SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT LANG CHÁNH

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TÊN ÐỀ TÀI:
VẬN DỤNG MỘT SỐ CÂU CHUYỆN THỰC TẾ VÀO GIẢNG DẠY
BÀI 11: MỘT SỐ PHẠM TRÙ CƠ BẢN CỦA ĐẠO ĐỨC HỌC, MÔN
GIÁO DỤC CÔNG DÂN 10 – TRƯỜNG THPT LANG CHÁNH.

Người thực hiện:
Lê Thị Thúy
Chức vụ:
Giáo viên
SKKN thuộc lĩnh vực (môn): Giáo dục công dân

THANH HOÁ NĂM 2018

0


MỤC LỤC
Mục
1
1.1
1.2
1.3
1.4
2
2.1

Môn GDCD 10, Trường THPT Lang Chánh”
Một số lưu ý khi vận dụng ...
Một số cách thức khi giáo viên vận dụng...
Thiết kế bài dạy theo phương pháp vận dụng...
Hiệu quả đạt được
Kết luận, kiến nghị
Kết luận
Kiến nghị
Tài liệu tham khảo
Danh sác SKKN đã được Hội đồng Sở GD&ĐT đánh giá

Trang
1
2
2
3
3
3
3
4
4
4
5
5
6
6
7
7
8
20

không nhỏ thanh niên học sinh hiện nay. Mặt khác, nội dung chương trình Giáo
dục công dân còn thiếu tính thời sự, nặng về tính lý luận, phương pháp dạy học
chưa phù hợp, phương tiện dạy học còn nghèo nàn, sơ sài, không kích thích
được hứng thú học tập cho học sinh. Do vậy, để đạt được hiệu quả cao trong
giảng dạy, ở mỗi tiết học giáo viên cần có cách thiết kế bài giảng sao cho phù
hợp với nội dung kiến thức, phương tiện dạy học và năng lực của học sinh.
Người giáo viên cần phải tổ chức, hướng dẫn cho học sinh thực hiện các hoạt
động học tập với các hình thức đa dạng, phong phú, có sức hấp dẫn, phù hợp với
đặc trưng bài học, để qua mỗi phần học, tiết học, học sinh nắm được kiến thức,
có khả năng vận dụng kiến thức đã học trên lớp để xử lý các thông tin mà các
em tiếp xúc hàng ngày.
Qua các năm giảng dạy, bản thân tôi luôn tìm tòi, suy nghĩ, vận dụng những
kinh nghiệm từ thực tiễn, những phương pháp, những cách thức...làm thế nào để
dạy học đạt kết quả cao nhất, gây hứng thú cho học sinh nhằm giúp các em khắc
sâu kiến thức đã học đồng thời biết vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn
cuộc sống. Xuất phát từ thực tiễn dạy học và từ chính kinh nghiệm giảng dạy
của bản thân, tôi nhận thấy rằng sẽ rất hiệu quả, nếu giáo viên có thể vận dụng
câu chuyện, tình huống thực tế vào kiến thức trong sách giáo khoa giúp học sinh
dễ nắm bắt nội dung, rút ra bài học cho bản thân, từ đó điều chỉnh hành vi cho
2


phù hợp với các chuẩn mực đạo đức, lối sống là một trong những việc làm đã
làm và đang mang lại hiệu qủa thực sự cho nhiều giáo viên, trong đó có bản thân
tôi. Bác Hồ đã nói: ” Một tấm gương sống còn hơn một trăm bài diễn thuyết”.
Đó cũng là lí do thôi thúc tôi chọn đề tài: “Vận dụng một số câu chuyện thực
tế vào giảng dạy bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học, Môn
Giáo dục công dân 10 - Trường THPT Lang Chánh”. Với mong muốn nâng
cao chất lượng, hiệu quả dạy học.
1.2. Mục đích nghiên cứu:

thái độ, ý kiến riêng của mình về vấn đề đặt ra. Giúp học sinh liên hệ kiến thức
sách giáo khoa với cuộc sống, khắc ghi những kiến thức cốt lõi, mục tiêu bài
3


