Một số lý luận cơ bản về nâng cao chất lợng sản phẩm
I. Chất lợng sản phẩm, các nhân tố ảnh hởng tới chất lợng sản
phẩm
1. Quan niệm về chất lợng sản phẩm
Chất lợng sản phẩm là một phạm trù hết sức phức tạp mà con ngời
thờng hay gặp trong các hoạt động của mình. ở mỗi một góc độ
khác nhau có cách giải thích khác nhau về chất lợng sản phẩm.
1.1 Một số khái niệm về sản phẩm và chất lợng sản phẩm
Khái niệm sản phẩm: Sản phẩm là kết quả của các hoạt động hoặc các
quá trình.
Sản phẩm cơ khí: là kết qủa của các quá trình hay các hoạt động từ
cung ứng nguyên vật liệu, tạo phôi, gia công để tạo ra sản phẩm cuối cùng.
Sản phẩm phi tiêu chuẩn là: sản phẩm mà ngoài những tiêu chuẩn chung
quy định cho nó còn có những tiêu chuẩn riêng do đặc thù của nó quy định.
1.1.1 Chất lợng là gì:
Theo tổ chức tiêu chuẩn quốc tế ISO ( International organization for
Standard ) ISO 8402: 1986 Chất lợng: là một tập hợp các tính chất và
đặc trng của sản phẩm tạo cho nó khả năng thoả mãn nhu cầu đã nêu hoặc
tiềm ẩn.
Theo một số chuyên gia đầu đàn về chất lợng:
Jujan một chuyên gia quan lý chất lợng của Mỹ cho rằng: Chất l-
ợng là sự phù hợp với sử dụng, công dụng.
Crosby cho rằng: chất lợng là sự phù hợp với những yêu cầu hay
đặc tính nhất định.
Bill Conway cho rằng: chất lợng phụ thuộc vào cách thức quản lý
đúng đắn. Muốn đạt đợc chất lợng cần phải cải tiến chất lợng ở tất cả các
khâu của quá trình.
W. Edwards. Deming cho rằng: chất lợng là một mực độdự báo đợc
về độ đồng đều và độ tin cậy với chi phí thấp nhất và phù hợp với thị trờng.
Theo Kaoru ishikawo chuyên gia ngời Nhật cho rằng chất lợng là
sự thoả mãn nhu cầu với chi phí thấp nhất.

kỹ thuật nhng không đáp ứng đợc những mong muốn của khách hàng và
dẫn đến sản phẩm sản xuất ra nhng cha chắc đã bán đợc trên thị trờng.
Thứ hai, quan niệm này làm cho chất lợng sản phẩm bị tụt hậu so với nhu
cầu của thị trờng. Vì nhu cầu của con ngời luôn luôn thay đổi trong khi đó
các tiêu chuẩn kỹ thuật của sản phẩm lại cố định một cách cứng nhắc. Cho
nên luôn có khoảng cách giữa chất lợng trong tiêu chuẩn thiết kế với tiêu
chuẩn chất lợng theo nhu cầu của ngời tiêu dùng.
Cuối cùng do những quan niệm về chất lợng theo cách quan sát sản phẩm
nên công tác quản lý, kiểm soát chất lợng chủ yếu tập trung vào khâu sản
xuất, đầu t vào kiểm tra, kiểm soát sản phẩm cuối cùng. Cho nên có thể nói
rằng: khâu quản lý chất lợng mang tính chất rất cục bộ.
Trong nền kinh tế thị trờng, các doanh nghiệp sản xuất hoặc mua sản phẩm
là để bán cho ngời tiêu dùng. Chính vì vậy cần thiết phải nhìn nhận chất l -
ợng sản phẩm dới quan điểm của ngời tiêu dùng.
1.3 Chất lợng sản phẩm theo hớng ngời thị trờng
Đứng trên góc độ của ngời tiêu dùng chất lợng sản phẩm phải thể hiện các
khía cạnh sau:
- Chất lợng sản phẩm là tập hợp các chỉ tiêu, những đặc trng thể hiện tính
năng kỹ thuật hay tính hữu dụng của nó.
CLSP của DN
Con người Phương pháp
Nguyên vật liệu
Kỹ thuật công nghệ
Chất lợng sản phẩm đợc thể hiện cùng với chi phí. Ngời tiêu dùng không
dễ gì mua sản phẩm với bất kỳ giá nào.
Chất lợng sản phẩm phải đợc gắn với điều kiện tiêu dùng cụ thể của
từng ngời, từng địa phơng..... phong tục tập quán của một cộng đồng có thể
phủ định hoàn toàn những thứ mà thông thờng ta có thể cho là có chất l-
ợng .
Từ những phân tích trên có thể đa ra một quan niệm chất lợng sản

