BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NGUỒN NHÂN LỰC TẠI
CÔNG TY CỔ PHẦN DƯỢC PHẨM AN CHÂU
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
NGUYỄN HỒNG QUÂN
Hà Nội - 2019
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại
Công ty cổ phần dược phẩm An Châu
Ngành: Kinh doanh
Chuyên ngành:Quản trị kinh doanh
Mã số: 8340101
Họ và tên học viên:
Nguyễn Hồng Quân
Người hướng dẫn:
TS. Nguyễn Thị Bích Huệ
Hà Nội - 2019
đề tài, luận văn của tác giả nào và đảm bảo tuân thủ các quy định về bảo vệ quyền
sở hữu trí tuệ.
Tôi xin chịu trách nhiệm về đề tài nghiên cứu của mình./.
Tác giả
Nguyễn Hồng Quân
i
MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH ……………………………………………………………
v
DANH MỤC BẢNG …………………………………………………………... vi
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT …………………………………………………
vii
Tóm tắt kết quả nghiên cứu luận văn ……………………………………….. viii
PHẦN MỞ ĐẦU ….……………………………………………………………
1
1. Lý do chọn đề tài ……………………………………………………………
1
2. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài ……………………
6. Phương pháp nghiên cứu ………………………………………………….. 7
6.1. Phương pháp luận ………………………………………………………...
7
6.2. Phương pháp thu thập thông tin nghiên cứu …………………………….
8
7. Những đóng góp của luận văn …………………………………………….. 8
8. Kết cấu luận văn ……………………………………………………………. 8
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG NGUỒN
NHÂN LỰC TRONG DOANH NGHIỆP……………………………………. 9
1.1. Một số khái niệm………………………………………………………….. 9
1.1.1. Nguồn nhân lực………………………………………………………….
9
1.1.2. Chất lượng nguồn nhân lực…………………………………………….. 10
1.1.3. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực………………………………….. 12
1.2. Các tiêu chí đánh giá chất lượng nguồn nhân lực trong doanh nghiệp.. 14
1.2.1. Thể lực của nguồn nhân lực …………………………………………… 14
ii
1.2.2. Trí lực của nguồn nhân lực …………………………………………….
14
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển Công ty cổ phần dược phẩm An
Châu ……………………………………………………………………………
2.1.2. Các lĩnh vực kinh doanh ………………………………………………..
22
23
2.1.3. Cơ cấu tổ chức …………………………………………………………..
24
2.2. Đánh giá chất lượng NNL tại Công ty cổ phần dược phẩm An Châu ...
24
2.2.1. Về thể lực ………………………………………..………………………
25
2.2.1.1. Cơ cấu theo độ tuổi, giới tính, chức danh ……………………………..
25
2.2.1.2. Sức khỏe thể chất …………………………...………………………….
28
2.2.2. Về trí lực………………………………………………………………….
30
51
2.4.1.3. Hoạt động đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn kỹ thuật, nghiệp vụ
51
2.4.1.4. Chính sách lương, thưởng, phúclợi …………………………………....
52
2.4.1.5. Hoạt động nâng cao thể lực ……………………………………………
52
2.4.2. Những tồn tại ……………………………………………………………
52
2.4.2.1. Hoạt động tuyểndụng ………………………………………………….
52
2.4.2.2. Hoạt động sắp xếp, bố trí lao động ……………………………………
54
2.4.2.3. Hoạt động đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn kỹ thuật, nghiệp vụ
54
3.2.2. Kinh nghiệm của Công ty cổ phần Colgate - Palmolive ……………….
3.2.3. Kinh nghiệm của Công ty cổ phần FPT ………………………………..
61
62
3.2.4. Bài học kinh nghiệm nâng cao chất lượng NNL cho Công ty cổ phần
dược phẩm An Châu…………………………………………………………...
3.3. Một số giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Công ty cổ
64
phần dược phẩm An Châu ……………………………………………………
65
3.3.1. Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động tuyểndụng …………………
3.3.2. Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động sắp xếp, bố trí lao động …...