học. Từ đó các em sẽ có hành vi phù hợp với chuẩn mực đạo đức tiến bộ của xã
hội. Để đạt được hiệu quả, kết quả cao trong bài giảng, giáo viên cần phải lựa
chọn những mẫu chuyện gần gũi, phù hợp với dung bài học để giảm bớt tính khô
khan, trừu tượng của bộ môn.
Ngày nay sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin và truyền thông
sẽ là cơ hội giúp giáo viên và học sinh dễ nắm bắt những vấn đề mang tính thực
tiễn. Giáo viên cần định hướng cho học sinh nhận biết vấn đề một cách tích cực,
tránh những sai lầm, lệch lạc trong nhận thức dẫn đến bi quan, mất lòng tin vào
cuộc sống. Những câu chuyện hấp dẫn, có tính thời sự để trang bị cho học sinh
phân biệt đúng, sai, những kĩ năng sống cơ bản khi bước vào đời. Nhân chứng
sống - tấm gương đạo đức tạo nên thần tượng, sự đam mê và thay đổi cách sống
thụ động, tránh xa những cám dỗ của các tệ nạn xã hội. Phương pháp này đã
được nhiều giáo viên sử dụng và mang lại hiệu quả nhất định. Thực trạng dạy và
học môn GDCD còn nhiều vấn đề bất cập do nhiều nguyên nhân khác nhau
nhưng tôi tin rằng việc sử dụng những câu chuyện thực tế trong giảng dạy bộ
môn nói chung và bài 11 môn Giáo dục công dân 10 nói riêng sẽ góp phần nâng
cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh trong giai đoạn hiện nay.
2.2. Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
2.2.1. Thuận lợi:
+ Giáo viên môn Giáo dục công dân đã nhận thức được sự cần thiết phải
thay đổi cách dạy và học để nâng cao vị trí, tầm quan trọng của bộ môn nhất là
trong giai đoạn hiện nay.
+ Phương tiện thông tin đại chúng phát triển mạnh là cơ hội cho giáo viên
cũng như học sinh thay đổi cách tiếp cận vấn đề.
+ Sách giáo khoa môn Giáo dục công dân 10 có nhiều nội dung phù hợp

ánh mặt trái của xã hội, nếu giáo viên lựa chọn câu chuyện không đúng mục
tiêu, giáo dục sẽ gieo vào đầu các em những kiến thức sai lầm, lệch lạc về cuộc
sống.
+ Tài liệu tham khảo cho môn học còn quá ít và chưa phổ biến.
+ Một vấn đề nữa là thời lượng dành cho bộ môn này còn ít ( 1 tuần /1 tiết).
Sách mới viết hiện nay nội dung phong phú, phù hợp với trình độ học sinh
nhưng nếu giáo viên dạy bộ môn mà không có sự đầu tư thì giờ học sẽ rất nhàm
chán, thậm chí học sinh không chú ý lắng nghe. Thực trạng cho thấy học sinh
chưa hứng thú học môn này.
2.2.3. Kết quả của thực trạng trên:
Để tìm hiểu thực trạng vấn đề đang nghiên cứu, tôi đã tiến hành khảo sát
chất lượng đối với học sinh 2 lớp 10A10, 10A11 - Trường THPT Lang Chánh
trong năm học 2017 – 2018 thông qua tiết kiểm tra 1 tiết khi tôi chưa vận dụng
câu chuyện thực tế vào bài giảng – Bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức
học .
- Đề kiểm tra (Thời gian 1 tiết)
Câu 1 (4 điểm): Lương tâm là gì? Lương tâm tồn tại ở mấy trạng thái?
Làm thế nào để trở thành người có lương tâm?
Câu 2(6 điểm): Trong giờ kiểm tra học 2 môn Sinh, Hằng ngồi gần Hân là học sinh gỏi Tỉnh môn Sinh, giám thị coi thi cũng rất "nhẹ nhàng" nếu em sử
dụng tài liệu hay chép bài của bạn là cơ hội để có điểm cao một cách khá dễ
dàng. Thế nhưng, em lại tự mình làm bài mặc dù thế mạnh của em không phải là
môn Sinh nên có nhiều câu chưa trả lời xong. Nộp bài rồi, một số bạn cùng
phòng nói Hằng sao dại thế, nếu có chép của Hân hay giở tài liệu thì có ảnh
hưởng gì đến đạo đức đâu mà lại được điểm cao. Hằng vui vẻ cười và cảm thấy
trong lòng thật thanh thản.
5


Hỏi:
- Nêu và phân tích các phạm trù đạo đức từ hành vi của Hằng ?

