GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 9
BÀN VỀ ĐỌC SÁCH

A. Mục tiêu cần đạt
Giúp học sinh:
- Hiểu được sự cần thiết của việc đọc sách và phương pháp đọc sách
- Rèn luyện thêm cách viết văn nghị luận qua việc lĩnh hội bài nghị luận sâu sắc,
sinh động, giàu tính thuyết phục của Chu Quang Tiềm.
B. Tổ chức các hoạt động dạy và học
1. Ổn định:
2. Kiểm tra:
- Vở soạn kì II
- Giới thiệu chương trình SGK kì II lớp 9
+ Văn:

- Văn bản nhật dụng
- Văn học hiện đại: thơ, truyện
- Văn học nước ngoài
- Kịch

+ TLV:

- Nghị luận 1 vấn đề về tư tưởng, đạo lí
- Nghị luận văn học

3. Bài mới:
- Học trò nho TQ, VN thuộc lòng giáo huấn của thánh hiền.
"Thiên tử trong hiền hào
Văn chương giáo nhỡ tào
Vạn bạn giai hạ phẩm
1

Mục tiêu cần đạt
một vấn đề xã hội khá sáng tỏ, mạch lạc,
chặt chẽ.

- Xem xét bố cục, nội dung
và cách thể hiện, ta thấy
văn bản được viết theo
phương thức biểu đạt chính

- HS suy nghĩ trả lời.

nào ?
Hoạt động 2: Hướng dẫn

II. Phân tích:

phân tích:

1. Sự cần thiết và ý nghĩa của việc đọc

- Gọi HS đọc kĩ phần 1 của - HS suy nghĩ trả lời. sách:
văn bản.
- Đọc sách là một con đường quan trọng
- Tác giả đã lí giải tầm quan

của học vấn (không phải là con đường duy

trọng và sự cần thiết của

nhất).

thức, lời dạy tâm huyết của quá khứ.
+ Đọc sách là để chuẩn bị hành trang, thực

để trau dồi học vấn, ngoạiu và ở sách.

con đường đọc sách còn có - (VD: so sánh với lực về mọi mặt để con người có thể tiếp
những con đường nào con đường văn hóa tục tiến xa (chương trình vạn dặm) trên
con đường học tập, phát hiện thế giới.
khác ? tìm ví dụ? So sánh nghe.
3


Hoạt động của thầy

Hoạt động của trò

những con đường đó và rút
ra kết luận về tầm quan
trọng và ý nghĩa của việc
đọc sách hiện nay qua lời
bàn của giáo sư Chu ?
-Tác giả nhấn mạnh: "nếu - Đọc sách giúp
chúng ta mong tiến lên... chúng ta khám phá
làm điểm xuất phát". Điều và sử dụng kho tàng
đó có nghĩa là gì ?

tinh thần của nhân
loại, từ những thành
tựu,


hiện trong sách... đó
là cách thể hiện tư
4

Mục tiêu cần đạt


Hoạt động của thầy

Hoạt động của trò

Mục tiêu cần đạt

tưởng đền ơn, đáp
nghĩa

thế

hệ

đi

trước.
- Nhận xét về cách lập luận

- Cách lập luận hợp lí lẽ, thấu tình đạt lí và

của tác giả ở đoạn văn trên.

- HS suy nghĩ trả lời. kín kẽ, sâu sắc. Trên con đường gian nan


thuyết như thế nào ? Em có

đọc kĩ càng, nghiền ngẫm từng câu, từng

tán thành luận chứng của

chữ. Một trong những lí do là sách ít, thời

tác giả hay không?

gian nhiều. Bây giờ ngược lại).

- ý kiến của em về những
con mọt sách (những người
đọc rất nhiều, rất ham mê
đọc sách)

5


Hoạt động của thầy

Hoạt động của trò

Mục tiêu cần đạt

- Học sinh tiếp tục phân

- Lối đọc ấy không chỉ vô bổ, lãng phí thời

lựa, lãng phí thời gian và sức lực về những
như thế nào ?
cuốn không thật có ích.
* Cách lập luận theo kiểu so sánh nhẹ
nhàng, mới mẻ mà vẫn quen thuộc và khá
lí thú. Tác giả còn lấy dẫn chứng thực tế
rất thuyết phục khiến cho nhiều người
chúng ta không khỏi giật mình lo sợ trước
tình trạng đọc sách hiện nay.
Đọc đoạn 3

3. Phương pháp đọc sách

- Phân tích lời bàn của tác - HS suy nghĩ trả lời. a. Cách chọn sách:
giả bài viết về phương pháp

- Chọn cho tinh, không cốt lấy nhiều

đọc sách? Tác giả Chu gợi

+ Đọc nhiều không thể coi là vinh dự (nếu

ý và hướng dẫn chúng ta

nhiều mà dối), đọc ít cũng không phải là

nên theo một vài cách chọn

xấu hổ (nếu ít mà kĩ càng, chất lượng...)


nghĩa giáo dục sư phạm của - HS suy nghĩ trả lời. hoạch...)
luận điểm này là ở chỗ nào?

4. Mối quan hệ giữa học vấn phổ thông
và học vấn chuyên môn với việc đọc
sách
- Bác bỏ quan niệm của một số người chỉ
chú ý đến học vấn chuyên môn mà lãng
quên hoặc coi thường học vấn phổ thông
để trở thành phiến diện, khép kín. Tác giả
phân tích rõ sự liên quan, gắn bó tương hỗ
giữa hai loại học vấn này để chỉ ra rằng:
bên ngoài thì chúng có phần biệt lập
nhưng bên trong không thể tách rời...
Đó là những kết luận được trình bày
một cách giản dị liên quan đến việc đọc
rộng và sâu cần kết hợp với nhau.
 Đọc sách cũng là công việc rèn luyện,
một cuộc chuẩn bị âm thầm và gian khổ.
Đọc sách đâu chỉ là việc học tập tri thứcd
mà đó còn là chuyện rèn luyện tính cách,
chuyên học làm người.
IV. Ghi nhớ : SGK trang 7
- Bài viết "bàn về đọc sách"

1. Nghệ thuật

có sức thuyết phục cao.

- Cách trình bày vừa đạt lý thấu tình


3. Chu Quang Tiềm là người yêu quý sách:

không?

- Là người có học vấn cao nhờ biết cách

- Qua văn bản này, em thấm

đọc sách

thía nhất điều gì? Em hiểu - Không

- Là nhà khoa học có khả năng hướng dẫn

gì về tác giả Chu từ lời bàn

việc đọc sách cho mọi người.

về đọc sách của ông?

b. Thái độ khen chê rõ ràng
- Lí lẽ được phân tích cụ thể, liên hệ, so
sánh gần gũi nên dễ thuyết phục.

- Em học tập được điều gì - HS suy nghĩ trả lời.
trong cách viết văn nghị
luận của tác giả này ?
- Nếu chọn một lời bàn về
đọc sách hay nhất để ghi