nhật Bản, việc giảng dạy ở cấp 3 được thực hiện theo hệ thống tín chỉ.
Mỗi môn học gồm một số tín chỉ. Mỗi tín chỉ gồm 5 tiết học. Để tốt nghiệp cấp 3, học
sinh phải đạt được tổng số tín chỉ của các môn học bắt buộc [dẫn theo 15].
1.1.2. Các nghiên cứu ở trong nước
Nghiên cứu về dạy học phân hóa ở các trường THPT
Ở nước ta, dạy học phân hoá nói chung và dạy học phân hóa ở các trường
THPT nói riêng đã được quan tâm nghiên cứu ở nhiều khía cạnh. Có thể kể đến một
số công trình tiêu biểu như sau:
Chuyên khảo Học tích cực - Đánh giá kết quả học tập của học sinh trung học
cơ sở vùng khó khăn nhất của nhóm tác giả Bùi Phương Nga, Trần Kiều, Vũ Thị
Ngọc Anh. Cuốn sách là sản phẩm từ dự án Giáo dục Trung học cơ sở vùng khó khăn
nhất của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Nội dung cuốn sách khảo cứu các hình thức học
tích cực, một số kĩ thuật học tích cực, tổ chức dạy học phân hoá trong lớp học. Việc
tổng quan về đánh giá kết quả học tập của học sinh Trung học cơ sở là nền tảng để các
tác giả đưa ra các phương pháp và quy trình đánh giá trong dạy học tích cực nói chung,
dạy học phân hoá nói riêng cho học sinh trung học cơ sở ở vùng khó khăn [31].

số năng lực cần có của giáo viên trong dạy học phân hoá nhằm góp phần đổi mới căn
bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam hiện nay [28].
Ngoài ra, dạy học phân hoá còn là chủ đề của nhiều bài viết khác trên các Tạp
chí Tâm lý học và Khoa học giáo dục như Một số vấn đề dạy học phân hoá của tác
giả Tôn Thân; Công bằng xã hội và cơ hội học tập trong phân hóa chương trình giáo
dục phổ thông của tác giả Đặng Thành Hưng; Tâm lý học với dạy học phân hoá của
tác giả Đào Thị Oanh (2015) [41], [25], [33]; …

7


Nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học phân hóa ở các trường THPT
So với dạy học phân hóa nói chung, vấn đề quản lý hoạt động dạy học phân
hóa và quản lý hoạt động dạy học phân hóa ở các trường THPT chưa được nghiên
cứu nhiều. Một số công trình có đề cập đến các nội dung liên quan.
Luận án Tiến sĩ Khoa học Giáo dục của tác giả Nguyễn Đắc Thanh về Rèn
luyện kỹ năng dạy học phân hoá cho sinh viên các trường đại học qua tổ chức thực
hành sư phạm. Luận án đã trình bày cơ sở lý luận và thực tiễn cùng những đề xuất về
quy trình rèn luyện kỹ năng dạy học phân hoá cho sinh viên các trường đại học qua tổ
chức thực hành sư phạm, nhằm góp phần nâng cao chất lượng đào tạo sư phạm ở các
trường đại học, đáp ứng yêu cầu đổi mới dạy học theo hướng phân hoá hiện nay [38].
Cũng thuộc thể loại luận án, luận án Quản lý dạy học theo quan điểm dạy học
phân hoá ở trường trung học phổ thông Việt Nam hiện nay của tác giả Lê Hoàng Hà
là một nghiên cứu chuyên sâu về dạy học phân hoá ở góc độ quản lý giáo dục. Trên
cơ sở kế thừa các thành tựu lý luận, luận án đã cụ thể hóa, làm rõ hơn quan điểm về
dạy học phân hóa và quản lý dạy học theo quan điểm dạy học phân hoá ở trường
THPT. Theo tác giả luận án, để quản lý dạy học phân hoá đạt kết quả, cần khơi dậy,
phát huy nội lực tự học của người học và khơi dậy, phát huy được lòng yêu nghề,
trách nhiệm với nghề nghiệp của người dạy để dạy tốt, học tốt, hình thành khả năng
tự học và học suốt đời của người học. Công trình cũng chỉ ra những bất cập trong