65
68
iv
3.3.3. Giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động đào tạo, nâng cao trình độ
chuyên môn kỹ thuật, nghiệp vụ ………………………………………………. 70
3.3.4. Giải pháp nâng cao hiệu quả các chính sách lương, thưởng, phúc lợi .
5
Bảng 2.2: Thống kê tình hình sức khoẻ người lao động của công ty giai đoạn
2016 - 2018 ……………………………………………………………………
2
Bảng 2.3: Cơ cấu lao động theo trình độ tại công ty giai đoạn 2016 - 2018 …. 8
Bảng 2.4: Đánh giá khả năng giải quyết công việc, tình huống của bộ phận lãnh
3
đạo, quản lý của công ty …………………………………………………
0
Bảng 2.5: Số lượng hồ sơ đăng ký tuyển dụng tại công ty phân theo nguồn
tuyển dụng giai đoạn 2014 - 2018 ……………………………………………. 3
Bảng 2.6: Công tác bố trí nhân sự tại công ty giai đoạn 2014 - 2018 ….……… 2
Bảng 2.7: Cơ cấu đào tạo tính theo nội dung đào tạo của Công ty giai đoạn 2014
- 2018 …………………………………………………………………....
3
5
Bảng 2.8: Số lượng nhân viên đào tạo tính theo phương pháp đào tạo của
3
công ty giai đoạn 2014 - 2018 ………………………………………………...
6
Bảng 2.9: Đánh giá của nhân viên công ty về nội dung đào tạo ………………
Bảng 2.10: Tình hình tài chính của công ty giai đoạn 2014 - 2018 ………….
Bảng 2.11: Mức độ hài lòng về chế độ tiền lương của cán bộ nhân viên công
ty ………………………………………………………………………………
Bảng 2.12: Số lượng nhân viên được khen thưởng tại công ty trong giai đoạn
2016 - 2018 ……………………………………………………………………
4
Bảo hiểm xã hội
CLNNL
Chất lượng nguồn nhân lực
CMCN 4.0
Cách mạng công nghiệp lần thứ tư
CNH - HĐH
Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa
CTCP
Công ty cổ phần
DN
Doanh nghiệp
DNNVV
Doanh nghiệp nhỏ và vừa
ĐT&PTNNL
Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực
Nhà xuất bản
PTNNL
Phát triển nguồn nhân lực
SXKD
Sản xuất kinh doanh
TNHH
Trách nhiệm hữu hạn
viii
TÓM TẮT KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN
1. Các thông tin chung
1.1. Tên luận văn: Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại Công ty cổ phần
dược phẩm An Châu.
1.2. Tên tác giả: Nguyễn Hồng Quân
1.3. Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
1.4. Giáo viên hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Bích Huệ
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Qua quá trình tìm hiểu thực tế tại Công ty Cổ phần dược phẩm An Châu tác
giả đã đi sâu nghiên cứu để viết luận văn với mục đích hệ thống hóa các lý luận
tổng quan về công tác nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và đánh giá thực trạng
chất lượng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại công ty cổ phần dược phẩm An
lượng nguồn nhân lực tại Công ty cổ phần dược phẩm An Châu. Đây là các giải
pháp cần thiết giúp cho việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Công ty cả
hiện tại và tương lai, là nguồn tài liệu để công ty cổ phần dược phẩm An Châu
nghiên cứu, áp dụng trong hoạt động quản trị, điều hành công ty.
1
PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong quá trình công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước và cuộc cách mạng
công nghiệp lần thứ 4 đang diễn ra trên thế giới mà Việt Nam chúng ta không thể
đứng ngoài với nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa như hiện nay,
nhân lực con người đóng vai trò quan trọng, then chốt, chủ đạo cho sự phát triển và
tồn tại của các doanh nghiệp, kể cả doanh nghiệp quốc doanh và ngoài quốc doanh.
