Giáo án Ngữ Văn 7
Tiết 1 - Tuần 1. Bài 1
Văn bản: Cổng trờng mở ra
( Lí Lan )
Kết quả cần đạt:
Cảm nhận và thấm thía những tình cảm thiêng liêng, sâu nặng của cha mẹ đối với con cái;
thấy đợc ý nghĩa lớn lao của nhà trờng đối với cuộc đời mỗi con ngời.
Nắm đợc cấu tạo và ý nghĩa của các loại từ ghép
Hiểu rõ về liên kết văn bản, một trong những tính chất quan trọng nhất của VB
Tiết 1 - Đọc hiểu văn bản :
Cổng trờng mở ra
Ngày soạn :.2/9/2007.
Ngày dạy :8/9/2007
I.Mục tiêu bài học:
Giúp học sinh hiểu đợc tâm trạng của ngời mẹ khi đứa con lần đầu tiên đến trờng, qua đó
thấy đợc tình cảm và tấm lòng của ngời mẹ dành cho con.
II.Chuẩn bị đồ dùng :
Sách bài tập,Sách ĐHVB,Bảng phụ.
III.Các b ớc lên lớp:
1.ổn định
2.Kiểm tra: vở ghi, vở soạn và SGK của HS
3.Bài mới
Giới thiệu bài: Em hãy nhớ lại ngày khai trờng đầu tiên của mình, hãy kể lại cảm tởng ...
Tiến trình bài dạy:
Hoạt động của thầy
Hoạt động 1:Hớng dẫn HS đọc và
chú thích .
? VB này có cách đọc ntn?
Em hãy đọc văn bản.
? Văn bản có xuất xứ ntn ?
H Giải nghĩa từ: nhạy cảm, háo
- Con là mầm đất tơi xanh
Nở trong tay mẹ, mẹ ơm mẹ trồng
Hai tay mẹ bế mẹ bồng
Nh con sông chảy nặng dòng phù sa
Mẹ nhìn con đẹp nh hoa
Con trong tay mẹ thơm ra giữa đời
Sao tua rua đã lên rồi
Con ơi có cả đất trời bên con
Cho dù đạn réo ma bom
Con trong tay mẹ vẫn ngon giấc nồng
Vẫn mơ tiếp giấc mơ hồng
Ru con tiếng mẹ bay vòng quanh nôi
? Ngời mẹ đang nói chuyện trực tiếp
với con không?Theo em ngời mẹ đang
nói với ai?
? Cách viết này có tác dụng gì?
? Câu văn nào nói lên tầm quan trọng
của nhà trờng với thế hệ trẻ?
? Hiểu đợc tqtrọng đó, mẹ đã định nói
với con ntn trong buổi ngày mai khi
Ngắm nhìn con ngủ, nghĩ về
những việc con làm, không
tập trung trằn trọc, ko ngủ đ-
ợc, nhớ về ngày ktrờng đtiên
của mình
- Vì mẹ rất yêu con, quan
tâm đến con, bởi mẹ đã đợc
hởng tình yêu thơng ấy từ bà
ngoại, tình cảm ấy là 1 sự
tiếp nối thế hệ, là truyền
con đến trờng?
? Em hiểu TG kỳ diệu đó là gì?
? Đọc xong VB, em hiểu thêm điều gì
về mẹ và vai trò của nhà trờng?
? Tại sao VB có tựa đề Cổng trờng
mở ra-? VB này có cốt truyện và có 1
chuỗi sviệc nh ở lớp 6 không?
H- Quan sát đoạn VB nói về ý nghĩ
của mẹ về giáo dục nớc Nhật
Thảo luận:
- TG của điều hay, lẽ phải, của tình th-
ơng và đạo lý làm ngời
- ... ánh sáng tri trức nhân loại
- ... tình bạn, tình thầy trò cao đẹp
- Vô cùng quan trọng
* Khái quát: Qua VB, em hiểu đợc sự
quan tâm, chăm lo của mẹ dành cho
con, hiểu đợc tqtrọng vô cùng của
ngày đầu tiên đến trờng mốc
qtrọng của cuộc đời con --> chăm lo
về trí tuệ.