lượng dạy học môn Tiếng Anh đang là đòi hỏi bức thiết của ngành giáo dục trong bối
cảnh hội nhập quốc tế. Để dạy học tiếng Anh trong trường Trung học phổ thông có
hiệu quả, cần kết hợp nhiều biện pháp khác nhau. Từ phương diện quản lý, cần đổi
mới quản lý dạy học Tiếng Anh, thực hiện bước chuyển từ quản lý dạy học Tiếng
Anh theo hướng tiếp cận nội dung sang quản lý dạy học Tiếng Anh theo hướng tiếp
cận năng lực học sinh [39].
Tác giả Nguyễn Thị Hạnh trong bài viết Quản lý dạy học Tiếng Anh theo tiếp
cận năng lực thực hành thì cho rằng vấn đề quản lý đổi mới hoạt động dạy học môn
Tiếng Anh là rất khó khăn, phức tạp, đòi hỏi cán bộ quản lý phải có sự hiểu biết cơ bản
về môn Tiếng Anh, phải nắm được định hướng đổi mới hoạt động dạy học tiếng Anh.
Đây là những lý luận cơ bản, những nội dung thiết yếu mà nhà quản lý giáo dục cần thực
hiện trong quá trình quản lý, chỉ đạo, điều hành công tác đổi mới hoạt động dạy học môn
Tiếng Anh của nhà trường để đảm bảo thành công cho quá trình giáo dục [17].
Một số công bố báo chí khác cũng đề cập đến quản lý dạy học môn Tiếng Anh
như Ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao chất lượng quản lí dạy học tiếng Anh
cho sinh viên Trường Đại học Giao thông vận tải của Trần Thị Hồng Thuý, Các yếu tố
tác động tới dạy học môn Tiếng Anh ở trường Tiểu học của Phạm Thị Quỳnh Như, …

9


Quản lý dạy học môn Tiếng Anh cũng là đề tài của một số luận văn Thạc sĩ
như Quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh tại Trường Trung học phổ thông Nam
Phù Cừ, tỉnh Hưng Yên của Trần Thị Hằng.
Như vậy, qua các công trình nghiên cứu đã xuất bản, dạy học phân hoá và
quản lý dạy học phân hoá đã được làm rõ ở một số khía cạnh. Tuy nhiên, chưa có
công trình nào nghiên cứu về “Quản lý hoạt động dạy học môn Tiếng Anh ở các
trường THPT của huyện Ngân Sơn tỉnh Bắc Kạn theo hướng phân hóa”.
1.2. Các khái niệm cơ bản
1.2.1. Dạy học

Phân hóa trong giáo dục là một nguyên tắc đã được thực hiện từ lâu ở mọi nền
giáo dục, mọi thời kỳ với những yêu cầu, mức độ, hình thức khác nhau. Dạy học phân
hóa là một quan niệm dạy học đòi hỏi phải tổ chức, các hoạt động dạy học dựa trên
những khác biệt của người học về năng lực, sở thích, nhu cầu, các điều kiện học tập
nhằm tạo ra kết quả học tập tốt nhất, đảm bảo công bằng trong giáo dục. Dạy học
phân hóa vừa đảm bảo tính vừa sức, vừa khuyến khích người học phát huy tối đa trí
lực vốn có của mỗi cá nhân khi vượt qua chướng ngại nhận thức. Do đó, dạy học
phân hóa là cách tốt nhất khắc phục lối dạy “cào bằng”, “hời hợt” và nhấn mạnh hoạt
động của người học [35].
Theo tác giả Đặng Thành Hưng, dạy học phân hoá được hiểu là quá trình dạy
học có phân biệt những người học hay nhóm người học, chứ không tiến hành giảng
dạy chung chung. Đó là chiến lược dạy học dựa vào sự khác biệt cá nhân và nhóm
người học, nhằm làm cho chương trình, bài giảng và quá trình dạy học nói chung
thích ứng tốt hơn với những khác biệt này, với người học, nhờ vậy có thể đạt hiệu quả
cao hơn [26, tr.30].
Tựu chung lại, về mặt khái niệm có thể hiểu dạy học phân hoá là một quan
điểm dạy học tập trung vào việc thiết kế giảng dạy xuất phát từ tình hình thực tế của
học viên, dựa vào đặc điểm cá nhân, tâm lí, sinh lí, nhu cầu, động cơ, hứng thú,
nguyện vọng, điều kiện hoàn cảnh... của các học viên mà tìm cách dạy cho phù hợp.
Có các dạng dạy học phân hóa sau:
- Phân hóa trong (còn gọi là phân hóa vi mô) là cách dạy học chú ý tới các
đối tượng riêng biệt, cá nhân hóa người học trên lớp, phù hợp với từng đối tượng
để tăng hiệu quả dạy học, phân hóa trong được thực hiện chủ yếu thông qua
phương pháp dạy học.
- Phân hóa ngoài (còn gọi là phân hóa vĩ mô) là cách dạy theo các CT khác
nhau cho các nhóm người học khác nhau nhằm đáp ứng được nhu cầu, sở thích và
năng lực của từng nhóm người học. Phân hóa ngoài được thực hiện chủ yếu thông
qua việc thiết kế nội dung khác nhau của các CT môn học. Có thể thực hiện dạy học
phân hóa theo hướng tổ chức các nhóm học tập cùng trình độ (khá - giỏi - trung bình yếu), hoặc các câu lạc bộ học tập theo năng khiếu môn học… Ở quy mô quốc gia,


Quản lý là một hoạt động có chủ đích, là sự tác động liên tục của chủ thể quản
lý đến khách thể quản lý về nhiều mặt bằng một hệ thống các luật lệ, chính sách,
nguyên tắc và phương pháp cụ thể nhằm thực hiện các mục tiêu xác định.
Trong quá trình quản lý, chủ thể tiến hành các hoạt động cơ bản như xác định
mục tiêu, chủ trương, chính sách, kế hoạch; tổ chức thực hiện, điều chỉnh các hoạt