Muốn phát triển nhanh và bền vững, hoạt động hiệu quả, tồn tại lâu dài, định hình
vững chắc và tạo nên thương hiệu mạnh doanh nghiệp phải tạo dựng cho bằng được
nguồn nhân lực chất lượng cao, phải đưa ra các định hướng, kế hoạch dài hạn
nhằmphát huy tối đa trí tuệ nguồn nhân lực đó. Việc quản lý và sử dụng đúng nguồn
nhân lực sau khi đã được đào tạo phù hợp với các yêu cầu công việc thì công tác
quản lý, điều hành phải thật sự khoa học, định hướng lâu dài, bền bỉ, có tính thiết
thực và tạo điều kiện tối đa cho nguồn nhân lực đó cống hiến, sáng tạo, phát huy hết
tiềm năng của mỗi nhân lực, tác động lên tâm lý người lao động rằng họ được tôn
trọng, trọng dụng, tạo điều kiện tối đa trong công việc, tạo tư tưởng cho người lao
động là công ty phát triển thì họ phát triển, lợi ích công ty hài hòa với lợi ích người
lao động. Phấn đấu để ai cũng có công ăn, việc làm, ai cũng được đào tạo, ai cũng
muốn vàđược đóng góp sức lực vào công cuộc xây dựng đất nước Việt Nam giàu
mạnh, xây dựng doanh nghiệp phát triển bền vững, có uy tín cao trong ngành, nghề
hoạt động kinh doanh, tạo thương hiệu doanh nghiệp được nhiều người biết đến và
có ích cho cộng đồng. Phát huy, nâng cao năng lực của mỗi người cho các công việc
thành lập công ty như Hà Nội và các tỉnh thành phía bắc lân cận Hà Nội, trong năm
2016, 2017 và năm 2018 Công ty đã khảo sát, tìm hiểu thị trường, phối hợp với các
nhà thuốc có sẵn trên địa bàn các tỉnh Miền Trung, Tây Nguyên, Miền núi phía Bắc
để mở rộng thị trường nhằm tăng thị phần lên trên 30% so với năm 2015. Từ định
hướng cụ thể và quyết tâm của toàn thể công ty đặc biệt là Hội đồng quản trị, Ban
Giám đốc và bộ phận thị trường, chăm sóc khách hàng đến nay công ty đã mở rộng
đại diện phân phối tại các Tỉnh: Khu vực Miền Trung là các Tỉnh Thanh Hóa, Nghệ
An, Hà Tĩnh; Khu vực Tây Nguyên là các Tỉnh Gia Lai, Kon Tum; Khu vực Miền
núi phía Bắc là các Tỉnh Điện Biên, Lai Châu, Sơn La. Thời gian vừa qua công ty
đã có sự chuyển biến về thị trường phân phối nhưng chưa phải là mở chi nhánh mới
mà là liên danh, liên kết với các nhà thuốc, nhà phân phối đã hiện diện trên địa bàn
nên việc thương hiệu dược phẩm An Châu trên địa bàn này vẫn là sự
3
chia sẻ, chưa rõ ràng, sự quay lại của khách hàng truyền thống sử dụng sản phẩm
của An Châu vẫn chưa được như kỳ vọng. Thời gian tới nếu doanh thu ổn định và
mỗi năm tăng thêm ít nhất 15% doanh thu thì đến năm 2020 công ty dự tính sẽ mở
thêm 1 chi nhánh tại Nghệ An để thí điểm và tạo tiền đề để mở thêm chi nhánh tại
các khu vực Tây Nguyên và Miền núi phía Bắc. Về mặt chất lượng, công ty phấn
đấu hết năm 2019 số lượng cán bộ, nhân viên được công ty cử đi đào tạo là trên
65% trên tổng số cán bộ, nhân viên; đặc biệt bộ phận Kinh doanh, Maketing được
cử đi đào tạo là trên 80%, một số cán bộ, nhân viên sẽ được tham gia 2 đến 3 khóa
đào tạo trong một năm. Để đạt được những mục tiêu, kế hoạch trên Công ty cổ dược
phẩm An Châu cần tập trung vào công tác đào tạo, công tác bố trí, sắp xếp cán bộ,
nhân viên,… để đảm bảo về mặt chất lượng cững như số lượng. Các công tác đó là
cơ sở, tiền đềđể công ty mở rộng thị trường, thị phần, nâng cao thương hiệu, tăng
khả năng cạnh tranh, giảm thiểu tối đa khả năng thua ngay trên sân nhà. Hiện nay,
với cuộc cách mạng 4.0 đang diễn ra rộng khắp trên mọi lĩnh vực, trực tiếp tác động
doanh khác nhau.
"Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực của Tập đoàn dầu khí quốc gia Việt
Nam", tác giả (NCS. Đoàn Anh Tuấn, 2015). Luận án hệ thống hóa cơ sở lý luận về
nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phân tích thực trạng nâng cao chất lượng
nguồn nhân lực của tập đoàn dầu khí. Tập trung phân tích kỹ tính bức thiết của vấn
đề nguồn nhân lực trong quá trình hội nhập và sự hoạt động của các đối thủ cạnh
tranh từ sau khi các hiệp ước kinh tế mà Việt Nam ký kết có hiệu lực từ năm 2016.
