NHƯNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THẨM ĐINH TÀI CHÍNH DỰ
ÁN ĐẦU TƯ
1.1. Dự án của doanh nghiệp
1.1.1. Khái quát về hoạt động đầu tư của doanh nghiệp
Doanh nghiệp là một chủ thể kinh tế độc lập trong nền kinh tế, chúng đóng
một vai trò quan trọng trong việc hình thành và vận hành nền kinh tế. Ở Việt
Nam, theo Luật Doanh nghiệp: “ Doanh nghiệp là tổ chức kinh tế có tên riêng,
có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng kí kinh doanh theo qui định
của pháp luật, nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh – tức là thực
hiện một hoặc tất cả các công đoạn của quá trình đầu tư, từ sản xuất đến tiêu thụ
sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích sinh lời”.
Như vậy, cho dù với một quy mô lớn hay nhỏ, với một số vốn ít hay nhiều,
doanh nghiệp dù ở bất cứ trong lĩnh vực nào của nền kinh tế, không phân biệt
loại hình cũng đều hoạt động vì một mục tiêu cuối cùng đó là tối đa hoá giá trị
của doanh nghiệp.
Hướng tới mục tiêu đó, trong quá trình kinh doanh của mình, doanh nghiệp
phải thường xuyên thực hiện hoạt động đầu tư. Có thể nói, đầu tư là một hoạt
động chủ yếu, quyết định sự phát triển và khả năng tăng trưởng của doanh
nghiệp. Trong hoạt động đầu tư, doanh nghiệp bỏ vốn dài hạn hình thành và bổ
sung những tài sản cần thiết để thực hiện những mục tiêu kinh doanh. Hoạt
động đầu tư này được thể hiện tập trung và rõ nét thông qua các dự án. Để có
thể đáp ứng mục tiêu tối đa hoá giá trị tài sản của chủ sở hữu, doanh nghiệp cần
có chiến lược trong việc tìm kiếm và lựa chọn các dự án. Nếu không có những ý
tưởng mới và dự án mới , doanh nghiệp sẽ không thể tồn tại và phát triển, đặc
biệt là trong môi trường cạnh tranh khốc liệt hiện nay. Hướng phát triển cho
những sản phẩm mới, kéo dài tuổi thọ của sản phẩm hay làm tăng khả năng thu
lợi của sản phẩm hiện có là những vấn đề các nhà quản lý tài chính luôn tìm
kiếm lời giải đáp.
Trong quá trình hình thành mới một doanh nghiệp thì hoạt động đầu tư
càng thể hiện rõ vị trí không thể thiếu của nó. Để hình thành, doanh nghiệp có
nhiều điều kiện, trong đó điều kiện quan trọng phải kể đến là về vốn đầu tư.

Phân loại đầu tư theo cơ cấu tài sản đầu tư có thể giúp các nhà quản lý tài
chính xây dựng một kết cấu tài sản thích hợp nhằm đa dạng hoá đầu tư, tận
dụng được năng lực sản xuất và năng lực hoạt động, đồng thời nâng cao được
hiệu quả của hoạt động đầu tư.
Căn cứ theo tính chất dự án đầu tư :
-Dự án đầu tư mới: Là họat động đầu tư xây dựng cơ bản, nhằm hình thành
các công trình mới. Thực chất trong đầu tư mới, cùng với việc hình thành các
công trình mới, đòi hỏi có bộ máy quản lý mới.
-Dự án đầu tư chiều sâu: Là họat động đầu tư xây dựng cơ bản, nhằm cải
tạo, mở rộng, nâng cấp, hiện đại hoá, đồng bộ hoá dây chuyền sản xuất, dịch vụ;
trên cơ sở các công trình đã có sẵn. Thực chất trong đầu tư chiều sâu, tiến hành
việc cải tạo mở rộng và nâng cấp các công trình đã có sẵn, với bộ máy quản lý
đã hình thành từ trước khi đầu tư.
-Dự án đầu tư mở rộng: Là dự án nhằm tăng cường nâng lực sản xuất –
dịch vụ hiện có nhằm tiết kiệm và tận dụng có hiệu quả công suất thiết kế của
năng lực sản xuất đã có.
Căn cứ theo mục đích đầu tư, có thể phân loại đầu tư thành đầu tư tăng
năng lực sản xuất, đầu tư đổi mới sản phẩm, đầu tư đổi mới thiết bị, đầu tư mở
rộng sản xuất kinh doanh, đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm, đầu tư mở rộng
thị trường tiêu thụ sản phẩm v.v…Việc phân loại này có thể giúp cho các nhà
quản lý tài chính xác định hướng đầu tư và kiểm soát được tình hình đầu tư theo
những mục tiêu đã định.
Hoạt động đầu tư của doanh nghiệp thực sự quan trọng và không thể thiếu
trong quá trình phát triển của mình, nhưng trước khi ra quyết định đầu tư, doanh
nghiệp không thể nào không xem xét đến những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp tới
hoạt động này. Nếu như không có sự đánh giá một cách kĩ lưỡng và toàn diện,
rất có thể hoạt động này sẽ trở nên phản tác dụng.
Tất cả các ý tưởng đầu tư cũng như những nhân tố ảnh hưởng, liên quan tới
quyết định đầu tư đều được thực hiện thông qua các dự án.
1.1.2. Dự án của doanh nghiệp