12


động để thực hiện các mục tiêu đề ra. Trong đó, mục tiêu quan trọng nhất là tạo ra
môi trường cho sự phát triển của đối tượng quản lý.
1.2.5. Quản lý dạy học
Theo Fullan, lãnh đạo dạy học là một dạng thức linh hoạt, là một hợp phần của
vai trò lãnh đạo, nơi mà công việc của hiệu trưởng là “cùng với giáo viên tạo lập nên
nhà trường bằng cách liên kết các giáo viên trong việc chia sẻ những mục tiêu của
nhà trường, tăng cường cơ hội học tập cho họ, đồng thời chia sẻ với những cam kết
của giáo viên và theo dõi việc học tập của người học [dẫn theo 20, tr.170].
Theo Ubben và Hughes, hiệu trưởng cần xác định rõ những nhiệm vụ thuộc
chức năng quản lý để đảm bảo nhà trường hiệu quả, tuy nhiên bên cạnh đó cũng cần
phải chú trọng vào những hoạt động đảm bảo thành tích tốt trong học tập của người
học. Việc xây dựng nhà trường hiệu quả cũng đồng nghĩa với việc chú trọng quản lý
(lãnh đạo) dạy học [dẫn theo 20, tr.172].
Quản lý dạy học là quá trình tác động có mục đích có kế hoạch thông qua cơ
chế quản lý của chủ thể quản lý đến người dạy, người học, môi trường dạy học, nhằm
đạt được mục đích của quá trình dạy học.
Quản lý dạy học là một quá trình mà trong diễn ra các hoạt động lập kế hoạch,
tổ chức, điều khiển, kiểm tra, đánh giá các hoạt động dạy học của toàn hệ thống theo
khoa học và cấu trúc nhất định nhằm đạt được các mục tiêu của quá trình dạy học.
Các thành tố trong quản lý dạy học có mối quan hệ chặt chẽ đồng thời cũng có mối
liên hệ với các yếu tố khác liên quan trong quá trình đào tạo. Về mặt nào đó có thể

các kiến thức ngôn ngữ gồm ngữ âm, từ vựng, ngữ pháp. Các kỹ năng giao tiếp
và kiến thức ngôn ngữ được xây dựng trên cơ sở các chủ đề và chủ điểm phù hợp
với học sinh phổ thông.
Ở cấp trung học phổ thông, việc dạy học Tiếng Anh giúp học sinh phát triển
năng lực giao tiếp bằng tiếng Anh dựa trên nền tảng chương trình Tiếng Anh tiểu học
và trung học cơ sở, trang bị cho học sinh kỹ năng học tập suốt đời để không ngừng
học tập và phát triển năng lực làm việc trong tương lai.
Dạy học môn Tiếng Anh nói chung và dạy học môn Tiếng Anh theo hướng
phân hoá nói riêng không giống với các môn học khác. Trong lớp học Tiếng Anh, học
sinh phải tham gia với tư thế chủ động hơn. Các kỹ năng nghe - nói đòi hỏi người học
phải tư duy nhanh, phản xạ nhanh, đáp ứng việc giao tiếp trong giờ học. Tuy nhiên, khả
năng tư duy - phản ứng - sử dụng ngôn ngữ của các học sinh khác nhau không hề giống
nhau. Để dạy học đạt hiệu quả, giáo viên Tiếng Anh phải lập kế hoạch, tổ chức - sắp xếp
- kiểm tra, đánh giá một cách phân hoá để tạo ra sự khích lệ đối với từng học sinh.
Để dạy học môn Tiếng Anh theo hướng phân hóa đối tượng có kết quả, trước
hết giáo viên dạy tiếng Anh phải thay đổi tư duy trong việc soạn bài và lên lớp. Tránh
cách dạy cả lớp cùng tiếp thu một trình độ kiến thức và soạn giảng máy móc.

14


Giáo viên Tiếng Anh phân loại học sinh theo 3 đối tượng: học sinh giỏi, học
sinh bình thường và học sinh yếu. Học sinh bình thường phải nắm bắt được mục tiêu
của bài học, học sinh yếu phải được sự hỗ trợ, quan tâm đặc biệt của giáo viên để có
thể hiểu được nội dung chính của bài. Một bộ phận học sinh có khả năng tiếp thu bài
tốt hơn học sinh bình thường thì cần có những câu hỏi, bài tập,… ở dạng nâng cao để
phát hiện và bồi dưỡng tài năng.
Từ đó, soạn giảng một tiết dạy môn Tiếng Anh có phân hóa đối tượng học
buộc giáo viên phải chuẩn bị trước hệ thống câu hỏi, bài tập vừa sức cho các đối
tượng học sinh: học sinh giỏi, học sinh bình thường và học sinh yếu.