Tuần 7->13
Tiết 13->26
CH Ủ ĐỀ 3
RÈN LUYỆN LÀM VĂN TỰ SỰ KẾT HP
YẾU TỐ MIÊU TẢ, BIỂU CẢM
Loại chủ đề: Bám sát Thời lượng :12 tiết
Soạn : / / 09
Giảng: / / 09 I./ MỤC TIÊU:
1) Kiến thức:
- Giúp học sinh nắm đựơc đặc điểm của bài văn tự sự kết hợp với miêu tả,
biểu cảm
- Nhận xét được sự tác động qua lại giữa các yếu tố kể, miêu tả, biểu cảm.
- Nắm được cách thức vận dụng các yếu tố này trong một văn bản tự sự.
2) Kó năng: Rèn kó năng viết đoạn văn, bài văn tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm
tương đối một cách thành thạo.
3) Thái độ:
- Giáo dục tính thận trọng khi viết đoạn văn tự sự kết hợp miêu tả biểu cảm
vào văn tự sự kết hợp miêu tả biểu cảm.
- Thích đưa yếu tố miêu tả biểu cảm vào văn tự sự để bài văn sinh động hấp
dẫn.
II./ PHÂN LOẠI:
 Tiết 1,2: Ôn tập khái niệm văn tự sự – miêu tả – biểu cảm
 Tiết 3,4: Ôn tập cách làm bài văn tựï sự – miêu tả – biểu cảm
 Tiết 5,6: Củng cố kiến thức, kó năng kết hợp 3 yếu tố: tự sự, miêu tả và biểu
cảm
 Tiết 7,8: Bài tập thực hành.
 Tiết 9,10: Xây dựng doạn văn tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm
 Tiết 11,12: Xây dựng bài văn tự sự kết hợp miêu tả, biểu cảm

trường nào?
(?) Văn biểu cảm là thể văn như thế
nào?
O nhằm biểu đạt tình cảm, cảm xúc,
sự đánh giá con người đối với thế
giới xung quanh và khêu gợi lòng
đồng cảm với người đọc
(?) Những văn bản "Tấm Cám, Cây
tre trăm đốt, Cuộc chia tay của
những con búp bê",… có phương
thức biểu cảm không? (có )
(?) Chỉ ra 1 một đoạn văn có yếu tố
biểu cảm?
GV gợi ý: yếu tố biểu cảm: bộc lộ
tình cảm, cảm xúc của nhân vật:
Tấm khóc, mừng rỡ,…
(?) Văn biểu cảm có cách biểu hiện
như thế nào?
? Thế nào là văn miêu tả ? Tìm ví dụ
về văn miêu tả ?
? Để câu chuyện thêm phần sinh
động , người kể thường đan xen
những yếu tố nào ?
HĐ 2: Luyện tập
BT 1: GV cho học sinh đọc đoạn văn
tự sự có miêu tả biểu cảm: (SGK7
-Tự sự là cách kể chuyện, kể việc về con người
(nhân vật). Câu chuyện bao gồm những sự việc
( chuỗi) nối tiếp nhau để đi đến kết thúc.
b)Tác dụng văn tự sự :

miêu tả và biểu cảm vào để làm cho kể chuyện
sinh động sâu sắc hơn.
II/. Luyện tập:
1) Bài tập 1:
"Cốm là thức quà riêng biệt của đất nước là thức
trang 160 )
Giáo viên nêu các yêu cầu cho học
sinh:
a) Đoạn văn trên thuộc phương
thức diễn đạt gì ?
b) Chỉ ra các yếu tố miêu tả
trong đoạn văn?
c) Xác đònh các yếu tố biểu cảm
được dùng trong đoạn?
BT 2: GV chia 4 nhóm thảo luận,
mỗi nhóm 1 đoạn, riêng nhóm khá
tìm đoạn d.)
GV sửa, nhận xét, rút kinh
nghiệm cho mỗi nhóm
dâng của những cánh đồng lúa bát ngát xanh,
mang trong hương vò tất cả của cái mộc mạc
giản dò và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An
Nam. Ai đã nghó đầu tiên dùng cốm để làm quà
"sêu tết". Không còn gì hợp hơn với sự vương vít
của tơ hồng, thức quà trong sạch, trung thành
như các việc lễ nghi."
a) Phương thức diễn đạt: tự sự
b) Các yếu tố miêu tả trong đoạn văn: mang
trong hương vò tất cả của cái mộc mạc giản
dò và thanh khiết của đồng quê nội cỏ An