-Gọi HS đọc ghi nhớ.
Hoạt động 3:Hớng dẫn luyện tập
IV.HDVN:
- Cảm nghĩ của em về ngời mẹ trong
văn bản Cổng tr ờng mở ra.Soạn
văn bản Mẹ tôi .
HS tự bộc lộ
-Không mà chủ yếu chỉ là
tâm trạng
III. Các b ớc lên lớp:
1. ổn định
2. Kiểm tra:
Bài học sâu sắc nhất mà em rút ra đợc từ văn bản Cổng trờng mở ra là gì?
3. Bài mới
* Giới thiệu : Trong cuộc đời mỗi chúng ta, ngời mẹ có 1 vị trí và ý nghĩa hết sức lớn lao,
thiêng liêng và cao cả, nhng không phải khi nào ta cũng có ý thức hết đợc điều đó. Chỉ đến khi
mắc những lỗi lầm ta mới nhận ra tất cả. VB Mẹ tôi sẽ cho ta 1 bài học
* Tiến trình bài dạy:
Hoạt động của thầy
Hoạt động 1:
Hớng dẫn HS đọc tác phẩm tìm
hiểu chú thích .
Gọi HS đọc văn bản.
? Nêu hiểu biết của em về tác giả
? VB cần đọc với giọng ntn?
? Em hiểu thế nào là: lễ độ, hối
hận, vong ân bội nghĩa
? Hãy TT bức th của ngời cha ?
Hoạt động 2: Tìm hiểu nội dung
VB
? VB này viết về điều gì?
? enricô đã giới thiệu bức th của
bố ntn? Tởng tợng và kể lại
? Biết đợc lỗi lầm của con, ngời
cha đã có thái độ ra sao? Câu nói
nào thể hiện? Từ ngữ nào diễn tả?
Hoạt động của trò
H - Đọc VB
- Nhà văn ý
? Bố đã nêu lên nỗi đau gì khi 1
đứa con mất mẹ để giáo dục
enricô?
? Hãy tìm 1 số từ ghép trong đoạn
này nói lên nỗi đau của đứa con
mất mẹ?
? Bố đã thể hiện sự kiên quyết của
mình ntn?
? Bố đã khuyên con phải xin lỗi
mẹ ntn?
? Qua bức th, em thấy bố đã giáo
dục enricô điều gì?
? Tất cả những thái độ của bố đợc
bày tỏ bằng cách viết ntn? Trong
bức th, thỉnh thoảng bố lại gọi
con: enricô của bố ạ ... cách
viết đó có tác dụng gì?
? Vì thế đã tác động đến enrico ra
sao?
? Qua bức th, em còn thấy bố thể
hiện tình cảm với mẹ của enrico
ntn?
? Ngời mẹ không trực tiếp xuất
hiện trong câu chuyện, nhng ta
vẫn thấy hiện lên rất rõ nét. Vì
sao?
? Qua bức th ngời bố gửi con, em
thấy enrico có một ngời mẹ ntn?
? Cách để cho nv bộc lộ qua cái
nhìn của ngời khác có t/d gì?
cái nhìn của bố
--> lý giải cho nhan đề Mẹ
- nghiêm khắc, kiên quyết
phê phán
- giáo dục đạo đức cho
con
- yêu thơng con hết mực
* Với mẹ:
Rất trân trọng
2. Hình ảnh ngời mẹ:
- Yêu thơng, hy sinh tất
cả vì con
--> cao cả, lớn lao
5
Giáo án Ngữ Văn 7
? Từ hình ảnh ngời mẹ hiền trong
tâm hồn con, bố đã viết 1 câu thật
hay nói về lòng hiếu thảo, đạo đức
làm ngời. Em hãy tìm những câu
nói ấy
?Tại sao bố không nói chuyện với
enrico mà lại viết th?
