CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KINH DOANH LỮ HÀNH VÀ HIỆU
QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH LỮ HÀNH
1.1. Những vấn đề cơ bản về kinh doanh lữ hành
1.1.1 . Định nghĩa kinh doanh lữ hành và phân loại kinh doanh lữ hành
1.1.1.1. Một số tình hình chung về du lịch, lữ hành
Hoạt động kinh doanh lữ hành như ta đã biết có rất nhiều đặc điểm khác biệt
so với các hoạt động kinh doanh vật chất khác. Vậy nên hiểu cho đúng kinh
doanh lữ hành như thế nào thì cho đến nay có rất nhiều lý thuyết tiếp cận với
nó, lý thuyết nào cũng đưa ra những khía cạnh hợp lý, nhưng quan trọng là
người sử dụng dựa theo khả năng hay lĩnh vực của mình để áp dụng vào. Hoạt
động kinh doanh lữ hành có nhiều biến đổi theo thời gian trong lịch sử phát
triển ngành và lịch sử phát triển kinh tế - xã hội. Trong mỗi giai đoạn phát triển,
hoạt động kinh doanh lữ hành luôn luôn có những hình thức và nội dung mới
mang tính chất đa dạng và phức tạp hơn nhiều.
Theo số liệu của Tổng Cục Thống Kê, 2 tháng đầu năm 2008, Việt Nam đã
thu hút trên 860.000 khách du lịch quốc tế, tăng 15 % so với cùng kỳ năm
ngoái. Trong đó khách du lịch quốc tế đến từ Trung Quốc tăng 52.2 %, từ Thái
Lan tăng trên 34 %. Đáng chú ý, lượng khách đến Việt Nam tuy không lớn
nhưng có mức chi tiêu cao là Thụy Điển tăng 60 %, Phần Lan trên 46 %. Cũng
trong 2 tháng đầu năm này, hội chợ triển lãm và công tác xúc tiến, quảng bá du
lịch được triển khai rộng khắp ở các thành phố lớn như : Năm du lịch quốc gia
Mekong - Cần Thơ tại thành phố Cần Thơ, chương trình du lịch về cội nguồn
năm 2008 tại Yên Bái, Phú Thọ… Các doanh nghiệp du lịch hiện nay đang tăng
cường hoạt động phục vụ khách du lịch như thúc đẩy chương trình dịch vụ du
lịch, mở rộng mạng lưới các điểm mua sắm, ăn uống đạt chuẩn du lịch, hoàn
chỉnh chương trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành du lịch với đề tài chương
trình quảng bá, xúc tiến du lịch và chương trình xúc tiến, hợp tác phát triển du
lịch với các tỉnh khác.
Trong điều kiện toàn cầu hoá và hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay, đặc biệt
là trong điều kiện Việt Nam đã trở thành viên thứ 150 của tổ chức thương mại
thế giới từ tháng 1/2007 thì việc nâng cao năng lực cạnh tranh trong lĩnh vực

Có thể trực tiếp cung cấp hoặc chuyên gia cho thuê dịch vụ vận chuyển cho
khách du lịch, trực tiếp cung cấp hoặc chuyên gia môi giới hỗ trợ cho các dịch
vụ khác có liên quan đến các dịch vụ kể trên trong quá trình tiêu dùng của
khách.
• Hiểu theo nghĩa hẹp
Cách tiếp cận thứ 2 này được hiểu theo nghĩa hẹp, nghĩa là được hiểu theo
phạm vi hẹp. Vì thế để phân định rõ ràng hoạt động kinh doanh lữ hành với các
hoạt động kinh doanh du lịch khác như : nhà hàng, khách sạn, ,khu vui chơi giải
trí, người ta lại giới hạn hoạt động kinh doanh lữ hành chỉ bao gồm những hoạt
động tổ chức các chương trình du lịch. Điểm bắt đầu của các giới hạn nói trên là
các công ty lữ hành thường rất chú trọng tới việc kinh doanh các chương trình
du lịch. Tiêu biểu cho cách tiếp cận này là định nghĩa về lữ hành trong Luật Du
Lịch Việt Nam : “ Lữ hành là việc tổ chức thực hiện một phần hoặc toàn bộ
chương trình du lịch cho khách du lịch “. Kinh doanh lữ hành bao gồm kinh
doanh lữ hành nội địa và kinh doanh lữ hành quốc tế.
+ Kinh doanh lữ hành nội địa là việc xây dựng, bán và tổ chức thực hiện các
chương trình du lịch cho khách du lịch nội địa và phải có đủ ba điều kiện.
+ Kinh doanh lữ hành quốc tế là việc xây dựng, bán, tổ chức thực hiện
chương trình du lịch cho khách du lịch quốc tế và phải có đủ năm điều kiện.
Kết luận : theo định nghĩa này thì kinh doanh lữ hành tại Việt Nam được hiểu
theo nghĩa hẹp và được xác định một cách rõ ràng rằng sản phẩm của kinh
doanh lữ hành đó chính là chương trình du lịch.
1.1.1.3. Phân loại kinh doanh lữ hành
• Theo tính chất hoạt động
Căn cứ vào tính chất của hoạt động để tạo ra sản phẩm có các loại : Kinh
doanh đại lý lữ hành, kinh doanh chương trình du lịch và kinh doanh tổng hợp.
+ Kinh doanh đại lý lữ hành
Với những đại lý lữ hành thì hoạt động chủ yếu là làm dịch vụ cho các công
ty lữ hành. Nó làm trung gian tiêu thụ và bán sản phẩm một cách cực kỳ độc
lập, riêng lẻ cho các nhà sản xuất để hưởng hoa hồng theo mức phần trăm mà