ÔN TẬP CÁCH LÀM BÀI VĂN TỰ SỰ –
MIÊU TẢ – BIỂU CẢM
(?) Lời văn đề nêu ra những yêu cầu
gì? Những từ nào cho em biết điều
đó?
* Yêu cầu: kể việc, kể việc làm
đáng nhớ của em.
(?) Ngoài kể việc, đề văn tự sự
thường có những yêu cầu gì?
2. Tìm hiểu cách làm bài văn tự sự:
@ GV ghi đề lên bảng, HS đọc đề
(?) Đề nêu ra những yêu cầu nào
buộc em phải thực hiện?
(?) Nội dung cần xác đònh theo đề
bài em chọn là gì?
(?) Vậy lập ý là em làm gì?
(?) Dàn ý bài văn tự sự gồm mấy
phần? Ý mỗi phần?
(?) Em dự đònh mở bài như thế nào?
Kể chuyện ra sao? Kết thúc như thế
nào?
-GV ghi đề bài tập, HS thảo luận
nhóm.
-Đại diện nhóm lên phát biểu, GV
nhận xét, rút kinh nghiệm.
HĐ 2 : Cách làm bài văn biểu
- Kể người
- Tường thuật
2) Cách làm bài văn tự sự:
@ Đề: Kể một câu chuyện em thích bằng lời văn

cầm roi ra trận.
- Roi sắt gãy, Gióng nhổ tre làm vũ khí.
- Thắng giặc Gióng bay về trời.
cảm:
GV cho HS nhận xét các đề
- Cảm nghó về dòng sông quê
hương.
- Cảm nghó về đêm trung thu.
- Cảm nghó về nụ cười của mẹ
- Vui buồn tuổi thơ
- Loài cây em yêu
@ GV hướng dẫn học sinh cách
làm bài văn cụ thể cho đề bài:
"Cảm nghó về nụ cười của mẹ"
a. Tìm hiểu đề và tìm ý:
(?) Đối tượng phát biểu cảm nghó
mà đề văn nêu là gì? Em hình dung
và hiểu thế nào về đối tượng ấy?
(?) Từ thû ấu thơ , có ai không
nhìn thấy nụ cười của mẹ?
(?) Có phải lúc nào mẹ cũng nở nụ
cười không? Đó là những lúc nào?
(?) Mỗi khi vắng nụ cười của mẹ ,
em cảm thấy thế nào?
(?) Làm sao để luôn thấy nụ cười
của mẹ?
(?) Phát biểu cảm xúc ?
b. Lập dàn bài:
- Sắp xếp các ý theo bố cục ba
phần

nào?
2./ Thân bài: Tả chi tiết
- Tả theo trình tự nào? Từ xa đến gần, từ
mấy phần? Cụ thể các phần?
GV ghi đề bài tả cảnh lên bảng,
yêu cầu HS đọc và thực hiện bước
lập dàn ý.
Gọi Hs trả lời theo các phần của
dàn ý.
GV ghi đề bài tả người lên bảng,
yêu cầu HS đọc và thực hiện bước
lập dàn ý.
trên xuống dưới?
- Tả lá, hoa, hương hoa, màu sắc, hình
dáng, gío, không khí, ….
- Chú ý kết hợp các kó năng quan sát, liên
tưởng , so sánh, tưởng tượng, nhân hóa và
cách dùng từ ngữ.
3./ Kết bài: n tượng của du khách khi ngắm
đầm sen. Cảm xúc và suy nghó của em.
Bài tập :
@Dàn ý cho đề bài: Tả em bé tập đi
1./ Mở bài: Em bé con ai? Tên họ? Có quan gì
với em? Có điểm gì đáng lưu ý?
2./ Thân bài: Tả chi tiết
- Tả em bé tập đi: chân, tay, dáng, cử chỉ,…
- Tả em bé tập nói: giọng nói ngọng, điệu
bộ khi nói,….
- Tình cảm mọi người với em bé
3./ Kết bài: Hình ảnh chung về em bé. Tình cảm

thế nào?
(?) Đoạn 2: ( T 72 SGK NV
7 ) Đoạn văn biểu đạt nội
dung gì?
(?) Phương thức biểu đạt đoạn
văn ra sao?
(?) Đoạn 3:( T72,73 SGK NV8
) Đoạn văn biểu đạt nội dung
gì?
(?) Hãy nhận xét phương thức
biểu đạt của đoạn văn?
(?) Hãy chỉ ra các yếu tố miêu
tả và biểu cảm trong đoạn
văn?
(?) Các yếu tố này đứng riêng
hay đan xen nhau?
GV cho HS tìm lần lượt các
yếu tố, ghi ra bảng
?) Nêu tác dụng của các yếu
tố trong đoạn văn tự sự ?
(?) Từ 3 ví dụ trên em hãy cho
biết thế nào là văn tự sự kết
hợp với miêu tả biểu cảm?
một vẻ đẹp rất sống động cường tráng, cả tính nết của
Dế Mèn.
- Từ ngữ đặc sắc đáng chú ý là hệ thống các tính từ:
cường tráng, mẫm bóng, nhọn hoắt.
@ Đoạn văn 2: nói lên nỗi nhớ, những kó niệm giữa
Thảo và người viết cho người đã xa cách nhau.
- Biểu lộ cảm xúc tâm hồn con người.