-> Bài học ứng xử trong gđ, ở tr-
ờng, ngoài XH
GV : Mẹ tôi chứa chan tình phụ
tử, mẫu tử, là bài ca tuyệt đẹp của
những tấm lòng cao cả.
Đ. Amixi đã để lại trong lòng ta
hình ảnh cao đẹp thân thơng của
ngời mẹ hiền, đã giáo dục bài học
mắc lỗi mất lòng tự trọng
HS- Đọc phần ghi nhớ: SGK
HS Tự lựa chọn
- Có thể chọn phần ghi nhớ.
* Ghi nhớ:SGK
III/ Luyện tập
6
Giáo án Ngữ Văn 7
1 câu thể hiện sự liên kết xúc cảm
lớn nhất của ngời cha với 1 lời
khuyên dịu dàng?
-Soạn văn bảnCuộc chia tay
của những con búp bê
-----------------------------------------------------------------------------------
Tiết 3: Từ ghép
Ngày soạn:
Ngày dạy:
I.Mục tiêu bài học:
- Trên cơ sở ôn tập khái niệm từ ghép đợc học từ lớp 6, HS hiểu thêm về các loại từ ghép và
nghĩa của cac loại từ ghép đó.
II.Chuẩn bị đồ dùng.
Bài tập, Bảngb phụ.
III.Các b ớc lên lớp:
1
. ổ
n định
2. Kiểm tra:
VB Mẹ tôi đã đem đến cho em bài học gì? hãy đọc 1 đoạn VB mà em cho là sâu sắc
nhất?
3. Bài mới:
? Các tiếng trong 2 từ ghép Quần
áo Trầm bổng có quan hệ với
nhau ntn? Có phân ra tiếng chính,
tiếng phụ không?
? Theo em có mấy cách ghép tạo ra
mấy kiểu từ ghép?
G: Kiểu ghép các tiếng không
ngang hàng nhau về nghĩa có tiếng
C P gọi là từ ghép C P
? Thế nào là từ ghép C P?
G: Kiểu ghép những tiếng ngang
hàng, bình đẳng về NP tạo ra từ
ghép đẳng lập.
? Từ ghép đẳng lập là gì?
Hoạt động 2 Hớng dẫn HS tìm
hiểu nghĩa của từ ghép? So sánh
nghĩa của từ bà ngoại với nghĩa
của từ bà (lớp 6 đã học cách giải
nghĩa)
? Cả bà nội và bà ngoại đều có
chung 1 nét nghĩa là bà, nhng
nghĩa của 2 từ này khác nhau. Vì
sao?
? Tơng tự thơm, thơm phức
? So sánh nghĩa của từ ghép C- P
với nghĩa của tiếng chính?
Vậy từ ghép C-P có t/c gì?
? So sánh nghĩa của từ quần áo
với nghĩa của mỗi tiếng quần,
áo
* Ghi nhớ:SGK
II/ Nghĩa của từ ghép
- Từ ghép C-P có tính
chất phân nghĩa
8
Giáo án Ngữ Văn 7
? Tơng tự trầm bổng
? So sánh nghĩa của từ ghép ĐL với
nghĩa của từng tiếng?
Vậy từ ghép ĐL có t/c gì?
G: Đa tình huống
Có 1 bạn nói: tớ mới mua 1 cuốn
sách vở. Theo em bạn ấy nói 1
cuốn sách vở là đúng hay sai. Vì
sao? Chữa lại cho đúng.
G: chốt, những đơn vị kiến thức cần
nhớ
Hoạt động 3:
Sau BT 1, 2, 3 rút ra kết luận
Sau BT 5rút ra kết luận
IV.HDVN:
- BT 6, 7
- Học thuộc ghi nhớ
- Và chuẩn bị tiết 4
ống thờng mặc phía dới cơ thể
- áo: ..., phía trên cơ thể
- Quần áo: chỉ trang phục nói
chung mang nghĩa khái quát
- Trầm: âm thanh ở mức độ
thấp
BT5
9
Giáo án Ngữ Văn 7
----------------------------------------------------------------------------------------------------
Tiết 4: Liên kết trong văn bản
Ngày soạn :....................................