phải có đội ngũ nhân viên cực kỳ đầy đủ và làm việc chuyên nghiệp thì sẽ đem
lại một gói sản phẩm hoàn chỉnh, làm hài lòng khách hàng.
+ Kinh doanh lữ hành tổng hợp
Hình thức kinh doanh lữ hành tổng hợp bao gồm tất cả các dịch vụ du lịch,
có nghĩa là nó đồng thời vừa sản xuất trực tiếp từng loại dịch vụ, vừa liên kết
các dịch vụ riêng lẻ thành một sản phẩm hoàn chỉnh, mang tính nguyên chiếc
cao, vừa thực hiện việc bán buôn bán lẻ, vừa thực hiện chương trình du lịch đã
bán. Đây là hoạt động kinh doanh gộp cả hai hình thức: kinh doanh đại lý lữ
hành và kinh doanh chương trình du lịch, là kết quả trong quá trình phát triển và
thực hiện liên kết dọc, liên kết ngang của các chủ thể kinh doanh du lịch. Vì thế
các doanh nghiệp thực hiện kinh doanh lữ hành tổng hợp được gọi là các công
ty du lịch.
• Theo phương thức và phạm vi hoạt động
+ Kinh doanh lữ hành gửi khách
Theo hoạt động kinh doanh này thì kinh doanh lữ hành gửi khách bao gồm
cả gửi khách quốc tế, gửi khách nội địa. Đây là loại hình kinh doanh mà hoạt
động của nó là tổ chức thu hút khách du lịch một cách trực tiếp để đưa khách
hàng đến tận nơi sử dụng. Để hình thức kinh doanh này đạt hiệu quả cao thì yêu
cầu đặt ra là phải diễn ra tại nơi có cầu du lịch lớn, khi cầu du lịch tại nơi đó lớn
thì các công ty này mới có đủ khách hàng để gửi khách tới nơi du lịch. Các
doanh nghiệp thực hiện kinh doanh lữ hành gửi khách được gọi là công ty gửi
khách.
+ Kinh doanh lữ hành nhận khách
Kinh doanh lữ hành nhận khách bao gồm cả nhận khách quốc tế và nhận
khách nội địa. Đây là loại hình kinh doanh mà hoạt động chính của nó là xây
dựng các chương trình du lịch, quan hệ với các công ty lữ hành gửi khách để
bán các chương trình du lịch và tổ chức các chương trình du lịch đã bán cho
khách thông qua các công ty lữ hành gửi khách. Loại hình kinh doanh này chỉ
phát triển và càng ngày càng mở rộng khi nó diễn ra tại nơi có nhiều tài nguyên
du lịch nổi tiếng. Các doanh nghiệp kinh doanh lữ hành loại này được gọi là các

phát từ nhiều góc độ trong việc nghiên cứu các doanh nghiệp lữ hành. Kinh
doanh lữ hành rất nhạy cảm với những biến động của môi trường kinh doanh,
mặt khác nó còn mang tính thị trường rộng mở và toàn cầu hoá cao. Vì vậy, các
doanh nghiệp kinh doanh lữ hành dù lớn hay nhỏ, mạnh hay yếu đều phải đối
Kinh
doanh
lữ hành
nội địa
Kinh
doanh
lữ hành
quốc tế