Hướng dẫn học và trả lời trắc nghiệm môn vật lý
I - Các loại câu trắc nghiệm và những điểm lưu ý khi trả lời.
Câu trắc nghiệm vật lý có nhiều loại khác nhau: câu trắc nghiệm đúng sai, câu trắc nghiệm
nhiều lựa chọn, câu trắc nghiệm đối chiếu cặp đôi, câu trắc nghiệm điền khuyết… Trong các
kỳ thi tốt nghiệp và thi tuyển sinh hiện nay đều dùng loại câu hỏi trắc nghiệm nhiều lựa
chọn, trong đó có cả câu trắc nghiệm lý thuyết và câu trắc nghiệm bài tập.
Câu trắc nghiệm lý thuyết là loại câu không yêu cầu thí sinh tính toán mà chỉ cần nắm chắc lý
thuyết, và biết vận dụng nó vào trường hợp cụ thể để chọn phương án trả lời.
Ví dụ: Trong một đoạn mạch không phân nhánh, nếu dòng điện trễ pha đối với hiệu điện thế giữa
hai đầu đoạn mạch thì trong đoạn mạch đó:
A. không có cuộn cảm
B. không có tụ điện
C. có điện trở thuần và cuộn cảm nối tiếp.
D. cảm kháng lớn hơn dung kháng.
Học sinh nắm vững tính chất của đoạn mạch RTC nối tiếp sẽ tìm thấy phương án A không thỏa
mãn vì trong đoạn mạch này dòng điện cùng pha hoặc sớm pha đối với hiệu điện thế. Trong các
đoạn mạch nêu ở phương án B và C, dòng điện có thể trễ pha đối với hiệu điện thế nhưng chúng
chỉ là các trường hợp riêng, không thể khẳng định chắc chắn trường hợp riêng này sẽ xảy ra.
Phương án cần chọn là D.
Câu trắc nghiệm bài tập là loại yêu cầu thí sinh phải vận dụng công thức hoặc lập phương trình để
tính toán chọn đáp số cần tìm. Khác với toán trong câu tự luận, bài toán trong câu trắc nghiệm
thường không dẫn đến hệ phương trình phức tạp, mà chỉ một hoặc vài ba phép tính là có thể tìm
được đáp số hoặc khẳng định được đáp số là sai hay đúng.
Ví dụ: Một vật sáng nhỏ đặt vuông góc với trục chính của một thấu kính mỏng, cho ảnh ảo bằng 3
lần vật và cách vật 20 cm. Tiêu cự thấu kính là:
A. -15cm. B. 10cm. C. 15cm. D. 30cm.
Học sinh có thể nhận xét ảnh lớn hơn vật nên thấu kính phải là thấu kính hội tụ, tiêu cự có giá trị
dương, do đó loại được phương án A, nhưng ba phương án còn lại đều là đáp số dương nên phải
áp dụng công thức thấu kính để chọn đáp số đúng. Để tìm tiêu cự thấu kính ta cần tính d và d từ
các phương trình: k = -d/d = 3; -d – d = 20cm. Sau đó tính được d = 10cm; d = -30cm, thay vào
phương trình: 1/f = 1/d + 1/d sẽ tìm được f = 15cm. Ta chọn phương án C.

vận dụng kiến thức, giúp đạt điểm cao khi làm loại câu ở mức vận dụng.
(Còn tiếp)