Ngày dạy :.............................................
I.Mục tiêu bài học:
Giúp HS thấy: muốn đạt đợc mục đích giao tiếp thì VB phải có tính liên kết (về hthức ngôn
ngữ và nội dung ý nghĩa)
Vận dụng kiến thức đã học để bớc đầu xây dựng đợc những VB có tính liên kết
II.Chuẩn bị đồ dùng:
Bảng phụ, Văn bản mẫu.
III.Các b ớc lên lớp:
1. ổn định
2. Kiểm tra: Có mấy loại từ ghép? nghĩa của từ ghép?
3. Bài mới:
* Giới thiệu: HS nhắc lại VB là gì? VB có những t/chất nào?
VB là các tác phẩm văn học và văn kiện ghi bằng giấy tờ
VB là 1 thể thống nhất và trọn vẹn về nội dung ý nghĩa, hoàn chỉnh về hình thức
* Tiến trình bài dạy:
Hoạt động của thầy
Hoạt động 1: Hớng
dẫn HS tìm hiểu về
liên kết và phơng tiện
liên kết trong VB
? Những câu trong VD
đợc trích trong VB
nào? ndung 3?
? Theo em, nếu bố
? Hãy sửa lại để thành
1 đoạn văn có nghĩa
? Từ ngữ còn bây giờ
và từ con giữ vai trò
gì trong câu văn đoạn
văn?
? Từ 2VD cho biết 1VB
có tính liên kết trớc hết
phải có điều kiện gì?
? Cùng với điều kiện ấy
các câu trong VB phải
sử dụng các phơng tiện
gì?
Hoạt động 2: Hớng
dẫn HS luyện tập
Sắp xếp các câu văn
cho hợp lý
- Liên kết
H- Đọc ghi nhớ 1
H - Đọc đoạn văn 1.a
- ý lộn xộn, không rõ ràng
- thiếu cái tâm trạng, thái độ của ngời
cha với sự thiếu lễ độ của enrico
--> đoạn văn đã đợc liên kết về nội
dung: các câu đều hớng về ý chung:
sự xúc cảm ban đầu rất mạnh mẽ khi
bố biết con vô lễ với mẹ
H- đọc đoạn văn VD2.b
- câu 2 thiếu từ nối còn bây giờ
- đứa trẻ --> sai
búp bê.
- Các câu không liên kết về nội dung
- bà, bà, cháu, bà, bà, cháu, thế là ... BT1
BT2
BT3
Tuần 2 - Bài 2.
Văn bản: Cuộc chia tay của những con búp bê
Ngày soạn :....................................
Ngày dạy :.............................................
Kết quả cần đạt:
- Thấy đợc tình cảm chân thành và sâu nặng của hai em bé trong câu chuyện. Cảm nhận đ-
ợc nỗi đau đớn xót xa những bạn nhỏ chẳng may rơi vào hoàn cảnh gia đình bất hạnh và biết
thông cảm chia xẻ ...
- thấy đợc tqtrọng của bố cục trong VB. Có ý thức xây dựng bố cục khi tạo lập VB ...
- Hiểu rõ kn mạch lạc trong VB, từ đó biết tạo lập VB
Tiết 5, 6.
Văn bản: Cuộc chia tay của những con búp bê
I.Mục tiêu bài học:
-Thấy đợc cái hay của truyện là ở cách kể chuyện chân thật và cảm động.
II.Chuẩn bị đồ dùng:
-Bảng phụ,Bài soạn.
III.Các b ớc lên lớp:
1. ổn định
2. Kiểm tra: - Thế nào là liên kết trong VB?
- Cho biết những phơng tiện liên kết trong VB?