chọn một cách thận trọng.
Giai đoạn phân tích và lập dự án :Đây là giai đoạn nghiên cứu chi tiết ý
tưởng đầu tư đã được đề xuất và lựa chọn trên mọi phương diện : thị trường, kĩ
thuật, kinh tế – xã hội, tài chính, tổ chức quản lý. Những nội dung trên được thể
hiện trong nghiên cứu tiền khả thi và nghiên cứu khả thi dự án.
Trong giai đoạn nghiên cứu khả thi, cần luận giải rõ : Những căn cứ về sự
cần thiết phải đầu tư; lựa chọn hình thức đàu tư; chương trình sản xuất và các
yếu tố cần thiết; địa điểm cụ thể phù hợp với quy hoạch xây dựng; phương án
giải phóng mặt bằng; phương án kỹ thuật, công nghệ; phương án kiến trúc, xây
dựng, thiết kế; tổng vốn, các nguồn vốn và nhu cầu theo tiến độ, phương án
hoàn trả nợ; phương án quản lý lao động, tổ chức nhân sự vận hành dự án; thời
gian khởi công và hoàn thành; các căn cứ pháp lý để tiến hành thực hiện và lập
dự án; ảnh hưởng và tác động của dự án tới môi trường tự nhiên, môi trường
kinh tế- xã hội…
Sau khi phân tích dự án và lập dự án, vấn đề quan trọng tiếp theo là khâu
thẩm định dự án. Đây là giai đoạn một lần nữa những luận chứng đưa ra trong
khi lập dự án được kiểm tra và rà soát lại một cách kỹ lưỡng từ đó làm cơ sở
đưa ra những quyết định phê duyệt dự án của các cơ quan có thẩm quyền.
Giai đoạn duyệt dự án : Đây là giai đoạn quyết định dự án có được chấp
nhận hay không được chấp nhận. Tham gia duyệt dự án là một hội đồng gồm
các thành viên liên quan như các cơ quan nhà nước, các tổ chức tài chính và các
thành phần khác. Mục đích của giai đoạn này là xác minh lại những kết luận
được tổng hợp từ các giai đoạn truớc để đưa ra quyết định cuối cùng. Nếu dự án
được khẳng định là hiệu quả với mức chấp nhận được và khả thi thì hội đồng sẽ
thông qua dự án và quyết định đầu tư. Thực chất giai đoạn này cũng mang tính
chất thẩm định song ở giai đoạn cơ bản.
Giai đoạn 1
Nghiên cứu cơ hội đầu tư( hình thành ý tưởng đầu tư, bản giới thiệu cơ hội đầu
tư, tìm đối tác đầu tư)
Giai đoạn 2

lượng công việc rất lớn và phức tạp nhưng một nội dung quan trọng nhất của dự
án là phân tích tài chính dự án.
1.2 Thẩm định tài chính dự án
1.2.1. Khái niệm thẩm định tài chính dự án
Thẩm định tài chính dự án là quá trình tập hợp thông tin từ đó luận giải
một cách có khoa học và toàn diện mọi khía cạnh tài chính của dự án nhằm đánh
giá hiệu quả tài chính của dự án cũng như những rủi ro tài chính có thể xảy ra.
Trong công tác lập dự án, phân tích tài chính đóng góp một vai trò quan
trọng và có một ý nghĩa nhất định. Thông qua phân tích tài chính dự án, các nhà
phân tích có thể :
Cho chủ đầu tư và người đọc dự án có được một bức tranh tổng thể về tình
hình tài chính của dự án, không chỉ đơn thuần là một kì sản xuất kinh doanh mà
là khoảng thời gian dài từ khi bắt đầu cho tới khi kết thúc dự án.
Phân tích tài chính có thể đưa ra được những phương án tài chính khác
nhau làm cơ sở cho chủ đầu tư hay nhà tài trợ lựa chọn phương án thích hợp và
tối ưu nhất.
Phân tích tài chính với vai trò rà soát lại tất cả các nguồn lực đầu tư cho dự
án từ đó có thể phát hiện ra những chỗ còn chưa hợp lý trong dự án để đề xuất
cách khắc phục.
Phân tích tài chính làm nền tảng cơ sở để đưa ra được các chỉ tiêu đánh giá
hiệu quả tài chính dự án, từ đó có thể đánh giá chính xác về tính khả thi của dự
án.
Một bản phân tích tài chính tốt có thể thuyết phục được các nhà tài trợ bỏ
vốn đầu tư vào dự án.
1.2.2. Nội dung thẩm định tài chính dự án
Để đảm bảo tính chính xác, thuyết phục và khoa học, trong một dự án cho
dù lớn hay nhỏ, phân tích tài chính cũng bao gồm một số nội dung chính sau :
1.2.2.1. Dự toán vốn đầu tư và nguồn tài trợ
Mục tiêu hàng đầu của doanh nghiệp là tối đa hoá giá trị doanh nghiệp.
Trong rất nhiều nhân tố đóng góp vào việc tối đa hoá giá trị doanh nghiệp,

(thường là từng năm). Dòng tiền của dự án có thể dương và cũng có thể âm.
Do tiền có giá trị thời gian nên chúng ta không thể đem so sánh dòng tiền
phát sinh ở các thời điểm khác nhau với nhau mà phải qui chúng về một mốc
thời gian để so sánh bằng cách sử dụng lãi suất chiết khấu. Tuy nhiên, dòng tiền

Trích đoạn Nhân tố khách quan

---