Luận văn tốt nghiệp
- 1 -
- 1 -
Luận văn tốt nghiệp
CHƯƠNG III MỘT SỐ GIẢI PHÁP HUY ĐỘNG VỐN FDI ĐÁP ỨNG
YÊU CẦU PHÁT TRIỂN CỦA NỀN KINH TẾ
I.
MỘTSỐVƯỚNGMẮCVÀYẾUKÉMTRONGTHUHÚTVÀSỬDỤNGVỐN
FDI THỜIGIANVỪAQUA
Hoạt động của đầu tư trực tiếp nước ngoài trong thời gian qua đã thực sự có tác
động tích cực, có vị trí quan trọng, góp phần làm chuyển biến nền kinh tế Việt Nam
theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Ảnh hưởng tích cực của loại hình hoạt
động kinh tế này đang ngày càng rõ nét và lan rộng trên nhiều mặt của đời sống kinh
tế xã hội nước ta. Tuy vậy, không thể bất cứởđâu, thời gian nào hoạt động đầu tư
nước ngoài cũng đưa lại những kết quả như mong muốn và nếu so với mục tiêu mà
chúng ta đề ra cho đầu tư trực tiếp nước thìđâu phải dựán nào cũng đạt được. Điều
này là khó tránh khỏi đối với chúng ta trong giai đoạn đầu của lĩnh vực hoàn toàn mới
mẻ, vừa làm vừa học này. Giai đoạn từ nay đến năm 2010 là thời kỳ mà nhu cầu thu
hút vốn đầu tư nước ngoài cho tăng trưởng và phát triển kinh tế còn rất lớn. Do đó
chúng ta cần nghiêm túc nhìn nhận thực trạng hiện nay của đầu tư trực tiếp nước
ngoài, đánh giáđúng những mặt được và chưa được trong quá trình thu hút và sử dụng
vốn FDI ở Việt Nam, từđó rút ra những bài học kinh nghiệm cho giai đoạn tiếp theo.
Những hạn chế của môi trường đầu tưđãđược đề cập trong phần xem xét sự sụt
giảm của dòng vốn FDI vào Việt Nam. Ởđây ta chỉ khái quát lại một số vướng mắc và
yếu kém còn tồn tại để làm cơ sở cho việc đề ra các giải pháp thu hút và sử dụng hiệu
quả nguồn vốn FDI trong thời gian sắp tới.
1. Những vướng mắc về mặt cơ chế, chính sách
Trên nhiều vấn đề cụ thể liên quan tới FDI còn sự khác nhau vềđánh giá và cách
xử lý: hình thức đầu tư, đối tác đầu tư, tỷ lệ góp vốn của doanh nghiệp Việt Nam, quy
mô phát triển các khu công nghiệp, v.v...Điều đó, trong một số trường hợp dẫn tới
lúng túng và chậm chễ trong cách xử lý, điều hành, làm bỏ lỡ cơ hội thu hút vốn đầu

thuật-xã hội và môi trường của Việt Nam còn thấp kém và lạc hậu. Mặc dùáp dụng
chính sách ưu đãi về tiền thuêđất và thuế lợi tức nhưng do phải bỏ nhiều chi phí cho
các công trình ngoài hàng rào, hoặc chi phí vận chuyển hàng xuất khẩu bằng container
đến cảng cửa khẩu khá xa...nên vô hình trung đã triệt tiêu các ưu đãi này. Cơ sở hạ
tầng yếu kém sẽ không tạo được sự hấp dẫn thu hút FDI trong thời gian tới.
- 3 -
- 3 -
Luận văn tốt nghiệp
3. Yếu kém về quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch ngành kinh tế - kỹ thuật
Hiện nay đã có nhiều KCN được thành lập. Tuy nhiên cả các KCN đãđi vào hoạt
động hoặc đang tiến hành xây dựng, việc quy hoạch chi tiết rất chậm, khiến các
nhàđầu tư nước ngoài rất bịđộng trong việc chọn địa điểm đầu tư.