Yếu

15

5

Giỏi

Khá

TB

Yếu

18

23

45

14

Đối
10A11 41
8
12
15
6
20
30

6


2.3.1. Một số lưu ý khi giáo viên vận dụng một số câu chuyện thực tế vào
giảng dạy bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học môn Giáo dục
công dân 10:
Để đạt hiệu quả tối ưu trong quá trình vận dụng câu chuyện thực tế vào
giảng dạy bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học môn Giáo dục công
dân 10 thì giáo viên cần chú ý:
- Các câu chuyện thực tế vận dụng vào bài phải xuất phát từ nội dung cơ
bản của bài, sát với thực tế cuộc sống, phù hợp với trình độ nhận thức và tâm lý
lứa tuổi học sinh, đồng thời tạo được hứng thú cho học sinh.
- Giáo viên lựa chọn câu chuyện phải đảm bảo thời gian bài học. Xây dựng
hệ thống câu hỏi dễ hiểu, có tính vận dụng cao và thể hiện được mối liên hệ
logic nội tại giữa các nội dung trong một bài học.
- Những câu chuyện mang tính nhân văn góp phần phát huy truyền thống
qúy báu của dân tộc. Khơi dậy tinh thần yêu quê hương đất nước, sống trung
thực, vị tha và nâng cao giá trị bản thân trước cuộc sống.
- Giáo viên có thể kết hợp được nhiều phương pháp dạy học khác góp phần
mang lại hứng thú học môn Giáo dục công dân trong học sinh.
2.3.2. Một số cách thức thực hiện vận dụng các câu chuyện thực tế vào
giảng dạy bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học môn Giáo dục
công dân 10:
Trong quá trình giảng dạy giáo viên có thể vận dụng những câu chuyện vào
nhiều dạng khác nhau nhằm mục đích khác nhau nhưng nhìn chung có 3 dạng cơ
bản thường được sử dụng một cách có hiệu quả.
- Vận dụng câu chuyện thực tế để dẫn dắt vào nội dung bài học:
Khi giáo viên sử dụng phương pháp thuyết trình dùng lời nói để dẫn dắt
học sinh vào bài hoặc vào một phần nào đó của cấu trúc bài học, vận dụng câu
chuyện thức tế, giáo viên có thể dẫn dắt học sinh vào bài học một cách trực tiếp

lớp 10 nói riêng có rất nhiều bài, nhiều nội dung có thể sử dụng phương pháp
này, nhưng trong phạm vi đề tài tôi sử dụng vào một bài cụ thể (giáo viên căn
cứ vào thực tế mà có thể sử dụng những câu chuyện thực tế để vào bài mới,
củng cố kiến thức hay ra bài tập về nhà cho học sinh tự tìm hiểu).
Bài 11: MỘT SỐ PHẠM TRÙ CƠ BẢN CỦA ĐẠO ĐỨC HỌC
(2 tiết )
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1. Về kiến thức.
Học sinh nắm được thế nào là nghĩa vụ và lương tâm, danh dự, nhân
phẩm và hạnh phúc.
2. Về kĩ năng.
- Biết thực hiện các nghĩa vụ có liên quan đến bản thân.
- Biết giữ gìn lương tâm,danh dự, nhân phẩm của mình, biết phấn đấu cho
hạnh phúc của bản thân và xã hội.
3. Về thái độ.
- Coi trọng và giữ gìn lương tâm, danh dự, nhân phẩm và hạnh phúc.
- Tôn trọng nhân phẩm, danh dự của người khác.
II. CÁC NĂNG LỰC HƯỚNG TỚI PHÁT TRIỂN Ở HS.
Năng lực tự học, năng lực giao tiếp và hợp tác, năng lực giải quyết vấn đề
và sáng tạo, năng lực làm việc nhóm, năng lực phê phán, đánh giá, năng lực
quan sát.
III PHƯƠNG PHÁP, KỸ THUẬT DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ
SỬ DỤNG.
Giảng giải, vấn đáp, đặt vấn đề, thảo luận lớp, đàm thoại, thuyết trình, động
não, phương pháp liên hệ những câu chuyện thực tế vào bài giảng.
IV. PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC.
8


- SGK lớp 10, Sách giáo viên lớp 10.

