ĐỀ CƯƠNG LỊCH SỬ VIỆT NAM CẬN ĐẠI
Câu 1: Trình bày, phân tích sự hình thành và phát triển MTDT Thống nhất Việt
Nam:
Sau cuộc chiến tranh thế giới lần thứ nhất, đặc biệt là từ năm 1929 trở đi,
những cuộc khủng hoảng kinh tế với chu kỳ ngày càng rút ngắn và qui luật phát
triển của chủ nghóa tư bản đẩy những mâu thuẫn vốn có của chủ nghóa đế quốc
hết sức sâu sắc và phong trào đấu tranh cách mạng tiếp tục dâng cao.
Trước tình hình đó ở nhiều nước giai cấp tư sản lũng đoạn nền chuyên
chính phát xít, đây là nền chuyên chính độc tài nhất, tàn bạo và dã man nhất,
hiếu chiến nhất của bọn tư bản tài chính phản động. Chúng xoá bỏ mọi quyền tự
do dân chủ tư sản dù đơn sơ nhất, thực hành khủng bố trắng với bất kỳ người nào,
lực lượng nào chống lại chúng, ra sức bóc lột. Bên cạnh đó chúng thực hiện chính
sách bành chướng, nô dòch các dân tộc khác trên thế giới, chúng điên cuồng xúc
tiến gây chiến tranh thế giới, chia lại thò trường, tiêu diệt Liên Xô thành trì của
cách mạng thế giới; nhằm đẩy lùi phong trào cách mạng xã hội chủ nghóa đang
phát triển. Chúng đã liên kết với nhau thành một thế lực phản động quốc tế rất
nguy hiểm.
Đứng trước nguy cơ đó Đại hội quốc tế cộng sản lần thứ 7(7/1935) tại mát
–xcơ – va đã đề ra nhiệm vụ trước mắt là chống chủ nghóa phát xít, chống chiến
tranh, bảo vệ dân chủ và hoà bình; vì vậy các ĐCS các nước phải thống nhất lực
lượng giai cấp công nhân trên cơ sở đó lập MTND rộng rãi để hoàn thành nhiệm
vụ trước mắt.
Với thực trạng trên đã tác động đến chiến lược của Đảng ta trong việc xây
dựng và pát triển MTDT thống nhất, điều này được thể hiện cụ thể trong 2 thời
kỳ (1936-1939) và (1939-1945).
* Cuộc vận động mặt trận dân chủ Đông Dương trong những năm 1936-
1939:
Căn cứ vào nghò quyết đại hội 7 quốc tế cộng sản và xuất phát từ tình hình
trong nước và Đông Dương lúc này rất khốn đốn và bế tắc, đời sống của nhân dân
vô cùng đen tối, mọi tầng lớp nhân dân đều căm thù bè lũ thực dân, tư bản độc
quyền. Tháng 7/1936 Trung ương đảng dưới sự chủ trì của đồng chí Lê Hồng

nghò đã phân tích các vấn đề trong bối cảnh lòch thực tiễn tại VN; nghò quyết hội
nghò đã đề ra mọi vđề cuả CM kể cả cuộc CM ruộng đất đều phục tùng vấn đề
CM dt như: tạm gác khẩu hiệu về cuộc cách mạng ruộng đất để tập trung vào vấn
đề dân tộc, trước mắt là chống đòa tô cao và cho vay nặng lãi. Bên cạnh đó biện
pháp về mặt tổ chức là tiếp tục XD và hình thành MTDT thống nhất với tên gọi
(MTDT thống nhất phản đế đdương).
-> Như vậy hội nghò TW VI đã bước đầu đặt vấn đề cho sự chuyển hướng
chỉ đạo chiến lược của ĐCSĐDương.
+ 11/1940 hội nghò lần VII của BCH TW họp tại làng Đình Bảng, Từ Sơn,
Bắc Ninh, hội nghò đã nhận đònh kẻ thù của cách mạng Việt Nam lúc đó là đế
quốc Phát xít Pháp -Nhật, vì vậy quyết đònh đổi MTTN phản đế Đông Dương
thành MTDT thống nhất chống phát xít Pháp -Nhật ở Đông Dương.
+ Đến giữa năm 1941 tình hình thế giới và trong nước có nhiều biến động
lớn.
- Trên thế giới Đức đang tập trung lực lượng tấn công liên xô (22/6/1941),
điều này đã làm cho tính chất của cuộc chiến tranh thế giới thứ II thay đổi.