Theo tác giả, các giải pháp cơ bản về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là: Nâng
cao trí lực, nâng cao phẩm chất, đạo đức, tư tưởng, tác phong làm việc công nghiệp,
sự gắn bó với tổ chức và nâng cao thể lực nguồn nhân lực là các giải pháp tác giả
đưa ra nhằm nâng cao chất lượng nhân lực và phù hợp với thực tiễn đặc thù ngành.
“Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại Công ty trách nhiệm hữu hạn một
thành viên Thống Nhất” tác giả (Thạc sỹ Vũ Thị Minh Hải, 2013). Luận văn đã hệ
thống hóa kiến thức và làm rõ một số lý luận cơ bản về nâng cao chất lượng NNL
trong doanh nghiệp. Áp dụng những lý thuyết để phân tích, đánh giá công tác nâng
cao chất lượng NNL tại công ty TNHH một thành viên Thống Nhất, phát hiện
những ưu điểm cũng như các vấn đề còn tồn tại đồng thời đưa ra các giải pháp đó
là: Nâng cao thể lực cho nguồn nhân lực tại công ty bằng biện pháp khám sức khỏe
định kỳ bắt buộc, tăng cường truyền thông, giáo dục thực hiện nội dung về chăm
5
soc sức khỏe… Giải pháp bố trí, sử dụng lao động thích hợp tại các bộ phận, phòng,
ban; Cải thiện điều kiện lao động và nâng cao chất lượng môi trường làm việc;
Hoàn thiện chính sách tuyển dụng; Cơ chế khen thưởng, đãi ngộ; Nâng cao tác
phong làm việc; Hoàn thiện quy hoạch, phát triển nguồn nhân lực của công ty: Tăng
cường công tác đào tạo chuyên môn và nâng cao trình độ cho cán bộ, nhân viên.
Cac giải pháp tác giả nêu ra nhằm nâng cao chất lượng NNL tại công ty TNHH một
thành viên Thống Nhất.
và hội nhập kinh tế quốc tế.
Ngoài các tác phẩm và nội dung trên, tác giả còn nghiên cứu, tham khảo các
tài liệu, các công trình nghiên cứu là sách, giáo trình, đề tài khoa học, … để hiểu
biết thêm về vấn đề nghiên cứu và giải đáp thắc mắc. Qua tìm hiểu của tác giả tính
đến thời điểm hiện nay, việc nghiên cứu thực trạng và đưa ra các giải pháp nâng cao
chất lượng NNL là vấn đề mới ở CTCP dược phẩm An Châu và chưa có tác giả nào
thực hiện.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích
Trên cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực,
luận văn nghiên cứu thực trạng chất lượng nguồn nhân lực tại Công ty cổ phần dược
phẩm An Châu nhằm đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho
Công ty cổ phần dược phẩm An Châu để Công ty tham khảo, áp dụng.
3.2. Nhiệm vụ
Để đạt được những mục đích trên cần thực hiện những nhiệm vụ như sau:
- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận liên quan đến công tác nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực.
- Khảo sát, thu thập các tư liệu, tài liệu, số liệu có liên quan để phân tích thực
trạng chất lượng nguồn nhân lực tại Công ty cổ phần dược phẩm An Châu trong 5
năm trở lại đây (từ năm 2014 - 2018) từ đó đưa ra các đánh giá về mặt ưu điểm,
nhược điểm, nguyên nhân.
- Đề xuất mốt số giải pháp nhằm thúc đẩy và hoàn thiện công tác nâng cao
CLNNL để thúc đẩy, tạo động lực phát triển sản xuất kinh doanh, duy trì sự hài lòng
của thị trường, mở rộng thị trường, tăng thêm lượng khách hàng tiềm năng tại
CTCP dược phẩm An Châu.
7
4. Câu hỏi nghiên cứu
+ Nội dung khảo sát: Các nội dung liên quan đến nâng cao chất lượng nhân
lực tại Công ty cổ phần dược phẩm An Châu.