- Như vậy là làm công nhân chứ! Sao lại gọi là phu?
- Vâng ạ! Cháu trót quen miệng như trước kia.
- Thím vẫn chưa có công việc ổn định à ?
- Dạ, cháu đã ngoài 30 tuổi, lại kém văn hóa nên tìm việc có nghề nghiệp
cũng khó.
Bác quay sang nhìn đồng chí Phó Bí thư Thành ủy và đồng chí Chủ tịch
Uỷ ban Hành chính thành phố Hà Nội , Bác lại hỏi:
9


- Mẹ con thím có bị đói không?
- Thưa Bác, hồi Tây còn ở đây thì dẫu có cả bố cháu cũng vẫn đói ạ! Bây
giờ bố cháu mất rồi, nhưng đói thì không ngại, rét cũng không lo, song
việc chi tiêu thì còn chắt chiu lắm ạ!
Nói tới đây chị lại rơm rớm nước mắt. Bác chỉ vào cháu lớn nhất và hỏi:
- Cháu có đi học không?
- Dạ, cháu đang học lớp bốn ạ! Cháu nó vất vả lắm! Sáng đi học, chiều về
phải trông các em và đi bán kem hoặc bán lạc rang để đỡ đần cháu...Còn
cháu thứ hai thì học lớp ba, cháu thứ ba thì học lớp hai. Dạ, khó khăn
nhưng vợ chồng cháu trước đã dốt nát, nay cũng phải cố cho các cháu đi
học.
Bác tỏ ý bằng lòng. Người ân cần dặn dò việc làm ăn và việc học tập cho
các cháu. Nhân dân trong ngõ đã tới quây quần trước sân. Bác bước ra thăm hỏi
và chúc Tết bà con. Mọi người cùng mẹ con chị Chín tiễn Bác ra xe. Khi chiếc
xe từ từ lăn bánh, mấy mẹ con chị vẫy chào Bác, nhưng nét mặt chị vẫn bàng
hoàng như việc Bác vào thăm Tết nhà chị không rõ là thực hay hư.
Trên đường về Phủ Chủ tịch, mưa xuân vẫn như rắc bụi, vầng trán mênh
mông của Người còn đượm những nét suy tư.
Sau tết, Bác đã chỉ thị cho Ủy ban Hành chính thành phố Hà Nội phải chú
ý tạo công ăn việc làm cho những người lao động gặp nhiều khó khăn như chị

người bạn:
- Anh Lê, anh có yêu nước không?
Người bạn ngạc nhiên và đáp:
- Tất nhiên là có chứ
Anh Ba hỏi tiếp:
- Anh có thể giữ bí mật được không?
- Có
Tôi muốn đi ra nước ngoài, xem nước Pháp và các nước khác. Sau khi xem
xét họ là như thế nào, tôi sẽ trở về giúp đồng bào ta. Nhưng nếu đi một mình,
thật ra cũng có điều mạo hiểm, ví như khi đau ốm…Anh muốn đi với tôi không?
Nhưng bạn ơi, chúng ta lấy đâu ra tiền mà đi?
Đây, tiền đây – Anh Ba vừa nói vừa giơ hai bàn tay, chúng ta sẽ làm việc,
chúng ta sẽ làm bất cứ việc gì để sống và để đi.Thế thì anh cùng đi với tôi chứ?
Bị lôi cuốn vì lòng hăng hái của Bác, người bạn đồng ý. Nhưng sau khi suy
nghĩ kỹ về cuộc đi có vẻ phiêu lưu, anh Lê không có đủ can đảm để giữ lời hứa.
Vài ngày sau, anh Lê không gặp lại Bác nữa.
Bác Hồ đã ra đi nước ngoài với hai bàn tay của mình, Bác đã làm nhiều
nghề khác nhau: Phụ bếp, bồi bàn, quét tuyết, phóng ảnh, vẽ đồ cổ mỹ nghệ
Trung Quốc, dạy học, viết báo…và đi khắp năm châu, bốn biển, để tìm ra con
đường giải phóng cho dân tộc.
Ý chí và nghị lực của anh thanh niên Nguyễn Tất Thành- tức Bác Hồ của
chúng ta lúc mới 21 tuổi thật là lớn lao. Bác tin hai bàn tay của mình, sức mình
và lòng yêu nước của mình sẽ làm nên tất cả và niềm tin ấy đã thành sự thật: ra
đi từ một đất nước bị nô lệ, lầm than dưới ách thống trị của thực dân, phong
11