3. Bài mới:
* Giới thiệu bài
* Tiến trình bài dạy:
Hoạt động của thầy
Hoạt động 1: Hớng dẫn HS
p1. Từ đầu ... giấc mơ thôi: Thành nghĩ
về những điều đã qua
p2. Tiếp ... nh vậy: việc chia đồ chơi
p3. Tiếp ... tôi đi: cảnh chia tay của 2 anh
em với cô giáo
p4. Còn lại: cảnh 2 anh em chia tay
- Cuộc chia tay của 2 anh em Thành và
Thuỷ
*Thảo luận:
- Ngôi 1 Tôi là ngời chứng kiến sviệc
xảy ra và là ngời cũng chịu nỗi đau
--> thể hiện sâu sắc những suy nghĩ, tình
cảm và tâm trạng nvật
Tăng tính chân thực, thuyết phục
- Cách vào truyện đột ngột bằng lệnh
chia đồ chơi của mẹ
--> ngời đọc ngạc nhiên, hồi hộp theo dõi
câu chuyện
- Suốt đêm 2 anh em đều khóc, nớc mắt
tuôn ra nh suối, ớt đẫm cả gối và hai
cánh tay áo
- Thuỷ lặng lẽ đặt tay lên vai anh
- Thành khẽ vuốt mái tóc em
- Rất xúc động
- Đứng nép vào gốc cây. Cắn chặt môi im
lặng mắt đăm đăm nhìn ...
- Thuỷ sẽ không đi học nữa, do nhà bà
ngoại xa trờng quá, mẹ bảo sẽ sắm cho
em thúng hoa quả ra chợ bán
--> Thuỷ đã bị tớc đi quyền đợc đi học,
nhiều chi tiết xúc động, chứa
chan tình nhân đạo
? Hãy tìm các chi tiết trong
truyện để thấy 2 anh em Thành
Thuỷ rất mực gần gũi, thơng
yêu chia sẻ và quan tâm đến
nhau
? Thành đã nghĩ về câu chuyện
em vá áo cho mình từ hồi lớp 5
với tình cảm ntn?
? Khi mẹ bảo chia đồ chơi, hai
anh em đã làm gì?
? Lời nói và hành động của
Thuỷ khi thấy anh chia hai con
búp bê có gì mâu thuẫn?
Theo em có cách nào giải
quyết đợc mâu thuẫn ấy
không?
? Kết thúc truyện, Thuỷ đã lựa
chọn cách giải quyết ntn?
Chi tiết này gợi lên trong em
những suy nghĩ và tình cảm gì?
? Cử chỉ Thuỷ để lại con búp
bê em nhỏ cho anh và những
lời dặn búp bê có làm em xúc
động không? tại sao?
- Nói lên tình anh em của
Thành và Thuỷ hết sức sâu sắc
và dù trong hoàn cảnh chia ly
nào tình cảm ấy vẫn tồn tại mãi
chia tay của 2 em nhỏ là không nên có
--> thức tỉnh các bậc làm cha làm mẹ
H- Theo dõi đoạn kết
- Thành kinh ngạc vì thấy mọi việc đề
diễn ra bình thờng, cảnh vật vẫn rất đẹp,
cuộc đời vẫn bình yên .. thế mà sao hai
2. Tình cảm hai
anh em
- Thành và Thủy
rất mực gần gũi,
thơng yêu, chia sẻ
và quan tâm đến
nhau
14
Giáo án Ngữ Văn 7
mãi nh hình ảnh 2 con búp bê ở
bên nhau
? Trong truyện có những đoạn
tả cảnh
? Em hãy giải thích tại sao khi
dắt Thuỷ ra khỏi trờng, tâm
trạng của Thành lại kinh ngạc
thấy mọi ngời vẫn đi lại bình
thờng và nắng vẫn vàng ơm
trùm lên cảnh vật
? Theo em, đặt đầu đề truyện là
cuộc chia tay của những con
búp bê có ý nghĩa gì?