+ Hình thức khảo sát: Phát phiếu trực tiếp đến cán bộ, nhân viên đang làm việc
tại trụ sở công ty. Ngoài ra tác giả gửi mail, gửi phiếu khảo sát qua điện thoại, mạng
xã hội.
+ Số lượng phiếu khảo sát: 93 phiếu.
7. Những đóng góp của luận văn
- Luận văn đã hệ thống hóa lý luận về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
nói chung và nguồn nhân lực trong doanh nghiệp.
- Luận văn đã mô tả, phân tích thực trạng chất lượng nguồn nhân lực tại Công
ty cổ phần dược phẩm An Châu. Từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực tại công ty cổ phần dược phẩm An Châu. Các giải pháp này
là tài liệu để Công ty cổ phần dược phẩm An Châu tham khảo việc nâng cao chất
lượng nguồn nhân lực của Công ty cả hiện tại và tương lai.
8. Kết cấu luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, danh mục từ viết
tắt, phụ lục, luận văn được chia làm 3 chương:
- Chương 1: Cơ sở lý luận về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong DN.
- Chương 2: Thực trạng chất lượng NNL tại CTCP dược phẩm An Châu.
- Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tại Công ty cổ
phần dược phẩm An Châu.
9
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
NGUỒN NHÂN LỰC TRONG DOANH NGHIỆP
1.1. Một số khái niệm
1.1.1. Nguồn nhân lực
nhau về NNL, nhưng những khái niệm trên đều thống nhất nội dung cơ bản: NNL là
nguồn cung cấp sức lao động cho xã hội. Con người với tư cách là yếu tố cấu thành
lực lượng sản xuất giữ vị trí hàng đầu, là nguồn lực cơ bản và nguồn lực vô tận của
sự phát triển không thể chỉ được xem xét đơn thuần ở góc độ số lượng hay chất
lượng mà là sự tổng hợp của cả số lượng và chất lượng; không chỉ là bộ phận dân số
trong độ tuổi lao động mà là các thế hệ con người với những tiềm năng, sức mạnh
trong cải tạo tự nhiên, cải tạo xã hội.
Trong mỗi doanh nghiệp, NNL là nguồn lực quan trọng, không thể thiếu, quyết
định đến sự thành bại của doanh nghiệp. Do đó, nhà quản lý cần phải quan tâm, bồi
dưỡng NNL của mình để đảm bảo NNL đủ mạnh cả về chất và lượng, đảm bảo cho
sự phát triển của doanh nghiệp không chỉ ở hiện tại mà trong cả tương lai.
1.1.2. Chất lượng nguồn nhân lực
Theo GS.TS. Vũ Thị Ngọc Phùng thì: “chất lượng NNL được đánh giá qua
trình độ học vấn, chuyên môn và kĩ năng của người lao động cũng như sức khỏe của
họ”. Theo quan điểm này thì chất lượng NNL được đánh giá thông qua các tiêu chí:
trình độ học vấn, chuyên môn và kĩ năng (thuộc trí lực) và sức khỏe (thuộc thể lực).
Các tiêu chí này được định lượng hóa bằng các cấp bậc học, các bậc đào tạo chuyên
môn mà có và có thể đo lường được tương đối dễ dàng.
Theo TS. Nguyễn Thanh Mai thì chất lượng NNL trong doanh nghiệp là: “mức
độ đáp ứng về khả năng làm việc của người lao động với yêu cầu công việc của tổ
chức và đảm bảo cho tổ chức thực hiện thắng lợi mục tiêu cũng như thỏa mãn cao
nhất nhu cầu của người lao động”.
Theo giáo trình Nguồn nhân lực, Đại học Lao động Xã hội (2011) thì: “chất
lượng NNL là khái niệm tổng hợp về những người thuộc NNL được thể hiện ở các
mặt sau đây: sức khỏe của người lao động, trình độ văn hóa, trình độ chuyên môn kĩ
thuật, năng lực thực tế về tri thức, kĩ năng nghề nghiệp, tính năng động xã hội (gồm
khả năng sáng tạo, sự linh hoạt, nhanh nhẹn trong công việc, …), phẩm chất đạo
đức, tác phong, thái độ đối với công việc, môi trường làm việc, hiệu quả hoạt động
cầu đặc biệt quan trọng trong phát triển NNL ở xã hội công nghiệp.