kiến, khi trở về Bác đã mang lại tự do, độc lập, ấm no, hạnh phúc cho nhân dân
Vệt Nam .


tự giác. Ngoài câu chuyện "Hai bàn tay", còn có nhiều câu chuyện khác: "Mãi
mãi tuổi hai mươi", "Nhật kí Đặng Thùy Trâm"... đề cập sự cố gắng của mỗi cá
nhân để thực hiện tốt trách nhiệm của mình với người xung quanh, xã hội.Nghĩa
vụ có thể xuất phát từ những việc lớn lao nhưng cũng có khi từ những việc làm
gần gũi hàng ngày.
* Hoạt động 2: Tìm hiểu phạm trù lương tâm.
Để hiểu rõ hơn về phạm trù lương tâm, giáo viên giới thiệu cho học sinh
câu chuyện - Bộ phim tài liệu "Linh hồn Việt cộng" [3] (nội dung câu chuyện
thật, nhân vật thật nhưng một số hình ảnh trong phim có phần hư cấu)
Bộ phim “Linh hồn Việt cộng” (kịch bản và đạo diễn: Minh Chuyên) phát
sóng lúc 22h15 phút ngày 23-7-2018 trên VTV1, đã thực sự làm người xem xúc
động.Thời lượng 30 phút tưởng chừng rất ngắn ngủi nhưng đã phác họa cả một
chặng đường dài 39 năm kể từ khi người lính Hoàng Ngọc Đảm ngã xuống
chiến trường Gia Lai tháng 3 năm 1969 đến khi hài cốt của anh được an táng tại
quê nhà xã Thái Giang, huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình vào cuối tháng 5 năm
2008.

Hơn 40 năm trước, từ ngõ làng ở xã Thái Giang, huyện Thái Thụy, tỉnh
Thái Bình, chàng trai Hoàng Ngọc Đảm đã ra đi. Sau từng ấy năm, anh không về
lại nhưng người giết anh ở phía bên kia đại dương lại về làng tạ tội.
"Linh hồn Việt cộng" là một câu chuyện thấm đẫm nước mắt. Tranh thủ về
phép, người lính Hoàng Ngọc Đảm làm đám cưới với cô Phạm Thị Minh. Hai
ngày sau, anh chia tay vợ trở lại với đơn vị. Trên ngọn đồi ở Ayunpa, người lính
Việt cộng- Hoàng Ngọc Đảm đã giáp mặt với người lính Mỹ - Homer.

13


Khi thấy Homer đưa tay đầu hàng, Hoàng Ngọc Đảm tiến lại gần định tước
vũ khí, không ngờ vì quá sợ hãi, Homer đã nổ súng. Viên đạn oan nghiệt kết

thông khi nhìn thấy cựu binh Mỹ - Homer hai tay run run nâng hài cốt người
lính Việt cộng đã trung dũng ngã xuống để bảo vệ đất nước mà năm xưa Homer
là kẻ xâm lăng và cướp đi sinh mệnh của anh.
Thế nhưng rung động sâu xa nhất là hình ảnh hai bà mẹ, hai bà mẹ mang
hai nỗi đau khác nhau. Khi bộ phim khép lại, khán giả vẫn còn đọng lại hình ảnh
hai bà mẹ, bà mẹ kiên cường của người lính Việt cộng - Hoàng Ngọc Đảm và bà
mẹ hướng thiện của cựu binh Mỹ - Homer.
Giáo viên đặt câu hỏi dẫn dắt vấn đề:
14