Đáp án :
+ Đoạn 1 :
* Yếu tố miêu tả : “lá ngồi đường………….mây bàng bạc.”
* Yếu tố biểu cảm : “ lòng tơi lại…………..….buổi tựu trường.”
+ Đoạn 2 :
* Yếu tố miêu tả : “mấy cậu nhỏ …………. cả bút thước nữa.”
* Yếu tố biểu cảm : “ Trong chiếc áo vải…………..đứng đắn .Dọc đường ……..tơi
thèm. Hai quyển vở…………thấy nặng. ”
+ Đoạn 3 :
* Yếu tố miêu tả : “ Hai mươi tám ………….trước cửa lớp.”
* Yếu tố biểu cảm : “ Trong thời thơ ấu …………..lấy làm lạ”
IV) Bài tập về nhà :
Tìm một số đoạn văn tự sự có kết hợp với yếu tố miêu tả và biểu cảm trong các văn bản
đã học .
Củng cố : Nêu lại những nội dung đã ơn.
Dặn dò : Xem lại bài và làm bài tập.
TUẦN 10 S : /
/ 20
TIết 19,20:
G : / / 20

Hoạt động của GV và HS Nội dung cần đạt
HĐ 1: Sửa bài tập về
nhà:
@ Tìm một đoạn văn tự sự
miêu tả. Chỉ ra các yếu tố
miêu tả, tự sự trong đoạn.
* GV 2 gọi HS đọc đoạn
văn chuẩn bò, nêu ra yếu
tố miêu tả, biểu cảm trong

=> Cử đại diện nhóm trình
bày
=> Nhóm khác nhận xét
bổ sung
=> Giáo viên nhận xét,
chốt
không có những đám mây vàng bạc
@ Yếu tố biểu cảm : lòng tôi náo nức những kỉ niệm mơn
man của buổi tựu trường.
Đoạn 2: "Trong chiếc áo vải dù che dài tôi cảm
thấy mình trang trọng và đứng đắn. Dọc đường thấy mấy
cậu nhỏ trạc bằng tuổi tôi áo quần tươm tất, nhí nhảnh gọi
tên nhau, xem mà tôi thèm. Hai quyển mới trên tay tôi đã
bắt đầu thấy nặng, tôi bặm tay ghì chặt nhưng đầu chúi
xuống đất. Tôi xóc lên và nắm lại cẩn thận, mấy cậu đi
trước ôm sách vở lại kèm cả bút thước nữa. Nhưng mấy cậu
không để lộ vẻ khó khăn gì hết" (SGk/6)
@ Yếu tố miêu tả: mấy cậu nhỏ trạc bằng tuổi tôi áo quần
tươm tất nhí nhảnh gọi tên nhau hay trao sách vở cho nhau
xem, tôi bặm tay ghì thật chặt …….. xuống đất. Tôi xóc lên
nắm lại cẩn thận. Mấy cậu đi trước …..
@ Yếu tố biểu cảm : Trong chiếc áo vải dù đen dài tôi
cảm thấy mình trang trọng và đứng đắn. Mấy cậu nhỏ nhí
nhảnh gọi tên nhau hay trao nhau sách vở cho nhau xem
mà tôi thèm. Hai quyển vở mới đang ở trên tay tôi bắt đầu
thấy nặng. Nhưng mấy cậu học trò không để lộ vẻ khó khăn
gì hết.
Đoạn 3: "Sau khi thấy hai mươi tam…….tôi cũng lấy
làm la"ï (SGK/7)
@ Yếu tố miêu tả : Hai mươi tám cậu học trò xếp hàng

Tôi chỉ buồn chớ không nổi giận
-Đoạn 3: không! Cuộc đời …. Binh Tư hiểu.
@ Yếu tố miêu tả: tôi mãi mốt chạy sang.Mấy người hàng
xóm… trong nhà. Tôi xồng xộc chạy vào. Lão Hạc đang vật
vả trên giường; đầu óc rũ rượi, áo quần xốc xếch, hai mắt
long xồng xộc, lão tru tréo, bọt mép sùi ra…..nẩy lên…. Đè
lên người lão.
@ Yếu tố biểu cảm : không! Cuộc đời … một nghóa khác
b./ Chỉ ra các yếu tố miêu tả, biểu cảm trong các đoạn văn
ở văn bản “ Cô bé bán diêm”
-Đoạn 1: "Bà ơi! Em bé réo lên….biến mất" (sgk/66)
@ Yếu tố miêu tả: que diêm tắt phụt… cũng biến mất.
@ Yếu tố biểu cảm: bà ơi! …. Xin bà đừng bỏ cháu ở nơi
này… biết bao! Bà ơi! Cháu van bà …. Từ chối đâu.
-Đoạn 2: "chà! Giá quẹt… vui mắt" (sgk/65)
@ Yếu tố miêu tả: ngọn lửa lúc đầu xanh lam, dần dần ….
Que gỗ.
@ Yếu tố biểu cảm: chà! Giá quẹt …. Nhỉ?
Củng cố : Nêu lại những nội dung đã ơn.về văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm.
Dặn dò : Xem lại bài và làm bài tập.
TUẦN 11 S:
/ / 20
Tiết 21,22: G :
/ / 20

Hoạt động của GV và HS Nội dung cần đạt
LUYỆN TẬP XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN
TỰ SỰ KẾT HP MIÊU TẢ, BIỂU CẢM