? Tác giả muốn nhắn gửi đến
mọi ngời điều gì?
không chỉ chịu nỗi khổ về cuộc sống vật
chất mà còn chịu nỗi đau tinh thần. Mất
cha mẹ là một nỗi đau đã đành. Cha mẹ
còn sống mà con cái bị chia lìa xa cách
là sự mất mát quá lớn
- Ngời đọc thấm thía rằng: tổ ấm gia đình
là vô cùng quý giá và quan trọng. Mọi
ngời hãy cố gắng bảo vệ và gìn giữ,
không nên vì bắt cứ lý do gì làm tổn hại
đến những tình cảm tự nhiên, trong sáng
ấy.
- Kể chuyện bằng nghệ thuật miêu tả tâm
lý nvật, tả cảnh vật xung quanh
- Lời kể chân thành, giản dị, phù hợp với
tâm trạng nvật.
- HS tự bộc lộ.
- HS có thể trao đổi với nhau để trả lời.
* Ghi nhớ: SGK
III/ Luyện tập
15
Giáo án Ngữ Văn 7
IV.HDVN:
-Học tốt ghi nhớ SGK
-Soạn Bố cục trong
VB .
----------------------------------------------------------------------------------------------------
Bài 2 Tiết 7 Bố cục trong văn bản
Ngày soạn .
Ngày dạy
I.Mục tiêu bài học:
- Không, vì lá đơn sẽ rất lộn xộn
không theo một trật tự nhất định
--> ngời đọc không hiểu
--> không đạt mục đích giao tiếp
Nội dung cần đạt
I/ Bố cục và những
yêu cầu về bố cục
trong văn bản
1. Bố cục của VB
Ghi nhớ: SGK
2. Những yêu cầu
16
Giáo án Ngữ Văn 7
? Câu chuyện trên đã có bố cục cha?
? Bản kể trong ngữ văn 6 và bản kể
VD có những câu văn về cơ bản là
giống nhau, nhng tại sao bản kể VD
lại khó nắm đợc trong đó nói chuyện
gì?
Gợi ý: ... Gồm mấy đoạn? Các câu
văn có tập trung quanh 1 ý lớn
không? ý đoạn này có phân biệt đợc
với ý đoạn kia không?
--> Muốn đợc tiếp nhận dễ dàng thì
các đoạn trong VB phải rõ ràng, bố
cục phải rành mạch
Gọi HS ví dụ.
? Cách kể chuyện trên bất hợp lý ở
chỗ nào?
? Hãy sắp xếp lại bố cục truyện?
--> bố cục phải hợp lý để giúp cho
VB đạt mức cao nhất mục đích
giao tiếp mà ngời tạo lập đặt ra.
H- Đọc ghi nhớ SGK
- 3 phần: mở thân kết
- Rất cần thiết vì bố cục 3 phần
giúp VB trở nên rành mạch và hợp
lý
Thảo luận
- MB: đa ngời đọc đến với đề tài
mình viết một cách hứng thú
về bố cục trong VB
* Ghi nhớ 2
3. Các phần của bố
cục
17
Giáo án Ngữ Văn 7
vậy có đúng không? vì sao?
? VB thờng có mấy phần?
Gọi HS đọc ghi nhớ.
Hoạt động 4
Ghi lại bố cục của truyện Cuộc
chia tay của những con búp bê
? Bố cục của bản báo cáo đã rành
mạch và hợp lý cha? vì sao?
Bổ sung thêm:
- Để bố cục đợc rành mạch nên nêu
lần lợt từmg kinh nghiệm học tập
--> kết quả học tập --> nguyện vọng
muốn nghe ý kiến trao đổi ...
II.Chuẩn bị đồ dùng.
- Văn bản mẫu, bảng phụ.
III.Các b ớc lên lớp:
1. ổn định:
2. Kiểm tra: Bố cục của văn bản là gì? Những yêu cầu về bố cục trong văn bản?
18
Giáo án Ngữ Văn 7
3.Bài mới :* Giới thiệu: Nói đến bố cục là nói đến sự sắp đặt, sự phân chia. Nhng văn bản
lại không thể không liên kết. Vậy làm thế nào để các phần, các đoạn của 1 văn bản đợc phân cắt
lành mạch mà lại không mất đi sự liên kết với nhau...