- Giáo viên: Nội dung câu chuyện (Bộ phim tài liệu) đề cập đến vấn đề gì?
Đáp án: Sự ăn năn, hối hận về tội lỗi do mình gây ra cho người khác.
- Giáo viên: Lương tâm là gì?
Đáp án: Là năng lực tự đánh giá và điều chỉnh hành vi đạo đức của bản
thân trong mối quan hệ với người khác và xã hội.
- Giáo viên: Tâm trạng của Homer trước và sau khi gặp được gia đình liệt
sĩ Hoàng Ngọc Đảm?
Đáp án: Trước khi gặp là cảm giác hối hận (39 năm), sau khi gặp và chuộc
được phần nào lỗi lầm của mình thì người cựu binh Mỹ cảm thấy nhẹ lòng,
thanh thản.
- Giáo viên: Vậy lương tâm tồn tại mấy trạng thái?
Đáp án: Lương tâm tồn tại ở hai trạng thái: Cắn rứt lương tâm và thanh
thản lương tâm.
- Giáo viên: Ý nghĩa của các trạng thái lương tâm?
Đáp án: Dù là cắn rứt hay thanh thản lương tâm đều mang ý nghĩa tích cực
vì nó giúp cá nhân biết điều sai và tự điều chỉnh hành vi cho phù hợp với xã hội;
tự tin vào bản thân và phát huy tính tích cực trong hành vi của mỗi con người.
Người làm điều ác lại không biết hối hận, xấu hổ thì bị coi là kẻ vô lương.
- Giáo viên: Làm thế nào để trở thành người có lương tâm?

mang 200 nghìn đồng đến quán cà phê quen để trả tiền thiếu đồng thời nhận số
trúng. Anh Tuấn không tin đó là sự thật, cứ nghĩ Lành kẹt tiền nên nói đùa để
đòi nợ. Vậy rồi, sau khi chở hàng xong cho khách, nhận tiền công, anh Tuấn
chạy đến ngay quán cà phê. Khi đó hàng chục người đã vây kín chiếc bàn và bảo
là anh đã trúng đặc biệt. Vừa ngồi xuống bàn, chị Lành dúi sấp vé số vào tay:
“Đó 20 tờ số của anh đều trúng thưởng cả, anh xem đi”. Mặc dù so sánh giữa
dãy số trên vé số và vé dò không sai một con nhưng anh Tuấn vẫn không tin vào
mắt mình. Tiện tay, anh bấm điện thoại nhắn tin dò số. Chỉ khi nhìn thấy dãy số
“191207” trùng khớp anh mới tin là sự thật.
Không cần suy nghĩ, anh Tuấn rút ngay 1 tờ vé số trúng giải đặc biệt 1,5 tỷ
đồng tặng cho chị Lành, đồng thời không quên gởi kèm 200 nghìn đồng tiền số
mua thiếu.
Chứng kiến hành động của chị Lành và anh Tuấn, hàng chục người có mặt
tại đây ai cũng nể phục. Họ phục chị Lành vì không bị “mờ mắt” trước đồng
tiền, mà lại là tiền tỷ mặc dù cuộc sống chị rất nghèo khổ, đi bán từng tờ vé số
mưu sinh. Thay vì chị có thể “im lìm” để “ẵm gọn” 6,6 tỷ đồng mà không cần
báo cho anh Tuấn biết. Thế nhưng chị đã không làm như vậy. Còn anh Tuấn
cũng có hành động đẹp không kém khi rút ngay 1 tờ vé số trúng thưởng để
“thưởng” cho sự thành thật của chị Lành mà không cần suy tính. Bởi theo anh
Tuấn “Nếu cô Lành không thông báo và không giao tôi 20 tờ vé số trúng thưởng
tôi cũng không biết và không làm ǵ được cô, vì vé số tôi mua còn chưa trả tiền”.
16