dùng.
Vì vậy khi xuất nguyên vật liệu ra khỏi kho đa vào quá trình sản xuất, nhất
thiết phải kiểm tra tiêu chuẩn của các yếu tốđầu vào này. Ngoài ra doanh
nghiệp cũng phải quan tâm đến việc xây dựng cho mình một hệ thống các
nhà cung cấp đầy tín nhiệm và bền chặt để tránh sự phụ thuộc quá nhiều
vào duy nhất một nhà cung cấp mà vẫn đem lại lợi ích cho cả hai bên.
* Thứ hai là kỹ thuật- công nghệ tiến bộ: Quá trình công nghệ là một quá
trình phức tạp, qua quá trình này ban đầu của nguyên vật liệu đợc thay đổi,
bổ sung hoặc cải thiện theo hớng phù hợp với công dụng của sản phẩm.
Cho nên công nghệ là yếu tố quyết định đến việc hình thành chất l ợng sản
phẩm. Còn khoa học là yếu tố tạo ra lực đẩy, khả năng cải tiến và nâng cao
chất lợng. Điều này đợc thể hiện qua sự sáng tạo, sáng chế ra các sản phẩm
mới, sản phẩm thay thế có tính năng sử dụng cao hơn hoặc tạo ra các máy
móc thiết bị có khả năng sản xuất các sản phẩm tốt hơn, ở trình độ cao hơn.
Mặc dù kỹ thuật và công nghệ đợc đổi mới nhng thiết bị mà thì không thể
nào nâng cao đợc chất lợng sản phẩm. Hay nói cách khác nhóm yếu tố kỹ
thuật- công nghệ- thiết bị có mối quan hệ tơng hỗ khá chặt chẽ, không
những chỉ góp phần nâng cao chất lợng sản phẩm mà còn tăng khả năng
cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trờng, đa dạng hoá chủng loại nhằm
đáp ứng sự đa dạng của nhu cầu tiêu dùng; tạo ra sản phẩm có chất lợng
cao mà giá thành lại hạ.
* Thứ ba là yếu tố phơng pháp quan lý: Có nguyên vật liệu tốt, có kỹ thuật
tiên tiến, thiết bị công nghệ hiện đại, nhng không biết tổ chức lao động sản
xuất, tổ chức kiểm tra chất lợng sản phẩm, tổ chức tiêu thụ, vận chuyển, dự
trbảo quản hàng hoá, sửa chữa vận hành và nâng cấp máy móc thiết bị...
hay nói cách khác không biết quản lý sản xuất kinh doanh thì không thể
nào nâng cao đợc chất lợng sản phẩm. Thật là sai lầm khi cho rằng chất l-
ợng sản phẩm tốt hay xấu là hoàn toàn phụ thuộc vào công nhân, vào các
yếu tố của quá trình sản xuất.
Sơ đồ:2

thân đối với sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp.
Sự phân chia tách bạch các yếu tố trên chỉ là quy ớc để hiểu rõ tác động
của từng nhân tố đến chất lợng sản phẩm chứ thực ra trong các yếu tố này
có yếu tố kia, yếu tố kia lại quay trở lại tác động vài yếu tố này. Các yếu tố
là một thể thống nhất, có mối quan hệ hữu cơ với nhau và đợc thể hiiện qua
sơ đồ.
Sơ đồ: 3