*Tiến trình bài dạy:
Hoạt động của thầy
Hoạt động 1: Giúp các em hiểu
thế nào là mạch lạc.
? Xác định mạch lạc và tính chất:
- Trôi chảy thành dòng, mạch
- Tuần tự đi khắp các phần các
đoạn trong VB
- Thông suốt, liên tục, không đứt
đoạn
Hoạt động 2:
? Chủ đề truyện cuộc chia tay
của những con búp bê
? ý chính đã xuyên suốt qua 4
đoạn VB ntn?
? Các từ ngữ: chia tay, chia đồ
chơi, chia ra, chia đi, ... & 1 loạt
từ ngữ chi tiết khác biểu thị ý
không muốn phân chia cứ lặp đi
lặp lại. theo em đó có phải là chủ
-> Tự nhiên và hợp lý
- Liên hệ thời gian
- Liên hệ không gian
- Liên hệ tâm lý (nhớ lại)
Nội dung cần đạt
I/ Mạch lạc và
những yêu cầu về
mạch lạc trong VB
1. Mạch lạc trong
VB
2. Các điều kiện để
có 1 VB có tính
mạch lạc
19
Giáo án Ngữ Văn 7
trong VB có mối liên hệ thông
suốt nh vậy có tác dụng gì?
? 1 VB có tính mạch lạc là 1 VB
ntn?
Gọi Hs đọc ghi nhớ.
Hoạt động3:Hớng dẫn HS luyện
tập.
Tìm hiểu tính mạch lạc của:
- VB Mẹ tôi
- Lão nông và các con
- Đoạn văn của Tô Hoài
Sự thể hiện chủ đề liên tục thông
suốt và hấp dẫn
? Trong truyện Cuộc chia tay ...
về sắc vàng trong thời gian và
không gian
--> biểu hiện các sắc vàng --> nhận
xét, cảm xúc về sắc vàng
- ý chủ đạo là xoay quanh cuộc
chia tay của 2 đứa trẻ. Việc thuật
* Ghi nhớ:SGK
II/ Luyện tập
BT1.
a/
b/
c/
BT2.
20
Giáo án Ngữ Văn 7
làm cho tác phẩm thiếu mạch lạc
không?
IV. HDVN :
- Nắm chắc Tính mạch lạc trong
văn bản.
- Soạn Ca dao, dân ca về tình
cảm gia đình
lại tỉ mỉ nguyên nhân dẫn đến cuộc
chia tay của 2 ngời lớn có thể làm
cho ý tứ chủ đạo bị phân tán, không
có sự thống nhất, mất đi sự mạch
lạc của câu chuyện
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Tuần 3 Bài 3
Ca dao Dân ca
phản ánh đời sống, tâm hồn
của họ
Hoạt động 2:
? Bài ca dao là lời của ai? Nói
với ai? Hình thức?
? Bài ca dao đã diễn tả tình
cảm gì?
? Chỉ ra cái hay của ngôn
ngữ, hình ảnh, âm điệu của
bài ca dao này?
? Bài ca dao đã sử dụng biện
pháp nghệ thuật gì để biểu
hiện công lao to lớn của cha
mẹ?
? Từ láy mênh mông diễn tả
thêm ý gì khi nói về công ơn
cha mẹ?
? Từ nào trong câu ca dao nói
lên lời khuyên tha thiết của
cha mẹ?
? Em còn biết những câu ca
dao nào nữa nói về công ơn
trời biển của cha mẹ?
Hoạt động 3:
Hoạt động của trò
* Dân ca: là những bài hát trữ tình dân
gian của mỗi miền quê. Dân ca có lời
thơ là ca dao
--> cả 2 đều thuộc thể loại thơ trữ tình
H- Đọc bài ca dao 1
đối với con và bổn phận
của kẻ làm con trớc
công lao to lớn ấy.