Chị Lành lại nói: “Vé số ảnh mua chưa trả tiền, trúng hay trật gì cũng là của ảnh.
Tôi mà không đưa, thiên hạ coi tôi ra gì” .
Giáo viên đặt vấn đề: Em có nhận xét gì về việc làm của chị Lành trong câu
chuyện trên?
Đáp án: Cuộc sống của chị Lành nghèo khổ nhưng chị không mờ mắt trước
đồng tiền, chị không tham tiền của người khác, là người chân thật. Qua đây

nông dân xem sao. Em sẽ giấu giày của ông ta rồi thầy trò mình cùng trốn vào
sau những bụi cây kia để xem thái độ ông ta khi không tìm thấy đôi giày thế nào
nhé!”.
Vị giáo sư ngăn lại: “Này, anh bạn trẻ, chúng ta đừng bao giờ đem những
người nghèo ra để trêu chọc, mua vui cho bản thân. Em là một sinh viên khá giả,
em có thể tìm cho mình một niềm vui lớn hơn nhiều nhờ vào người nông dân
17


này đấy. Em hãy đặt một đồng tiền vào mỗi chiếc giày của ông ta và chờ xem
phản ứng ông ta ra sao”.
Chẳng mấy chốc người nông dân đã xong việc và băng qua cánh đồng đến
nơi đặt giày thì cảm thấy có vật gì cứng bên trong, ông ta cúi xuống xem đó là
vật gì và tìm thấy một đồng tiền.
Sự kinh ngạc bàng hoàng hiện rõ trên gương mặt ông. Ông ta chăm chú
nhìn đồng tiền, lật hai mặt đồng tiền qua lại và ngắm nhìn thật kỹ. Rồi ông nhìn
khắp xung quanh nhưng chẳng thấy ai.
Lúc bấy giờ ông bỏ đồng tiền vào túi, và tiếp tục xỏ chân vào chiếc giày
còn lại. Sự ngạc nhiên của ông dường như được nhân lên gấp bội, khi ông tìm
thấy đồng tiền thứ hai bên trong chiếc giày.
Với cảm xúc tràn ngập trong lòng, người nông dân qùy xuống, ngước mặt
lên trời và đọc to lời cảm tạ chân thành của mình. Ông bày tỏ sự cảm tạ đối với
bàn tay vô hình nhưng hào phóng đã đem lại một món quà đúng lúc cứu giúp gia
đình ông khỏi cảnh túng quẫn, người vợ bệnh tật không ai chăm sóc và đàn con
đang thiếu ăn. Cậu sinh viên lặng người đi vì xúc động, nước mắt giàn giụa. Vị
giáo sư lên tiếng: “Bây giờ em có cảm thấy vui hơn lúc trước nếu như em đem
ông ta ra làm trò đùa không?”.
Người thanh niên trả lời: “ Giáo sư đã dạy cho em một bài học mà em sẽ
không bao giờ quên. Đến bây giờ em mới hiểu được ý nghĩa thật sự của câu nói
mà trước đây em không hiểu: Cho đi còn hạnh phúc hơn nhận về!”


Hạnh phúc của mẹ con chị Lành vé số
Hạnh phúc gia đình
Giáo viên kết luận: Hạnh phúc là cảm xúc vui sướng khi được thõa mãn nhu
cầu một cách chân chính. Những người có hành vi trái với lương tâm, đánh mất
nhân phẩm và danh dự của mình sẽ không bao giờ có được hạnh phúc. Là học
sinh cần phải làm gì để bản thân mình hạnh phúc và mang lại niềm vui cho thầy
cô, gia đình, bạn bè trả lời câu hỏi đó là trách nhiệm của mỗi học sinh.
3. Hoạt động luyện tập:
- Giáo viên hướng dẫn học sinh luyện tập thông qua các bài tập trắc nghiệm
để học sinh nắm chắc và khắc sâu kiến thức.
- Giáo viên động viên, khích lệ học sinh sưu tầm và kể những câu chuyện
thực tế trong đời sống phù hợp với nội dung bài học.
Giáo viên kết luận, củng cố bài học.
Nghĩa vụ là sự phản ánh mối quan hệ đặc biệt giữa con người với con
người, giữa cá nhân và xã hội. Các phạm trù cơ bản của đạo đức đã học trong
bài không tách rời mà có mối quan hệ mật thiết với nhau, trong đó phạm trù
nghĩa vụ là phạm trù là cơ bản nhất vì : thực hiện tốt nghĩa vụ thì lương tâm
cảm thấy thanh thản , nhân phẩm và danh dự được gìn giữ, phát huy thì cảm xúc
vui sướng (hạnh phúc). Cuộc sống của mỗi cá nhân không thể tách rời khỏi xã
hội nên cá nhân cần phải thực hiện nghĩa vụ theo đúng lương tâm, trách nhiệm
của mình. Biết coi trọng, giữ gìn danh dự, phẩm giá của mình cũng như người
khác; Tránh xa các tệ nạn xã hội, đấu tranh đẩy lùi tiêu cực và đóng góp sức
mình vào bảo vệ quê hương đất nước để xây dựng Việt Nam ngày càng giàu
mạnh sánh vai với các cường quốc năm châu.
19