Cả nước cũng như từng ngành, từng địa phương thực sự chưa có quy hoạch cụ thể
về hợp tác đầu tư nước ngoài trên cơ sở và trong khuôn khổ quy hoạch tổng thể. Do
phạm vi lĩnh vực được khuyến khích đầu tư rộng nên có nơi có lúc cơ cấu đầu tư thiếu
sự phù hợp với cơ cấu sản xuất và thị trường. Cơ cấu đầu tư còn thể hiện một mặt là
sự manh mún, dàn trải của một số ngành trên nhiều địa phương với mục tiêu thúc đẩy
CNH, mặt khác lại quá tập trung nhiều ngành, lĩnh vực vào một sốđịa phương. Các
ngành, các địa phương, các cơ sở kinh doanh chưa có sự phối hợp chặt chẽ trong công
tác vận động đầu tư dẫn tới tranh giành dựán hoặc triển khai quá nhiều dựán không có
nhu cầu nhiều về số lượng, làm thị trường các sản phẩm này nhanh chóng bị bão hòa.
Do quy hoạch và dự báo thiếu chuẩn xác nên đã cấp phép đầu tư sản xuất một số sản
phẩm vượt quá nhu cầu nhưô tô, khách sạn, bia, nước ngọt có ga..Việc cấp phép trong
những năm đầu thiên về dựán thay thế nhập khẩu, tiêu thụ sản phẩm trong nước nên
dẫn tới tình trạng cạnh tranh mạnh với sản phẩm của doanh nghiệp trong nước.
4. Yếu kém về cung ứng lao động cho các doanh nghiệp FDI
Mặc dù Việt Nam có một lực lượng lao động dồi dào và có thể cung ứng cho các
doanh nghiệp FDI và các doanh nghiệp khác đến 1,5 triệu người mỗi năm, nhưng đến
nay, lực lượng lao động của ta vẫn bộc lộ nhiều yếu kém. Số công nhân lành nghề rất
hiếm. Việc tuyển một công nhân có tay nghề cao tại địa bàn Hà Nội khó khăn hơn

quảđến mục tiêu tăng trưởng kinh tế và phù hợp với cách lựa chọn của mỗi nước.
Không thể có sự sao chép vàáp dụng máy móc phương pháp của một nước này cho
một nước khác.
Chúng ta phải bằng mọi cách khắc phục triệt để những tồn tại và hạn chế nêu trên
thì mới có thể khai thác và sử dụng có hiệu quả nguồn vốn FDI phục vụ sự nghiệp
phát triển kinh tếđất nước.
II. XÁCĐỊNHNHUCẦUVỐN FDI CHONỀNKINHTẾ VIỆT
NAMGIAIĐOẠNTỪNAYĐẾNNĂM 2005
1. Hiệu quảđầu tư và thực trạng hệ số ICOR ở nước ta
ICOR là chỉ tiêu tổng hợp cho phép đánh giá hiệu quảđầu tư của một nền kinh tế,
được tính toán trên cơ sở so sánh đầu tư với mức tăng trưởng kinh tế hàng năm. Theo
cách tính thông thường vàđơn giản nhất, ICOR bằng tỷ lệđầu tư toàn xã hội so với
GDP chia cho tốc độ tăng trưởng kinh tế hàng năm. Về phương diện lý thuyết, khi hệ
số ICOR càng thấp, chứng tỏ nền kinh tế càng có hiệu quả, vốn đầu tư bỏ ra tuy ít
nhưng tăng trưởng kinh tếđãđạt mức cao theo mong muốn. Tuy nhiên, trên thực tế,
ICOR còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như nền kinh tếđang ở giai đoạn phát triển
- 5 -
- 5 -
Luận văn tốt nghiệp
nào, đã công nghiệp hóa chưa, đó là nền kinh tế “mở” hay “đóng”, mức độ tác động
của bối cảnh quốc tế ra sao, chất lượng quản lý Nhà nướctrong đầu tư cao hay thấp,
thực trạng tham nhũng trong đầu tư nhiều hay ít...
Đối với những nền kinh tếđang ở giai đoạn CNH-HĐH, thông thường, một hệ số
ICOR ở mức cao nhưng thấp hơn 10 phản ánh thực tếđã có sự tùy tiện trong khâu lựa
chọn dựán và quyết định đầu tư, thiếu những tính toán cụ thể về khả năng sinh lời
hoặc khả năng hoàn vốn của dựán, vấp phải các vấn đề về thị trường tiêu thụ sản
phẩm đầu ra, nguyên vật liệu đầu vào, giá cả, sức cạnh tranh...Khi phê duyệt còn nặng
về quy mô hình thức, thiên về lợi ích trước mắt, chưa quan tâm thực sựđến hiệu quả
và lợi ích lâu dài của các dựán đầu tư.
Khai thác hệ quả công thức tính ICOR, người ta có thể dự báo được tiềm năng