--> Bài học về đạo làm
con thật vô cùng sâu xa,
thấm thía
* Bài 2
Tâm trạng nỗi lòng của
ngời con gái đi lấy
22
Giáo án Ngữ Văn 7
? Bài ca dao là tâm trạng của
ai?
? Chủ thể trữ tình
? Tâm trạng đó đợc bộc lộ
thật xúc động và thấm thía
qua lời ca nhờ những chi tiết
ntn?
? Tâm trạng đó gắn với thời
gian nào?
- Điệp từ chiều chiều --> sự
triền miên của thời gian và
tâm trạng
? Không gian diễn ra tâm
trạng?
- Ngời phụ nữ đứng nh tạc t-
ợng vào không gian, nỗi buồn
nhớ trào dâng trong lòng
? Ngời con gái mang nỗi niềm
gì?
đầy thơng nhớ . Ruột đau chín chiều
--> cách nói rất cụ thể về nỗi đau quặn
lòng da diết
H- Đọc bài 3
- Dùng 1 sự vật rất bình thờng để nói
lên nỗi nhớ và lòng kính yêu
Nuột lạt gợi nhớ đến công lao của ông
bà đã xây dựng ngôi nhà ...
Nuột lạt còn đó mà ông bà đã đi xa
--> biểu tợng của sự kết nối bền chặt
nh tình cảm huyết thống
_ So sánh tăng cấp bao nhiêu.... bấy
nhiêu --> Lòng biết ơn ông bà vô hạn
chồng xa quê, nhớ th-
ơng mẹ già
- Nỗi buồn xót xa, sâu
lắng
* Bài 3
- Nỗi nhớ và sự kính
yêu đối với ông bà
23
Giáo án Ngữ Văn 7
HĐ5: Bài 5
? Nội dung bài ca dao?
? tình cảm anh em thân thơng
đợc diễn tả ntn? Tìm từ ngữ
diễn tả?
? Để diễn tả sự gắn bó của
anh em trong gia đình, ca dao
đã sử dụng cách nói nào?
đình
- Thể thơ lục bát, giọng điệu tâm tình,
h/ả truyền thống, lối diễn đạt bình dị
H- Đọc biểu cảm, gạch chân các từ
ghép
- Đọc Bài đọc thêm: Nhớ công ơn cha
mẹ, nhớ thơng mẹ già, biết ơn ông bà
tổ tiên, tình nghĩa anh em là những
tình cảm gia đình, là bài học đạo lý
làm ngời --> tình cảm gia đình là 1
trong những tình cảm đẹp của con ng-
ời VN để chúng ta tự hào trân trọng .
* Bài 4
Tình cảm anh em thân
thơng trong 1 nhà
- Nhắc nhở anh em phải
sống hoà thuận, đùm
bọc, nhờng nhịn
* Ghi nhớ
III/ Luyện tập
BT/SGK
24
Giáo án Ngữ Văn 7
Tiết 10:
Những câu hát về tình yêu quê hơng đất nớc, con ngời
Ngày soạn:20/9/2007..
Ngày dạy:24/92007
A.Mục tiêu bài học:
- Qua nghệ thuật, các câu ca dao đã ngợi ca vẻ đẹp của các danh lam, thắng cảnh đất nớc có
tính chất tiêu biểu thể hiện thái độ trân trọng, tình cảm đối với quê hơng đất nớc.
cảm dân gian về địa lý lịch sử văn
hoá ... thể hiện cách ứng xử đẹp,
sắc sảo của trai gái làng quê xa
- (b) (c)
- Đây là một hình thức để trai gái
thử tài nhau về kiến thức địa lý,
lịch sử
- Rất hóm hỉnh, bí hiểm. Chàng
trai đã chọn đợc nét tiêu biểu của
từng địa danh để hỏi
Nội dung cần đạt
Bài 1
- Lời hát đối đáp của
những chàng trai
cô gái nói về những
cảnh đẹp trên đất n-
ớc ta
--> tình yêu quê h-
ơng đậm đà
25