- 7/12/1941 Không quân Nhật bất ngờ tấn công Mỹ ở quần đảo Ha – oai,
mở ra cuộc chiến tranh ở Châu Á Thái Bình Dương.
- trong nước >< dân tộc đã trở lên gay gắt hơn bao giờ hết, ngày
28/1/1941 đồng chí NAQ về nước lãnh đạo trực tiếp các phong trào đấu tranh của
CMVN. Ngày 8/2/1941 NAQ đặt nơi làm việc tại hang Pắc Pó thuộc tỉnh Cao
Bằng.
- Đến tháng 5/1941 hội nghò TW VIII được triệu tập tại Pắc Pó từ ngày 10 –
19/5/1941 dưới sự chủ trì của NAQ, tại hội nghò đã vạch ra đường lối chủ trương
của CMT8. Hội nghò nhận đònh diễn biến kết quả của cuộc chiến tranh thế giới
thứ 2: “nếu như cuộc chiến tranh t/giới thứ nhất đẻ ra một nhà nước XHCN đầu
tiên ở Liên xô ,với cuộc chiến tranh t/ giới thứ 2 thì phát xít sẽ thua và liên xô sẽ
thắng, đây là thời cơ ta giành lấy chính quyền”.
ĐCSĐDương đã chủ trương đưa ra khẩu hiệu là: “đánh đuổi phát xít pháp –
nhật” vấn đề dân tộc của nd 3 nước Đông Dương bây giờ được giải quyết trong

khôn khổ từng nước một xong vẫn chung một kẻ thù nên vẫn liên kết với nhau để
chống kẻ thù chung. Hội nghò quyết đònh đổi tên MTDT thống nhất chống phát
xít Pháp -Nhật thành MTVN độc lập Đồng minh gọi tắt là “Mặt trận việt minh”
cho phù hợp với tình hình thực tế.
=> Như vậy Hội nghò TW VIII đã hoàn chỉnh thêm một bước sự chỉ đạo
chiến lược đã được đặt ra từ hội nghò TW VI và VII của TW Đảng. Ngọn cờ giải
phóng dân tộc được Đảng ta đã dương cao hơn bao giờ hết, Mặt Trận Việt Minh
ra đời, Vấn đề khởi nghóa vũ trang là nhiệm vụ trung tâm, việc xây dựng lực
lượng vũ trang và căn cứ đòa cách mạng được xúc tiến. Đến đây quá rình phát
triển MTDT Thống nhất Việt Nam đã được kiện toàn và đỉnh cao là sự ra đời của
MTVM.
Sự ra đời của MTVM đã đưa cách mạng Việt Nam chuyển sang một thời kỳ mới,
với những đường lối, chiến lược cụ thể tạo lên đòn bẩy đưa cách mạng tháng
8/1945 đến thành công. Quá trình phát triển của MTVM được diễn ra như sau:
-> Thời kỳ xây dựng thí điểm ở Cao Bằng từ 5/1941 -> 2/1943.
Một tháng sau hội nghò lần VIII của BCH TW Đảng, tình hình chính trò có
những biến đổi rất lớn. Ngày 22/6/1944 Histle tấn công Liên Xô. Ngày 8/12/1944
Phát xít Nhật tấn công Anh – Mỹ gây ra chiến tranh Thái Bình Dương, tính chất
của cuộc chiến tranh đã thay đổi. Lúc bấy giờ tình hình trở lên cấp bách và ta sửa
soạn khởi nghóa. Căn cứ Bắc Sơn, Vũ Nhai và căn cứ Cao Bằng được xây dựng
thành trung tâm của cuộc khởi nghóa; đội du kích Bắc Sơn được đổi tên là cứu
quốc quân. Thực dân Pháp đã huy động một lực lượng lớn để tấn công căn cứ Bắc
Sơn, Vũ Nhai.
Trong tám tháng từ tháng 8/1941 -> 4/1942 các cuộc chiến đấu anh dũng
của các du kích đã bảo vệ được lực lượng của mình, tiêu hao một bộ phận sinh lực
đòch; rồi rút khỏi vòng vây. Sau đó một bộ phận quan trọng kéo lên biên giới Việt
– Trung để củng cố lực lượng, một bộ phận còn lại ở lại để tuyên truyền vận
động quần chúng, căn cứ Bắc Sơn tiếp tục phát triển rộng khắp ra Thái Nguyên,
Tuyên Quang.
Tại căn cứ đòa Cao Bằng với sự lãnh đạo trực tiếp của CTHCM ngày càng