2.4. Hiệu quả đạt được:
Sau khi vận dụng các câu chuyện thực tế vào 2 lớp thực nghiệm là lớp

Khá

TB

Yếu

10A8

37

15

14

8

0

41

38

21

0

10A10

34


34

10

0

10A11

41

8

12

15

6

20

30

37

13

Qua thống kê kết quả kiểm tra của học sinh cho thấy: 10A8 có học sinh
giỏi nhiều hơn 10A10 là 23%; 10A9 số lượng học sinh giỏi cao hơn 10A11 là
36% Trong khi đó học sinh trung bình ở lớp 10A10 lại đông hơn 10A8 là 24%,
10A11 cao hơn lớp 10A9 là 27%. Đặc biệt ở lớp thực nghiệm không có học sinh

Xung phong trả lời
khi GV đặt câu hỏi

100%
100%

65%
60 %

Hào hứng, thú
vị với tiết học

Xung phong trả lời
khi GV đặt câu hỏi

10A10
34
80 %
65%
25%
10A11
41
75%
60 %
15%
Như vậy: ở hai lớp tôi tiến hành vận dụng những câu chuyện thực tế vào
giảng dạy các phạm trù đạo đức đã mang lại kết quả tốt hơn nhiều so với lớp đối
chứng. Điều đó một mặt thể hiện ở việc đánh giá bài kiểm tra, mặt khác trong
giờ học ý thức, tinh thần, thái độ của các em ở những lớp thực nghiệm cũng tốt
hơn rất nhiều so với lớp đối chứng. Điều đó chứng tỏ phần nào hiệu qủa từ việc

ngoại khóa sao cho giờ học đạt kết quả cao.
Trên đây là một số kinh nghiệm của bản thân tôi về vận dụng một số câu
chuyện thực tế vào bài giảng. Tuy nhiên, với thời gian công tác giảng dạy tại
trường chưa nhiều nên những kinh nghiệm chia sẻ có thể còn chưa sâu sắc. Thời
gian tới, tôi sẽ tiếp tục nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm từ đồng nghiệp cùng
với sự nỗ lực không ngừng của bản thân để đề tài này được hoàn thiện hơn.
Kính mong quý thầy, cô đóng góp và bổ sung.
Tôi xin chân thành cảm ơn!

XÁC NHẬN
CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh Hóa, ngày 20 tháng 05 năm 2018
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình viết,
không sao chép nội dung của người khác.
NGƯỜI THỰC HIỆN

Lê Thị Thúy

21


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Trần Văn Thắng ( tuyển chọn, biên soạn) – ” Kể chuyện Bác Hồ” – tập 7,
NXB Giáo dục Việt Nam – 06/2011.
2. Ban tuyên giáo TW, NXB chính trị Quốc Gia – 2007.
3. Nguồn Internet - Báo văn nghệ online – 19/08/2008.
4. Nguồn Internet - Báo đời sống pháp luật online - 03/02/2009.
5. Nguồn Internet – https:// mangthuvien.net 24/05/2016.
6. Hồ Chí Minh toàn tập, tập 10, T127 – NXBCT Quốc Gia 2000.

Cấp đánh giá xếp loại
(Ngành GD cấp
huyện/tỉnh; Tỉnh…)

Cấp tỉnh

Cấp tỉnh

Kết quả đánh
giá xếp loại (A,
B, hoặc C)

Năm học đánh
giá xếp loại

C

Năm học
2015 - 2016.

C

Năm học
2016 - 2017.

23